1
Tiểu luận
Tác động đói nghèo trong quan hệ quốc tế
2
MỤC LỤC
LỜI MỞ ĐẦU ........................................................................................................... .2
NỘI DUNG................................................................................................................ 3
I/THỰC TRẠNG ĐÓI NGHÈO TRÊN THẾ GIỚI .................................................. 3
1/ Tình hình chung .............................................................................................. 3
2/ Thực trạng tại từng khu vực ........................................................................... 4
II/ NGUYÊN NHÂN ĐÓI NGHÈO .......................................................................... 5
1/ Trên thế giới .................................................................................................... 5
2/ Tại Việt Nam ................................................................................................... 6
III/ TÁC ĐỘNG ĐÓI NGHÈO TRONG QUAN HỆ QUỐC TẾ ............................... 7
1/ Trên bình diện quốc gia .................................................................................. 7
2/ Trên bình diện quốc tế .................................................................................... 8
IV/ HƯỚNG GIẢI QUYẾT ....................................................................................... 9
1/ Động thái của các quốc gia trong cuộc chiến chống đói nghèo ............................ 9
2/ Lấy Việt Nam là điển hình trong việc giải quyết đói nghèo .................................. 9
3/ Hướng giải quyết sự phân hóa giàu nghèo ......................................................... 10
KẾT LUẬN .............................................................................................................. 11
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO .................................................................. 12
3
LỜI MỞ ĐẦU
Bước sang thế kỷ XXI, có những đợt sóng liên tục các dự báo lạc quan về
thành tựu khoa học, phát minh công nghệ, về kinh tế xã hội. Thế kỷ XXI hứa hẹn
tương lai rực rỡ cho con người về mọi mặt, chúng ta khám phá thế giới, chúng ta
tiến lên, chúng ta say sưa tận hưởng thành tựu qua nhiều năm nỗ lực của nhân loại.
Nhưng, thật xấu hổ thay, vẫn còn những con người có thể xác, tâm hồn, có quyền
mơ ước, quyền được sống, được làm người như chúng ta hiện nay vẫn đang bị đói.
Nghèo đói đã cướp mất đi tất cả các cơ hội để họ hòa nhập vào kỷ nguyên này.
Ngày 9-12-2008 tổ chức Lương Nông Quốc Tế, gọi tắt là FAO, đã công bố
bản tường trình năm 2008 về nạn đói trên thế giới. Theo đó thì khủng hoảng lương
thực đã đẩy thêm khoảng 40 triệu người lâm vào cảnh đói nghèo, và hiện nay có
963 triệu người phải chịu cảnh thiếu dinh dưỡng. 65% trên tổng số 936 triệu người
đói sống tại 7 quốc gia thuộc miền sa mạc Sahara bên Phi châu - top những quốc
gia nghèo nhất trên thế giới. Cùng với đó là vấn đề phân hóa giàu nghèo đang
ngày một sâu sắc và mở rộng với tốc độ nhanh chóng. Quá trình này khó có thể
đảo ngược được và trở thành vấn đề lớn mang tính chính trị toàn cầu được cộng
đồng quốc tế quan tâm từ những thập kỷ cuối của thế kỷ XX.
Chúng ta hãy cùng tìm hiểu một số vấn đề để có cái nhìn tổng quan và hiểu
biết sâu hơn xoay quanh tình hình đói nghèo và phân hóa giàu nghèo của thế giới.
Bài thuyết trình là cách riêng của chúng tôi nhằm đưa các bạn tiếp cận vấn
đề một cách gần gũi nhất có thể nên vẫn còn nhiều thiếu sót. Mong các bạn cùng
cô giáo sẽ đóng góp ý kiến để bài thuyết trình có thể hoàn thiện hơn.
4
NỘI DUNG
I. THỰC TRẠNG ĐÓI NGHÈO TRÊN THẾ GIỚI
1.Tình hình chung
Thực trạng đói nghèo trên thế giới đang diễn ra theo chiều hướng rất đáng
báo động. Theo một nghiên cứu của WB, nguy cơ đối với người nghèo đang tiếp
tục gia tăng trên quy mô toàn cầu, và tốc độ tăng trưởng kinh tế tiếp tục suy giảm
trong năm 2009 sẽ đẩy thêm 53 triệu người nữa rơi vào tình trạng nghèo đói, thêm
vào con số 130-155 triệu người của năm 2008, khi giá nhiên liệu và thực phẩm
tăng cao. Suy thoái kinh tế dự kiến mỗi năm sẽ đe dọa mạng sống của thêm
200.000-400.000 trẻ em trong giai đoạn 2009-2015, theo đó 1,4-2,8 triệu trẻ em có
thể bị tử vong nếu khủng hoảng tiếp diễn.
