Luật Nhân Quả: Nền tảng, kim chỉ nam xây dựng Đạo Đức Kinh Doanh

SV Hoàng Văn Hữu – MSSV 89231020077 “Luật nhân quả là nền tảng, là kim chỉ nam để xây dựng đạo đức kinh doanh”

I. Đặt vấn đề:

Chng ta đang sng trong thi k ton cu ha v hi nhp quc t sâu rng, trong

đ cc nn kinh t, doanh nghip trên th giới đang đng thi va hp tc va cnh tranh

gay gt. Đc bit, doanh nghip Vit Nam đang đng trước nhng cơ hi cng như nhng

thch thc to lớn, đi hi phi nâng cao năng lc cnh tranh không ch bng ngun vn,

chin lưc kinh doanh, công ngh, năng sut, cht lưng, hiu qu, mẫu mã sn phẩm m

cn bng uy tn, thương hiu v đo đc kinh doanh. Ngày nay, mt doanh nghip kinh

doanh không ch là mang tính cá nhân của doanh nghip đ m n cn l đi din cho

hình nh, trách nhim xã hi của quc gia, dân tc mà nó mang theo ra thị trưng quc

t. Chúng ta có thể nhn thy rng, th giới ngy nay đang đi dn đn cùng chung mt

quan điểm khẳng định rng cnh tranh gia cc doanh nghip trong môi trưng ton cu

ha v hi nhp quc t chnh l cnh tranh v văn ha, trong đ đo đc kinh doanh l

mt yu t c  ngha quyt định.

Tuy nhiên như chng ta đã bit, hot đng kinh doanh là mt hot đng mang tính

đc thù v mục tiêu li nhun. Các doanh nhân luôn mong mun ti đa ha li nhun và

ti thiểu hóa chi phí. Trong quá trình đ sẽ phát sinh nhng xung đt, mâu thuẫn gia

mục tiêu li nhun v đo đc kinh doanh. Có nhng lúc, tình th thị trưng đt doanh

nghip vo bi ton Đng – Sai, Tt – xu, buc chúng ta phi la chọn. Vy đâu l cơ

sở nn tng, là kim ch nam để doanh nghip luôn luôn chọn cho mình đưc nhng quyt

định c đo đc?

Cch đây hơn 2600 năm v trước, th giới đã chng kin s ra đi v đi của mt

bc thánh nhân tuyt th, đ l Thi tử Tt Đt Đa. Ngưi đã t b cung vng đin ngọc,

t b gia đình, xut gia và trở thành bc Chnh đẳng chnh gic. Chnh Ngưi đã tìm ra,

hiểu rõ và dành trọn cuc đi gio ha để tuyên thuyt v Lut nhân qu. Lut Nhân qu

là quy lut t nhiên của v trụ, nó chi phi tt c vn vt, s sng. Tt tn tt mọi điu

trong v trụ của chng ta đu không nm ngoài Nhân qu. Vic hiểu rõ lut nhân qu,

ng dụng n vo đi sng sẽ đem li cho chúng ta nhng li lc tt đẹp, làm cho cuc

sng của con ngưi trở nên thánh thin, xã hi trở nên hòa bình thịnh trị, đo đc đưc

xương minh. Chính vì lẽ đ, vic xây dng đo đc kinh doanh của doanh nghip cng

không nm ngoài quy lut này, da vào nhân qu, hiểu rõ nhân qu để làm kim ch nam

cho hot đng kinh doanh của mình.

II. Đạo đức kinh doanh là gì?

SV Hoàng Văn Hữu – MSSV 89231020077 “Luật nhân quả là nền tảng, là kim chỉ nam để xây dựng đạo đức kinh doanh”

Để hiểu đưc Đo đc kinh doanh l gì, trước tiên chúng ta sẽ cùng nhau tho lun

Đo đc là gì?

1. Đạo đức là gì?

Qu thc chúng ta rt kh để định ngha mt cách cụ thể v đo đc. Nó là mt phm

trù mang tính tru tưng. Trong khuôn khổ bài tiểu lun nh này, chúng tôi tht khó mà

có thể lit bày ht đưc cc tư tưởng, khái nim v đo đc của các bc tin nhân t trước

đn nay, ch xin đưc trch lưc tư tưởng v đo đc của Ging sư Pht học, TT Thích

Chân Quang – Mt con ngưi đã dnh trọn c cuc đi giáo hóa của mình để nghiên cu

và xây dng li đo đc cho xã hi - trong b sách “Tâm l đo đc” và của Richard L.

