ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC TỰ NHIÊN
VŨ VĂN TÂM
NGHIÊN CỨU TÌNH TRẠNG SUY DINH DƢỠNG CỦA TRẺ
MẦM NON XÃ MỸ PHÚC, HUYỆN MỸ LỘC, TỈNH NAM ĐỊNH
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC
Hà Nội – 2014
ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC TỰ NHIÊN
VŨ VĂN TÂM
NGHIÊN CỨU TÌNH TRẠNG SUY DINH DƢỠNG CỦA TRẺ
MẦM NON XÃ MỸ PHÚC, HUYỆN MỸ LỘC, TỈNH NAM ĐỊNH
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC
Chuyên ngành: Động vật học
Mã số: 60420103
Ngƣời hƣớng dẫn khoa học: TS. Hoàng Quý Tỉnh
PGS.TS. Nguyễn Hữu Nhân
Hà Nội – 2014
LỜI CẢM ƠN
Luận văn được hoàn thành dưới sự hướng dẫn của TS. Hoàng Quý
Tỉnh và PGS.TS. Nguyễn Hữu Nhân, tại Khoa Sinh học, Trường Đại học
Khoa học Tự nhiên – Đại học Quốc gia Hà Nội.
Tôi xin chân thành cảm ơn các thầy cô giáo trong Bộ môn Sinh lý học
và Sinh học người nói riêng và các thầy cô giáo trong Khoa Sinh học,
Trường Đại học Khoa học Tự nhiên – Đại học Quốc gia Hà Nội nói chung
đã hỗ trợ và tạo mọi điều kiện tốt nhất để tôi hoàn thành luận văn của mình.
Tôi xin được cảm ơn Ban Giám hiệu và các bậc phụ huynh Trường
mầm non Mỹ Phúc, huyện Mỹ Lộc, tỉnh Nam Định đã giúp đỡ, tạo điều kiện
cho tôi trong quá trình thu thập số liệu.
Cuối cùng tôi xin gửi lòng biết ơn sâu sắc tới gia đình, bạn bè đã luôn
ở bên cạnh, động viên và chia sẻ hết mình giúp tôi vượt qua mọi khó khăn,
trở ngại trong học tập và nghiên cứu để hoàn thành luận văn này.
Xin chân thành cảm ơn!
Hà Nội, ngày tháng năm 2014
Tác giả
Vũ Văn Tâm
MỤC LỤC
Lời cảm ơn
Mục lục
Danh mục các chữ viết tắt dùng trong luận văn
Danh mục các bảng dùng trong luận văn
Danh mục các hình dùng trong luận văn
MỞ ĐẦU ............................................................................................................................... 1
CHƢƠNG 1. TỔNG QUAN TÀI LIỆU ............................................................................ 4
1.1. LỊCH SỬ NGHIÊN CỨU VỀ TÌNH TRẠNG DINH DƢỠNG ..................................... 4
1.1.1. Những nghiên cứu trên thế giới ................................................................................. 4
1.1.2. Những nghiên cứu tại Việt Nam ................................................................................ 8
1.2.1. Đặc điểm tăng trƣởng của trẻ ................................................................................... 13
1.2.2. Khái niệm dinh dƣỡng .............................................................................................. 14
1.2.3. Suy dinh dƣỡng ......................................................................................................... 16
1.2.4. Hậu quả của tình trạng thiếu dinh dƣỡng ................................................................ 22
CHƢƠNG 2. ĐỐI TƢỢNG, ĐỊA BÀN VÀ PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU ........ 24
2.1. ĐỐI TƢỢNG NGHIÊN CỨU ............................................................................................. 24
2.2. ĐỊA BÀN NGHIÊN CỨU ................................................................................................... 25
2.3. PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU ...................................................................................... 26
2.3.1. Phƣơng pháp tính tuổi .............................................................................................. 26
2.3.2. Phƣơng pháp đo cân nặng, chiều cao, vòng cánh tay trái duỗi .............................. 27
2.3.3. Phƣơng pháp phân tích và xử lí số liệu ................................................................... 27
2.3.4. Phƣơng pháp đánh giá tình trạng dinh dƣỡng ......................................................... 28
