BÁO CÁO K T QU
NGHIÊN C U, NG D NG SÁNG KI N
1. L i gi i thi u
Ngh quy t H i ngh Trung ng 8 khóa XI v đi m i căn b n, toàn di n giáo ế ươ
d c và đào t o “Ti p t c đi m i m nh m ph ng pháp d y và h c theo h ng hi n ế ươ ướ
đi; phát huy tính tích c c, ch đng, sáng t o và v n d ng ki n th c, k năng c a ế
ng i h c; kh c ph c l i truy n th áp đt m t chi u, ghi nh máy móc. T p trung d yườ
cách h c, cách nghĩ, khuy n khích t h c, t o c s đ ng i h c t c p nh t và đi ế ơ ườ
m i tri th c, k năng, phát tri n năng l c. Chuy n t h c ch y u trên l p, sang t ch c ế
hình th c h c t p đa d ng, chú ý các ho t đng xã h i, ngo i khóa, nghiên c u khoa
h c. Đy m nh ng d ng công ngh thông tin và truy n thông trong d y và h c”.
Ngh quy t H i ngh Trung ng 8 khóa XI v đi m i căn b n, toàn di n giáo ế ươ
d c và đào t o xác đnh “Ti p t c đi m i m nh m và đng b các y u t c b n c a ế ế ơ
giáo d c, đào t o theo h ng coi tr ng phát tri n ph m ch t, năng l c c a ng i h c”; ướ ườ
“T p trung phát tri n trí tu , th ch t, hình thành ph m ch t, năng l c công dân, phát
hi n và b i d ng năng khi u, đnh h ng ngh nghi p cho h c sinh. Nâng cao ch t ưỡ ế ướ
l ng giáo d c toàn di n, chú tr ng giáo d c lý t ng, truy n th ng, đo đc, l i s ng,ượ ưở
ngo i ng , tin h c, năng l c và k năng th c hành, v n d ng ki n th c vào th c ti n. ế
Phát tri n kh năng sáng t o, t h c, khuy n khích h c t p su t đi.” ế
Nh v y, giáo d c ph thông n c ta đang th c hi n b c chuy n t ch ngư ướ ướ ươ
trình giáo d c ti p c n n i dung sang ti p c n năng l c c a ng i h c, nghĩa là t ch ế ế ườ
quan tâm đn vi c h c sinh h c đc cái gì đn ch quan tâm h c sinh v n d ng đcế ượ ế ượ
cái gì qua vi c h c. Đ đm b o đc đi u đó, nh t đnh ph i chuy n t ph ng pháp ượ ươ
d y h c theo l i “truy n th m t chi u” sang d y cách h c, cách v n d ng ki n th c, ế
rèn luy n k năng, hình thành năng l c và ph m ch t cho h c sinh nh m nâng cao ch t
l ng c a các ho t đng d y h c. ượ
1
Th c t trong nh ng năm h c qua, ph n l n giáo viên đã đc ti p c n v i ế ượ ế
các ph ng pháp và k thu t d y h c tích c c nh d y h c nêu v n đ, d y h c theoươ ư
d án… Ph ng pháp “bàn tay n n b t” v i các k thu t d y h c tích c c: k thu t ươ
“khăn tr i bàn”, k thu t “các m nh ghép”, k thu t đng não, k thu t tia ch p, k
thu t “3 l n 3”… Tuy nhiên, qua vi c d gi thăm l p, qua bu i thao gi ng liên môn
tr ng, qua vi c d y th nghi m theo nghiên c u bài h c minh h a các môn h c, quaườ
vi c trao đi v i giáo viên (cùng môn) c a tr ng b n, b n thân th y vi c n m v ng và ư
v n d ng chúng còn h t s c h n ch , có khi máy móc và l m d ng, có lúc “làm cho có ế ế
và r t lúng túng, kém hi u qu . Đi u này r t d hi u b i m t tình tr ng là giáo viên
không tr i nghi m th ng xuyên, lo s “cháy giáo án” ườ do h c sinh không hoàn thành các
ho t đng đc giao trong gi h c. Chính vì v y, m c dù có c g ng nh ng vi c s ượ ư
d ng các ph ng pháp d y h c tích c c hi n nay ch a th c s t ch c đc ho t đng ươ ư ượ
nh n th c tích c c, sáng t o và b i d ng ph ng pháp t h c cho h c sinh, ch a k t ưỡ ươ ư ế
h p đc s đánh giá c a giáo viên và s t đánh giá c a h c sinh trong quá trình d y ượ
h c. Nh v y, s hi u bi t c a giáo viên v các ph ng pháp d y h c, k thu t d y ư ế ươ
h c tích c c còn h n ch , ch y u m i d ng l i m c đ “bi t” m t cách r i r c, ế ế ế
thi u tính h th ng, ch a làm ch đc ph ng pháp m i nên giáo viên “v t v h nế ư ư ươ ơ
khi s d ng so v i ph ng pháp truy n th ng. Vì v y d n t i tâm lý ng i s d ng. M t ươ
khác ch a k đn hi u qu khai thác s d ng các ph ng ti n d y h c và tài li u bư ế ươ
tr theo ph ng pháp d y h c tích c c còn h n ch . ươ ế
Chính nh ng h n ch đó mà d n t i các hình th c ki m tra k t qu h c t p c a ế ế
h c sinh còn l c h u, ch y u là đánh giá s ghi nh c a h c sinh mà ch a đánh giá ế ư
đc kh năng v n d ng sáng t o, k năng th c hành và năng l c gi i quy t v n đượ ế
c a h c sinh. Đó cũng là lí do ch a t o đc đng l c cho đi m i ph ng pháp và hình ư ượ ươ
th c t ch c d y h c.
