0
ỦY BAN NHÂN DÂN HUYỆN BÌNH ĐẠI
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BÌNH ĐẠI
ĐỀ TÀI: THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP ĐỐI VỚI HỌC
SINH CHƯA NGOAN CÁC TRƯỜNG THCS
HUYỆN BÌNH ĐẠI – TỈNH BẾN TRE
Bình Đại, tháng 2/2012
1
A. PHẦN MỞ ĐẦU
I. Bối cảnh của đề tài.
Trong chiến lược con người, Đảng và Nhà nước ta luôn đề cao vai trò của
giáo dục đạo đức, chính đạo đức đã góp phần quan trọng vào quá trình giáo dục
nhân cách con người ở mọi lứa tuổi, đặc biệt là thế hệ trẻ. Bác Hồ đã dạy: “ Đạo
đức là cái gốc của người cách mạng. Đạo đức cũng phải là cái gốc của con người
phát triển toàn diện mà nhà trường phổ thông có trách nhiệm đào tạo”.
Thực vậy nhà trường là nơi có điều kiện tốt nhất để giáo dục thế hệ trẻ có
hiệu quả nhất, đạo đức là gốc, là nền tảng của sự phát triển nhân cách con người.
Ở mọi thời đại, mọi quốc gia vấn đề đạo đức và giáo dục đạo đức là công
việc quan trọng luôn được nhà trường và xã hội quan tâm. Đạo đức, lối sống của
học sinh được hình thành từ môi trường, gia đình, nhà trường và xã hội, trong đó
nhà trường đóng vai trò quan trọng đối với sự phát triển toàn diện của các em.
Trong nhà trường phổ thông hiện nay nói chung, nhà trường trung học cơ sở
nói riêng, vấn đề học sinh chưa ngoan luôn là nội dung được các cấp của ngành
giáo dục, các nhà quản lý đặc biệt quan tâm, tìm và thực hiện nhiều giải pháp để
giáo dục có hiệu quả. Tuy nhiên thực tế vẫn còn là điều bức xúc của nhà trường,
gia đình và xã hội. Các nhà giáo dục, các thầy cô giáo vẫn luôn phàn nàn về tình
trạng học sinh chưa ngoan được biểu hiện ở các hành vi chưa tốt, năng lực học tập
yếu kém với những cái tên khá phổ biến thông thường như: học sinh cá biệt, khó
dạy, hư hỏng, chậm tiến, lười học…luôn tồn tại ở các nhà trường phổ thông trong
đó có ở 16 trường trung học cơ sở trên địa bàn huyện Bình Đại.
II. Lý do chọn đề tài.
Đảng ta đã xác định con người vừa là mục tiêu vừa là động lực phát triển xã
hội, xem Giáo dục và Đào tạo là quốc sách hàng đầu, nhiều chủ trương chính sách
dành cho ngành và bản thân ngành giáo dục cũng luôn đổi mới nhằm hướng tới
việc đào tạo con người toàn diện vừa hồng vừa chuyên, có đủ năng lực, bản lĩnh
tiếp cận với nền kinh tế tri thức theo xu thế hội nhập. Chúng ta biết rằng đạo đức là
một hình thái ý thức xã hội, có nguồn gốc từ tồn tại xã hội, đồng thời nó tác động
trở lại tồn tại xã hội. Không phải lúc nào đạo đức, hành vi con người cũng phản
2
ánh thuận chiều, bên cạnh cái tốt tồn tại những điều chưa tốt cần khắc phục để
ngày một hoàn thiện hơn.
Trong thực tế ở các trường trung học cơ sở hiện nay trên địa bàn huyện còn
một bộ phận học sinh thể hiện bằng các hành vi chưa ngoan như: nói tục, chửi thề,
nói dối với thầy cô và gia đình, đánh bạn, xúc phạm giáo viên, nghiện game,
thường xuyên mất trật tự trong giờ học, lười học….luôn là điều trăn trở đối với
giáo viên và lãnh đạo các nhà trường.
