MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN
LỜI CẢM ƠN
DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
DANH MỤC BẢNG BIỂU
TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SỸ
MỞ ĐẦU .......................................................................................................................... 1
Chương 1: TỔNG QUAN CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN
ĐẾN LUẬN VĂN .............................................................. Error! Bookmark not defined.
1.1. Các công trình nghiên cứu đã thực hiện liên quan đến luận vănError! Bookmark not defined.
1.2. Xác định nội dung và câu hỏi nghiên cứu của luận vănError! Bookmark not defined.
Chương 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ NGUỒN NHÂN LỰC VÀ CHẤT LƯỢNG
NGUỒN NHÂN LỰC TRONG NGÀNH BẢO HIỂM .. Error! Bookmark not defined.
2.1. Tổng quan về ngành bảo hiểm .......................... Error! Bookmark not defined.
2.1.1. Nhận thức về bảo hiểm ............................... Error! Bookmark not defined.
2.1.2. Sự ra đời và phát triển của ngành bảo hiểmError! Bookmark not defined.
2.2. Chất lượng nguồn nhân lực trong ngành bảo hiểmError! Bookmark not defined.
2.2.1. Nguồn nhân lực và chất lượng nguồn nhân lựcError! Bookmark not defined.
2.2.2. Các yếu tố ảnh hưởng tới chất lượng nguồn nhân lựcError! Bookmark not defined.
2.2.3. Đặc điểm chất lượng nguồn nhân lực trong ngành bảo hiểmError! Bookmark not defined.
2.2.4. Sự cần thiết nâng cao chất lượng nguồn nhân lực trong ngành bảo
hiểm ........................................................... Error! Bookmark not defined.
2.3. Nội dung nâng cao chất lượng nguồn nhân lực của ngành bảo
hiểm ..................................................... Error! Bookmark not defined.
2.3.1. Xây dựng quy hoạch, kế hoạch phát triển nguồn nhân lựcError! Bookmark not defined
2.3.2. Xác lập cơ cấu nguồn nhân lực phù hợp với yêu cầu của ngànhError! Bookmark not defined.
2.3.3. Nâng cao năng lực, trình độ chuyên môn và đạo đức nghề nghiệp của
cán bộ, nhân viên ....................................... Error! Bookmark not defined.
Chương 3: THỰC TRẠNG CHẤT LƯỢNG NGUỒN NHÂN LỰC CỦA BẢO
HIỂM XÃ HỘI TỈNH SƠN LA GIAI ĐOẠN 2008- 2012 Error! Bookmark not defined.
3.1. Khái quát về Bảo hiểm xã hội tỉnh Sơn La ...... Error! Bookmark not defined.
3.1.1. Quá trình hình thành và phát triển ............. Error! Bookmark not defined.
3.1.2. Cơ cấu tổ chức bộ máy ............................... Error! Bookmark not defined.
3.1.3. Kết quả về thực hiện nhiệm vụ (2008-2012)Error! Bookmark not defined.
3.2. Đặc điểm tự nhiên - kinh tế - xã hội ảnh hưởng đến chất lượng nguồn
nhân lực của Bảo hiểm xã hội tỉnh Sơn La ...... Error! Bookmark not defined.
3.2.1. Đặc điểm thị trường lao động tỉnh Sơn La . Error! Bookmark not defined.
3.2.2. Đặc điểm chính sách thu hút nguồn nhân lực của tỉnh Sơn La cũng như
của Bảo hiểm xã hội Việt Nam ................... Error! Bookmark not defined.
3.2.3. Đặc điểm ngành nghề, địa bàn hoạt động .. Error! Bookmark not defined.
3.3. Thực trạng nâng cao chất lượng nguồn nhân lực của Bảo hiểm xã hội
tỉnh Sơn La .......................................................... Error! Bookmark not defined.
3.3.1. Thực trạng quy hoạch và kế hoạch phát triển nguồn nhân lựcError! Bookmark not defined.
3.3.2. Thực trạng công tác tuyển dụng, đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ,
viên chức ................................................... Error! Bookmark not defined.
3.3.3. Thực trạng đề bạt, bố trí và đảm bảo cơ cấu nguồn nhân lựcError! Bookmark not defined.
3.4. Thực trạng chất lượng nguồn nhân lực của Bảo hiểm xã hội tỉnh
Sơn La .................................................. Error! Bookmark not defined.
3.4.1. Thực trạng chất lượng nguồn nhân lực theo tiêu chí đánh giáError! Bookmark not defined.
3.4.2. Thực trạng chất lượng nguồn nhân lực theo yếu tố ảnh hưởngError! Bookmark not defined.
3.4.3. Đánh giá chất lượng nguồn nhân lực của Bảo hiểm xã hội tỉnh Sơn
La .............................................................. Error! Bookmark not defined.
Chương 4: CÁC GIẢI PHÁP CHỦ YẾU NHẰM NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG
NGUỒN NHÂN LỰC TẠI BẢO HIỂM XÃ HỘI TỈNH SƠN LAError! Bookmark not defined.
