SỔ TAY HƯỚNG DẪN
QUY TRÌNH SẢN XUẤT LÚA CHẤT LƯỢNG CAO
VÀ PHÁT THẢI THẤP VÙNG ĐỒNG BẰNG SÔNG CỬU LONG
Nguyễn Văn Hùng
Trần Ngọc Thạch
Hoàng Văn Hồng
Mai Văn Trịnh
Phạm Văn Thuyết
Trần Thái Nghiêm
Trần Tấn Phương
Vũ Thanh Hà
Ngô Đức Thể
Nguyễn Hữu Diễm Hà
Trần Thị Cẩm Nhung
Nguyễn Văn Hiếu
Nguyễn Ngọc Hoàng
Nguyễn Thanh Nghị
Trần Thị Mỹ Hạnh
Tác giả Hiệu đính
Bùi Bá Bổng
Nguyễn Văn Bộ
Lê Quốc Thanh
Nguyễn Như Cường
Lê Thanh Tùng
Nguyễn Thị Thanh Thuỷ
Nguyễn Thị Thu Hương
Tô Văn Huấn
Hoàng Tuyển Phương
Đinh Thị Kim Dung
2025
Áp dụng cho vùng sản xuất trong Đề án “Phát triển bền vững một triệu héc-ta chuyên canh lúa
chất lượng cao và phát thải thấp gắn với tăng trưởng xanh vùng Đồng bằng sông Cửu Long đến
năm 2030” theo Quyết định số 1490/QĐ-TTg ngày 27/11/2023 của Thủ tướng Chính phủ
(Kèm theo Quyết định số 4043/QĐ-TTTV-TTBVTV ngày 10 tháng 11 năm 2025
của Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật)
iv
Vui lòng trch dn: Trung tâm Khuyến Nông Quốc Gia, 2025. Sổ
tay hướng dẫn Quy trình kỹ thuật sản xuất lúa chất lượng cao và
phát thải thấp vùng đồng bằng sông Cửu Long. Bộ Nông Nghiệp
và Môi trường.
Tài liệu được phát triển nhờ tài trợ từ các Dự án liên quan gồm:
• Chương trình khoa học CGIAR-Scaling For Impacts (S4I)
• Chương trình khoa học CGIAR-Sustainable Farming (SF)
• Dự án Fertilize Right do Bộ Nông Nghiệp Hoa Kỳ (USDA) tài trợ
• Dự án kinh tế nông nghiệp tuần hoàn từ rơm (RiceEco) do
Mekong-Korea Cooperation Fund (MKCF) tài trợ, mã số MKCF –
1033639959 IRRI
• Dự án Tăng cường năng lực về Sản xuất lúa bền vững và Carbon
thấp cho các nước Đông nam Á do Taiwan – ICDF tài trợ.
• Dự án Thử nghiệm thí điểm chuyển đổi canh tác lúa theo quy
trình Một Triệu Ha (MOM-P) do Ngân Hàng Thế Giới tài trợ
Ban biên tập trân trọng cám ơn sự đóng góp ý kiến quý báu từ các
địa phương vùng ĐBSCL, các chuyên gia và các tổ chức, cá nhân có
liên quan.
Tất cả các văn bản xuất hiện trong tài liệu này có thể được trích dẫn
và tái bản với điều kiện ghi rõ nguồn. Không được sử dụng tài liệu này
để bán lại hoặc cho các mục đích thương mại khác.
MIỄN TR TRÁCH NHIM:
Tất cả các quan điểm trình bày tại đây là quan điểm của (các) tác giả và
không nhất thiết phản ánh chính sách hoặc quan điểm của IRRI, các bên
tài trợ hay đối tác.
Tất cả hình ảnh trong cuốn Sổ tay này đều thuộc về IRRI trừ khi có ghi
chú khác và là tài sản duy nhất của nguồn và không được sử dụng cho
bất kỳ mục đích nào mà không có sự cho phép bằng văn bản của nguồn.
i
Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) là vùng sản xuất lúa trọng điểm
của Việt Nam, với sản lượng đạt khoảng 24–25 triệu tấn/năm, chiếm
hơn 50% sản lượng lúa và 90% lượng gạo xuất khẩu của cả nước. Sản
xuất lúa gạo ở ĐBSCL đóng vai trò quan trọng là nòng cốt trong đảm
bảo an ninh lương thực quốc gia, đồng thời tạo việc làm, thu nhập
cho hàng triệu hộ nông dân trong vùng.
Thực hiện Quyết định số 1490/QĐ-TTg ngày 27/11/2023 của Thủ
tướng Chính phủ về Đề án "Phát triển bền vững một triệu héc-ta
chuyên canh lúa chất lượng cao và phát thải thấp gắn với tăng
trưởng xanh vùng Đồng bằng sông Cửu Long đến năm 2030",
ngày 27/3/2024, Cục Trồng trọt đã ban hành Quyết định số 145/QĐ-
TT-CLT về Quy trình kỹ thuật sản xuất lúa chất lượng cao và phát thải
thấp vùng ĐBSCL, kèm theo Sổ tay hướng dẫn chi tiết.
Sau gần hai năm thực hiện Đề án, các mô hình thí điểm tại vùng Đồng
bằng sông Cửu Long đã cho thấy kết quả tích cực: năng suất lúa ổn
định, chất lượng gạo được cải thiện, chi phí sản xuất giảm 10–15%,
phát thải khí nhà kính giảm 30-40%, và thu nhập của nông dân tăng
12–20% so với canh tác thông thường. Đây là minh chứng thuyết
phục cho tính đúng đắn của việc áp dụng đồng bộ các kỹ thuật canh
tác mới mang tính chính xác cho sản xuất lúa theo đề án 1 triệu ha.
LỜI TỰA