L I M ĐU
Trong quá trình phát tri n kinh t xã h i, nhân t con ng i đc coi là nhân ế ườ ượ
t quan tr ng, có vai trò quy t đnh đi v i s thành công c a các chính sách, các ế
m c tiêu phát tri n và s nghi p phát tri n kinh t xã h i c a Qu c gia. ế
S nghi p phát tri n kinh t xã h i n c ta trong th i k công nghi p hoá, ế ướ
hi n đa hóa đt ra nh ng yêu c u, thách th c l n đi v i chi n l c con ng i ế ượ ườ
trong đó có nhi m v quan tr ng là vi c xác đnh m c tiêu, chi n l c đào t o và ế ượ
s d ng cán b , đc bi t là đi v i cán b qu n lý kinh t vĩ mô - Chính h là ế
nh ng “ Ng i c m lái cho con thuy n kinh t ” c a đt n c. ườ ế ướ
Trong giai đo n hi n nay, giai đo n đu c a th i k công nghi p hoá, hi n
đi hoá đt n c, trong b i c nh kinh t th gi i và khu v c phát tri n theo xu ướ ế ế
h ng h i nh p m nh m , trong b i c nh n n kinh t đt n c m i chuy nướ ế ướ
sang n n kinh t th tr ng, cán b qu n lý kinh t vĩ mô c a chúng ta đã b c l ế ườ ế
nh ng b t c p v trình đ chuyên môn, kinh nghi m th c ti n.
Đ đáp ng đc yêu c u c a s nghi p phát tri n trong b i c nh đó, chính ượ
sách cán b c n ph i tr nên linh ho t, quan h h u c v i chính sách kinh t - ơ ế
Xã h i, ph i g n li n v i nh ng m c tiêu c a s nghi p phát tri n đc bi t là
chính sách đào t o và s d ng cán b - Đào t o nh m m c tiêu t o ra nh ng “s n
ph m” phù h p v i yêu c u và m c đích s d ng.
Trong giai đo n v a qua công tác cán b , đào t o cán b c a chúng ta còn
nhi u b t c p, ch a th c s mang tính chi n l c. Tr c nh ng yêu c u và ư ế ượ ướ
thách th c đi v i công tác cán b chúng ta c n ph i xác đnh m c tiêu, xây d ng
chi n l c đào t o cán b - Đc bi t đi v i cán b qu n lý kinh t vĩ mô phùế ượ ế
h p v i yêu c u và m c tiêu c a s nghi p phát tri n.
Chính t nh n th c v t m quan tr ng c a cán b công ch c qu n lý kinh t ế
c a n c ta nên khi th c hi n đ án chuyên ngành, đc s giúp đ c a các cô, ướ ượ
các th y h ng d n em xin th c hi n đ án " ướ Xây d ng đi ngũ cán b qu n lý
kinh t vĩ mô Vi t nam trong đi u ki n hi n nayế ". Trong quá trình th c hi n
đ án do còn nhi u v n đ ch a còn đc nh n th c đy đ nên bài viêt còn ư ượ
1
nhi u h n ch , b n thân em r t mong nh n đc s thông c m và giúp đ c a ế ượ
các cô, các th y đ ngày càng đc ti n b h n. ượ ế ơ
CH NG I:ƯƠ
S C N THI T ĐI V I CÁN B QU N LÝ KINH T VÀ ĐÀO T O
NÂNG CAO CH T L NG CÁN B QU N LÝ ƯỢ
KINH T VĨ MÔ N C TA ƯỚ
I. C S LÝ LU N:Ơ
T sau đi h i Đng l n th VI n n kinh t n c ta t ng b c chuy n sang ế ướ ướ
v n hành theo c ch th tr ng có s qu n lý c a Nhà n c theo đnh h ng ơ ế ườ ướ ướ
XHCN. S chuy n đi sang mô hình kinh t m i đòi h i ph i có đi ngũ cán b ế
qu n lý kinh t t ng ng, đc bi t là đi ngũ cán b qu n lý nòng c t - (cán b ế ươ
qu n lý c p cao và các chính khách kinh t hay cán b qu n lý kinh t vĩ mô). ế ế
V y cán b qu n lý kinh t là gì? cán b qu n lý kinh t vĩ mô là gì? ế ế
Khái ni m v cán b qu n lý kinh t : ế
1. CÁN B QU N LÝ KINH T :
Cán b qu n lý kinh t là t t c các cá nhân th c hi n nh ng ch c năng ế
qu n lý nh t đnh trong b máy qu n lý kinh t . ế
Là ng i làm lao đng qu n lý kinh t và là m t trong nh ng y u t chườ ế ế
y u c a h th ng qu n lý, ng i làm công tác qu n lý kinh t có 3 lo i cán bế ườ ế
k thu t, nhân viên giúp vi c và nhà qu n lý.
