10/09/2010
1
9/10/2010
KKẾẾ TOTOÁÁN KD NGON KD NGOẠ IẠ I TTỆỆ VVÀÀ
THANH TOTHANH TOÁÁN QUN QUỐ CỐ C TTẾẾ
]
Nhữ ng vấ n đề cơ bả n về kế toán ngoạ i tệNhữ ng vấ n đề cơ bả n về kế toán ngoạ i tệ
Yêu cầ u
Tiề n ghi sổ
Phư ơ ng pháp hạ ch toán phân tích, hạ ch toán tổ ng hợ p đố i vớ i kế
toán ngoạ i tệ
Tài khoả n sử dụ ng
Kế toán kinh doanh ngoạ i tệKế toán kinh doanh ngoạ i tệ
Kế toán nghiệ p vụ giao dịch ngoạ i hố i giao ngay
Kế toán nghiệ p vụ giao dịch ngoạ i hố i kỳ hạ n
Kế toán xác định KQKD ngoạ i tệ
Kế toán đánh giá lạ i giá trị ngoạ i tệ
Kế toán nghiệ p vụ thanh toán quố c tếKế toán nghiệ p vụ thanh toán quố c tế
Nhữ ng vấ n đề cơ bả n về thanh toán quố c tế
Kế toán các phư ơ ng thứ c thanh toán quố c tế chủ yế u
NỘ I DUNG CHÍNHNỘ I DUNG CHÍNH
YêuYêu cầ ucầ u vềvề kếkế toántoán ngoạ ingoạ i tệtệ ::
Phả i đả m bả o hạ ch toán đầ y đủ , chính xác, kịp thờ i từ ng loạ i
ngoạ i tệ
Phả i đả m bả o đánh giá đúng đư ợ c tình hình tài sả n củ a NH
trong đó có tài sả n về ngoạ i tệ .
Tiề nTiề n ghighi sổsổ :: phụ thuộ c vào
Đơ n vị tiề n tệ nào đư ợ c KH lự a chọ n trong quan hệ thanh toán
vớ i nhau và trong quan hệ thanh toán vớ i NH
Loạ i nghiệ p vụ củ a NH
NHỮ NG VẤ N ĐỀ CƠ BẢ NNHỮ NG VẤ N ĐỀ CƠ BẢ N
10/09/2010
2
Phư ơ ngPhư ơ ng pháppháp 11:: Hạ chHạ ch toántoán quyquy đổ iđổ i rara VNDVND
HTPT: Vừ a ghi bằ ng ngoạ i tệ , vừ a ghi bằ ng VND
Sổ kế toán chi tiế t:Theo mẫ u sổ thông thư ờ ng tuy nhiên ở phầ n
doanh số hoạ t độ ng có cả 2phầ n: giá trị bằ ng ngoạ i tệ và giá trị
bằ ng VND
Chứ ng từ :
Chứ ng từ thanh toán trong nư ớ c:vừ a phả n ánh số tiề n theo
ngoạ i tệ , vừ a phả n ánh số tiề n VND quy đổ i
Chứ ng từ thanh toán vớ i nư ớ c ngoài: chỉ phả n ánh theo ngoạ i
tệ .Kế toán phả i lậ p thêm phiế u chuyể n khoả n làm chứ ng từ ghi
sổ trên đó vừ a phả n ánh số tiề n ngoạ i tệ , vừ a phả n ánh số tiề n
VND quy đổ i
HTTH: Chỉ ghi bằ ng VND
Căn cứ vào số tiề n VND trên sổ kế toán chi tiế t, cuố i ngày khoá sổ để
lên cân đố i TK
Phư ơ ng pháp HTPT & HTTH về ngoạ i tệPhư ơ ng pháp HTPT & HTTH về ngoạ i tệ
Nhậ n xét:
Sổ hạ ch toán phân tích và chứ ng từ kế toán phứ c tạ p, dễ gây
nhầ m lẫ n => không đả m bả o hạ ch toán chính xác
Ngoạ i tệ chỉ đư ợ c hạ ch toán phân tích, không đư ợ c hạ ch toán
tổ ng hợ p, không có sự đố i chiế u khớ p đúng giữ a hạ ch toán phân
tích và hạ ch toán tổ ng hợ p bằ ng ngoạ i tệ nên không đả m bả o
chính xác về hạ ch toán ngoạ i tệ => Không đánh giá chính xác
tình hình tài sả n củ a NH nói chung và ngoạ i tệ nói riêng
