TẠP CHÍ TÂM LÝ - GIÁO DỤC
32 Tập 30, số 07 (tháng 07/2024)
LUYỆN TẬP NÂNG CAO KỸ NĂNG NÓI TIẾNG ANH CHO SINH VIÊN
Đỗ Thị Xuân
Khoa Ngoại ngữ- Đại học Hạ Long
Từ khóa: Một trong những mục đích chính khi chúng ta bắt đầu học một ngôn ngữ nào đó chính là có thể giao tiếp
thành thạo với người bản xứ và sinh viên bè quốc tế. Trong giao tiếp Ngoại ngữ nói chung và Tiếng Anh nói riêng, việc sử
dụng từ vựng và mẫu câu một cách đa dạng và linh hoạt sẽ giúp cuộc đối thoại trở nên thú vị hơn. Tuy nhiên, như vậy là
chưa đủ, bởi lẽ nếu chúng ta chỉ có những kiến thức nền mà không thể đối đáp lưu loát hay phản xạ nhanh trước lời nói của
người khác sẽ khiến cuộc đối thoại trở nên nhàm chán. Phản xạ ngôn ngữ không thể hình thành trong thời gian ngắn, mà
đó là kết quả của quá trình luyện tập thường xuyên và lâu dài. Chính vì vậy, việc luyện nói thường xuyên và đúng cách rất
quan trọng, bởi nâng cao phản xạ ngôn ngữ là một trong những yếu tố then chốt giúp chúng ta cảm thấy tự tin hơn trong
giao tiếp. Nói cách khác, kỹ năng nói tốt chính là chìa khóa tạo nên cuộc hội thoại thành công.
Keywords: kỹ năng nói, âm nhạc, phim ảnh, đoán từ, đoán nghĩa, phản xạ, từ vựng
PRACTICE IMPROVING ENGLISH SPEAKING SKILLS
FOR STUDENTS
Đo Thi Xuan
Faculty of Foreign Languages - Ha Long University
Abstract: One of the main purposes when we start learning a new language is to be able to communicate fluently with
native speakers and international friends. In foreign language communication in general, and English in particular, using
vocabulary and sentence patterns in a diverse and flexible way will make the conversation more interesting. However, that
is not enough, because if we only have basic knowledge but cannot respond fluently or react quickly to others' speech, the
conversation will become boring. Language reflexes cannot be formed in a short time; rather, they are the result of regular
and long-term practice. Therefore, practicing speaking frequently and correctly is very important, as improving language
reflexes is one of the key factors that help us feel more confident in communication. In other words, good speaking skills are
the key to creating a successful conversation.
Keywords: speaking skills, music, movies, word guessing, meaning guessing, reflexes, vocabulary
Nhận bài: 10/6/2024 Phản biện: 09/7/2024 Duyệt đăng: 11/7/2024
I. ĐẶT VẤN ĐỀ
Ngôn ngữ chính là phương tiện giao tiếp quan
trọng nhất của con người. Khi chúng ta học ngữ
pháp, từ vựng hay những bài học ngôn ngữ khác,
điều quan trọng nhất có lẽ là vận dụng những kiến
thức đó vào đời sống. Chính vì vậy, mục tiêu của
việc học bất cứ một ngoại ngữ nào cũng là làm
chủ 4 kỹ năng nghe - nói - đọc - viết và trong
số đó, kỹ năng nói có lẽ là kỹ năng thử thách
người học ngoại ngữ nhất nhưng lại là kỹ năng
mà ai cũng muốn thành thạo nhất. Vậy đâu là lý
do khiến hầu hết người học muốn chinh phục kỹ
năng này? Luyện nói còn là cơ hội để chúng ta rèn
luyện và trau dồi những kỹ năng ngôn ngữ khác.
Nếu chúng ta chỉ học ngôn ngữ qua sách vở và
mà không áp dụng những kiến thức đó vào thực
tế cuộc sống, những kiến thức đó rất dễ mai một
cũng như khiến chúng ta dần mất đi động lực học.