Từ góc độ của người làm công tác quản lý, đòi hỏi phải nắm rõ thực trạng,
có biện pháp thiết thực, đồng bộ, có hiệu quả để giảm dần về số lượng và mức độ
biểu hiện chưa ngoan của học sinh, từ đó góp phần nâng cao chất lượng học tập, hạ
thấp tỉ lệ học sinh xếp loại hạnh kiểm chưa tốt qua từng học kỳ. Đây là vấn đề khá
bức xúc, tồn tại ở các trường trung học cơ sở mà lãnh đạo Phòng Giáo dục và Đào
tạo và bất cứ người hiệu trưởng nào cũng đặc biệt quan tâm. Thực tế các năm qua
đã chứng minh đây không phải là việc làm dễ dàng, cần có nhiều biện pháp, thời
gian và cũng không thể chỉ có nhà trường mà làm được.
Vấn đề được đặt ra và cần giải quyết là tìm hiểu nguyên nhân, các biểu hiện
về hành vi chưa ngoan, và làm gì trong công tác chỉ đạo để ngăn chặn các hành vi
chưa ngoan để đạt kết quả tốt nhất ở các trường trung học cơ sở trên địa bàn.
Bằng lương tâm và trách nhiệm của những người làm công tác lãnh đạo,
quản lý ngành giáo dục, chúng tôi đặt niềm tin vào các tập thể sư phạm, các ban
lãnh đạo nhà trường, tin tưởng vào sự hướng thiện của học sinh cùng với các biện
pháp giáo dục tốt sẽ đem lại hiệu quả thiết thực. Do đó chúng tôi chọn đề tài “
Thực trạng và giải pháp đối với học sinh chưa ngoan các trường trung học cơ sở
huyện Bình Đại, Tỉnh Bến Tre”.
III. Phạm vi và đối tượng nghiên cứu.
Trong điều kiện và năng lực có hạn, chúng tôi chỉ tìm hiểu, khảo sát thực
trạng, nguyên nhân, các hình thức biểu hiện của học sinh chưa ngoan ở 16 trường
trung học cơ sở trên địa bàn huyện Bình Đại ở đầu năm và giữa năm học 2011 –
2012. Thực hiện công tác chỉ đạo trong suốt thời kỳ, thống kê kết quả đạt được và
đề ra các giải pháp hữu ích, thiết thực tiếp tục áp dụng vào thực tiễn trong công tác
3
quản lý, giáo dục ở các trường trung học cơ sở. Đồng nghiệp trong tỉnh có thể tham
khảo và vận dụng vào nhà trường của mình, vì những hành vi chưa ngoan của học
sinh ở các trường trung học cơ sở có những nét tương đồng về hình thức, mức độ
đối với học sinh trung học cơ sở hiện nay.
IV. Mục đích nghiên cứu.
Học sinh chưa ngoan luôn là điều băn khoăn, bức xúc của các trường phổ
thông, mỗi cấp học có mức độ biểu hiện khác nhau.
Số học sinh chưa ngoan ở các trường trung học cơ sở không nhiều nhưng
hầu như có mặt ở nhiều lớp, có em chưa ngoan suốt cả cấp học, có em tiến bộ
chậm, điều này đã ảnh hưởng không nhỏ đến việc xây dựng nề nếp dạy và học,
nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện trong nhà trường theo quan điểm “ Đổi mới
căn bản và toàn diện giáo dục, đào tạo” theo Nghị quyết Đại hội XI của Đảng đã
nêu. Do vậy việc chọn đề tài này và thực hiện có hiệu quả sẽ khắc phục các biểu
hiện của hành vi đạo đức chưa tốt, đồng thời giúp cho chúng tôi nâng cao trình độ
lãnh đạo quản lý trong việc giáo dục học sinh chưa ngoan, qua đó chia sẽ với đồng
nghiệp những kinh nghiệm quản lý bổ ích từ thực tiễn công tác lãnh chỉ đạo nhà
trường trung học cơ sở mà người lãnh đạo đã và đang đối mặt.
