TRƯỜNG ĐẠI HỌC BÀ RỊA VŨNG TÀU
PHÂN TÍCH BÁO CÁO TÀI CHÍNH
GIÁO TRÌNH NỘI BỘ
CHỦ BIÊN
ThS HỒ THỊ YẾN LY
MỤC LỤC
LỜI MỞ ĐẦU .................................................................................................................1
DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT .........................................................................................2
CHƯƠNG I: NHẬP MÔN PHÂN TÍCH BÁO CÁO TÀI CHÍNH ...........................4
1.1. KHÁI NIỆM, Ý NGHĨA PHÂN TÍCH BÁO CÁO TÀI CHÍNH ....................4
1.1.1. Khái niệm phân tích báo cáo tài chính ............................................................................. 4
1.1.1.1. Báo cáo tài chính là gì ................................................................................................ 4
1.1.1.2. Phân tích báo cáo tài chính ........................................................................................ 4
1.1.2. Ý nghĩa của phân tích báo cáo tài chính .......................................................................... 5
1.2. NHIỆM VỤ PHÂN TÍCH BÁO CÁO TÀI CHÍNH .........................................6
1.3. NỘI DUNG PHÂN TÍCH BÁO CÁO TÀI CHÍNH ..........................................7
1.4. ĐỐI TƯỢNG PHÂN TÍCH BÁO CÁO TÀI CHÍNH.......................................7
1.5. KỸ THUẬT VÀ DỮ LIỆU PHÂN TÍCH ..........................................................8
1.5.1. Kỹ thuật phân tích .............................................................................................................. 8
1.5.2. Dữ liệu phân tích. ............................................................................................................. 11
1.5.2.1. Bảng cân đối kế toán ................................................................................................. 11
1.5.2.2. Bảng báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh ........................................................... 13
1.5.2.3. Báo cáo lưu chuyển tiền tệ ........................................................................................ 14
1.5.3. Phương pháp phân tích .................................................................................................... 16
1.5.3.1. Phương pháp so sánh ................................................................................................ 16
1.5.3.2. Phương pháp cân đối ................................................................................................ 19
1.5.3.3. Phương pháp phân tích chi tiết ................................................................................ 19
1.5.3.4. Phương pháp Dupont ................................................................................................ 19
1.5.4. Thời điểm phân tích ......................................................................................................... 21
1.5.4.1. Phân tích thường xuyên ............................................................................................ 21
1.5.4.2. Phân tích định kỳ ...................................................................................................... 21
CÂU HỎI ÔN TẬP CHƯƠNG I .................................................................................21
CÂU HỎI TÌNH HUỐNG CHƯƠNG I .....................................................................22
BÀI TẬP THỰC HÀNH CHƯƠNG I ........................................................................22
CHƯƠNG II-ĐÁNH GIÁ KHÁI QUÁT TÌNH HÌNH TÀI CHÍNH ......................26
2.1. MỤC ĐÍCH, YÊU CẦU .....................................................................................26
2.2. PHƯƠNG PHÁP PHÂN TÍCH .........................................................................27
2.2.1. Dữ liệu sử dụng khi phân tích ......................................................................................... 27
2.2.2. Phương pháp phân tích .................................................................................................... 27
2.3. NỘI DUNG PHÂN TÍCH ..................................................................................28
2.3.1. Phân tích khái quát tình hình tài sản ............................................................................. 29
2.3.2. Phân tích khái quát tình hình nguồn vốn ....................................................................... 32
2.3.3. Đánh giá khái quát mức độ độc lập tài chính ................................................................ 33
2.4. ĐÁNH GIÁ KHÁI QUÁT BÁO CÁO KQHĐKD ..........................................35
