1
BỘ NÔNG NGHIỆP MÔI TRƯỜNG
VIỆN KHOA HỌC KỸ THUẬT NÔNG
LÂM MIỀN NÚI PHÍA BẮC
VIỆN ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ
NÔNG NGHIỆP TỐI ƯU
GIÁO TRÌNH ĐÀO TẠO TRÌNH ĐỘ
SƠ CẤP NGHỀ: TRỒNG CÂY GAI XANH
ĐUN: 06 (BẬC 3)
(Ban hành theo Quyết định số 106/QĐ-KTHT-NNNT ngày 12 tháng 6 năm 2024
của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn nay Bộng nghiệp và Môi trường)
Năm 2025
2
TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN
Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được
phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo tham khảo.
Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh
doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm.
TÀI LIỆU: MÔ ĐUN 06
3
LỜI GIỚI THIỆU
Hiện nay, sợi tự nhiên một nguyên liệu quan trọng cho ngành dệt may,
thi trang. Trước xu thế đó, Tp đoàn Dệt may Việt Nam nhiều đơn vị sản xuất
sợi trong nước đ đang ch trọng phát triển các cây trồng lấy sợi. Trong đó,
cây nguyên liệu rất có tiềm năng phát triển là cây gai xanh Boehmeria nivea (L.)
Gaud, thuộc họ Gai (Urticaceae).
Cây gai xanh Boehmeria nivea (L.) Gaud là một trong những cây lấy sợi t
vỏ rất có giá trị và nhiều đặc tính qu: Sợi bóng, mịn và có độ óng ánh ngang với
sợi tm. Đặc biệt sợi cây gai xanh có độ bền cao nhất trong c loại sợi thực vt,
có khả năng kháng khun, chịu m tt, chịu được nấm mc,… Do đó, sợi cây gai
xanh nguyên liệu tt đsản xuất qun áo thi trang cao cấp cng nnhững mặt
hàng có giá trị khác. Ngoài ra, y gai xanh có khả năng che phủ, chng xói mn
đất, bảo vệ môi trưng rất hiệu quả, cn là một cây dược liệu qu trong đông y.
Phế phphm t cây gai xanh cn nguồn nguyên liệu sản xuất phân bón hữu ,
thức ăn chăn nuôi, trồng nấm,....
Nhu cu sợi cây gai xanh của các nhà sản xuất trong nước rất lớn, mi năm
cn hàng chục nghìn tấn sợi và hiện tại đang nhp khu gn như toàn bộ. Nhưng
việc sản xuất sợi cây gai xanh  Việt Nam cn nhỏ l, vùng sản xuất nguyên liệu
chưa tp trung, diện tích sản xuất phân n chưa lớn. Do vy, việc trồng cây gai
xanh sẽ tiết kiệm được một nguồn ngoại tệ lớn và tạo ra việc m, tăng thu nhp
cho ngưi nông dân. Việc phát triển trồng cây gai xanh sẽ góp phn chuyển dịch
cấu cây trồng, thực hiện đa dạng hoá sản phm nông nghiệp, góp phn phát
triển nền nông nghiệp bền vững hơn trong cơ chế thị trưng.
Để phát triển nghề trng cây gai xanh theo hướng bền vững, ngưi lao động
cn được trang bị nhng kiến thức và kỹ năng về chun bị điều kiện trồng, chun
bị cây ging, kỹ thut trồng, chăm sóc, thu hoạch, bảo quản, liên kết sản xuất
tiêu thụ sản phm. Bộ giáo trình đào tạo nghề Trồng cây gai xanhtrình độ sơ
cấp được biên soạn trên snghiên cứu thực tiễn tại các vùng trồng gai xanh,
kết hợp với kinh nghiệm của các hợp tác x, doanh nghiệp và nông hộ, đồng thi
cp nht tiến bộ khoa học kỹ thut trong lĩnh vực sản xuất cây lấy sợi. Chương
trình đào tạo nghề “Trồng cây gai xanhcùng với Bgiáo trình đ tích hợp những
kiến thức, kỹ năng, năng lực tchchịu trách nhiệm cn của nghề, do đó
có thể coi là cm nang cho ngưi đ, đang và sẽ tham gia vào lĩnh vực Trồng cây
gai xanh. Bộ giáo trình gồm 6 quyển:
1. Giáo trình mô đun: Chun bị điều kiện để sản xuất cây gai xanh
2. Giáo trình mô đun: Thiết kế n ươm và uơm ging cây gai xanh
4
3. Giáo trình mô đun: Trồng và chăm sóc cây gai xanh
4. Giáo trình mô đun: Thu hoạch, sơ chế và bảo quản cây gai xanh
5. Giáo trình mô đun: Tổ chức sản xuất liên kếty gai xanh
6. Giáo trình mô đun: Tiêu th sản phm
Giáo trình “Tiêu thụ sản phmtrình bày khái quát các kiến thc k
năng về lp kế hoạch, liên kết tiêu thtiêu thsản phm của cây gai xanh.
