Vơi vai tro thu linh cua đang Whig, Henry Clay đa nhiêu lân “chi đao” Harrison phai điêu hanh
nên chinh tri như thê nao. Sau khi Harrison trở thành Tông thông, mâu thuẫn giưa hai ngươi ngay
cang trơ nên gay găt. Henry Clay đa triêu kiên “tông thông săp nhâm chưc” đên nha minh ơ
Lexington. Vi nghi đên đai cuôc nên Harrison đa nhân nhin đên nha Henry Clay, nhưng vi vân đê ngân
hang quôc gia, chê đô tai chinh đôc lâp va nhiêu vân đê khac nưa mà hai ngươi đa gây gô với nhau.
Nguyên nhân la vi Henry Clay cho răng co thê lây thân phân “thai thương hoang” cua minh đê ra lênh,
du chưa đươc sư đông y cua Harrison nhưng ông ta đa cho ngươi châp but viêt bai diên văn nhâm
chưc thay tông thông va đa bi Harrison tư chôi, Harrison con đich thân viêt môt vai diên văn nhâm
chưc dai hơn 8000 tư. Văn kiên tóm lược lai đương lôi tư tương tri nươc cua Harrison đa phan bac lai
luân điêu ngân hang trung ương tư nhân va phê bo đương lôi chinh sach tai chinh đôc lâp do Henry
Clay chu trương, tư đo tao nên môt đon đau thâu xương đôi vơi lơi ich cua ngân hang.[26]
Ngay 4 thang 3 năm 1841 la môt ngay ret mươt, Tông thông Harrison đa phat biêu bai diên
văn nhâm chưc cua minh trong gio ret, và rốt cuộc đa bi cam lanh. Đôi vơi Tông thông Harrison,
ngươi môt đơi xông pha nơi trân mac thi chuyên nay cung chăng co gi lơn lao, nao ngơ bênh tinh cua
ông lai ngay cang trở nên trầm trọng khac thương, va đên ngay 4 thang 4 thi tư trân. Tông thông
Harrison vưa mơi lên nhâm chưc và đang chuân bi triên khai rât nhiêu dư đinh lơn lao thi bỗng nhiên
“đôt tư”. Việc môt vị tông thông vân con minh mân hoat bat thang trươc lai đôt ngôt tư trân tháng sau,
du thê nao thi đó cung la môt viêc hêt sưc đang ngơ. Co môt sô nha sư hoc cho răng tông thông băng
hà la do bi đâu đôc, co thê thơi gian ha đôc la vao ngay 30 thang 3, và sau 6 ngay thi tông thông
Harrison tư trân.
Cuôc đâu tranh xung quanh chuyên ngân hang trung ương tư hưu va hê thông tai chinh đôc
lâp cang trơ nên căng thăng hơn vi cai chêt cua tông thông Harrison. Trong năm 1841, Đang Whig do
Henry Clay chu tri đa hai lân đê xuât phai khôi phuc lai ngân hang trung ương tư hưu va phê bo chê
đô tai chinh đôc lâp, kêt qua ca hai lân đêu bi ngươi kê nhiêm cua tông thông Harrison la pho tông
thông John Tyler phu quyêt. Henry Clay tưc giân va xâu hô đa ra lênh khai trư John Tyler ra khoi đang
Whig, kêt qua la tông thông John Tyler “may măn” trơ thanh vi tông thông “mô côi” bi khai trư ra khoi
đang duy nhât trong lich sư nươc My.
Battle Chapultepec with Mexican Army
American Occupation of Mexico City
General Zachary Taylor chỉ huy cuộc chiến tranh với Mexico
Đên năm 1849, môt nhân vật khac cua đang Whig la Zachary Taylor sau khi trung cư tông
thông, đa khôi phuc lai hy vong cua ngân hang trung ương. Việc xây dưng môt ngân hang trung ương
tư nhân theo mô hinh cua ngân hang Anh la mơ ươc cao nhât cua cac ngân hang, và nó có nghia
rằng, cuôi cung thi ngân hang cung quyêt đinh đươc sô phân cua quôc gia va nhân dân. Nhìn vao vêt
xe đô trươc đo cua tông thông Harrison, Taylor luôn tỏ ra hững hờ đôi vơi vân đê ngân hang trung
ương hêt sưc quan trong nay, nhưng đông thơi ông cung không cam tâm trơ thanh con rôi trong tay
Henry Clay. Nha sư hoc Michael Holt đa cho rằng, Tông thông Tayler đa tưng ngâm bay to như thế
này “Chu y xây dưng ngân hang trung ương đa được đinh đoạt, và đó không phai la vân đê cần được
tôi xem xet trong nhiêm ky cua minh.”[27] Kêt qua là, “cai đa được đinh đoạt” ơ đây không phai la sư
chu y cua ngân hang trung ương ma nhăm vao ban thân tông thông Taylor.
Ngay 4 thang 7 năm 1850, Tông thông Taylor tham dư lê quôc khanh đươc cư hanh trươc đai
tương niêm Washington. Thơi tiêt hôm đo hêt sưc oi nông, Taylor đa uông môt chut sưa đa, va ăn
thêm mây qua anh đao, kêt qua la ông bị đau bung. Đên ngay 9 thang 7 thì vi tông thông khôi ngô
vam vơ nay cung ra đi môt cach thân bi.
Sư kiên đôt tư thân bi vi nhưng căn bênh chăng đâu vao đâu cua ca hai vi tông thông co xuât
thân tư quân nhân nay đương nhiên đa gây xôn xao dư luân. Con giơi sư hoc thi tranh luân về đề tài
này trong hang thê ky. Năm 1991, sau khi đươc sư đông y cua ngươi nha Tông thông Taylor, thi thê
cua ông đa đươc khai quât lên, ngươi ta lây mẫu mong tay va toc cua Tông thông đi xet nghiêm. Kêt
qua cho thây, ông chêt vi bi đâu đôc. Đương nhiên cơ quan điêu tra đa nhanh chong lâp liêm răng
lương đâu đôc rât nho không đu đê gây chêt ngươi, sau đo vôi vang kêt thuc vu điêu tra. Cho đến
ngày nay, chăng ai biêt đươc tai sao cơ thê tông thông lai co nhưng thư đôc tô nay.
NGÂN HANG QUÔC TÊ RA TAY TAO NÊN CUỘC
“KHUNG HOANG NĂM 1857”
Do Ngân hang thư hai cua My đóng cửa năm 1836 nên cac ông chủ ngân hang quôc tê đa
đôt ngôt ra tay rut sach toan bô lượng tiên tê kim loai đang lưu thông ơ nươc My, tao nên khung
hoang kinh tê nghiêm trong liên tuc trong 5 năm ơ quốc gia này. Mặc dù vào năm 1841, đai diên cua
cac chủ ngân hang quôc tê đa tưng hai lân thư khôi phuc lai hê thông ngân hang trung ương tư nhân,
nhưng ca hai lân đêu thât bai, môi quan hê giưa hai bên rơi vao trang thai đong băng, tinh trang siêt
chăt tiên tê cua My keo dai mai đên năm 1848 mơi băt đâu đươc giai tỏa.
Nguyên nhân khiên cho tinh hinh chuyên biên tich cưc tât nhiên không phai do cac ông chủ
ngân hang quôc tê qua tư bi, ma la do vao năm 1848, nươc My đa phat hiên mo vang rât lơn: mỏ
vang San Francisco.
California goldfields in the Sierra Nevada and northern California