ứ

ộ

N i dung nghiên c u

ợ ằ ợ Tài tr  b ng n

ợ ằ ố Tài tr  b ng v n ch  s  h u ủ ở ữ

ỷ ố ả ử ụ ệ ố Các t s  đánh giá hi u qu  s  d ng v n

ợ

ợ ằ  Tài tr  b ng n

ầ ư Đ u t

ủ ở ữ ố N  vayợ V n ch  s  h u Các nghĩa vụ  tài chính

N  t ho t đ ng N  t

ợ ừ ạ ộ Tài chính ợ ừ ạ ộ  ho t đ ng SXKD

ợ

ợ ằ  Tài tr  b ng n

ả ử ụ ố ệ  Phân tích hi u qu  s  d ng v n vay

ệ ỷ ấ ờ ủ i c a

ề ả ử ụ Hi u qu  s  d ng lãi  ủ vay c a DN T  su t sinh l ti n vay

ế ợ ế ậ L i nhu n sau thu ậ ợ L i nhu n k  toán  ế ướ c thu  + lãi vay tr

ề Ti n vay bình quân Chi phí lãi vay

ợ

ợ ằ  Tài tr  b ng n

 Thuê tài chính

Vay ngân hàng

ỏ Doanh nghi p ệ ừ v a và nh ??? Công ty l nớ

ợ

ợ ằ  Tài tr  b ng n

ợ

ề ở ữ

ể

ả

ồ

ố ủ ợ

ả ể

ờ

ồ

H p đ ng thuê tài s n chuy n giao quy n s  h u tài s n thuê cho  bên đi thuê vào th i đi m cu i c a h p đ ng thuê.

ợ

ọ ự

ồ

ươ

ượ

ả

ớ

H p  đ ng  thuê  có  đi u  kho n  cho phép bên  đi thuê ch n  l a  mua  ướ ạ l

i tài s n v i giá th

ả ng tr

ề ng l

c.

ờ ố

ủ

ế

ấ

ồ

ế

ờ ạ ả

Th i  h n  c a  h p  đ ng  thuê  chi m  ít  nh t  75%  đ i  s ng  kinh  t ợ ủ c a tài s n cho thuê.

ị ệ ạ ủ ợ

ề

ồ

ắ ầ

ả ợ

ầ

ế ả ư

ủ ả

ủ

ế ầ ư ế

Giá tr  hi n t i c a h p đ ng thuê và các kho n thanh toán ti n thuê  ể ố i thi u khác vào đ u năm c a năm b t đ u h p đ ng thuê chi m ít  t ấ nh t 90% nguyên giá c a tài s n cho thuê tr  đi b t k  các kho n  u  đãi thu  đ u t

n u có mà bên cho thuê đ

ừ ượ ưở c h

ồ ấ ỳ ng.

ữ ề ệ ỏ Nh ng đi u ki n th a mãn thuê tài chính

ợ

ợ ằ  Tài tr  b ng n

ứ ủ Các hình th c c a thuê tài chính

Thuê tr cự  ti pế

Bán và thuê  ạ i (Sale and l  lease­back)

Thuê tài s nả ố ằ  mua b ng v n  vay (Leverage  leases)

ợ

ợ ằ  Tài tr  b ng n

ẳ

ả

ế ấ

ầ ợ ế

ỹ ả ố

ữ ể ượ

ả ầ ư c tài tr  đ n 100% v n đ u t

ệ

ượ

ủ ộ

ệ ự

c  hoàn  toàn  ch   đ ng  trong  vi c  l a

ọ

ấ

ế ị

t b , nhà cung c p.

ế

ố ư

ế

ả

ộ

ỡ ầ ư  đ u t

ạ

ẫ

mua tài s n mà thi u v n l u đ ng  i cho công ty cho thuê tài chính và sau đó công ty

ạ

i

ề ư

ượ

ế

ạ ả ạ

ệ ơ

ấ

ả

ớ

c quy n  u tiên mua l ị ự ế ủ  c a tài s n t

i  i

ờ

ờ ạ ị ạ i.