4.1. Chiến lược phát triển Ngành Bảo hiểm xã hội Việt Nam đến năm
2020 ............................................................... Error! Bookmark not defined.
4.1.1. Mục tiêu, nhiệm vụ ..................................... Error! Bookmark not defined.
4.1.2. Phương hướng, nhiệm vụ của Bảo hiểm xã hội tỉnh Sơn La đến năm 2020Error! Bookmark not defined.
4.2. Quy hoạch phát triển nhân lực Ngành Bảo hiểm xã hội Việt Nam giai
đoạn 2011-2020 ................................................... Error! Bookmark not defined.
4.2.1. Quan điểm phát triển ................................. Error! Bookmark not defined.
4.2.2. Phương hướng phát triển nhân lực đến năm 2020Error! Bookmark not defined.
4.3. Một số giải pháp nhằm nâng cao chất lượng nguồn nhân lực tại Bảo
hiểm xã hội tỉnh Sơn La ..................................... Error! Bookmark not defined.
4.3.1. Nâng cao nhận thức cho đội ngũ cán bộ quản lý về quản trị nhân
lực ............................................................. Error! Bookmark not defined.
4.3.2. Thiết lập hệ thống bản phân tích và thiết kế công việc trong cơ quanError! Bookmark not defined.
4.3.3. Hoàn thiện hệ thống đánh giá và quản lý công việc hiệu quảError! Bookmark not defined.
4.3.4. Hoàn thiện công tác đào tạo, bồi dưỡng nguồn nhân lựcError! Bookmark not defined.
4.3.5. Xây dựng môi trường văn hoá trong cơ quan dịch vụ côngError! Bookmark not defined.
4.4. Kiến nghị Chính phủ áp dụng hình thức khoán biên chế và kinh phí
hoạt động quản lý bộ máy đối với ngành Bảo hiểm xã hộiError! Bookmark not defined.
KẾT LUẬN ........................................................................ Error! Bookmark not defined.
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO Error! Bookmark not defined.
TÓM TẮT LUẬN VĂN
BHXH, BHYT là hai chính sách trụ cột trong hệ thống chính sách an sinh xã
hội của Đảng và Nhà nước ta. Hệ thống cơ quan Bảo hiểm xã hội ra đời nhằm đáp
ứng yêu cầu triển khai thực hiện chế độ chính sách BHXH, BHYT trong cả nước
theo yêu cầu của pháp luật. Với diện bao phủ chính sách rộng, nhiệm vụ chính trị
hàng năm ngày càng tăng theo lộ trình tiến tới BHXH cho mọi người lao động,
BHYT cho mọi người dân.
Đảng và Nhà nước ta luôn xác định con người vừa là mục tiêu, vừa là động
lực trong sự nghiệp đẩy mạnh CNH, HĐH. Đòi hỏi phải nâng cao chất lượng đội
ngũ cán bộ, công chức cả về phẩm chất đạo đức, năng lực chỉ đạo, điều hành, quản
lý nhà nước, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu phát triển, hội
nhập kinh tế quốc tế của đất nước.
Bảo hiểm xã hội tỉnh Sơn La là đơn vị được giao thực hiện chính sách trên
địa bàn một tỉnh miền núi nghèo, thuộc diện đặc biệt khó khăn. Vấn đề là cần tìm
kiếm giải pháp hữu hiệu nhằm củng cố, nâng cao hiệu lực hoạt động của tổ chức bộ
máy, nâng cao chất lượng đội ngũ CB, CC, VC; sử dụng hiệu quả nhất nguồn nhân
lực hiện có để thực hiện nhiệm vụ được giao. Vì vậy, tác giải chọn đề tài “Nâng
cao chất lượng nguồn nhân lực tại Bảo hiểm xã hội tỉnh Sơn La” để nghiên cứu.
Mục đích nghiên cứu: Góp phần làm rõ cơ sở lý luận về nguồn nhân lực và
chất lượng nguồn nhân lực nói chung cũng như đối với hệ thống công ty bảo hiểm
nói riêng; phân tích, đánh giá thực trạng công tác quản lý, sử dụng, phát triển đội
ngũ cán bộ công chức, viên chức của Bảo hiểm xã hội tỉnh Sơn La; từ đó đề xuất
một số giải pháp nhằm nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, viên chức của ngành
trong thời gian tiếp theo.
Đối tượng nghiên cứu: Chất lượng nguồn nhân lực của các đơn vị bảo hiểm
nói chung và vấn đề liên quan đến chất lượng nguồn nhân lực ngành bảo hiểm.
Phạm vi nghiên cứu: Về không gian, tại Bảo hiểm xã hội tỉnh Sơn La; về
thời gian, 5 năm trở lại đây (2008-2012) nhằm đánh giá chất lượng nguồn nhân lực
của đơn vị thời gian qua.
Phương pháp nghiên cứu: Luận văn sử dụng phương pháp thu thập thông
tin số liệu; phương pháp phân tích - tổng hợp, phân tích - so sánh; phương pháp dự
báo, phương pháp chuyên gia.