Daft trong “Kỷ nguyên mới của qun trị”.

Trước tiên, đo đc là mt t Hán-Vit, theo t điển Nguyễn Quc Hùng thì Đo

đc là ch chung nhng điu da theo lẽ phi và nt tt của con ngưi, m ai cng phi

theo để sng c  ngha.

Theo Ging sư Pht học, tin sỹ lut học, Thưng tọa Thích Chân Quang trong b

sch “Tâm l đo đc” thì “Đo đc là nhng khuynh hướng tt trong tâm ta, mà nhng

khuynh hướng đ to nên nhng li nói và hành vi bên ngoài khin cho mọi ngưi chung

quanh ta đưc chuyển hóa, an vui, li ích.” (Tâm lý đạo đức – quyển 1, TT Thích Chân

Quang). Như vy, theo TT Thích Chân Quang, Đo đc là cái tt ở bên trong nhưng đưc

đnh gi bng biểu hin ở bên ngoài. Chúng ta khẳng định li Đo đc không phi là

hành vi hay li ni bên ngoi. Đo đc ch chi phi hành vi và li nói bên ngoi. Đo đc

là gc của nhng hành vi li nói tt đẹp bên ngoài.

Cng theo Tc gi Thích Chân Quang, mt ni tâm trn đy Đo đc thì luôn luôn

bị thc đẩy phi đi xử tử t với mọi ngưi, phi đem an vui li ích cho mọi ngưi. Nu

chúng ta không thy mình xu, nhưng không h bị thc đẩy phi cư xử tt với mọi ngưi

thì hãy bit rng mình chưa c Đo đc sâu sc. (Tâm lý đạo đức – quyển 1, TT Thích

Chân Quang).

Theo tác gi Richard L. Daft trong gio trình “Kỷ nguyên mới của qun trị” thì: “đo

đc là mt b quy tc v đo lý và nhng giá trị điu khiển hành vi của mt cá nhân hay

mt nhm đưc dùng để đnh gi điu gì l đng hay sai. Đo đc còn thit lp nhng

tiêu chuẩn để xem xét điu gì là tt hay xu trong hot đng qun trị và ra quyt định.

Mt vn đ đo đc sẽ xut hin trong tình hung no đ khi nhng hnh đng của con

ngưi hay tổ chc có thể gây tổn hi hay đem li li ch cho ngưi khác. Tuy nhiên vn

SV Hoàng Văn Hữu – MSSV 89231020077 “Luật nhân quả là nền tảng, là kim chỉ nam để xây dựng đạo đức kinh doanh”

đ đo đc đôi khi qu phc tp để xc định. Cùng mt tình hung, con ngưi có thể có

nhng quan điểm khác nhau rt lớn v nhng hnh đng phù hp hay không phù hp v

đo đc” (“Kỷ nguyên mới của quản trị” – tr.171-172)

Cng theo Richard L. Daft, “đo đc có thể đưc thu hiểu rõ rng hơn khi so snh

gia hành vi bị kiểm soát bởi lut pháp và t nguyn.” (“Kỷ nguyên mới của quản trị” –

tr.172).

Như vy chúng ta thy rng, tuy có nhng phát biểu khác nhau v đo đc, nhưng

tu chung li, các tác gi đu nhìn nhn chung ở mt điểm, cho rng: đo đc là nhng

điu đưc đnh gi tt hay xu, đng hay sai t trong tâm và phát xut ra trong hành vi,

suy ngh của mình, và nó phi phù hp với chuẩn mc của xã hi, phi đưc xã hi công

nhn, đem li nhng điu tt đẹp cho xã hi. V cng qua nhng trích dẫn ở trên v khái

nim đo đc, chúng tôi cho rng, quan điểm của TT Thích Chân Quang – mt bc mô

phm v đo đc – là thc s sâu sc hơn, n đi sâu vo đưc ngun gc của vn đ,

chính vì vy, trong bài tiểu lun này, chúng tôi xin đưc phân tch v đưa ra nhng nhn

định của mình da trên quan điểm của Ging sư Pht học, Tin s Lut học, Thưng tọa

Thích Chân Quang.

2. Đạo đức kinh doanh là gì?