Việ c xử lý chênh lệ ch tỷ giá => Rấ t phứ c tạ p do phả i thự c hiệ n
trên cơ sở sổ kế toán chi tiế t
Phư ơ ng pháp này thích hợ p vớ i các NH có ít nghiệ p vụ về ngoạ i tệ ,
trong điề u kiệ n tỷ giá ít biế n độ ng
Phư ơ ngPhư ơ ng pháppháp 22:: Hạ chHạ ch toántoán theotheo nguyênnguyên tệtệ
HTPT: chỉ ghi bằ ng ngoạ i tệ
Sổ kế toán chi tiế t đư ợ c theo dõi theo nguyên tệ
Chứ ng từ :Cả chứ ng từ thanh toán trong nư ớ c và chứ ng từ
thanh toán nư ớ c ngoài đề u ghi số tiề n ngoạ i tệ củ a nghiệ p vụ
phát sinh
HTTH: vừ a ghi bằ ng ngoạ i tệ vừ a ghi bằ ng VND
Căn cứ vào doanh số , số dư củ a tài khoả n chi tiế t để lên kế t hợ p
tài khoả n và cân đố i tài khoả n riêng biệ t cho từ ng loạ i ngoạ i tệ
Áp dụ ng tỷ giá tổ ng hợ p từ ng loạ i ngoạ i tệ và ta có Bả ng cân
đố i tài khoả n đố i vớ i từ ng loạ i ngoạ i tệ như ng theo VND
Cộ ng dồ n tấ t cả các bả ng cân đố i riêng lẻ từ ng loạ i ngoạ i tệ vào
BCĐ củ a VND, ta có BCĐ tài sả n chung theo VND
10/09/2010
3
Nhậ n xét:
Sổ kế toán phân tích và chứ ng từ kế toán đơ n giả n rõ ràng
Ngoạ i tệ vừ a đư ợ c hạ ch toán phân tích vừ a đư ợ c hạ ch toán tổ ng
hợ p, đư ợ c đố i chiế u và kiể m tra khớ p đúng hàng ngày => Tài
sả n củ a NH nói chung và ngoạ i tệ đư ợ c đánh giá chính xác theo
tỷ giá mua hàng ngày
Việ c xử lý chênh lệ ch tỷ giá đơ n giả n, hàng ngày không phả i xử
lý khi lên cân đố i. Hàng tháng phả i xử lý để phả n ánh chính xác.
Như ng việ c xử lý này chỉ trên báo cáo tổ ng hợ p, không phả i
hạ ch toán nộ i bả ng điề u chỉnh chi tiế t theo từ ng loạ i ngoạ i tệ
Phư ơ ng pháp này thích hợ p vớ i nhữ ng NH có phát sinh nhiề u
nghiệ p vụ về kinh doanh ngoạ i tệ , trong điề u kiệ n tỷ giá biế n độ ng
KẾ TOÁN NGHIỆ P VỤKẾ TOÁN NGHIỆ P VỤ
KINH DOANH NGOẠ I TỆKINH DOANH NGOẠ I TỆ
Mụ cMụ c tiêutiêu kinhkinh doanhdoanh ngoạ ingoạ i tệtệ củ acủ a cáccác NHTMNHTM::
Tìm kiế m lợ i nhuậ n
Tạ o lậ p uy tín và mở rộ ng thị trư ờ ng (đặ c biệ t là cho thanh toán quố c tế )
Phòng ngừ a rủ i ro tạ o ra trạ ng thái ngoạ i hố i an toàn
Tạ o ra công cụ dự trữ cho KH
Điề uĐiề u kiệ nkiệ n pháppháp lýlý:: Các NHTM tham gia kinh doanh ngoạ i tệ phả i
đư ợ c NHNN cấ p giấ y phép và phả i chấ p hành các quy định củ a Nhà nư ớ c về
quả n lý ngoạ i hố i
CácCác hìnhhình thứ cthứ c kinhkinh doanhdoanh ngoạ ingoạ i tệtệ chủchủ yế uyế u củ acủ a NHTMNHTM::
Mua bán ngoạ i tệ
Chuyể n đố i ngoạ i tệ hay kinh doanh giữ a hai loạ i ngoạ i tệ vớ i nhau
Bả o quả n chứ ng từ có giá trị ngoạ i tệ (Séc, giấ y tờ có giá khác..) nhằ m
thu phí hoặ c mua lạ i dư ớ i hình thứ c chiế t khấ u.