Luận văn đã sử dụng số liệu liên quan đến nguồn nhân lực và chất lượng
nguồn nhân lực ngành Bảo hiểm xã hội.
Kết cấu của luận văn: Luận văn được kết cấu gồm 04 chương:
Chương 1: Tổng quan các công trình nghiên cứu liên quan đến đề tài luận văn
Chương 2: Cơ sở lý luận về nguồn nhân lực và chất lượng nguồn nhân lực
trong ngành Bảo hiểm
Chương 3: Thực trạng chất lượng nguồn nhân lực của Bảo hiểm xã hội tỉnh
Sơn La giai đoạn 2008- 2012
Chương 4: Các giải pháp chủ yếu nhằm nâng cao chất lượng nguồn nhân lực
tại Bảo hiểm xã hội tỉnh Sơn La
Chương 1. TỔNG QUAN CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU
LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN VĂN
Thông qua quá trình tìm hiểu, thu thập tài liệu, luận văn đã liệt kê tổng quan
về những nghiên cứu khoa học đề cập, liên quan đến vấn đề nâng cao chất lượng
nguồn nhân lực.
Những công trình nghiên cứu đó đã đi sâu vào một số giải pháp, hoặc nêu lên
tổng quan các biện pháp nhằm nâng cao chất lượng nguồn nhân lực đối với một số
ngành, lĩnh vực, tổ chức như: quản lý nhà nước, lĩnh vực sự nghiệp (đào tạo, dạy
nghề, thuế, KBNN…), ngành công nghiệp, xây dựng, các công ty cổ phần… Tuy
nhiên, chưa có đề tài nào viết về chất lượng nguồn nhân lực ngành Bảo hiểm xã hội
cũng như tại Bảo hiểm xã hội tỉnh Sơn La.
Với mục đích nắm bắt, học hỏi, đúc rút kinh nghiệm của các đề tài đã thực
hiện, từ đó góp phần hoàn thiện đề tài nghiên cứu: “Nâng cao chất lượng nguồn
nhân lực tại Bảo hiểm xã hội tỉnh Sơn La”, với mong muốn đề tài sẽ có những đóng
góp vào việc nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, giúp cho việc thực hiện dịch vụ
công về chính sách BHXH, BHYT trên địa bàn tỉnh Sơn La, phục vụ tốt nhất các
đối tượng thụ hưởng, đặc biệt là nhân dân các dân tộc. Vì vậy, luận văn hướng tới
những nội dung nghiên cứu cụ thể như sau:
Một là, nghiên cứu tổng quan về bảo hiểm nói chung, về BHXH nói riêng
làm rõ bản chất và vai trò của chất lượng nguồn nhân lực và sự cần thiết, nội dung
nâng cao chất lượng nguồn nhân lực trong ngành bảo hiểm.
Hai là, phân tích các điều kiện tự nhiên, kinh tế, xã hội tác động đến chất
lượng nguồn nhân lực của Bảo hiểm xã hội tỉnh Sơn La cũng như các biện pháp mà
đơn vị đang áp dụng nhằm sử dụng hiệu quả nguồn nhân lực hiện có.
Ba là, thông qua đánh giá nhận xét về chất lượng nguồn nhân lực, phân tích
những hạn chế và nguyên nhân; trên cơ sở vận dụng lý luận của khoa học quản trị
kinh doanh, từ đó, đề xuất một số giải pháp cụ thể, có thể vận dụng vào thực tiễn cơ
chế vận hành, thực tiễn quản lý nhằm nâng cao chất lượng nguồn nhân lực tại Bảo
hiểm xã hội tỉnh Sơn La.
Chương 2. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ NGUỒN NHÂN LỰC VÀ
CHẤT LƯỢNG NGUỒN NHÂN LỰC TRONG NGÀNH BẢO HIỂM
* Thông qua khái quát về sự ra đời, phát triển của ngành bảo hiểm (trong đó
có BHXH) là một tất yếu khách quan đối với đời sống kinh tế xã hội của mỗi quốc
gia và thế giới, tác giả muốn nhấn mạnh đến đặc điểm ngành nghề mà nguồn nhân
lực của đơn vị đảm nhận.
* Trong phần chất lượng nguồn nhân lực ngành bảo hiểm, luận văn đã khái
quát về nguồn nhân lực và chất lượng nguồn nhân lực đối với ngành bảo hiểm,
ngành cung cấp các sản phẩm dịch vụ đối với con người. Chất lượng nguồn nhân
lực là yếu tố tổng hợp thể hiện mối quan hệ giữa các yếu tố cấu thành nên bản chất
bên trong của nguồn nhân lực, được thể hiện thông qua các tiêu thức như: sức khỏe,
trình độ học vấn, trình độ chuyên môn, lành nghề… hay nói cách khác chất lượng
nguồn nhân lực được đánh giá theo ba tiêu chí cơ bản: thể lực, trí lực và tâm lực
(phẩm chất đạo đức).