ậ ượ ợ

ừ ấ

ế

Doanh nghi p ch ng nh ng không c n ký qu  đ m b o hay tài s n  ệ th  ch p mà còn có th  đ Cho  phép  doanh  nghi p  đ ch n máy móc thi N u doanh nghi p đã l ệ ể thì v n có th  bán l ệ ẽ s  cho doanh nghi p thuê l K t thúc th i h n thuê, doanh nghi p đ tài s n v i giá tr  danh nghĩa th p h n giá tr  th c t ể th i đi m mua l Nh n đ

ắ  t m ch n thu .

i ích t

c l

ủ ợ ệ   L i ích c a doanh nghi p

ợ

ợ ằ  Tài tr  b ng n

ụ ọ Ví d  minh h a: thuê tài chính

ị ả ả

ặ ả

ả ủ ế ướ

ợ ớ ố ị ả ử ờ ố ạ ướ i

ươ ấ

ẽ ồ ủ ẳ ợ

ượ ệ

ỗ ố ớ Công ty A thuê tài s n vào ngày 1/1/2010 v i giá tr  tài s n là  ệ 10.000  tri u  VND  (gi   s   công  ty  không  có  tài  s n  ho c  ả c tính c a tài s n là  kho n n  nào khác). Đ i s ng kinh t ứ c  tính  là  0  vào  cu i  năm  th   5.  5  năm  v i  giá  tr   còn  l ườ ả ng  pháp  đ ng  Công  ty  A  s   kh u  hao  tài  s n  theo  ph ả ượ c  h y  ngang  và  kho n  chi  th ng.  H p  đ ng  thuê  không  đ c  phí  thuê  hàng  năm  trong  5  năm  là  2.774,1  tri u  VND  đ thanh toán vào cu i m i năm.

ấ ủ ợ ồ Lãi su t c a h p đ ng thuê là 12%/năm

ợ

ợ ằ  Tài tr  b ng n

ồ

ệ Đvt: tri u đ ng

ả ị L ch trình thanh toán chi phí thuê tài s n

ố

ả ợ Kho n n   ỗ ầ đ u m i  năm

Năm

ề Ti n lãi

ợ ố N  g c

T ng sổ

Kho n nả ợ ố ỗ cu i m i  năm

10.000,0

2010

2774,1

?

?

?

?

2011

?

?

?

?

2012

?

?

?

?

?

2013

?

?

?

?

?

2014

?

?

?

? ?

?

?

ợ

ợ ằ  Tài tr  b ng n

ươ

ứ

ế

ộ Tác đ ng t

ng pháp k  toán  ng v i các hình th c

các ph

ớ ậ ủ

ừ ả

ứ thuê tài s n khác nhau lên báo cáo thu nh p c a công ty A

ồ

ệ Đvt: tri u đ ng

ạ ộ

Thuê ho t đ ng

Thuê tài chính

ấ

ổ

Năm Chi phí thuê Lãi vay 1.200,0 2010

2.774,1

Chi phí kh u hao 2.000

T ng chi phí 3.200,0

2011

2.774,1

1.011,1

2.000

3.011,1

2012

2.774,1

799,5

2.000

2.799,5

2013

2.774,1

562,6

2.000

2.562,6

2014

2.774,1

297,2

2.000

2.297,2

13.870,5

3.870,5

10.000

13.870,5

ợ

ợ ằ  Tài tr  b ng n

ố ế ả ộ B ng cân đ i k  toán d ủ i tác đ ng c a thuê tài

ồ

ệ Đvt: tri u đ ng

ả

ể

ờ

ề

Th i đi m

ặ Ti n m t

ị Giá tr  tài s n  thuê

ị ợ Giá tr  n  do  thuê

ố ổ V n c   ph nầ

01/01/2010

0,0

10.000,0

10.000,0

31/12/2010

2.774,1

8.000,0

8.425,9

3.200,0

31/12/2011

5.548,2

6.000,0

6.662,9

6.211,1

31/12/2012

8.322,3

4.000,0

4.688,4

9.010,7

31/12/2013

2.000,0

2.476,9

11.573,3

31/12/2014

11.096,4 13.870,5

13.870,5

ướ chính

Ả

ưở

ủ

ẩ

nh h

ng c a đòn b y tài chính

ẩ ệ ử ụ ế ồ

ố ị ợ Đòn b y tài chính liên quan đ n vi c s  d ng các ngu n tài tr   có chi phí c  đ nh.

ẩ ư ứ

ộ ế ư ượ ợ ượ c đ nh nghĩa nh  là m c đ  theo đó các  ổ ậ c

ơ ấ ị Đòn b y tài chính đ ố ị ứ ch ng khoán có thu nh p c  đ nh (n  và c  phi u  u đãi) đ ồ ố ử ụ s  d ng trong c  c u ngu n v n công ty.