Tài khoả n Mua bán ngoạ i tệ kinh doanhTài khoả n Mua bán ngoạ i tệ kinh doanh –– TK 471:TK 471:
TK này dùng để phả n ánh số ngoạ i tệ kinh doanh mua bán củ a TCTD
Tài khoả n 471 có các tài khoả n cấ p III sau:
TK Mua bán ngoạ i tệ kinh doanh - 4711:
TK này dùng để hạ ch toán số ngoạ i tệ mua vào, bán ra thuộ c quỹ
ngoạ i tệ kinh doanh.
TK Thanh toán mua bán ngoạ i tệ kinh doanh - 4712:
TK này dùng để hạ ch toán giá trị tiề n VNĐ chi ra mua ngoạ i tệ hay
thu vào do bán ngoạ i tệ tư ơ ng ứ ng vớ i số ngoạ i tệ mua vào hay bán
ra thuộ c TK 4711
TTààii khoảkhoả n sn sử dụử dụ ngng
10/09/2010
4
TK 4711 TK 4712
Giá trị ngoạ i
tệ mua vào
Giá trị ngoạ i
tệ bán ra
Số VND chi
ra mua ngoạ i
tệ KD
Số VND thu về
do bán ngoạ i tệ
KD
DN: Giá trị
ngoạ i tệ từ các
nguồ n khác bán
ra mà chư a mua
vào đư ợ c để bù
đắ p
Ngày cuố i tháng
Kế t chuyể n số
Lãi về KDNT
Kế t chuyể n số
Lỗ về KDNT
Điề u chỉnh
tăng tỷ giá
Điề u chỉnh
giả m tỷ giá
DN: Số VND chi ra
tư ơ ng ứ ng củ a số dư
ngoạ i tệ mua vào
chư a bán ra
HTCT: theo từ ng loạ i ngoạ i tệ
DC: Giá trị
ngoạ i tệ mua
vào chư a bán ra
DC: Số VND thu
vào tư ơ ng ứ ng
củ a số ngoạ i tệ
bán ra từ nguồ n
khác chư a mua
vào để bù đắ p
TKTK GiaoGiao dịchdịch kỳkỳ hạ nhạ n –– TKTK 474474
Nộ i dung: Phả n ánh giá trị ngoạ i tệ mua vào và bán ra theo hợ p
đồ ng cam kế t có kỳ hạ n
TK 474 có các tài khoả n cấ p III:
TK Cam kế t giao dịch kỳ hạ n tiề n tệ - TK 4741
Phả n ánh giá trị ngoạ i tệ mua vào và bán ra trong thờ i hạ n thoả
thuậ n theo hợ p đồ ng cam kế t có kỳ hạ n
TK Giá trị giao dịch kỳ hạ n tiề n tệ - TK 4742
Phả n ánh số VNĐ sẽ chi ra mua ngoạ i tệ /thu vào do bán ngoạ i
tệ tư ơ ng ứ ng vớ i giá trị ngoạ i tệ mua vào/bán ra trên TK 4741
TKTK ThanhThanh toántoán đố iđố i vớ ivớ i giaogiao dịchdịch kỳkỳ hạ nhạ n –– TKTK 48624862
Nộ iNộ i dungdung:: Phả n ánh các khoả n phả i thu/phả i trả bằ ng tiề n tệ
trong thờ i hạ n thoả thuậ n theo cam kế t giao dịch kỳ hạ n
HTCTHTCT:: Mở TK chi tiế t theo từ ng loạ i tiề n tệ
TK 4862
-GT cam kế t NH phả i thu
-GT cam kế t trả cho KH