2.1. Khái niệm

Nhiu nước trên th giới t lâu đã ch trọng vn đ đo đc kinh doanh. Đo đc

kinh doanh l mt b phn cu thnh v không tch ri của đo đc xã hi ni chung. C

nhiu định ngha v đo đc kinh doanh, tuy nhiên qua tổng hp cc  kin ti cc cuc

hi tho, trên bo ch v trong xã hi, c thể định ngha khi qut như sau: Đo đc kinh

doanh l mt tp hp nhng nguyên tc, quy tc, chuẩn mc đo đc hoc lut l c tc

dụng ch dẫn, điu chnh v kiểm sot hnh vi nhm bo đm chuẩn mc v s trung thc

trong hot đng của chủ thể kinh doanh. Với tư cch l mt dng đo đc ngh nghip

mang tnh đc thù cao vì gn lin với cc li ích kinh t, đo đc kinh doanh chính là

phm trù đo đc đưc vn dụng vào hot đng kinh doanh nhưng n không tch ri nn

tng của n l đo đc xã hi chung v phi chịu s chi phi bởi mt h giá trị và chuẩn

mc đo đc xã hi.

Đi tưng điu chnh của đo đc kinh doanh là chủ thể hot đng kinh doanh bao

gm tt c cc chủ thể của các quan h v hnh vi kinh doanh, trong đ c doanh nhân

v tổ chc kinh doanh như h gia đình, công ty, x nghip, tp đon cng như đi tc v

SV Hoàng Văn Hữu – MSSV 89231020077 “Luật nhân quả là nền tảng, là kim chỉ nam để xây dựng đạo đức kinh doanh”

khch hng. Đo đc kinh doanh c phm vi áp dụng rng rãi bao gm tt c cc thể ch

xã hi, tổ chc v c nhân liên quan hay tc đng đn hot đng kinh doanh như thể ch

chính trị, chính phủ, công đon, nh cung ng, khách hàng, cổ đông, chủ doanh nghip,

cn b công nhân viên trong doanh nghip, tổ chc kinh doanh…

2.2. Những chuẩn mực, nguyên tắc của đạo đức kinh doanh

Môi trưng kinh doanh hin đi đ ra nhng chuẩn mc v đo đc kinh doanh như:

- Tính trung thc

- Tôn trọng con ngưi

- Gn lin li ích của doanh nghip cùng với li ích khách hàng, xã hi

- Coi trọng hiu qu với trách nhim xã hi

- Gi bí mt, trung thành với trách nhim

(Nguồn tham khảo: https://jobsgo.vn/blog/dao-duc-kinh-doanh-la-gi)

Trong đ c hai yu t quan trọng nht, đ l tnh trung thc và tôn trọng con ngưi.

Tnh trung thc đi hi chủ thể kinh doanh không dùng các thủ đon gian xo hoc

phi php để kim li, cnh tranh không lnh mnh. Đi với đi tc, khch hng v ngưi

tiêu dùng, chủ thể kinh doanh phi gi ch tn trong kinh doanh, theo đ doanh nghip,

doanh nhân phi gi ch tn trong quan h, bo đm thc hin đng ngha vụ v cam kt;

không sn xut kinh doanh hng gi, hng nhi, hng kém cht lưng, hng đc hi cho

sc khe con ngưi, qung co sai s tht, vi phm quyn sở hu tr tu, nhãn mác và

xut x hàng hóa. Chủ thể kinh doanh phi chp hành nghiêm lut pháp của Nh nước,

theo đ doanh nghip, doanh nhân không trn thu, lu thu, sn xut kinh doanh nhng

mt hàng quc cm. Đi với xã hi, chủ thể kinh doanh không đưc lm ô nhiễm môi

trưng t nhiên (x thi đc hi ra môi trưng, tn ph h sinh thi) v môi trưng xã hi

(kinh doanh nhng hng ha hay dịch vụ có hi cho thun phong mỹ tục, nh hưởng đn

gio dục con ngưi), thc hin cc trch nhim xã hi.