Mô đun Tiêu thụ sản phm có thi lượng đào tạo là 75 gi, gm 4 bài:
Bài 1: Sản phm của cây gai xanh
Bài 2: Lp kế hoạch tiêu thụ sản phm
Bài 3: Liên kết tiêu thụ sản phm cây gai xanh
Bài 4: Thực hiện bán hàng
Để hoàn thiện bộ giáo trình này, chng tôi đ nhn được sự chỉ đạo, hướng
dẫn của Cục Kinh tế hợp tác Phát triển nông thôn - Bộ Nông nghiệp Môi
trưng;  kiến đóng góp qu báu của các cơ s sản xuất, kinh doanh, các chuyên
gia trong lĩnh vực cây lấy sợi. Chng tôi xin chân thành cảm ơn Ủy ban nhân dân
các x thuộc tỉnh Thanh Hóa, Sơn La, Ph Thọ (Ha Bình c), Điện Biên đ h
tr, tạo điu kiện thun lợi cho quá trình khảo sát và thu thp tư liệu.
Chng tôi cng xin cảm ơn tất cả các cơ quan, đơn vị, tổ chức, cá nhân đ
tham gia đóng góp nhiều kiến qu u, h trđồng hành, gip chng tôi hoàn
thành Bộ giáo trình này. Trong quá trình biên soạn chắc chắn không tránh khỏi
những thiếu sót, chng tôi rất mong tiếp tục nhn được kiến đóng góp tcác
chuyên gia, cán bộ quản l, s sản xuất đồng nghiệp đgiáo trình ngày càng
hoàn thiện, phục vụ thiết thực hơn cho công tác đào tạo và sản xuất.
Xin chân thành cảm ơn!
Ban biên tp
5
MC LC
BÀI 1: SẢN PHẨM CỦA CÂY GAI XANH ................................................................ 1
A. NỘI DUNG ................................................................................................................. 1
1. GIÁ TRỊ CỦA CÂY GAI XANH ...................................................................................... 1
1.1. Giá trị sử dụng ................................................................................................... 1
1.2. Giá trị kinh tế của cây gai xanh ......................................................................... 4
2. CÁC SẢN PHẨM TỪ CÂY GAI XANH ............................................................................ 6
2.1. Sản phẩm chính: ................................................................................................ 6
2.2. Các sản phẩm phụ.............................................................................................. 8
B. CÂU HỎI VÀ BÀI TẬP/THỰC HÀNH .................................................................. 12
BÀI 2: LẬP KẾ HOẠCH TIÊU THỤ SẢN PHẨM ..................................................... 15
A. NỘI DUNG: .............................................................................................................. 15
1. ĐÁNH GIÁ THỊ TRƯỜNG TIÊU THỤ ........................................................................... 15
2. DỰ TÍNH DOANH SỐ BÁN HÀNG ............................................................................... 16
2.1. Tìm hiểu khách hàng ........................................................................................ 18
2.2. Nắm thông tin về đối thủ cạnh tranh ............................................................... 18
3. LẬP KẾ HOẠCH TIẾP THỊ .......................................................................................... 19
3.1. Sản phẩm .......................................................................................................... 20
3.2. Giá bán ............................................................................................................ 20
3.4. Hỗ trợ bán hàng ............................................................................................... 24
4. XÂY DỰNG NGUỒN NGÂN SÁCH CHO KẾ HOẠCH TIÊU THỤ SẢN PHẨM .................... 26
B. CÂU HỎI VÀ BÀI TẬP THỰC HÀNH .................................................................. 27
BÀI 3: LIÊN KẾT TIÊU THỤ SẢN PHẨM ................................................................ 30
A. NỘI DUNG ............................................................................................................... 30
1. PHÁT TRIỂN LIÊN KẾT CHUỖI GIÁ TRỊ TRONG SẢN XUẤT VÀ TIÊU THỤ SẢN PHẨM
NÔNG NGHIỆP .............................................................................................................. 30
1.1. Giới thiệu về chuỗi giá trị ................................................................................ 30
1.2. Mục đích xây dựng liên kết chuỗi giá trị ......................................................... 31
1.3. Các hình thức liên kết chuỗi giá trị ................................................................. 32
1.4. Một số mô hình liên kết chuỗi giá trị ............................................................... 32
1.5. Hướng dẫn quy trình triển khai hoạt động phát triển liên kết sản xuất theo
chuỗi giá trị ............................................................................................................. 34
1.6. Chính sách hỗ trợ phát triển liên kết theo chuỗi giá trị trong nông nghiệp .... 37
2. LIÊN KẾT TIÊU THỤ SẢN PHẨM VỎ CÂY GAI XANH .................................................. 38