Vũ Thanh Hương, ĐHKT - ĐHQGHN 1
CHƯƠNG 2
S PHÁT TRIN CA
LÝ THUYT THƯƠNG MI T
C ĐIN ĐN TÂN C ĐIN
Ni dung chính
Lý thuyt TMQT c ñin
Hn ch ca lý thuyt thương mi c ñin
Lý thuyt Thương mi Tân c ñin
Ưu ñim và hn ch ca lý thuyt thương mi Tân c ñin
Các lý thuyt ch yu v TMQT
3
Lý thuyt v chu k sng quc t ca sn phm
Lý thuyt t l các yu t sn xut ca
Heckcher-Ohlin
Lý thuyt mi v thương mi
Hc thuyt
trng thương
Lý thuyt LTTĐca
Añam Smith
Lý thuyt LTSS ca
David Ricardo
TK 15 Cui TK 18 Đu TK 19 TK 20
Lý thuyt li th cnh tranh quc gia
Ti sao cn phi bit các lý thuyt này?
-Cơ s ca TMQT?
- Mô hình ca TMQT?
- Li ích ca TMQT?
Vũ Thanh Hương, ĐHKT - ĐHQGHN 2
THUYT
THƯƠNG MI QUC T C ĐIN
Mt vài nét v ch nghĩa trng thương
Bi cnh lch s
Phát trin t th k XV-XVIII
Khi ngun t Anh
Phát trin các nưc châu Âu khác như Pháp, Đc, B Đào
Nha, Hà Lan…
Tin ñ ra ñi
Gn vi các phát kin ña lý vĩ ñi (Colombo, Magielang, Vasco
da Gama).
Phát minh: thiên văn hc, vt lý, hóa hc…
L c lư!ng sn xu"t phát trin trong lòng xã h#i phong kin
Phương thc sn xu"t phong kin tan rã
Phương thc sn xu"t TBCN mi ra ñi
H$ tư tưng kinh t ñ%u tiên c&a giai c"p tư sn
Hc thuyt này cho ñn nay v'n còn giá tr
5
Quan ñim chính ca CNTT
Đư!cño
b(ng vàng,
bc
Tích lũy
vàng bc
S giàu
Mang li giàu
Xu"t siêu
Chính sách
ngoi thương:
ñ#c quyn
thương mi, ñ#i
tàu…
Thương mi Can thi$p
ch*t ch+:
Thúc ñ,y
xu"t kh,u,
hn ch
nhp
kh,u…
Can thi$p c&a
Nhà nưc
L!i ích cho
m#t bên
T-ng l!i
ích b(ng 0
Zero-sum
game
Vũ Thanh Hương, ĐHKT - ĐHQGHN 3
Đánh giá quan ñim ca CNTT
Ưu ñim
Lý thuyt tiên phong, gii thích hot ñ#ng kinh t trên cơ s
khoa hc.
Kh.ng ñnh ñư!c vai trò c&a thương mi quc t
Nêu ñư!c vai trò c&a nhà nưc trong vi$c ñiu tit các hot
ñ#ng thương mi quc t
Lý thuyt v kinh t ñư!c nâng lên như là lý thuyt khoa hc
Cho ñn nay v'n còn giá tr
7
Đánh giá quan ñim ca CNTT (tip)
Như!c ñim
Đánh giá quá cao vai trò c&a tin t$:
Hiu sai “tài sn quc gia”
Nu m#t quc gia nm gi/ quá nhiu vàng hay bc (tin)
trong ñiu ki$n hi$n nay, s d dn ñn lm phát
Quan ni$m v l!i ích c&a TMQT chưa ñúng
Quan ni$m v chính sách ngoi thương chưa ñúng
Có nh/ng m*t hàng nhp kh,u có l!i hơn là t sn xu"t
Quan ni$m v công xá và nhân công có nhiu l$ch lc
Lý lun còn ñơn gin
Chưa th"y ñư!c l!i ích c&a quá trình chuyên môn hóa sn
xu"t và trao ñ-i (vì ngun lc có hn)
8
9
Chnghĩa trng thương mi
Quan ñim c&a ch& nghĩa trng thương mi có còn giá tr?
Nhiu nưc như Nht Bn, M0, EU ñư!c cho là theo ñu-i quan
ñim c&a ch& nghĩa trng thương vi nh/ng thay ñ-i cho phù
h!p vi bi cnh hi$n ti => ch& nghĩa trng thương mi..
“Mi”
Ch& nghĩa trng thương ñư!c hình thành và phát trin t cui th
k 20.
Thay ñ-i trong trng tâm phát trin: t phát trin quân s sang
phát trin kinh t.
Vũ Thanh Hương, ĐHKT - ĐHQGHN 4
Lý thuyt l!i th tuy$t ñi
c&a Adam Smith
10
Gi thit ca mô hình
1. Th gii ch1 có 2 quc gia
2. Sn xu"t 2 m*t hàng.
3. Lao ñ#ng là yu t sn xu"t duy nh"t và ch1 ñư!c di
chuyn t do gi/a các ngành sn xu"t trong nưc.
4. Thương mi hoàn toàn t do.
5. Chi phí vn chuyn b(ng không.
6. Cnh tranh hoàn ho tn ti trên các th trưng.
11
Cơ s ca TMQT
Cơ s c&a TMQT là l!i th tuy$t ñi.
M#t nưc ñư!c coi là có l!i th tuy$t ñi trong vi$c sn
xu"t ra m#t sn ph,m khi nó có th sn xu"t ra sn ph,m
ñó hiu qu hơnnưc khác.
Hi$u qu: chi phí lao ñng thp hơn hoc năng sut cao
hơn.
Ngun gc c&a l!i th tuy$t ñi:
Điu ki$n t nhiên: Vi$t Nam, Úc
Trình ñ#: Nht Bn, Đan Mch
12
Vũ Thanh Hương, ĐHKT - ĐHQGHN 5
13
hình li ích ca TMQT
hình:
Chuyên môn hoá hoàn toàn sn xu"t xu"t kh,u các loi sn ph,m
h l!i thtuy$tñi
Nhp kh,u các sn ph,m không l!i thtuy$tñi.
L!i ích:
Chai quc gia ñư!c l!i
Ngun l c c&a c2 quc gia s+ ñư!c phân b-và sd2ng hi$u qu
hơn.
C2 quc gia trnên sung túc
Thgiiñư!c l!i
Sn lư!ng c&a c2 m*t hàng trên thgii tăng
Positive - sum game
Chính sách Nhà nưc: Không nên can thi$p vào TMQT
Ví d minh ha li th tuyt ñi
Gi s
2 quc gia: Ghana and Hàn Quc
M3i quc gia có 200 lao ñ#ng
Xác ñnh
Cơ s c&a TMQT
Mô hình TMQT
L!i ích c&a TMQT
Ghana South
Korea
B#t cacao (lao ñ#ng/t"n) 10 40
Go (lao ñ#ng/t"n) 20 10
Ví d minh ha li th tuyt ñi (tip)
Tính toán
Thay ñ-i trong t-ng sn lư!ng c&a th gii sau khi có
thương mi so vi trưc khi có TMQT.
Gi ñnh
Trong trưng h!p t cung t c"p, m3i quc gia s+ chia ñu
s d2ng ngun l c trong hai ngành
Khi có thương mi: t l$ trao ñ-i là 1C: 1G và Ghana trao
ñ-i 5C l"y 5 G