Nguyên tc tôn trọng con ngưi đi hi chủ thể kinh doanh phi tôn trọng phẩm giá,

quyn li chnh đng (lương, bo hiểm, hưu tr, cc ch đ chnh sch); bo đm an ton

lao đng; to điu kin pht triển v thể lc v tr tu của đi ng cn b, công nhân viên

trong doanh nghip; mở rng dân chủ v khuyn khch pht huy sng kin, ci tin công

ngh; tôn trọng nhu cu, sở thích và tâm lý khách hàng; cnh tranh lnh mnh v công

bng với đi thủ cnh tranh, thc đẩy không kh va hp tc va cnh tranh lnh mnh;

gn li ích của doanh nghip với li ích của khách hàng và xã hi, coi trọng hiu qu

SV Hoàng Văn Hữu – MSSV 89231020077 “Luật nhân quả là nền tảng, là kim chỉ nam để xây dựng đạo đức kinh doanh”

kinh doanh gn với trách nhim xã hi. (Nguồn tham khảo:

http://tbtagi.angiang.gov.vn/vai-tro-cua-dao-duc-kinh-doanh-trong-phat-trien-doanh-

nghiep-thuc-trang-va-giai-phap-71674.html)

2.3. Vai trò của đạo đức kinh doanh đối với doanh nghiệp

Thc t cho thy mc đ pht triển bn vng của doanh nghip phụ thuc vo đo

đc kinh doanh v s tăng trưởng v li nhun gn lin với vic thc hnh đo đc kinh

doanh.

Đo đc kinh doanh như mt b phn cu thnh quan trọng nht của văn ha kinh

doanh, l yu t nn tng to nên s tin cy của đi tc, khch hng v ngưi tiêu dùng

đi với doanh nghip. Đo đc kinh doanh chính l cơ sở để xây dng lng tin, s gn

kt v trung thnh của đi ng cn b công nhân viên trong doanh nghip, bo đm t

lãnh đo đn ton thể cn b công nhân viên trong doanh nghip c nhng ng xử đng

chuẩn mc đo đc, qua đ không ngng nâng cao hình nh, uy tn v thương hiu của

doanh nghip. S tn vong, phát triển cng như li nhun của doanh nghip chnh l do

ngưi tiêu dùng quyt định, do đ doanh nghip mun đt đưc tỷ sut li nhun cao v

thnh công bn vng thì phi xây dng đưc nn tng đo đc kinh doanh cho doanh

nghip mình.

2.4. Sự mâu thuẫn giữa thực hành đạo đức kinh doanh và mục tiêu lợi nhuận

Vic xây dng và thc hnh Đo đc kinh doanh rõ rng mang đn cho doanh nghip

rt nhiu li ch như đã đ cp ở trên. Tuy nhiên, như chng ta bit, Doanh nghip là mt

tổ chc kinh doanh, mọi hot đng của n đu vì mục tiêu li nhun, đ l tnh đc thù

của doanh nghip. Khi thc hnh đo đc kinh doanh, có thể doanh nghip sẽ phi hi sinh

đi nhng li ích kinh t của mình, họ phi b ra nhiu chi ph hơn, thu hẹp li khong li

nhun. Ví dụ, mt thc t ở các doanh nghip (DN) Vit Nam hin nay, hu ht các doanh

nghip đu ký hp đng với ngưi lao đng (NLĐ) với mc lương ti thiểu so với mc

lương thc t mà DN chi tr cho NLĐ, v dụ, NLĐ A no đ nhn đưc mc lương hng

tháng là 20 triu đng, tuy nhiên mc lương trong hp đng lao đng mà anh ta ký với

DN ch là 7 triu đng m thôi. Điu này sẽ giúp cho DN tit gim đưc mt khon tin

kha khá t vic đng Bo hiểm xã hi bt buc, bo hiểm y t, bo hiểm tai nn…. Đây

là mt mánh khóe mà hu ht các DN ở Vit Nam đang p dụng nhm gim chi phí và

tăng li nhun v cho DN. V Lý thì DN đã lm đng theo php lut, tuy nhiên v Tình

thì chúng ta thy đây cng l mt biểu hin của vic lách lut, thiu đo đc. Đn lưt

Tiểu luận: Luật nhân quả là nền tảng, là kim chỉ nam để xây dựng đạo đức kinh doanh

Chủ đề:

Tài liệu liên quan

Tài liêu mới

Xác nhận đăng nhập

Đăng nhập từ tài khoản này?

AI tóm tắt

Giới thiệu tài liệu

Đối tượng sử dụng

Từ khoá chính

Nội dung tóm tắt

Hỗ trợ

Phương thức thanh toán

Theo dõi chúng tôi