CHƢƠNG 3. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ BÀN LUẬN .......................................... 30
3.1. MỘT SỐ CHỈ TIÊU NHÂN TRẮC VÀ MỐI TƢƠNG QUAN GIỮA CÁC CHỈ
SỐ NHÂN TRẮC ............................................................................................................... 30
3.1.1. Chiều cao của trẻ trong nghiên cứu ......................................................................... 30
3.1.2. Cân nặng của trẻ trong nghiên cứu .................................................................................... 35
3.1.3. BMI của trẻ trong nghiên cứu .................................................................................. 39
3.1.4. Vòng cánh tay trái duỗi ........................................................................................................ 40
3.1.5. Mối tƣơng quan giữa các kích thƣớc nhân trắc của trẻ mầm non trong nghiên cứu .. 42
3.2. TÌNH TRẠNG SUY DINH DƢỠNG CỦA TRẺ TRONG NGHIÊN CỨU ....... 45
3.2.1. Tình trạng suy dinh dƣỡng chiều cao/tuổi ............................................................... 45
3.2.2. Tình trạng suy dinh dƣỡng cân nặng/tuổi ......................................................................... 47
3.2.3. Tình trạng suy dinh dƣỡng BMI/tuổi ................................................................................ 49
3.2.4. Tình trạng suy dinh dƣỡng theo vòng cánh tay trái duỗi ....................................... 51
3.3. ĐIỀU KIỆN KINH TẾ - XÃ HỘI CỦA CÁC GIA ĐÌNH TRONG KHU VỰC
NGHIÊN CỨU .............................................................................................................................. 54
3.3.1. Nghề nghiệp của bố mẹ ............................................................................................ 55
3.3.2. Trình độ học vấn của bố mẹ ..................................................................................... 55
3.3.3. Tổng số con trong gia đình ....................................................................................... 56
3.3.4. Mức độ sử dụng thƣờng xuyên lƣơng thực, thực phẩm của trẻ............................. 57
3.3.5. Số bữa ăn trong ngày ................................................................................................ 58
3.3.6. Thời gian tẩy giun định kỳ ....................................................................................... 59
3.3.7. Nguồn nƣớc sử dụng trong sinh hoạt ...................................................................... 60
3.3.8. Mức độ thƣờng xuyên sử dụng đồ ăn sẵn cho trẻ ................................................... 61
3.4. CÁC YẾU TỐ LIÊN QUAN ĐẾN TÌNH TRẠNG DINH DƢỠNG CỦA TRẺ
VÀ MÔ HÌNH HỒI QUY ĐA BIẾN DỰ ĐOÁN TÌNH TRẠNG SUY DINH
DƢỠNG CỦA TRẺ TRONG KHU VỰC NGHIÊN CỨU ............................................ 62
3.4.1. Mối liên quan giữa trình độ học vấn của bố mẹ và tình trạng suy dinh dƣỡng .... 62
3.4.2. Mối liên quan giữa số con trong gia đình và tình trạng suy dinh dƣỡng .............. 63
3.4.3. Mối liên quan giữa việc ăn một số thức ăn sẵn và tình trạng suy dinh dƣỡng ..... 64
3.4.4. Mối liên quan giữa số bữa ăn trong ngày và tình trạng suy dinh dƣỡng .................... 65
3.4.5. Mô hình hồi quy đa biến dự đoán tình trạng suy dinh dƣỡng của trẻ trong khu vực
nghiên cứu ........................................................................................................................................ 66
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ ........................................................................................... 69
TÀI LIỆU THAM KHẢO....................................................................................71
PHỤ LỤC.............................................................................................................80