Bài giảng Công pháp quốc tế: Chương 3 - ThS. Bùi Huy Tùng

Trong khuôn khổ luật pháp quốc tế, khái niệm "lãnh thổ quốc gia" đóng vai trò nền tảng, định hình sự tồn tại và chủ quyền của một quốc gia. Việc xác định rõ ràng các yếu tố cấu thành lãnh thổ và "biên giới quốc gia" là vô cùng quan trọng để duy trì hòa bình, ổn định khu vực và quốc tế, cũng như để quốc gia thực hiện đầy đủ quyền tài phán và nghĩa vụ của mình. Chương này đi sâu vào phân tích "lãnh thổ quốc gia" dưới góc độ "luật quốc tế", làm rõ các bộ phận cấu thành, quy chế pháp lý và tầm quan trọng chiến lược của chúng. Mục tiêu là cung cấp cái nhìn toàn diện về các nguyên tắc cốt lõi điều chỉnh "chủ quyền quốc gia" đối với không gian địa lý của mình.

Sinh viên, giảng viên ngành luật quốc tế, quan hệ quốc tế, khoa học chính trị, các nhà nghiên cứu và thực tiễn quan tâm đến vấn đề chủ quyền lãnh thổ và luật biển.

Tài liệu này cung cấp một cái nhìn chi tiết về "lãnh thổ quốc gia" và "biên giới quốc gia" theo "luật quốc tế", nhấn mạnh tầm quan trọng của chúng đối với "chủ quyền quốc gia". Bắt đầu với khái niệm cơ bản, tài liệu phân loại "lãnh thổ" thành các khu vực thuộc "chủ quyền" hoàn toàn, khu vực có quyền "chủ quyền" nhưng không xác lập "chủ quyền" lãnh thổ, và khu vực có chế độ sử dụng quốc tế. Trọng tâm chính là phân tích các bộ phận cấu thành "lãnh thổ quốc gia", bao gồm "vùng đất" (đất liền, đảo, quần đảo), "vùng nước" (nội địa, biên giới, "nội thủy", "lãnh hải"), "vùng trời" và "vùng lòng đất", mỗi bộ phận đều có định nghĩa và "quy chế pháp lý" riêng biệt. Đặc biệt, tài liệu trình bày rõ về "quy chế pháp lý" của "lãnh thổ quốc gia", trong đó nêu bật khái niệm, "nguyên tắc bất khả xâm phạm" và "toàn vẹn lãnh thổ" – những nền tảng để quốc gia thực hiện quyền tối cao của mình mà không bị can thiệp. Nội dung quy chế pháp lý này bao gồm quyền tự chủ trong việc lựa chọn chế độ chính trị, kinh tế, xã hội, quyền sở hữu tài nguyên và quyền tài phán trên lãnh thổ. Việc xác lập "chủ quyền" đối với "vùng đất" được xem là cơ sở vững chắc nhất, ảnh hưởng và là tiền đề để thiết lập "chủ quyền" đối với các vùng lãnh thổ khác trên biển, trên không và lòng đất, phản ánh sự liên kết chặt chẽ giữa các yếu tố cấu thành "lãnh thổ quốc gia" trong một thể thống nhất. Các hình ảnh minh họa về bản đồ thế giới và khu vực biển của Việt Nam cùng các khái niệm pháp lý giúp người đọc dễ dàng hình dung và nắm bắt nội dung.