Giao tiếp bằng ngoại ngữ là một cơ hội để ta vận
dụng những bài học lý thuyết vào đời sống, bởi
trong quá trình nói, chúng ta cần sử dụng tất cả
những kiến thức về từ vựng, ngữ pháp và kỹ năng
nghe hiểu để có thể diễn đạt và truyền tải thông
tin tới đối phương. Việc thực hành kỹ năng nói
thường xuyên cũng giúp chúng ta nhận ra những
điểm cần cải thiện của mình trong quá trình học,
đồng thời không ngừng nâng cao vốn hiểu biết
của bản thân.
II. NỘI DUNG NGHIÊN CỨU
2.1. Cơ sở lý luận của rèn kỹ năng nói tiếng
anh cho sinh viên
Tiếng Anh là ngôn ngữ quốc tế, được sử dụng
rộng rãi trong nhiều lĩnh vực như kinh doanh,
khoa học, công nghệ, và giáo dục. Việc nắm vững
kỹ năng nói tiếng Anh giúp sinh viên giao tiếp
hiệu quả với bạn bè quốc tế, đồng nghiệp, và đối
tác. Trong môi trường làm việc toàn cầu hóa ngày
TẠP CHÍ TÂM LÝ - GIÁO DỤC
33TÂM LÝ - GIÁO DỤC
nay, nhiều công ty yêu cầu nhân viên có khả năng
giao tiếp bằng tiếng Anh. Kỹ năng nói tốt giúp
sinh viên có lợi thế cạnh tranh khi tìm kiếm việc
làm và thăng tiến trong sự nghiệp. Nhiều tài liệu
học thuật và nghiên cứu được viết bằng tiếng Anh.
Việc rèn luyện kỹ năng nói giúp sinh viên tham
gia các hội thảo, thuyết trình, và trao đổi học thuật
một cách tự tin và hiệu quả. Khi sinh viên có khả
năng nói tiếng Anh lưu loát, họ sẽ tự tin hơn trong
giao tiếp và thể hiện bản thân. Điều này không chỉ
giúp họ trong học tập và công việc mà còn trong
cuộc sống hàng ngày. Biết nói tiếng Anh cho phép
sinh viên tiếp cận với các nền văn hóa khác nhau,
học hỏi từ các quốc gia khác và mở rộng tầm
nhìn của mình. Họ có thể xem phim, nghe nhạc,
đọc sách và tham gia vào các hoạt động văn hóa
bằng tiếng Anh. Kỹ năng nói tiếng Anh giúp sinh
viên phát triển các kỹ năng mềm như thuyết trình,
tranh luận, và làm việc nhóm. Những kỹ năng này
rất quan trọng trong môi trường học tập và làm
việc hiện đại. Việc rèn luyện kỹ năng nói giúp
cải thiện các kỹ năng ngôn ngữ khác như nghe,
đọc, và viết. Khi sinh viên thực hành nói thường
xuyên, họ cũng sẽ phát triển khả năng hiểu và sử
dụng ngôn ngữ một cách toàn diện hơn.
Hinkel, E. (2006) cung cấp cái nhìn tổng quan
về các phương pháp giảng dạy kỹ năng nói, cùng
với các kỹ năng nghe, đọc và viết. Hinkel nhấn
mạnh tầm quan trọng của việc kết hợp các kỹ năng
ngôn ngữ và sử dụng các chiến lược dạy học tích
hợp để nâng cao khả năng giao tiếp của sinh viên.
Liu, M., & Jackson, J. (2008) khám phá các yếu
tố gây lo lắng và không muốn giao tiếp của sinh
viên học tiếng Anh như ngôn ngữ thứ hai. Kết quả
nghiên cứu giúp hiểu rõ hơn về tầm quan trọng
của việc giảm bớt lo lắng để cải thiện kỹ năng
nói. Thornbury, S. (2005) cung cấp hướng dẫn chi
tiết về cách giảng dạy kỹ năng nói, bao gồm các
hoạt động thực hành, chiến lược và lời khuyên
cho giáo viên. Đây là tài liệu tham khảo hữu ích
cho cả giáo viên mới và có kinh nghiệm. Brown,
H. D. (2007) giới thiệu các nguyên tắc giảng dạy
ngôn ngữ và cách áp dụng chúng vào giảng dạy kỹ
năng nói. Cuốn sách cung cấp các phương pháp
giảng dạy dựa trên nguyên tắc và cách thúc đẩy
sự tham gia tích cực của sinh viên. Bailey, K. M.,
& Savage, L. (1994) Tập hợp các hoạt động và kỹ
thuật giảng dạy sáng tạo để cải thiện kỹ năng nói.