ẩ ẩ Đòn b y kinh doanh Đòn b y tài chính

ẩ

Đòn b y tài chính ­ DFL

%EPS

EPS/EPS

=

DFLEBIT  =

EBIT/EBIT

%EBIT

EBIT

ủ

DFLEBIT  =

EBIT – I – [PD/ (1­t)]

ườ ng  Đo l ứ ộ ế m c đ  bi n  ộ đ ng c a  EPS khi EBIT  thay đ iổ

EBIT

DFLEBIT  =

EBIT – I

Công  th c ứ tính

ệ

Phân tích quan h  EBIT và EPS

ụ

ọ

Ví d  minh h a:

ố

ồ

ệ

ạ

ố

ồ

ầ

ộ

ở ộ

ầ ệ

ươ

ệ

ừ   ng. Công ty c n huy đ ng thêm 5  ng

ố

Công  ty  CTC  có  ngu n  v n  dài  h n  10  tri u  USD  hoàn  toàn  t ườ ổ ngu n v n c  ph n thông th tri u USD cho vi c m  r ng SXKD. Công ty xem xét 3 ph ộ án huy đ ng v n:

ế

ổ

ườ

(1): phát hành c  phi u th

ng

ế

ấ

ớ

(2): phát hành trái phi u v i lãi su t 12%

ớ ổ ứ

ổ

ế ư (3): phát hành c  phi u  u đãi v i c  t c 11%.

ậ

ế

ướ

ủ

ệ

ư

ỳ ọ

ở ộ

ế

ẽ

ế

ế ậ ế ử ụ

ươ

ệ

ổ

ớ

ể ệ

ợ L i  nhu n  tr c  thu   và  lãi  (EBIT)  hàng  năm  c a  công  ty  hi n  ệ ạ i là 1,5 tri u USD nh ng n u m  r ng SXKD công ty k  v ng  t ệ EBIT s  tăng đ n 2,7 tri u USD. Thu  thu nh p công ty là 25%  ứ ầ ng án th   và công ty hi n có 200.000 c  ph n. N u s  d ng ph ể 1, công ty có th  bán thêm 100.000 CP v i giá 50USD/CP đ  huy  ộ đ ng thêm 5 tri u USD.

ệ

Phân tích quan h  EBIT và EPS

ươ

ợ

ng án tài tr

CP th

ợ

ậ

ướ

ế

c thu  và lãi vay

Ph ngườ 2.700.000

Nợ 2.700.000

ư CP  u đãi 2.700.000

L i nhu n tr (EBIT) Lãi su t (I)ấ

?

?

?

ợ

ậ

ướ

ế c thu  (EBT)

?

?

?

ế

L i nhu n tr ậ Thu  thu nh p

?

?

?

ế

ậ

ợ

L i nhu n sau thu  (EAT)

?

?

?

ổ ứ

ư

?

?

?

C  t c CP  u đãi ậ

ổ

?

?

?

ợ L i nhu n dành cho c  đông  ngườ th ố ượ

ầ

?

?

?

S  l ợ

ổ ng c  ph n ổ ậ

ầ

L i nhu n trên c  ph n (EPS)

?

?

?

ể Đi m bàng quan – EBIT hòa  v nố

ể ơ ố ươ ợ ng án tài tr

ư ề ạ Đi m bàng quan (EBIT hòa v n): n i mà các ph khác nhau đ u mang l i EPS nh  nhau

(EBIT – I).(1 – t) ­ PD

EPS  = (1)

NS

• ả ả ấ I: Lãi su t hàng năm ph i tr

ổ ứ ả ả • PD: C  t c hàng năm ph i tr

• ế ấ ậ ế t: Thu  su t thu  thu nh p công ty

ố ượ ổ ườ • NS: S  l ầ ng c  ph n thông th ng

ể Đi m bàng quan – EBIT hòa  v nố ừ

ế ậ ươ ư ứ T  công th c (1), ta thi t l p ph ằ ng trình cân b ng nh  sau:

