Chơi thuỷ cảnh
Phong cách kiến trúc truyền thống Á Đông hài hoà với thiên nhiên,
không gian nhà ở thường chú ý yếu tố cây cảnh xanh tươi nhằm kết nối con
người gần gũi với thiên nhiên. Người Trung Hoa và Nhật Bản chơi cây cảnh
như một "đạo" nghệ thuật trong phòng ốc, trang viên, cung điện, đền chùa...
Nghề chơi ở Việt Nam cũng lắm công phu - thành nền văn hoá cây cảnh, tiêu
biểu kiểu vườn Huế xanh um cây cỏ lẫn thực vật thuỷ sinh (thuỷ cảnh), thanh
tao.
Trước những ngôi nhà vườn, cổ tự hoặc giữa khoảnh "giếng trời" thông
sáng các gian nhà xưa thường đặt bồn hoặc chậu nước đóng rêu xanh mọc lên
khóm sen rậm rạp điểm một vài hoa sen phớt hồng, nở xoè cánh tươi tắn, thuần
khiết. Những tâm hồn nhạy cảm thấy nhẹ nhàng như muốn thoát tục.
Hiện nay, từ kiểu chơi thuỷ cảnh Huế, công nghệ cây kiểng đã mô phỏng,
sưu tầm, nhập khẩu giống thuỷ thực vật, nghiên cứu sinh lý, sinh thái để sản xuất
hàng loạt chậu thuỷ cảnh mới lạ, đa dạng, đậm chất thiên nhiên.
* Hoa sen quan âm: (di thực từ Ðài
Loan) là loài sen quý trồng làm cảnh trong các
công viên văn hoá, vườn hoa theo phong cách
Á Đông, biệt thự vườn kiểu xưa... Giống cây
này cùng họ với sen Việt Nam nhưng trổ hoa,
nở bung nhiều cánh nằm xếp lớp hơn. Hoa
sen nở toả hương thơm ngan ngát xung quanh,
mộc mạc mà cao quý suốt một tuần mới tàn.
Những cánh sen phớt hồng rơi lả tả, rắc rải rác trên mặt nước im lìm. Giữa khóm
lá chỉ còn gương sen rũ bỏ nhuỵ vàng, từ từ lớn to đơm chi chít hạt no bụ bẫm. Kế
bên, búp sen xanh mới nhú lên giữa tầng lá xanh um. Toàn khóm sen cảnh sống
sung sức đâm ngó, mọc rễ, to củ, nở bụi trong môi trường bùn lầy ngập nước như
sinh thái ngoài thiên nhiên được thu nhỏ chứa trong chậu sành.
* Lục bình: (Thái Lan) giống như lục bình ta nhưng có thân dài mà lá nhỏ
hơn. Ðây là loài thực vật phù sinh dễ phát triển thành bè nổi bềnh bồng trên mặt
nước. Do vậy trồng làm thuỷ cảnh trong chậu chỉ cần nước, không đổ bùn. Lục
bình nở vòi hoa dài, chi chít vô số chùm hoa tím ngắt.
* Bèo hoa hồng: (Thái Lan) nở nhiều cánh sắp xếp to
như hoa hồng. Cánh bèo màu xanh ngọc, không thấm nước dù
sống trên mặt nước. Chậu thuỷ cảnh này chỉ chứa nước để thả
bèo nổi yên bình, sinh sôi đầy mặt nước gặp xao động dập dờn
tan rồi hợp thành mảng xanh tĩnh lặng.
* Thuỷ quỳnh: (Thái Lan) mọc trong bùn, toả thân rậm
rạp trong nước, lá phủ rợp mặt nước, xanh mướt, sinh sôi nảy
nở. Thuỷ quỳnh dễ ra hoa tim tím, hương thơm nhẹ nhàng
thanh khiết, lâu tàn. Loài thuỷ cảnh này man mác vẻ đẹp hoang
sơ, mảnh mai, tự nhiên, phóng túng.
* Bèo phễu: (gốc Ðài Loan) cánh bèo nhỏ xíu
cong vắt như chiếc phễu (quặng), nâu nâu màu lá úa.
Thả bèo này vào chậu nước đầy, bèo nổi từng cụm, nảy
nở phù sinh kín mặt chậu. Loài thuỷ cảnh này có vẻ đẹp
vừa gần gũi vừa lạ lùng, bí ẩn.
Nhờ thành công bổn địa hoá, nhân giống nên các loài thuỷ cảnh ngày càng
phổ biến và đa dạng hơn, giá cũng hạ nhiều so với lúc mới di thực vào Việt Nam.