-GT cam kế t NH phả i trả
-GT cam kế t thu từ KH
Dư Nợ :Giá trị cam kế t
NH còn phả i thu KH
Dư Có: Giá trị cam kế t
NH còn phả i trả KH
10/09/2010
5
TKTK ChênhChênh lệ chlệ ch tỷtỷ giágiá hố ihố i đoáiđoái –– 631631::
Nộ i dung: Tài khoả n này dùng để phả n ánh các khoả n chênh lệ ch do thay
đổ i tỷ giá hố i đoái củ a TCTD, hạ ch toán bằ ng VNĐ
Kế t cấ u:TK 631
Số CL giả m do đánh
giá lạ i SD các TK
ngoạ i tệ theo tỷ giá
mua thự c tế củ a
ngày cuố i tháng
Số CL tăng do đánh
giá lạ i số dư các tài
khoả n ngoạ i tệ theo
tỷ giá mua thự c tế
ngày cuố i tháng
Dư nợ :Phả n ánh số
CL Nợ tỷ giá ngoạ i tệ
phát sinh trong năm
chư a xử lý
Dư có:Phả n ánh số
CL Có tỷ giá ngoạ i tệ
phát sinh trong năm
chư a xử lý
Số dư TK này cuố i năm đư ợ c kế t chuyể n vào thu nhậ p hay chi phí
Hạ ch toán chi tiế t:Mở tiể u khoả n theo từ ng loạ i ngoạ i tệ
TKTK ChênhChênh lệ chlệ ch đánhđánh giágiá lạ ilạ i GDGD kỳkỳ hạ nhạ n tiề ntiề n tệtệ –– 63326332::
TK phả n ánh kế t quả kinh doanh ngoạ i tệ :TK phả n ánh kế t quả kinh doanh ngoạ i tệ :
TK 721 –Thu về kinh doanh ngoạ i tệ
TK 821 –Chi về kinh doanh ngoạ i tệ
TK 723 –Thu từ các công cụ tài chính phái sinh
TK 823 –Chi về các công cụ tài chính phái sinh
TK 3962 –Lãi phả i thu từ các giao dịch kỳ hạ n
TK 4962 –Lãi phả i trả cho các giao dịch kỳ hạ n
Các tài khoả n phả n ánh thuế :Các tài khoả n phả n ánh thuế :
TK 4531 – Thuế giá trị gia tăng phả i nộ p
TK 831 – Chi phí nộ p thuế
TK Các cam kế t giao dịch hố i đoái – TK 923
TK 9231: Cam kế t mua ngoạ i tệ giao ngay
TK 9232 : Cam kế t bán ngoạ i tệ giao ngay
TK 9233: Cam kế t mua ngoạ i tệ có kỳ hạ n
TK 9234: Cam kế t bán ngoạ i tệ có kỳ hạ n
KẾ TOÁN NGHIỆ P VỤKẾ TOÁN NGHIỆ P VỤ
GIAO DỊCH NGOẠ I HỐ I GIAO NGAYGIAO DỊCH NGOẠ I HỐ I GIAO NGAY
Nộ iNộ i dungdung nghiệ pnghiệ p vụvụ ::
Kinh doanh giao ngay
-> “Giao ngay” thư ờ ng là vào ngày làm việ c thứ hai kể từ
ngày ký kế t hợ p đồ ng -> đặ c điể m phân biệ t
-> Tỷ giá giao ngay đư ợ c xác định theo quy luậ t cung cầ u trên
thị trư ờ ng ngoạ i hố i liên ngân hàng.