(EBIT1,2 – I1).(1 – t) – PD1 (EBIT1,2 – I2).(1 – t) – PD2 =

NS1 NS2

ữ ươ ợ ng án tài tr  1 và 2 • EBIT1,2: EBIT bàng quan gi a 2 ph

ả ả ứ ớ ươ ợ • ng án tài tr  1 và 2 I1, I2: Lãi ph i tr  hàng năm  ng v i ph

ả ả ổ ứ ươ ợ ng án tài tr  1 và • PD1, PD2: C  t c ph i tr  hàng năm theo ph

2

• ế ấ ậ ế t: Thu  su t thu  thu nh p công ty

ầ ườ ứ ớ ươ ng  ng v i ph ng án 1 và 2 ố ổ • NS1, NS2: S  c  ph n thông th

ể Đi m bàng quan – EBIT hòa  v nố

ợ ằ ữ ế ổ 1. Xác đ nh đi m bàng quan gi a tài tr  b ng c  phi u

ể ợ ườ ị ng và n ? th

ợ ằ ữ ế ổ 2. Xác đ nh đi m bàng quan gi a tài tr  b ng c  phi u

ể ổ ế ư ườ ị ng và c  phi u  u đãi? th

ủ ẩ ươ 3. Xác đ nh đ  nghiêng đòn b y tài chính c a ph ng án tài

ị ợ ằ ộ ợ ế ư ổ tr  b ng n  và c  phi u  u đãi?

ủ ở ữ

ợ ằ

ố Tài tr  b ng v n ch  s  h u

ụ ố ổ ầ ộ N i dung các kho n m c v n c  ph n trích m u B01

ỳ

Đ u kầ

So sánh

ả ụ ả Kho n m c

ẫ Cu i ố kỳ

ố

ủ ở ữ

ầ ư ủ

ủ ở ữ  c a ch  s  h u

ạ

ả i tài s n

ỷ

phát tri n

ộ ố

ế ư

ậ ố

ồ

I. V n ch  s  h u ố 1. V n đ u t ầ ặ ư ố ổ 2. Th ng d  v n c  ph n ủ ố ủ ở ữ 3. V n khác c a ch  s  h u ỹ ổ ế 4. C  phi u qu ệ 5. Chênh l ch đánh giá l ố ệ  giá h i đoái 6. Chênh l ch t ể ỹ ầ ư 7. Qu  đ u t ỹ ự 8. Qu  d  phòng tài chính ủ ở ữ ỹ 9. Qu  khác thu c v n ch  s  h u ố ợ 10. L i nhu n sau thu  ch a phân ph i ầ ư 11. Ngu n v n đ u t

ồ

XDCB ỹ

II. Ngu n kinh phí và qu  khác

ủ ở ữ

ợ ằ

ố Tài tr  b ng v n ch  s  h u

ả ử ụ ệ  Phân tích hi u qu  s  d ng VCSH

LNST ờ i x 100 =

ỷ ấ T  su t sinh l ủ c a VCSH (ROE) VCSH bình quân

ố i X X ROE = ệ ố H  s  TS so  ớ v i VCSH ờ ỷ ấ T  su t sinh l ủ c a doanh thu S  vòng quay  ủ c a TS

ả ử ụ

ệ

Phân tích hi u qu  s  d ng VCSH

ư ệ ạ ố ệ ọ : T i công ty X có s  li u nh  sau (đvt: tri u  Ví d  minh h a

ố ố ố ụ đ ng)ồ ỉ Ch  tiêu Cu i 2010 Cu i 2011 Cu i 2012

240.000 260.000 280.000

VCSH ổ ả T ng tài s n 510.000 511.000 555.000

ỉ Ch  tiêu 2011 2012

1.780.980 1.870.000

Doanh thu thu nầ LN sau thuế 124.950 162.000

ủ ở ữ ủ ả ử ụ ệ ố

Đánh giá hi u qu  s  d ng v n ch  s  h u c a công ty qua 2  năm 2011 và 2012 thông qua mô hình dupont?

ả ử ụ

ệ ữ

ớ

ệ

ố M i quan h  gi a hi u qu  s  d ng VCSH v i  DFL

ữ ệ ư ứ ệ ớ Ta nghiên c u 3 doanh nghi p A, B, C v i các d  li u nh  sau:

ố 100.000 100.000 100.000

ệ ồ

ệ ậ ướ

ổ T ng v n kinh doanh  ủ c a DN (tri u đ ng) ề Đi u ki n kinh doanh ợ ế c thu  (trđ) L i nhu n tr ố ỷ ấ T  su t LNTT/v n (%) Trung bình 10.000 10

Ko thu n ậ ti nệ 2.000 2 Thu n ậ ti nệ 18.000 18

ả ử ụ

ệ ữ

ớ

ệ

ố M i quan h  gi a hi u qu  s  d ng VCSH v i  DFL

ệ ậ Doanh nghi p Aệ Khó khăn Trung bình Thu n ti n

ẩ ợ 1. Đòn b y TC, n  = 0 0 0 0

ồ 2. Ngu n VCSH (trd) ? ? ?