Bailey và Savage cung cấp các phương pháp mới
mẻ và hấp dẫn giúp sinh viên tự tin hơn khi nói
tiếng Anh. Bygate, M. (2001) phân tích các khía
cạnh của kỹ năng nói và cách giảng dạy chúng
hiệu quả. Tác giả đề xuất các phương pháp và hoạt
động giảng dạy cụ thể nhằm cải thiện sự lưu loát
và chính xác trong giao tiếp của sinh viên.
2.2. Một số khó khăn khi hoc kỹ năng nói
tiếng Anh
+ Thiếu vốn từ vựng và câu: Ba loại khó khăn
cơ bản về từ vựng mà người học tiếng Anh thường
hay mắc phải trong khi giao tiếp đó là: thiếu vốn
từ, quên từ và nhầm lẫn trong cách phát âm. Thiếu
vốn từ là khó khăn lớn nhất đối với hầu hết người
học. Trong quá trình học tập, người học cần phải
rèn luyện nâng cao vốn từ ngữ cho mình để có thể
tránh được tối đa sự cố trong khi giao tiếp. Khi
giao tiếp nếu có thể ta nên chọn chủ đề mà ta giàu
vốn từ vựng về nó. Còn khi ta không thể chọn chủ
đề mà lại gặp phải những chủ đề khó và có ít vốn
từ thì ta nên tránh cách nói quá cụ thể có thể dẫn
đến những sự cố làm cho cuộc giao tiếp của ta bị
mất điểm. Quên từ là một sự cố thường hay xảy ra
khi giao tiếp. Nguyên nhân thường do yếu tố tâm
lí. Khi giao tiếp, nếu như cảm thấy bị áp lực thì
người nói đôi khi quên mất từ đang muốn nói tới.
Hoặc là khi từ đang nói đến là một từ khó nhớ, từ
chuyên ngành khoa học, ít thông dụng trong cuộc
sống thì cũng có khả năng bị quên nếu như không
được chuẩn bị kỹ trước khi nói. Vậy để khắc phục
điều này, người nói tiếng Anh cần phải chuẩn bị
kỹ trước khi nói về cả nội dung lẫn tâm lý nếu có
thể. Cần thường xuyên sử dụng tiếng Anh trong
cuộc sống hằng ngày để tạo phản ứng ngôn ngữ
nhanh nhạy và tránh được việc quên từ khi đang
nói.
Sinh viên học khá nhiều từ vựng và câu theo
cấu trúc nhưng chẳng áp dụng được vì không nhớ
và không biết nên dùng trong tình huống nào.
Khi giao tiếp thực tế với người nước ngoài, vốn
từ vựng rời rạc và khuôn mẫu làm sinh viên bối
rối, lẫn lộn từ này với câu kia hoặc bí từ vì không
học theo nhóm hay theo chủ đề cụ thể nào. Do
đó, sinh viên cứ ấp úng, không thể hiện được suy
nghĩ, quan điểm của mình thi nói chuyện bằng
tiếng Anh.