V i mong mu n h ng t i phát tri n năng l c, ph m ch t c a h c sinh, giúp đ ướ
h c sinh v ph ng pháp h c t p, đng viên s c g ng, h ng thú h c t p c a các em ươ
2
trong quá trình d y h c. Th c hi n m c tiêu phát tri n toàn di n các ph m ch t nhân
cách, chú tr ng năng l c v n d ng tri th c trong nh ng tình hu ng th c ti n nh m
chu n b cho h c sinh năng l c gi i quy t các tình hu ng c a cu c s ng và ngh ế
nghi p. M t khác, nh m kh c ph c nh ng h n ch trên và đc bi t gây đc h ng thú ế ượ
h c t p, phát huy tính tích c c , ch đng c a h c sinh, giáo viên ph i th ng xuyên đi ườ
m i ph ng pháp d y h c và các hình th c t ch c ho t đng d y h c. Chính vì v y ươ
mà vi c kh i d y ni m đam mê yêu thích môn h c cho h c sinh là đi u h t s c c n ơ ế
thi t, trong đó ho t đng kh i đng bài h c trên l p có tác d ng kích thích tính tò mò vàế
đnh h ng ho t đng c a h c sinh vào bài h c m i. Tôi ti n hành th c th c hi n đ ướ ế
tài: “ T ch c các hình th c kh i đng trong d y h c l ch s nh m phát tri n năng
l c h c sinh tr ng trung h c ph thông ườ ”, góp ph n nâng cao ch t l ng d y và ượ
h c b môn l ch s hi n nay nói riêng và các b môn khác nói chung.
2. Tên sáng ki n:ế
T ch c các hình th c kh i đng trong d y h c l ch s nh m phát tri n
năng l c h c sinh tr ng trung h c ph thông ườ
3. Tác gi sáng ki n: ế
- H và tên: D ng Th Th o ươ
- Đa ch tác gi sáng ki n: Tr ng THPT Tam Đo 2 ế ườ
- S đi n tho i: 0967519527
E-mail: duongthithao.gvtamdao2@vinhphuc.edu.vn
4. Ch đu t sáng ki n: Không ư ế
5. Lĩnh v c áp d ng sáng ki n: ế
Áp d ng phu ng pháp t ch c ph n kh i đng trong các ti t d y h c b môn ơ ế
L ch s t i ba kh i 10, 11 12.
6. Ngày sáng ki n đc áp d ng l n đu ho c áp d ng thế ượ :
Đt 1, t ngày 1/10/2017 đn ngày 20/4/2018 ế
3
7. Mô t b n ch t c a sáng ki n: ế
7.1- V n i dung c a sáng ki n: ế
7.1.1. Đi u ki n c a vi c t ch c các hình th c kh i đng trong d y h c l ch s
nh m phát tri n năng l c h c sinh tr ng Trung h c ph thông ườ
- Đi v i giáo viên:
Phân tích n i dung ch ng trình môn l ch s các b c h c và tìm ra nh ng m ch ươ
n i dung đ v n d ng t ch c các hình th c kh i đng trong d y h c cho phù h p.