2.5. PHÂN TÍCH DẤU HIỆU KHỦNG HOẢNG TÀI CHÍNH VÀ PHÁ SẢN ..37
2.5.1. Mục đích của phân tích dấu hiệu khủng hoảng tài chính và phá sản .......................... 37
2.5.2. Phân tích hệ số ZSCORE ................................................................................................ 38
2.6. ĐÁNH GIÁ RỦI RO TÀI CHÍNH THÔNG QUA CƠ CẤU ĐÒN BẨY ......41
2.6.1. Đòn bẩy kinh doanh (Đòn bẩy hoạt động – DOL- Degree Of Operating Leverage) .. 41
2.6.2. Đòn bẩy tài chính (DFL- Degree Of Financial Leverage) ............................................. 42
2.6.3. Đòn bẩy tổng hợp DTL (DTL - Degree Of Total Leverage) ......................................... 42
2.6.4. Tác động của đòn bẩy lên các chỉ tiêu tài chính ............................................................ 42
CÂU HỎI ÔN TẬP CHƯƠNG II ...............................................................................43
CÂU HỎI TÌNH HUỐNG CHƯƠNG II ....................................................................43
CHƯƠNG III- PHÂN TÍCH CẤU TRÚC TÀI CHÍNH ..........................................49
3.1. CẤU TRÚC TÀI CHÍNH VÀ Ý NGHĨA PHÂN TÍCH .................................49
3.2. PHÂN TÍCH CẤU TRÚC TÀI CHÍNH ...........................................................50
3.2.1. Phương pháp phân tích .................................................................................................... 50
3.2.2. Tài liệu sử dụng ................................................................................................................ 50
3.2.3. Nội dung phân tích ........................................................................................................... 50
3.2.3.1. Phân tích cơ cấu nguồn vốn ..................................................................................... 50
3.2.3.2. Phân tích cơ cấu tài sản và mối liên hệ với nguồn vốn ........................................... 53
3.3. PHÂN TÍCH CÂN BẰNG TÀI CHÍNH ..........................................................59
3.3.1. Khái niệm và nội dung phân tích .................................................................................... 59
3.3.2. Phân tích cân bằng tài chính dưới góc độ luân chuyển vốn ......................................... 59
3.3.3. Phân tích cân bằng tài chính dưới góc độ ổn định nguồn tài trợ ................................. 63
CÂU HỎI ÔN TẬP CHƯƠNG III ..............................................................................70
CÂU HỎI TÌNH HUỐNG CHƯƠNG III ..................................................................70
BÀI TẬP THỰC HÀNH CHƯƠNG III .....................................................................71
CHƯƠNG IV: PHÂN TÍCH KHẢ NĂNG THANH TOÁN ....................................76
4.1. KHÁI NIỆM, Ý NGHĨA CÔNG NỢ ................................................................76
4.2. PHÂN TÍCH CÔNG NỢ PHẢI THU ...............................................................77
4.2.1. Khoản phải thu ................................................................................................................. 77
4.2.2. Phân tích các khoản phải thu .......................................................................................... 77
4.2.3. Phân tích khoản phải thu khách hàng ............................................................................ 78
4.3. PHÂN TÍCH CÔNG NỢ PHẢI TRẢ ...............................................................81
4.3.1. Nợ phải trả ........................................................................................................................ 81
4.3.2. Phân tích tình hình nợ phải trả ....................................................................................... 82
4.3.3. Phân tích các khoản phải trả người bán ........................................................................ 82
4.3.4. Phân tích mối quan hệ giữa công nợ phải thu và công nợ phải trả ............................. 86
4.4. PHÂN TÍCH KHẢ NĂNG THANH TOÁN ....................................................87
4.4.1. Phân tích khả năng thanh toán các khoản nợ ngắn hạn ............................................... 87
4.4.2. Phân tích khả năng thanh toán nợ dài hạn .................................................................... 91
CÂU HỎI ÔN TẬP CHƯƠNG IV ..............................................................................93
CÂU HỎI TÌNH HUỐNG ...........................................................................................94
CHƯƠNG V: PHÂN TÍCH HIỆU QUẢ KINH DOANH ........................................99