+ Phản xạ chậm: Trong giao tiếp tiếng Việt
hằng ngày, nếu ai đó hỏi sinh viên một câu nhưng
sinh viên phải mất vài phút để trả lời thì đó quả
thật là một sự nhàm chán. Trong giao tiếp tiếng
Anh cũng vậy, chẳng ai có hứng thú nói chuyện
với sinh viên nếu rất lâu sinh viên mới có thể đáp
lại câu hỏi của họ. Không phải người nước ngoài
nào cũng đủ kiên nhẫn để chờ sinh viên dịch nghĩa
TẠP CHÍ TÂM LÝ - GIÁO DỤC
34 Tập 30, số 07 (tháng 07/2024)
câu nói của họ sang tiếng Việt, sau đó chuyển
nghĩa câu nói tiếng Việt của sinh viên sang tiếng
Anh. Chính thói quen chuyển nghĩa lung tung
này khiến sinh viên phản xạ chậm, giao tiếp ngập
ngừng, mất thời gian. Do vậy, sau nhiều năm học
tiếng Anh, sinh viên lại loay hoay đặt câu hỏi “nên
học tiếng Anh giao tiếp như nào?” để có thể nói
chuyện trôi chảy, lưu loát với người nước ngoài.
+ Phát âm không chuẩn: Việc phát âm tiếng
Anh chuẩn là vô cùng quan trọng, và đóng vai trò
mấu chốt trong giao tiếp. Liệu có nhiều lúc sinh
viên tự hỏi vì sao sinh viên biết nhiều từ vựng,
sinh viên nắm chắc ngữ pháp, nhưng người đối
thoại lại không hiểu những gì sinh viên nói? Cũng
giống như tiếng Việt, trong tiếng Anh nếu sinh
viên chỉ cần nói thiếu đi một âm, hay lệch đi một
âm, thì từ đó sẽ đổi nghĩa.
Không phát âm chuẩn tiếng Anh thì sinh viên
sẽ không hiểu âm đó phát âm chính xác như thế
nào, như vậy thì tai sinh viên sẽ không nhận biết
được âm đó. Và khi sinh viên giao tiếp, sinh viên
khó có thể phân biệt và hiểu được những gì người
đối thoại muốn nói. Ví dụ như khi sinh viên xem
một bộ phim hoặc một video, sinh viên không
nghe hiểu được, nhưng khi sinh viên nhìn lại phần
subtilte của video/ film, sinh viên có thể thốt lên
“Ơ, từ này dễ mà mình không nghe được”! Đó
là vì tai sinh viên không nhận diện được phát âm
chuẩn của một từ. Trong thực tế, khi sinh viên
giao tiếp thì nó cũng sẽ kém hiệu quả nhiều vì lý
do này!
Trong tiếng Anh, có rất nhiều từ có cách đọc gần
nhau, nếu sinh viên không chú ý phát âm chuẩn
thì từ này có thể sẽ nghe thành từ kia. Như vậy sẽ
ảnh hưởng đến ý nghĩa của từ và của câu mà sinh
viên muốn truyền tải. Đã có rất nhiều trường hợp
vì phát âm sai mà người nói đã gặp những tình
huống dở khóc dở cười. Ví dụ như một số từ như
sau: “piece” (/piːs/ ): miếng và “piss” ( /pɪs/): đi
tè “fork” (/fɔːk/ ): dĩa và “fuck” ( /fʌk/ ): bậy
Đây chính là khó khăn khiến người nước ngoài
không hiểu sinh viên muốn nói gì và sinh viên
cũng chẳng biết họ đang nói gì. Bởi sai lầm trong
cách phát âm khiến khả năng nghe hiểu bị hạn chế
và dần dần mất tự tin khi giao tiếp bằng tiếng Anh.
Cần luyện tập cách phát âm chuẩn, cách nhấn
trọng âm, ngữ điệu của người bản xứ để có thể cải
thiện, vượt qua rào cản thường gặp này.
+ Ngại nói vì sợ sai: Cùng với các khó khăn ở
trên thì tâm lý ngại nói vì sợ sai cũng khiến quá
trình học tiếng Anh của sinh viên không đem lại
kết quả nào. Bởi học là để áp dụng vào thực tế
nhưng khi gặp trực tiếp người nước ngoài, sinh
viên cứ im lặng vì sợ nói sai, sợ xấu hổ. Do vậy,
chẳng ai biết sinh viên sai chỗ nào để góp ý chỉnh
sửa. Để cải thiện tình trạng này, sinh viên có thể
tìm hiểu học tiếng Anh ở trung tâm nào tốt để tiếp
cận phương pháp học phù hợp, giúp sinh viên trải
nghiệm, làm quen dần với các cuộc giao tiếp bằng
tiếng Anh.
