UBND THÀNH PHỐ BẮC NINH
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯
ĐỀ CHÍNH THỨC
(Đề thi có 01 trang)
KỲ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI CẤP THÀNH PHỐ
NĂM HỌC 2022-2023
Môn: Ngữ văn - Lớp 9
Thời gian làm bài: 120 phút (không kể thời gian giao đề)
¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯
Câu 1. (4,0 điểm)
Đọc ngữ liệu sau và trả lời câu hỏi:
Khi nghĩ về một đời người, tôi thường nhớ về rừng cây
Khi nghĩ về một rừng cây, tôi thường nhớ về nhiều người
Trẻ trung như cụm hoa hồng, hồn nhiên như ngàn ánh lửa chiều hôm khi gió về!
Cây đã mọc từ thuở nào trên đồi núi thật cằn khô,
Cây có hiểu vì sao chim thường kéo về làm tổ
Và em như cụm lan mọc từ những cành cổ thụ già kia,
Và tôi nhớ hoài một loài cây, sống gần nhau thân mới thẳng.
Có một cây là có rừng, và rừng sẽ lên xanh, rừng giữ đất quê hương!
Ai cũng chọn việc nhẹ nhàng, gian khổ sẽ dành phần ai
Ai cũng một thời trẻ trai, cũng từng nghĩ về đời mình
Phải đâu may nhờ rủi chịu phải đâu trong đục cũng đành.
Phải không anh? Phải không em?
Chân lý thuộc về mọi người, không chịu sống đời nhỏ nhoi!
Xin hát về bạn bè tôi, những người sống vì mọi người
Ngàn năm canh giữ đất trời, rạng rỡ như rừng mai nở
Chiều xuân.
(Ca từ bài hát: Một rừng cây, một đời người – Trần Long Ẩn)
a) Ca từ bài hát thể hiện những suy ngẫm của nhân vật “ tôi” về điều gì? Qua những suy
ngẫm ấy, tác giả xin hát lời ca ngợi dành cho những con người như thế nào?
b) Những từ rừng cây, cây, hoa hồng, lan, cổ thụ có nét chung nào về nghĩa?
c) Xét theo mục đích nói câu “Phải không anh? Phải không em?” thuộc kiểu câu gì ? Chỉ
ra mục đích nói của câu này?
d) Xác định và phân tích giá trị biểu đạt của hai biện pháp tu từ nổi bật trong những câu
in đậm.
Câu 2. (6,0 điểm)
Chân lý thuộc về mọi người, không chịu sống đời nhỏ nhoi!
Em hãy viết một đoạn văn (khoảng 400) từ suy nghĩ về lẽ sống được gửi gắm trong câu
hát trên.
Câu 3. (10,0 điểm)
Phân tích nhân vật ông Sáu và bé Thu qua đoạn trích truyện ngắn Chiếc lược ngà của nhà
văn Nguyễn Quang Sáng (SGK Ngữ văn 9, tập 1, NXB Giáo dục) để làm nổi bật tình cảm cha
con sâu nặng trong cảnh ngộ éo le của chiến tranh.
========Hết========