3. LNTT (trd) ? ? ?

ế 4. Thu  TNDN (25%) ? ? ?

5. LNST (trd) ? ? ?

6. ROE ? ? ?

ả ử ụ

ệ ữ

ớ

ệ

ố M i quan h  gi a hi u qu  s  d ng VCSH v i  DFL

Doanh nghi p Bệ

ẩ ợ 1. Đòn b y TC, n  = 50% ? ? ?

ồ 2. Ngu n VCSH (trd) ? ? ?

ướ 3. LN tr c lãi vay (trd) ? ? ?

4. Chi phí lãi vay (trd) ? ? ?

4. LNTT (trd) ? ? ?

ế 5. Thu  TNDN (25%) ? ? ?

6. LNST (trd) ? ? ?

8. ROE ? ? ?

ả ử ụ

ệ ữ

ớ

ệ

ố M i quan h  gi a hi u qu  s  d ng VCSH v i  DFL

Doanh nghi p Cệ

ẩ ợ 1. Đòn b y TC, n  = 75% ? ? ?

ồ 2. Ngu n VCSH (trd) ? ? ?

ướ 3. LN tr c lãi vay (trd) ? ? ?

4. Chi phí lãi vay (trd) ? ? ?

4. LNTT (trd) ? ? ?

ế 5. Thu  TNDN (25%) ? ? ?

6. LNST (trd) ? ? ?

8. ROE ? ? ?

ả ử ụ

ệ ữ

ớ

ệ

ố M i quan h  gi a hi u qu  s  d ng VCSH v i  DFL

ế ả  K t qu  ROE

ệ Trung bình ậ Thu n ti n

Doanh  nghi pệ Ko thu n ậ ti nệ

A

B

C

ố ầ ư

ổ

ệ

ả ử ụ Phân tích hi u qu  s  d ng t ng v n đ u t

ế ấ EBIT x (1 – Thu  su t TNDN) ỷ ấ =

ờ i  T  su t sinh l trên VĐT (ROI) ố VCSH bình quân + V n vay BQ

ế ấ LNST + Lãi vay x (1 – Thu  su t TNDN)

ROI   =

ố VCSH bình quân + V n vay BQ

ỷ ố

Các t  s  tài chính

ỷ ố ợ T  s  n

ỷ ố ợ ợ ủ s  n  ph n ánh m c đ  s  d ng n  c a doanh

ả ả ượ Ý nghĩa: t ệ nghi p (% tài s n đ ộ ử ụ ứ ợ ợ ằ c tài tr  b ng n )

ỷ ố

Các t  s  tài chính

ả ả Kh  năng tr  lãi vay

ả ạ ộ ả ấ ậ Ý  nghĩa:  ph n  ánh  kh   năng  trang  tr i  lãi  vay  c a  doanh  nghi p t ủ ả ả ệ ừ ợ i nhu n ho t đ ng s n xu t kinh doanh. l

ỷ ố

Các t  s  tài chính

ỷ ố ự ợ T  s  t tài tr

ủ ố ớ ổ ỷ ệ  l ủ ở ữ  % c a v n ch  s  h u so v i t ng

ệ ồ ả Ý nghĩa: ph n ánh t ố ủ ngu n v n c a doanh nghi p.

ỷ ố

Các t  s  tài chính

ỷ ố ự ạ ợ T  s  t ả  tài tr  tài s n dài h n

ầ ư ố ỷ ệ   l %  đ u  t ủ ở ữ   v n  ch   s   h u  vào  tài

ả Ý  nghĩa:  ph n  ánh  t ạ ả s n dài h n.

ỷ ố

Các t  s  tài chính

ỷ ố ợ ừ ố ổ ồ ị T  s  tài tr  t ngu n v n  n đ nh

ứ ả ộ ầ ư ủ ố ổ ồ ị c a  ngu n  v n  n  đ nh

Ý  nghĩa:  ph n  ánh  m c  đ   đ u  t ạ ả vào tài s n dài h n

ỷ ố

Các t  s  tài chính

ấ ử ụ ủ ở ữ ệ ố Hi u su t s  d ng v n ch  s  h u

ạ ả ầ ừ ệ ử  vi c s

ả Ý nghĩa: ph n ánh kh  năng t o doanh thu thu n t ụ d ng VCSH