+ Không biết phương pháp học cho đúng
Nếu cứ mãi thụ động theo cách dạy và học
truyền thống thì sinh viên rất khó cải thiện trình độ
và kỹ năng giao tiếp của mình. Từ vựng, cấu trúc
ngữ không thể đẩy nhanh phản xạ, cũng như rèn
luyện cách phát âm đúng đắn, chuẩn mực. Nếu để
cách học này tạo thành thói quen thì sinh viên sẽ
khó mà cải thiện trình độ tiếng Anh cũng như mở
mang kiến thức, thúc đẩy sự nghiệp đi lên được.
2.3. Một số cách luyện giúp nâng cao kỹ
năng nói
Cách tuyệt vời nhất để cải thiện khả năng nói
là: luyện nói tiếng Anh với người bản ngữ. Nhưng
nếu sinh viên không có cơ hội để thực hiện điều
đó thì sao? Hoặc sinh viên có nhưng không thể
sắp xếp được thời gian để nói chuyện cùng họ?
Hay chỉ đơn giản là sinh viên không đủ tự tin để
giao tiếp? Sinh viên có thể tự hào vì mình viết
được những câu rất hay, hoặc đã ghi nhớ được 100
từ vựng phong phú nhưng lại không thể nói được
câu nào hoàn chỉnh. Cùng tìm hiểu và luyện một
số cách sau để nâng cao kỹ năng nói cho mình.
+ Tìm một đối tác để nói tiếng Anh mỗi ngày:
Trong thực tế, phương pháp duy nhất để phát triển
sự trôi chảy khi nói tiếng Anh là hãy học cách lắng
nghe, và sau đó thực hành. Đừng quên rằng lắng
nghe là nền tảng để nói. Khi sinh viên muốn luyện
nói, trước hết, điều quan trọng là tìm người bản
ngữ để thực hành. Nếu sinh viên sống ở những
nơi có nhiều người nói tiếng Anh, hãy tận dụng cơ
hội này để trò chuyện thoải mái với người hàng
xóm của mình. Nhưng không phải ai cũng may
mắn như vậy, do đó các câu lạc bộ và tổ chức tình
nguyện mở ra môi trường giao tiếp Anh ngữ là vì
những trường hợp như vậy. Tham gia vào các tổ
chức này là một cách học tiếng Anh giao tiếp tốt
mà sinh viên có thể dễ dàng tìm thấy ở bất kỳ đâu.
Ngoài ra, sinh viên có cũng thể chọn lựa thuê một
gia sư riêng tại nhà hoặc tìm các khóa học tiếng
Anh trực tuyến để có cho mình một người sinh
viên cũng như một môi trường đồng hành
+ Cân bằng giữa nghe và nói: Khi luyện tập
TẠP CHÍ TÂM LÝ - GIÁO DỤC
35TÂM LÝ - GIÁO DỤC
với người bản ngữ, hãy cố gắng cân bằng giữa
việc nghe và nói. Nếu họ hỏi sinh viên một câu
hỏi khiến sinh viên trả lời dài dòng vì không biết
phải sử dụng từ vựng nào cho phù hợp, sinh viên
có thể chuyển câu hỏi lại cho đối tác trò chuyện
của mình bằng cách hỏi: “What do you think?”
(Sinh viên nghĩ gì?) hay “What about you?” (Còn
sinh viên thì sao?)
+ Ghi âm lại cuộc hội thoại của sinh viên:
Ngay cả khi chúng ta có ai đó để nói Tiếng Anh,
không phải lúc nào cũng dễ dàng sắp xếp thời
gian, lịch trình phù hợp. Ghi âm lại bản thân nói
tiếng Anh rất dễ dàng để phù hợp với bất kỳ lịch
trình nào, dù sinh viên ở bất cứ nơi đâu cũng hoàn
toàn có thể làm được. Ngoài ra việc ghi âm còn
giúp sinh viên một số hiệu quả sau:
- Cảm thấy tự tin hơn. Đôi khi chúng ta là
những nhà phê bình “không đúng” nhất của chính
mình. Khi chúng ta có thể nghe chính mình nói,
chúng ta thường nhận ra rằng chúng ta vốn không
hề tệ như chúng ta nghĩ. Nghe bản ghi âm của
chính mình có thể giúp sinh viên tự tin hơn khi nói
chuyện với người khác.