Cán b qu n lý kinh t vĩ mô là m t b ph n c a đi ngũ công ch c nhà ế
n c, làm vi c trong các c quan qu n lý Nhà n c v kinh t , tham gia ho chướ ơ ướ ế
đnh các chính sách kinh t và th c hi n qu n lý Nhà n c các ho t đng kinh t ế ướ ế
trên ph m vi toàn b n n kinh t qu c dân ho c trong t ng đa ph ng, t ng ế ươ
vùng lãnh th .
2
2. CÁN B QU N LÝ KINH T VĨ MÔ CÓ TH C TH HOÁ THÀNH 2 LO I LÀ CÁC
CHÍNH KHÁCH KINH T VÀ CÁC NHÀ ĐI U HÀNH QU N LÝ C P CAO:
Mô hình:
Các nhà qu n
lý kinh tế
QLKT Vĩ mô QLKT Vi mô
(CBLĐ c p cao) (Các nhà QLDN)
Các chính Các nhà đi u
khách KT hành QL C.Cao
2.1. Các chính khách kinh t :ế
Là nh ng ng i n m gi các b ph n quy n l c Nhà n c, ch u trách nhi m ườ ướ
trong vi c ho ch đnh đng l i, ch tr ng, chi n l c, chính sách phát tri n kinh ườ ươ ế ượ
t đt n c và giám sát vi c th c hi n đng l i, ch tr ng, chi n l c, chính sáchế ướ ườ ươ ế ượ
phát tri n kinh t đã v ch ra. Các chính khách kinh t là các nhân v t có v th quan ế ế ế
tr ng trong xã h i đng th i (bao g m c các nhân v t trong chính quy n và các ươ
nhân v t c a các t ch c và đoàn th l n trong xã h i). Thông th ng theo thi t k ườ ế ế
c a các xã h i hi n nay, các chính khách kinh t là nh ng ng i đng đu c quan ế ườ ơ
quy n l c xã h i và các thành viên c a c quan này (b tr ng, ng i lãnh đo c p ơ ưở ườ
t nh, thành ph ) th c thi nhi m v lãnh đo các ho t đng qu n lý kinh t v i vai trò ế
là ng i đi u hành trong kinh t .ườ ế
2.2. Các nhà đi u hành qu n lý c p cao:
Đó là các cá nhân tr c ti p v n hành các ho t đng qu n lý, bi n đng l i, ch ế ế ườ
tr ng, chi n l c và chính sách phát tri n kinh t thành hi n th c. Các nhà đi u hànhươ ế ượ ế
qu n lý c p cao th ng là nh ng ng i đng đu c quan quy n l c Nhà n c. ườ ườ ơ ướ
Theo thi t ch xã h i hi n nay, nhi u n c chính khách kinh t đng th iế ế ướ ế
là nhà đi u hành qu n lý c p cao. n c ta hi n nay, th c hi n c th Đng ướ ơ ế
lãnh đo, Nhà n c qu n lý, nhân dân làm ch , thì ph n nhi u chính khách kinh ướ
3
t và nhà đi u hành qu n lý c p cao m t h th ng th ng là 2 th c th khácế ườ
nhau.
II. VAI TRÒ C A CÁN B QU N LÝ KINH T VĨ MÔ
ĐI V I CNH-HĐH N C TA: ƯỚ
1. VAI TRÒ C A QU N LÝ KINH T VĨ MÔ TRONG N N KINH T TH TR NG: ƯỜ
Qu n lý kinh t vĩ mô th c ch t là nói đn vai trò, ch c năng qu n lý c a ế ế
Nhà n c đi v i các ho t đng kinh t . Mô hình kinh t ph bi n trên th gi iướ ế ế ế ế
hi n là kinh t h n h p trong đó Nhà n c có vai trò quan tr ng trong vi c đi u ế ướ
ti t, qu n lý các ho t đng c a n n kinh t qu c dân thông qua h th ng cácế ế
chính sách và công c qu n lý kinh t vĩ mô. ế
- Nhà n c thi t l p khung khuôn kh lu t pháp th ng nh t đ t o môiướ ế
tr ng chung cho các th tr ng ho t đng.ườ ườ
- Kh c ph c các khuy t t t c a th tr ng đ t o cho c ch th tr ng ế ườ ơ ế ườ
ho t đng có hi u qu thông qua chính sách kinh t vĩ mô, xây d ng các ch ng ế ươ
trình, k ho ch phát tri n kinh t - xã h i.ế ế
- Đm b o công b ng xã h i thông qua vi c phân b các ngu n l c, phân
ph i thu nh p gi a các t ng l p, các nhóm dân c trong xã h i. ư
- n đnh kinh t vĩ mô, ngăn ch n và ki m ch l m phát, th t nghi p, th c ế ế
hi n các bi n pháp ki m soát, giám sát, s d ng các công c thu đ đi u ti t ế ế
các ho t đng kinh t . ế
Trong đi u ki n n c ta, đ đt đc các m c tiêu kinh t xã h i đã đ ra, ướ ượ ế
qu n lý kinh t vĩ mô càng có v trí quan tr ng h n bao gi h t và vai trò qu n lý vĩ ế ơ ế
mô n n kinh t c a Nhà n c ta trong c ch m i th hi n nh ng đi m sau: ế ướ ơ ế
- Nhà n c xây d ng các ch ng trình, k ho ch phát tri n phù h p v iướ ươ ế
đi u ki n KT-XH n c ta theo các m c tiêu đ ra và mong đt đc. ướ ượ
+ Nhà n c ch đng đi u ti t các doanh nghi p nh m t o ra s th ng nh tướ ế
gi a các l i ích c a qu c gia.
