
ỦY BAN NHÂN DÂN TỈNH ĐỒNG THÁP
TRƯỜNG CAO ĐẲNG CỘNG ĐỒNG ĐỒNG THÁP
GIÁO TRÌNH
MÔ ĐUN: CHẾ BIẾN SỮA VÀ SẢN PHẨM SỮA
NGÀNH, NGHỀ: CÔNG NGHỆ THỰC PHẨM
TRÌNH ĐỘ: CAO ĐẲNG
(Ban hành kèm theo Quyết định số 628/QĐ-CĐCĐ-ĐT, ngày 18 tháng 12 năm
2024 của Hiệu trưởng trường Cao đẳng Cộng đồng Đồng Tháp)
Đồng Tháp, năm 2024

i
TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN
Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được
phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo.
Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh
thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm

ii
LỜI GIỚI THIỆU
Giáo trình này được biên soạn theo hướng tích hợp kiến thức và kỹ năng
cần có của nghề công nghệ thực phẩm. Giáo trình đã cập nhật kiến thức tổng quát
về cân bằng vật chất và cân bằng năng lượng trong chế biến thực phẩm.
Để hoàn thiện giáo trình này tôi đã nhận được ý kiến đóng góp của các
cán bộ kỹ thuật, công ty và doanh nghiệp, quý thầy cô và Lãnh đạo Trường Cao
đẳng Cộng đồng Đồng Tháp.
Tôi xin gởi lời cảm ơn đến các cán bộ kỹ thuật, các công ty và doanh
nghiệp, Lãnh đạo Trường và quý thầy cô đã tham gia đóng góp ý kiến để giúp tôi
hoàn thành giáo trình này.
Trong quá trình biên soạn chắc chắn không thể tránh khỏi những thiếu sót,
rất mong nhận được những ý kiến đóng góp, hỗ trợ từ các cán bộ kỹ thuật, các
công ty và doanh nghiệp, đồng nghiệp để giáo trình được hoàn thiện hơn.
Xin chân thành cảm ơn!
Đồng Tháp, ngày 13 tháng 10 năm 2024
Chủ biên
Nguyễn Tố Mai

iii
MỤC LỤC
TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN ................................................................................... i
LỜI GIỚI THIỆU .................................................................................................. ii
MỤC LỤC ............................................................................................................ iii
DANH MỤC BẢNG ............................................................................................ vi
DANH MỤC HÌNH ............................................................................................ vii
CHƯƠNG TRÌNH MÔ ĐUN ............................................................................ viii
Bài 1: KIỂM TRA CHẤT LƯỢNG SỮA NGUYÊN LIỆU ................................ 1
1. Kiểm tra chất lượng sữa thông qua thành phần hoá học ................................... 1
1.1. Lý thuyết về thành phần hoá học của sữa ...................................................... 1
1.2. Trình tự các bước thực hiện ........................................................................... 8
1.3. Những vấn đề cần lưu ý ................................................................................. 8
1.4. Thực hành ....................................................................................................... 8
2. Kiểm tra chất lượng sữa bằng phương pháp kiểm tra tính chất vật lý và hoá học
............................................................................................................................... 8
2.1. Lý thuyết có liên quan về tính chất vật lý, tính chất hoá học ........................ 8
2.2. Trình tự các bước thực hiện ......................................................................... 13
2.3. Những vấn đề cần lưu ý ............................................................................... 13
2.4. Thực hành ..................................................................................................... 13
3. Kiểm tra chất lượng sữa bằng phương pháp xác định enzyme ....................... 13
3.1. Lý thuyết có liên quan về phương pháp xác định enzyme ........................... 13
3.2. Trình tự các bước thực hiện ......................................................................... 14
3.3. Những vấn đề cần lưu ý ............................................................................... 15
3.4. Thực hành ..................................................................................................... 15
CÂU HỎI ÔN TẬP ............................................................................................. 15
Bài 2: CHẾ BIẾN SỮA TƯƠI UỐNG ............................................................... 16
1. Chế biến sữa tươi thanh trùng ......................................................................... 16
1.1. Lý thuyết liên quan đến sữa thanh trùng ...................................................... 16

iv
1.2. Trình tự các bước thực hiện ......................................................................... 18
1.3. Những vấn đề cần lưu ý ............................................................................... 18
1.4. Thực hành ..................................................................................................... 18
2. Chế biến sữa tươi tiệt trùng ............................................................................. 19
2.1. Lý thuyết liên quan đến sữa tiệt trùng .......................................................... 19
2.2. Trình tự các bước thực hiện ......................................................................... 20
2.3. Những vấn đề cần lưu ý ............................................................................... 20
2.4. Thực hành ..................................................................................................... 20
CÂU HỎI ÔN TẬP ............................................................................................. 20
Bài 3: CHẾ BIẾN SỮA HỘP ............................................................................. 21
1. Lý thuyết liên quan đến sữa hộp ..................................................................... 21
1.1. Tiêu chuẩn sữa nguyên liệu .......................................................................... 21
1.2. Tiêu chuẩn hóa ............................................................................................. 22
1.3. Thanh trùng .................................................................................................. 22
1.4. Cô đặc ........................................................................................................... 23
1.5. Các phương pháp sấy ................................................................................... 23
2. Trình tự các bước thực hiện ............................................................................ 26
3. Những vấn đề cần lưu ý .................................................................................. 26
4. Thực hành ........................................................................................................ 27
CÂU HỎI ÔN TẬP ............................................................................................. 27
Bài 4: CHẾ BIẾN SẢN PHẨM SỮA LÊN MEN .............................................. 28
1. Chế biến sữa chua dạng tĩnh ........................................................................... 28
1.1. Lý thuyết liên quan đến sữa chua dạng tĩnh ................................................. 28
1.2. Trình tự các bước thực hiện ......................................................................... 30
1.3. Những vấn đề cần lưu ý ............................................................................... 33
1.4. Thực hành ..................................................................................................... 33
2. Chế biến sữa chua dạng khuấy ........................................................................ 33
2.1. Lý thuyết liên quan đến sữa chua dạng khuấy ............................................. 33