- Tự ghi âm có thể giúp sinh viên luyện phát
âm và cảm thấy thoải mái hơn với cách phát âm
Tiếng Anh trong miệng.
- Học cách nhìn ra những sai lầm của sinh
viên. Ghi lại bản thân có thể cho chúng ta nhiều
hiểu biết sâu sắc về những sai lầm mà chúng ta có
thể mắc phải - và cách chúng ta có thể sửa chữa
chúng.
Nhìn thấy sự tiến bộ của sinh viên và sinh viên
có thể thấy mình đã đi được bao xa. Một trong
những thách thức lớn nhất trong việc học ngoại
ngữ đó là sự tiến bộ chậm. Tự ghi âm có thể giúp
sinh viên thấy được sự tiến bộ của mình trong
Tiếng Anh, điều này có thể giúp sinh viên tiếp
tục cảm thấy có động lực để học nó, tránh được
tâm lý chán nản. Sinh viên có thể học từ mới nếu
sinh viên che khuất những người nói tiếng Anh
khác hoặc nếu sinh viên nghe podcast tiếng Anh.
Nhưng nếu sinh viên chỉ ghi âm và tự nghe, sinh
viên sẽ không phát triển được vốn từ vựng của
mình. Sinh viên sẽ muốn sử dụng các hoạt động
cung cấp cho sinh viên đầu vào dễ hiểu hơn cho
việc nghe hoặc đọc bằng tiếng Anh.
+ Hòa mình vào tiếng Anh: Một cách khác
để cải thiện kỹ năng nói tiếng Anh của sinh viên
là đắm mình vào tiếng Anh càng nhiều càng tốt.
Xem phim hoặc ti vi bằng tiếng Anh có phụ đề
nếu cần và thường xuyên xem các chương trình
tiếng Anh. Hầu hết, mọi người sẽ cảm thấy việc
nghe và xem một chương trình sẽ giúp tiếng Anh
dễ đi vào tâm trí hơn là nghe các audio không có
hình ảnh đi kèm. Việc nghe sẽ giúp sinh viên làm
quen với nhịp điệu và ngữ điệu của tiếng Anh.
Một khi những âm thanh này trở nên quen thuộc,
sinh viên hãy thử bắt chước cách nói, giọng điệu
của người bản ngữ.
+ Thực hành với âm nhạc và phim ảnh
Nghe nhạc bằng tiếng Anh và hát theo nhạc là
một trong những công cụ tốt nhất để học phát âm
ngữ điệu. Nghe và hát các bài hát cũng có thể giúp
sinh viên nhớ từ vựng và cụm từ (nếu bài hát dễ
hiểu), việc này sẽ giúp sinh viên học cách phát
âm nhịp điệu tiếng Anh một cách tự nhiên hơn.
Bằng cách bắt chước các ca sĩ một cách vô thức,
sinh viên sẽ học cách phát âm các cụm từ theo
cách người bản ngữ đã làm. Một bài hát hay dành
cho sinh viên học tiếng Anh là Tom’s Diner của
Suzanne Vega vì nó sử dụng ngôn ngữ đơn giản
để mô tả các cảnh và hành động hàng ngày. Bên
cạnh đó, phim ảnh là cũng là một lựa chọn tốt cho
việc học tiếng Anh của sinh viên. Sinh viên có thể
học từ vựng, thành ngữ, tiếng lóng, phát âm và
luyện nghe bằng cách xem phim. Có thể xem qua
lượt đầu để hiểu nội dung của phim, tra từ điển
khi cần.
- Xem đi xem lại, tối thiểu 10 lần cho một bộ
phim. Mỗi lần chỉ xem tầm 10 phút phim nhưng
replay nhiều lần 10 phút đó. Làm như thế, sinh
viên tự khắc sẽ nhớ những điều cần phải nhớ.