5.1. KHÁI NIỆM, Ý NGHĨA PHÂN TÍCH ............................................................99
5.2. ĐÁNH GIÁ KHÁI QUÁT HIỆU QUẢ KINH DOANH .............................. 100
5.2.1. Nguyên tắc đánh giá ....................................................................................................... 100
5.2.2. Các chỉ tiêu phân tích đánh giá ..................................................................................... 101
5.3. PHÂN TÍCH HIỆU QUẢ SỬ DỤNG TÀI SẢN ........................................... 104
5.3.1. Phân tích hiệu quả sử dụng tài sản ............................................................................... 104
5.3.1.1. Phân tích hiệu quả sử dụng tài sản tổng quát. ...................................................... 104
5.3.1.2. Phân tích hiệu quả sử dụng tài sản qua mô hình Dupont ................................... 106
5.3.1.3. Phân tích hiệu quả sử dụng tài sản ngắn hạn ....................................................... 108
5.3.1.4. Phân tích hiệu quả sử dụng tài sản dài hạn .......................................................... 112
5.4. PHÂN TÍCH HIỆU QUẢ SỬ DỤNG VỐN .................................................. 114
5.5. PHÂN TÍCH HIỆU QUẢ SỬ DỤNG CHI PHÍ ........................................... 117
5.6. PHÂN TÍCH HIỆU QUẢ KD CHO NHÀ ĐẦU TƯ CHỨNG KHOÁN ... 118
CÂU HỎI ÔN TẬP CHƯƠNG V ............................................................................ 120
CÂU HỎI TÌNH HUỐNG CHƯƠNG V ................................................................. 121
BÀI TẬP THỰC HÀNH CHƯƠNG V .................................................................... 121
CHƯƠNG VI: PHÂN TÍCH BÁO CÁO LƯU CHUYỂN TIỀN TỆ .................... 125
6.1. Ý NGHĨA BÁO CÁO LƯU CHUYỂN TIỀN TỆ ......................................... 125
6.2. MỤC ĐÍCH BÁO CÁO LƯU CHUYỂN TIỀN TỆ ..................................... 125
6.3. PHƯƠNG PHÁP LẬP BÁO CÁO LƯU CHUYỂN TIỀN TỆ ................... 126
6.3.1. Nội dung báo cáo lưu chuyển tiền tệ ............................................................................. 126
6.3.2. Căn cứ lập báo cáo lưu chuyển tiền tệ .......................................................................... 126
6.3.3. Phương pháp lập báo cáo lưu chuyển tiền tệ ............................................................... 126
6.3.3.1. Phương pháp trực tiếp ............................................................................................ 127
6.3.3.2. Phương pháp gián tiếp ............................................................................................ 132
6.4. PHÂN TÍCH BÁO CÁO LƯU CHUYỂN TIỀN TỆ.................................... 138
6.4.1. Phân tích khả năng tạo tiền: .......................................................................................... 139
6.4.2. Phân tích khả năng thanh toán ..................................................................................... 144
CÂU HỎI ÔN TẬP CHƯƠNG VI ........................................................................... 145
CÂU HỎI TÌNH HUỐNG ........................................................................................ 145
BÀI TẬP THỰC HÀNH CHƯƠNG VI .................................................................. 146
CHƯƠNG VII: DỰ BÁO TÀI CHÍNH ................................................................... 150
7.1. KHÁI NIỆM VÀ Ý NGHĨA DỰ BÁO .......................................................... 150
7.2. PHƯƠNG PHÁP DỰ BÁO ............................................................................ 151
7.2.1. Phương pháp phần trăm trên doanh thu ..................................................................... 151
7.2.2. Phương pháp hồi quy đơn biến ..................................................................................... 160
7.2.3. Phương pháp hồi quy đa biến ....................................................................................... 161
CÂU HỎI ÔN TẬP CHƯƠNG VII ......................................................................... 161
CÂU HỎI TÌNH HUỐNG ........................................................................................ 161
BÀI TẬP THỰC HÀNH CHƯƠNG VII ................................................................. 162
BÀI ĐỌC THÊM ....................................................................................................... 166
TÀI LIỆU THAM KHẢO ......................................................................................... 181
PHỤ LỤC ................................................................................................................... 183