Chỉ số đói nghèo toàn cầu (GHI) được đánh giá trên 3 dấu hiệu cơ bản: tỷ lệ
người thiếu ăn, mức độ phổ biến tình trạng suy dinh dưỡng của trẻ em dưới 5 tuổi;
tỷ lệ tử vong của trẻ em dưới 5 tuổi. Nhìn chung, trong những năm từ 1990-2008,
GHI trung bình của thế giới đã giảm gần 1/5. Nhiều quốc gia đã giải quyết tốt vấn
đề dinh dưỡng cho trẻ em. Tuy nhiên, tỷ lệ tử vong của trẻ em dưới 5 tuổi và tỷ lệ
người thiếu ăn vẫn còn khá cao.
Khu vực Chỉ số GHI giảm
Đông Nam Á 30%
Nam Á 25%
Nam sa mạc Sahara 11%
Mỹ La-tinh 40%
Đói nghèo giết chết hơn 30.000 trẻ dưới 5 tuổi trên khắp thế giới mỗi ngày,
báo cáo của Manos Unidas - một tổ chức phi chính phủ (NGO) Tây Ban Nha.
Manos Unidas (United Hands) cho biết điều này có nghĩa là có khoảng 11 triệu trẻ
em chết mỗi năm vì nghèo đói, trong đó có 7 triệu trẻ dưới 5 tuổi; 130 triệu trẻ
không được đi học và 82 triệu trẻ bị mất tuổi thơ bởi phải kết hôn quá sớm.Báo
cáo của Manos Unidas cũng cho hay hiện có 15 triệu trẻ em trên thế giới bị mồ côi
vì AIDS, đa số rơi vào trẻ ở Nam Phi; 246 triệu trẻ phải đi làm khi chưa đủ tuổi
lao động, trong đó có 72 triệu trẻ dưới 10 tuổi.
Trong khi đó, theo ước tính của Liên hiệp quốc, có khoảng 100 triệu trẻ em
trên thế giới không có nhà cửa và đang sống trên các đường phố. Trước thực trạng
này, LHQ kêu gọi các nước cải thiện điều kiện y tế và vệ sinh, giảm tỉ lệ tử vong
của trẻ em, cải thiện tình trạng đói nghèo và tạo điều kiện cho trẻ em phổ cập giáo
dục tiểu học.
5
Năm 2000, các nước trên thế giới đã thống nhất đề ra mục tiêu này, theo đó
giảm một nửa số người nghèo đói vào năm 2015. Tuy nhiên, trong bối cảnh các
cuộc khủng hoảng lương thực, tài chính diễn ra liên tiếp đẩy số người nghèo tăng
cao như hiện nay, đối với nhiều nước, mục tiêu này là bất khả thi.
2. Thực trạng tại từng khu vực:
a) Châu Mỹ:
“Nghèo đói ở quốc gia giàu có nhất thế giới – Hoa Kỳ”
Trang nhật báo Sài Gòn giải phóng 12 giờ trong bài “Nạn nghèo đói của
Mỹ gia tăng” đăng ngày 8/6/2007 cho biết Báo cáo của “Sodexho Foundation”,
một tổ chức từ thiện chuyên theo dõi về nạn nghèo đói ở Mỹ, cho biết, nạn nghèo
đói ở nước này trong nhiều năm qua không giảm mà còn có chiều hướng
tăng.Theo thống kê, trong năm 2005, toàn nước Mỹ có khoảng 35 triệu người
thường xuyên không đủ ăn, phải sống dựa vào các nguồn từ thiện. Trong 90 tỷ
USD chi cho người nghèo hàng năm, tới 66,7 tỷ USD dành cho y tế và chữa bệnh,
14,5 tỷ USD chi dưới các dạng tem phiếu hoặc các suất ăn từ thiện hàng ngày và
9,2 tỷ USD bị thiệt hại do năng suất lao động giảm.
b) Châu Âu:
Tổ chức từ thiện Finn Care của Anh công bố một nghiên cứu cho thấy
khoảng 12,5 triệu người Anh, tức 20% dân số nước này, đang sống dưới mức
nghèo đói (theo chuẩn của Anh).Đây là thực tế đáng ngạc nhiên bởi Anh vốn được
xem là nền kinh tế lớn thứ tư thế giới.
c) Châu Á:
Hơn 140 triệu người ở châu Á có thể bị đẩy vào tình trạng cực kỳ nghèo đói
trong năm 2009 khi nạn thất nghiệp gia tăng do suy thoái kinh tế toàn cầu. Đó là
cảnh báo của Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO) trong bản báo cáo mang tên The
Fallout in Asia mới đưa ra ngày 18-2.
Theo nhận định của ông Kuroda (Chủ tịch Ngân hàng Phát triển châu Á
(ADB),khoảng 620 triệu người ở châu Á sống dưới mức 1USD/ngày. Ít nhất một
nửa và ¼ trong số này lần lượt sống ở Ấn Độ và Trung Quốc - 2 nước có nền kinh
tế đang phát triển mạnh.
d) Châu Phi:
Theo thống kê của Liên hợp quốc, châu Phi là châu lục có tỷ lệ thanh niên
thất nghiệp cao nhất thế giới (25,6% ở khu vực Trung Đông và Bắc Phi). Thất