- Ghi chép ra những cụm từ và cách diễn đạt
hay theo sơ đồ từ vựng hình mặt trời.
- Nếu có thời gian, có thể đọc cuốn sách tiếng
Anh mà bộ phim chuyển thể, tìm ra điểm khác
biệt giữa phim và sách.
- Tóm tắt lại nội dung bộ phim bằng tiếng Anh
chừng 500 chữ. Sinh viên cũng có thể bình luận
về một điểm hứng thú nhất đối với sinh viên trong
vòng 1000 chữ.
- Chia sẻ nội dung viết (hoặc nói) đó của sinh
viên về bộ phim lên mạng xã hội. Những lời khen
ngợi, góp ý của sinh viên bè sẽ giúp sinh viên có
thêm động lực để tiếp tục hành trình tương tự với
bộ phim tiếp theo.
- Lưu ý rằng xem kỹ nhiều lần một phim hoặc
một đoạn phim hơn là xem nhiều phim mà chỉ
lướt qua sơ sài. Cố gắng xem kỹ và thuộc các
đoạn có chữ, có lời thay vì chỉ chú ý tới cảnh
nóng, đánh nhau...
- Không cần đoán từ, đoán nghĩa, hãy bật phụ
đề (captions or subtitle) lên và tra từ điển ngay
từ đầu nếu cần. Những lần sau, bắt đầu tập đoán
TẠP CHÍ TÂM LÝ - GIÁO DỤC
36 Tập 30, số 07 (tháng 07/2024)
nghĩa không tra từ điển, tắt bỏ phụ đề.
- Nếu có thể, hãy xem đến chừng nào sinh viên
có thể thuộc lòng lời thoại nhé. Với phim tài liệu
(documentary) thì thuộc các cụm từ khóa quan
trọng. Điều đó cực tốt cho việc học ngôn ngữ đấy
+ Đọc to: Một khi sinh viên đã nắm vững những
cách ở trên và cảm thấy tự tin hơn, sinh viên có
thể mở rộng bằng việc luyện đọc. Chọn trang web
tin tức tiếng Anh yêu thích hoặc một tạp chí trực
tuyến và bắt đầu đọc to các văn bản. Sinh viên sẽ
học được các từ vựng mới, nhưng quan trọng nhất
sinh viên sẽ luyện Phát âm của mình. Khi đọc to
có thể sinh viên vẫn mắc lỗi Phát âm của vài từ
khó nhưng sinh viên sẽ phải tiếp tục cho đến khi
hoàn thành. Hãy tạo thói quen và dành 15 phút
mỗi ngày để đọc to các văn bản tiếng Anh. Nếu
sinh viên cảm thấy không chắc chắn về cách Phát
âm của một từ, hãy tra từ điển và sự trợ giúp của
IPA. Nếu sinh viên vẫn còn nghi ngờ, hãy nhờ một
người nói tiếng Anh bản ngữ kiểm tra và sửa lỗi
cho sinh viên. Một số học viên thường tìm video
trên mạng có phụ đề, ví dụ như các bài nói chuyện
TED với nhiều chủ đề khác nhau. Họ sẽ đọc to
các phụ đề đó và kiểm tra bằng cách so sánh cách
phát âm của mình với người diễn giả của bài nói
chuyện đó. Đọc to thành tiếng là cách thực hành
tốt nhất khi sinh viên không có người luyện nói
cùng. Đọc to cho sinh viên cơ hội tập trung vào
phát âm và tạo nhịp độ mà không lo lắng về việc
nghĩ ra từ để nói. Hãy thực hành với những tài liệu
mà sinh viên có thể hiểu.