Luôn chú ý m i quan h ch t ch gi a các ph n, ch ng, bài, m c trong ch ng ươ ươ
trình môn l ch s . M i quan h gi a môn l ch s v i các môn h c khác.
Chu n b cho mình v n ki n th c r ng trên các lĩnh v c khác nhau, th c hi n h c ế
t p su t đi.
H ng d n các em chu n b bài b ng nh ng câu h i c th . L a ch n n i dungướ
phù h p v i trình đ c a h c sinh.
L a ch n ph ng pháp, ph ng ti n phù h p đ ph i h p trong quá trình t ươ ươ
ch c các hình th c kh i đng d y h c. H ng d n h c sinh bi t cách v n d ng nh ng ướ ế
ki n th c đã h c đ ti p thu ki n th c m i. Luôn chú ý ki m tra, đánh giá công vi cế ế ế
chu n b c a h c sinh.
Nh v y vi c t ch c các hình th c kh i đng trong d y h c l ch s đòi h iư
ng i giáo viên không ch có nh ng ki n th c v ng ch c v b môn l ch s mà còn ph iườ ế
n m v ng nh ng n i dung, ki n th c c b n v môn đc tích h p. ế ơ ượ
V n d ng linh hoat nh nhàng, đúng n i dung bài gi ng, không làm n ng n ho c r i
ti t h c, tránh bi n môn l ch s thành môn h c khác.ế ế
- Đi v i h c sinh
Chu n b bài theo s h ng d n c a giáo viên, khâu chu n b bài c a h c sinh là ướ
m t y u t r t quan tr ng, quy t đnh s thành công c a ph ng pháp này ế ế ươ
Tích c c tham gia quá trình h c trên l p theo yêu c u c a giáo viên: Phát bi u ý
ki n, trình bày k t qu chu n b c a mìnhế ế
4
Ngoài ra, h c sinh ph i th ng xuyên s u t m các tác ph m văn h c, tranh nh, ườ ư
l c đ, s đ có liên quan đn bài gi ng, t đc và tìm ki m cho mình nh ng ki nượ ơ ế ế ế
th c quan tr ng khác. Ôn t p, c ng c , t ng h p m c cao h n và đc v n dung ơ ượ
thông minh h n trong h c t p.ơ
7.1.2. M t s gi i pháp ti n hành t ch c các hình th c kh i đng trong d y h c ế
l ch s
- Nh ng yêu c u chung
T lĩnh h i ki n th c trên l p là m t trong nh ng b c quan tr ng nh t trong quá ế ướ
trình h c t p c a h c sinh vì d i s h ng d n có ph ng pháp và ki m tra ch t ch ướ ướ ươ
c a giáo viên, h c sinh có th ti p thu đc nh ng tri th c l ch s c b n quan tr ng ế ượ ơ
nh t. Ngoài ra, v i nh ng n i dung phong phú và v n d ng ph ng pháp gi ng d y t t ươ
c a giáo viên trên l p thì kh năng t duy, năng l c di n đt, k năng th c hành… c a ư
h c sinh m i đc b c l và có đi u ki n đ phát tri n. ượ
Ti p thu ki n th c k t h p phát bi u ý ki n đ nh n th c bài h c L ch s . Đây làế ế ế ế
m t trong nh ng ho t đng quan tr ng đ ti n hành kh i đng bài h c l ch s nh m ế
phát tri n t duy và phát huy tính tích c c c a h c sinh. Đ đt đc nh ng yêu c u - ư ượ
m c tiêu c a bài gi ng, giáo viên c n t ch c các hình th c kh i đng và s d ng sáng
t o h th ng các câu h i trong sách giáo khoa, ngoài sách giáo khoa sao cho đúng nguyên
t c, phù h p v i yêu c u t ng bài, t ng ch ng, phù h p v i đi t ng h c sinh… Song ươ ượ
song v i vi c đó, giáo viên c n xây d ng tình hu ng có v n đ đ h c sinh luôn t suy
nghĩ, t rút ra nh ng k t lu n tr c các v n đ giáo viên đa ra. ế ướ ư
H c sinh chú ý đi sâu tìm hi u nh ng đi m quan tr ng, c b n theo s h ng d n c a ơ ướ
giáo viên k t h p v i tr l i các câu h i liên quan đn bài L ch s đó mà giáo viên vàế ế
sách giáo khoa đã đt ra
- M t s nguyên t c khi t ch c các hình th c kh i đng trong d y h c l ch s
nh m phát tri n năng l c h c sinh tr ng Trung h c ph thông. ườ
5