+ Nhà n c ho ch đnh các ch ng trình phát tri n KT-XH, thông qua đóướ ươ
th c hi n chi n l c phát tri n KT-XH, d n d t các doanh nghi p và các thành ế ượ
ph n kinh t đi đúng h ng đã ch n, thúc đy t c đ tăng tr ng kinh t đ ế ướ ưở ế
nhanh chóng h i nh p v i kinh t khu v c và kinh t th gi i. ế ế ế
- T o môi tr ng thu n l i cho ho t đng s n xu t kinh doanh ườ
+ Xây d ng k t c u h t ng thu n l i, có chính sách đ thu hút v n đu t ế ư
trong và ngoài n c.ướ
4
+ Quy t đnh và b o đm các quy n t o đi u ki n cho các ho t đng s nế
xu t kinh doanh nh các quy n s h u v t li u s n xu t, xây d ng h th ng ư ư
pháp lu t đng b và n đnh...
- Th c hi n các chính sách phân ph i thu nh p công b ng, hi u qu , t o
đng l c cho s n xu t phát tri n.
- Phân ph i h p lý các ngu n l c và qu n lý s d ng có hi u qu tài s n qu c gia.
2. VAI TRÒ C A CÁN B QU N LÝ KINH T VĨ MÔ N C TA: ƯỚ
Trong m t h th ng kinh t ho t đng thành công hay th t b i ph thu c ế
r t nhi u vào ng i cán b qu n lý kinh t . Nói cách khác trong h th ng thì ườ ế
ng i cán b qu n lý gi vai trò quy t đnh s thành công hay th t b i c a ho tườ ế
đng kinh t . ế
Cán b qu n lý t m vĩ mô chính là ng i v n hành, đi u khi n và th c thi ườ
trong b máy đó. Nói cách khác, tính hi u qu c a h th ng các chính sách và
công c qu n lý kinh t vĩ mô ph thu c vào 2 đi u ki n c b n ế ơ
1. C ch v n hành c a n n kinh tơ ế ế
2. Kh năng và trình đ c a đi ngũ cán b qu n lý
Hai y u t này có m i quan h t ng tác và có liên quan t i hàng lo t cácế ươ
nhân t KT-XH trong đó kh năng và trình đ đi ngũ cán b qu n lý đóng vai trò
quy t đnh nh t.ế
Đ th c hi n đc m c tiêu mà đi h i đng VIII đã xác đnh, đi ngũ cán ượ
b nói chung và cán b qu n lý kinh t vĩ mô nói riêng có vai trò quy t đnh và nó ế ế
đc th hi n t p trung trên các m t ch y u sau:ượ ế
- Cán b qu n lý kinh t vĩ mô có vai trò quy t đnh trong vi c xây d ng ế ế
đúng đn đng l i, chi n l c, ch tr ng, đnh h ng k ho ch phát tri n ườ ế ượ ươ ướ ế
kinh t , chính sách, c ch qu n lý kinh t và h th ng pháp lu t kinh t trongế ơ ế ế ế
toàn b đt n c, trong t ng ngành, t ng lĩnh v c, t ng đa ph ng. ướ ươ
- Cán b qu n lý kinh t vĩ mô có vai trò quy t đnh trong vi c t ch c b ế ế
máy và l a ch n cán b đ th c hi n có hi u qu nhi m v qu n lý trong th i
k ti p t c đi m i, đy m nh CNH-HĐH. ế
- Cán b qu n lý kinh t vĩ mô có vai trò quy t đnh trong vi c ch huy và ế ế
đi u hành theo nguyên t c t p trung dân ch các ho t đng trong quá trình phát
tri n kinh t và qu n lý kinh t ph m vi c n c, t ng ngành, t ng lĩnh v c, ế ế ướ
t ng đa ph ng. ươ
- Cán b qu n lý kinh t vĩ mô có vai trò quy t đnh trong vi c th ng xuyên ế ế ườ
ph i k t h p các quá trình qu n lý kinh t đ đi u ch nh k p th i nh ng m t cân ế ế
đi, nh ng mâu thu n phát sinh.
5