+ Luyện kỹ năng nói tiếng Anh trước gương:
Bên cạnh học nói tiếng Anh online thì luyện nói
trước gương là một cách học giao tiếp tiếng Anh
được nhiều sinh viên học ưa thích. Luyện nói
tiếng Anh cơ bản với gương nghe qua có vẻ thật
hài hước nhưng phương pháp học tiếng Anh giao
tiếp cơ bản này lại vô cùng hiệu quả. Bất cứ khi
nào rảnh rỗi hoặc đang trang điểm, soi mình…
sinh viên cũng có thể tự nói chuyện với bản thân
mình về chủ đề thân thuộc khoảng 2-3 phút. Ví dụ
như: chia sẻ về gia đình, sở thích, sinh viên bè…
Thông qua sự phản chiếu, sinh viên có thể điều
chỉnh được cách phát âm, biểu cảm cùng ngôn
ngữ cơ thể. Từ đó, biết được hình ảnh của mình
sẽ như thế nào trong mắt người đối diện để điều
chỉnh sao cho phù hợp. Khi tập nói tiếng Anh với
gương, ghi nhớ kĩ: nói to, chậm và rõ ràng từng
từ. Đồng thời, chú ý đến ngữ điệu, ngắt nghỉ lên
xuống cho chính xác. Nếu đang nói tự dưng bí từ
hoặc cấu trúc câu thì nghĩ cách chuyển sang cách
nói tiếng Anh khác. Ví dụ: thay vì định nói mình
khi nói về các món ăn, nếu không nhớ rõ từ vựng
thì có thể dùng cách mô tả thành phần, hương vị…
để cho người đối diện biết sinh viên muốn nói gì
+ Giảm tốc độ nói: Nói nhanh chưa bao giờ
được công nhận là biểu hiện của người hiểu biết,
thông minh. Nhiều khi nói nhanh còn bị xem là
sự thiếu khả năng làm chủ bản thân. Đây cũng là
điều tối kị khi học tiếng Anh giao tiếp cấp tốc, học
tiếng Anh từ đầu. Khi nói với tốc độ nhanh, sinh
viên dễ bị mắc lỗi nuốt âm, khiến giọng càng khó
nghe hơn. Nếu học nói tiếng Anh chậm lại, sinh
viên sẽ có thêm thời gian để suy nghĩ, lựa chọn
ngôn từ, cách phát âm cho đúng. Hơn nữa, nói
chậm lại còn giúp người khác nhìn nhận sinh viên
là người làm chủ được tình huống.
III. KẾT LUẬN
Thực tế giảng dạy cho thấy việc nâng cao chất
lượng dạy tiếng Anh nói chung và dạy kỹ năng
nói tiếng Anh nói riêng cho sinh viên phụ thuộc
rất nhiều vào phương pháp giảng dạy. Tác giả đã
dành sự quan tâm bằng cả trách nhiệm chuyên
môn, thời gian và sự yêu thích tiếng Anh để triển
khai các hoạt động nhằm giúp sinh viên có được
cách học nói hiệu quả. Bằng các hoạt động này,
sinh viên không chỉ nâng cao kỹ năng nói mà còn
bồi đắp được động lực học tập, cũng như xác định
rõ hơn lợi ích của việc học tiếng Anh. Qua các
hoạt động thực hành nói, sinh viên nhận ra rằng
không ai học ngoại ngữ mà không mắc lỗi. Do
đó, sinh viên cần tự tin và kiên nhẫn giao tiếp thật
nhiều trong cuộc sống thực tế để có thể nâng cao
kỹ năng và năng lực ngoại ngữ cho bản thân.
TÀI LIỆU THAM KHẢO
Brown, H. D. (2007). "Teaching by Principles: An Interactive Approach to Language Pedagogy". Publisher Pearson Education
Bailey, K. M., & Savage, L. (1994). "New Ways in Teaching Speaking". Punlsher TESOL Quarterly
Bygate, M. (2001). "Speaking". Publisher Oxford University Press
Hinkel, E. (2006). "Current Perspectives on Teaching the Four Skills". Nxb TESOL Quarterly
Liu, M., & Jackson, J. (2008). "An Exploration of Chinese EFL Learners' Unwillingness to Communicate and Foreign
Language Anxiety. The Modern Language Journal
Thornbury, S. (2005). "How to Teach Speaking". Nxb Pearson Longman
Trish Stott (2002) Highly Recommended Student’s Book, Oxford University Press
Website: Giaoan.violet.vn