Đặc điểm mô bệnh học ung thư biểu mô đường mật trong gan theo phân loại của tổ chức y tế thế giới năm 2019 tại Bệnh viện K

Ung thư biểu mô đường mật trong gan (UTBMĐM) là một khối u ác tính nguyên phát tại gan với tỷ lệ mắc gia tăng, đặc biệt ở khu vực Đông Nam Á, và thường có tiên lượng xấu do diễn tiến âm thầm, tính xâm lấn cao. Theo phân loại của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) năm 2019, UTBMĐM trong gan được phân chia thành các típ mô bệnh học riêng biệt như típ ống lớn và típ ống nhỏ, mỗi típ mang đặc điểm sinh học, lâm sàng và tiên lượng khác nhau. Sự phân biệt này rất cần thiết cho chẩn đoán và điều trị hiệu quả. Tuy nhiên, các nghiên cứu chuyên sâu về mô bệnh học dựa trên phân loại mới này còn hạn chế. Do đó, nghiên cứu này được thực hiện nhằm mô tả đặc điểm mô bệnh học của UTBMĐM trong gan và đối chiếu các típ này với các yếu tố lâm sàng-giải phẫu bệnh, góp phần nâng cao hiểu biết về căn bệnh.

Chuyên gia ung bướu, bác sĩ giải phẫu bệnh, bác sĩ gan mật, nhà nghiên cứu y học.

Nghiên cứu này tiến hành phân tích đặc điểm mô bệnh học và đối chiếu các típ ung thư biểu mô đường mật trong gan (UTBMĐM) với các đặc điểm lâm sàng-giải phẫu bệnh theo phân loại WHO 2019. Nghiên cứu mô tả cắt ngang này đã khảo sát 66 bệnh nhân UTBMĐM trong gan được phẫu thuật tại Bệnh viện K từ tháng 01/2023 đến tháng 02/2025. Kết quả cho thấy bệnh nhân có tuổi trung bình là 59,95 ± 10,76 và tỷ lệ nam/nữ là 1,87/1. Về đặc điểm mô bệnh học, típ ống nhỏ thông thường chiếm ưu thế lớn (68,2%), tiếp theo là típ ống lớn (19,7%), dưới típ vi ống mật (4,5%) và dưới típ tuyến-vảy (7,6%). Đa số các khối u có độ biệt hóa vừa (78,8%). Nghiên cứu ghi nhận tỷ lệ xâm nhập mạch là 51,5%, xâm nhập thần kinh là 43,9% và di căn hạch là 30,3%. Mức độ xâm lấn khối u chủ yếu ở giai đoạn pT1-2 (84,8%) và giai đoạn pTNM sau phẫu thuật giai đoạn I chiếm 39,4%. Phân tích đối chiếu chỉ ra rằng ung thư biểu mô đường mật trong gan típ ống lớn có nồng độ CA19-9 huyết thanh trước mổ, tình trạng xâm nhập mạch, thần kinh, di căn hạch và mức độ xâm lấn của khối u cao hơn đáng kể so với típ ống nhỏ (p < 0,05), đồng thời thường liên quan đến giai đoạn pT3-4. Ngược lại, không tìm thấy mối liên quan có ý nghĩa thống kê giữa các típ mô bệnh học với tình trạng nhiễm virus viêm gan B, nồng độ AFP, kích thước khối u, độ mô học và nhân vệ tinh trong gan. Những phát hiện này nhấn mạnh tầm quan trọng của việc phân biệt các típ mô bệnh học của UTBMĐM trong gan, đặc biệt là sự khác biệt về mức độ xâm lấn và tiên lượng giữa típ ống lớn và típ ống nhỏ. Điều này có ý nghĩa quan trọng trong việc đưa ra quyết định lâm sàng và cá thể hóa phác đồ điều trị, góp phần cải thiện kết quả cho bệnh nhân. Nghiên cứu cung cấp dữ liệu quý giá về dịch tễ học và bệnh học của UTBMĐM trong gan tại Việt Nam theo phân loại WHO 2019, hỗ trợ cho các nghiên cứu tiếp theo và phát triển hướng dẫn điều trị.