V. Điểm mới trong kết quả nghiên cứu.
Từ lâu vấn đề đạo đức, giáo dục học sinh chưa ngoan luôn được ngành quan
tâm, các nhà quản lý mất nhiều thời gian với nhiều biện pháp đã thực hiện nhưng
kết quả chưa đạt như mong muốn.
Trong chỉ đạo còn nặng chỉ đạo suông theo cấp trên yêu cầu, thiếu sơ, tổng
kết đánh giá kết quả để tìm ra giải pháp tối ưu. Đặc biệt là thiếu tính thực tiễn, do
chưa điều tra khảo sát, thống kê để xác định rõ nguyên nhân trên phạm vi địa bàn
huyện để có nhận định khái quát trong đánh giá, làm tiền đề cho công tác tham
mưu với lãnh đạo huyện từ đó có chỉ đạo phối hợp đồng bộ nhất là đối với các xã
và thị trấn.
Điểm mới của kết quả nghiên cứu chính là khắc phục các hạn chế trên, đồng
thời qua nghiên cứu đề tài này giúp cho lãnh đạo Phòng Giáo dục và Đào tạo
huyện có sự chỉ đạo sâu sát và tập trung trong việc giáo dục học sinh chưa ngoan ở
4
các cấp học, trong đó các trường trung học cơ sở. Giáo dục học sinh chưa ngoan có
hiệu quả sẽ góp phần xây dựng nề nếp dạy và học không chỉ ở trường trung học cơ
sở mà còn làm tiền đề tốt khi các em vào trường trung học phổ thông hoặc các
trường đào tạo nghề trong tương lai.
Từ việc đã làm, trên cơ sở lý luận về tâm lý học quản lý giáo dục học và
quản lý trường học giúp người hiệu trưởng rút ra những biện pháp hữu hiệu, khả
thi, nhanh chóng củng cố và duy trì nề nếp dạy và học, nâng cao chất lượng hai
mặt giáo dục của học sinh qua từng học kỳ và từng năm học, đồng thời cũng là
biện pháp ngăn chặn bỏ học có hiệu quả, đây cũng là một trong những vấn đề bức
xúc hiện nay trong các nhà trường. Từ kết quả nghiên cứu sẽ giúp cho các nhà lãnh
đạo, quản lý giáo dục những kinh nghiệm bổ ích trong công tác của mình mà trước
đây trong huyện nhà chưa được đề cập cụ thể.
B. PHẦN NỘI DUNG
I. Cơ sở lý luận.
Đạo đức là một hình thái ý thức xã hội bao gồm những nguyên tắc và chuẩn
mực xã hội, nhờ đó con người tự giác điều chỉnh hành vi cho phù hợp với lợi ích,
hạnh phúc của mình và sự tiến bộ của xã hội trong mối quan hệ người và người và
con người với tự nhiên. Điều 23 luật giáo dục có nêu: “ Mục tiêu của giáo dục phổ
thông là giúp cho học sinh phát triển toàn diện về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm
mỹ và các kỹ năng cơ bản nhằm hình thành nhân cách con người Việt Nam Xã Hội
Chủ Nghĩa, xây dựng tư cách và trách nhiệm công dân…”.
Vấn đề giáo dục học sinh được đặt lên hàng đầu trong mục tiêu giáo dục
toàn diện đối với học sinh.
Lúc sinh thời Bác đã dạy: “ Đảng cần phải chăm lo giáo dục đạo đức cách
mạng cho thế hệ trẻ, đào tạo họ thành người thừa kế xây dựng Chủ Nghĩa Xã Hội
vừa hồng vừa chuyên. Bồi dưỡng đạo đức cách mạng cho thế hệ đời sau là việc rất
quan trọng và cần thiết”, do đó trong dạy và học đều phải chú trọng cả tài lẫn đức.
Đức là đạo đức cách mạng, đó là cái gốc rất quan trọng, nếu không có đạo đức
cách mạng thì có tài cũng vô dụng, các nhà trường luôn chú ý giáo dục rèn luyện
cả đức lẫn tài. Nhưng trong thực tế ở nhà trường, sự giảm sút đạo đức của học sinh
