1
TRƯỜNG ĐẠI HỌC QUẢNG NAM
KHOA TIỂU HỌC - MẦM NON
BÀI GIẢNG
Học phần: RÈN LUYỆN NGHIỆP VỤ SƯ PHẠM THƯỜNG XUYÊN
Mã học phần: 210206918
Ngành đào tạo: Đại học sư phạm Ngữ văn
1. Giảng viên biên soạn: Trần Đăng Hạnh
2. Số tín chỉ: 02
3. Tổ/Khoa quản lí học phần: Tiểu học – Mầm non
Quảng Nam, 8/2023
2
Lời nói đầu
Bước vào trường sư phạm, trước mắt giáo sinh mở ra bao điều mới mẻ. Đây là
một giai đoạn của cuộc đời mà trong đó mỗi giáo sinh ôm ấp, nuôi dưỡng những ước
mơ cao đẹp, những hi vọng và chờ đợi. Mỗi giáo sinh sẽ học tập, nghiên cứu như thế
nào? rèn luyện, phấn đấu cho lý tưởng ra sao? Mục đích vươn tới là cái gì? chân lý sẽ
tìm thấy ở đâu? giáo sinh sẽ sử dụng vốn tri thức đã tiếp thu được ở nhà trường phổ
thông như thế nào? liệu có còn áp dụng những phương pháp học tập đã hình thành trong
những năm tháng ở nhà trường phổ thông nữa không?.. Đó là những vấn đề ảnh hưởng
rất lớn đến kết quả học tập nghiên cứu, rèn luyện trong nhà trường sư phạm.
Học phần Rèn luyện nghiệp vụ sư phạm thường xuyên (RLNVSPTX) là một học
phần nghiệp vụ sư phạm đặc thù, được tiến hành xuyên suốt trong quá trình đào tạo
giảng viên ở các trường Sư phạm. Cơ sở lý luận của học phần này là nội dung tất cả các
học phần Tâm lý - Giáo dục và Phương pháp giảng dạy bộ môn thuộc chương trình đào
tạo giảng viên phổ thông, nhất là các học phần Tâm lý học đại cương, Tâm lý học lứa
tuổi & Tâm lý học sư phạm, Giáo dục học đại cương, Hoạt động dạy học, Hoạt động
giáo dục và Phương pháp dạy học bộ môn nhằm hình thành cho giáo sinh hệ thống tri
thức, kỹ năng, kỹ xảo nghề nghiệp cần thiết đáp ứng yêu cầu của xã hội.
Học phần RLNVSPTX trang bị cho sinh viên một số tri thức, kỹ năng cơ bản về việc
thực hành sư phạm tại trường trung học phổ thông. Qua đó, sinh viên hiểu được vị trí,
vai trò, ý nghĩa của RLNVSPTX trong quá trình đào tạo giảng viên; sinh viên có thêm
những hiểu biết quan trọng về quan điểm, đường lối đổi mới của Đảng và Nhà nước nói
chung, đổi mới giáo dục đào tạo giai đoạn hiện nay nói riêng; Hình thành cho sinh viên
những kĩ năng tìm hiểu thực tiễn giáo dục; rèn luyện các kĩ năng công tác giáo dục: chủ
nhiệm lớp, làm quen với học sinh, xây dựng kế hoạch, tổ chức các hoạt động giáo dục,
văn nghệ, thể dục thể thao, tiếp xúc với phụ huynh học sinh, thâm nhập thực tế; bước
đầu hình thành các kĩ năng dạy và học, vận dụng các phương pháp dạy học tích cực,
đánh giá kết quả học tập, nghiên cứu khoa học.
3
MỤC LỤC
Nội dung
Trang
Chương 1. Vị trí, ý nghĩa của RLNVSPTX trong quá trình đào tạo giáo
viên
1.1. Tác dụng của RLNVSPTX trong quá trình đào tạo giáo viên
1.2. Ý nghĩa của RLNVSPTX trong quá trình đào tạo giáo viên
1.3. Bài tập thực hành
Chương 2. Rèn luyện một số kỹ năng hoạt động giáo dục
2.1. Nội dung 1. Tìm hiểu những định hướng có tính chất chiến lược về
quan điểm, đường lối đổi mới của Đảng và Nhà nước đối với sự phát triển
kinh tế, văn hoá, khoa học, xã hội đặc biệt là về giáo dục và đào tạo.
2.2. Nội dung 2. Tìm hiểu vị trí, mục tiêu, nhiệm vụ, cơ cấu tổ chức của
trường sư phạm.
2.3. Nội dung 3. Luyện và sửa lỗi phát âm
2.4. Nội dung 4. Rèn luyện phong cách văn hoá sư phạm trong giao tiếp
2.5. Nội dung 5. Vận dụng kiến thức Tâm lý học và Giáo dục học để giải
quyết một số tình huống nảy sinh trong thực tiễn giáo dục.
2.6. Nội dung 6. Tập luyện một số kỹ năng hoạt động giáo dục
2.7. Nội dung 7. Tập xử lý một số tình huống xảy ra trong khi dạy học
Chương 3. Rèn luyện một số kỹ năng hoạt động dạy học và NCKH
3.1. Nội dung 1. Một số quan niệm dạy học hiện nay
3.2. Nội dung 2: Xây dựng phương pháp học tập, nghiên cứu cho giáo
sinh trường sư phạm.
3.3. Nội dung 3. Một số phương pháp dạy học tích cực thường được vận
dụng ở trường phổ thông
3.4. Nội dung 4. Tập viết chữ và trình bày bảng đẹp.
3.5. Nội dung 5. Tập sử dụng một số phương pháp nghiên cứu khoa học
để thu thập, xử lý số liệu làm bài tập nghiên cứu khoa học giáo dục
3.6. Nội dung 6. Bài tập thực hành.
4
Chương 1
VỊ TRÍ, Ý NGHĨA CỦA RLNVSPTX
TRONG QUÁ TRÌNH ĐÀO TẠO GIÁO VIÊN
Mục tiêu của chương 1:
Học xong chương 1, giáo sinh xác định rõ ràng vị trí, ý nghĩa, tác dụng của
RLNVSPTX trong quá trình đào tạo giảng viên cũng như ý nghĩa của nó trong quá trình
học tập, nghiên cứu, rèn luyện để trở thành người giảng viên tương lai.
Nâng cao tình cảm nghề nghiệp: lý tưởng nghề nghiệp, yêu nghề, mến trẻ, tôn sư
trọng đạo… Có biểu tượng đầy đủ, đẹp đẽ về mẫu hình người giảng viên trung học phổ
thông và có ý chí quyết tâm phấn đấu để sớm có tay nghề vững vàng, trở thành người
giảng viên mẫu mực và toàn diện bằng những việc làm thiết thực.
Giáo sinh có ý thức thường xuyên rèn luyện nghiệp vụ sư phạm, nâng cao tay nghề,
gắn lý luận với thực tiễn, học đi đôi với hành, nhà trường gắn liền với xã hội, sư phạm
kết hợp với phổ thông trong quá trình đào tạo, tự đào tạo cũng như quá trình tác nghiệp
của bản thân.
Chuẩn đầu ra của chương 1:
CLO6
Có biểu tượng đầy đủ, đẹp đẽ về mẫu hình người giảng viên trung học
phổ thông và có ý chí quyết tâm phấn đấu để sớm có tay nghề vững vàng, trở
thành người giảng viên mẫu mực và toàn diện bằng những việc làm thiết thực.
CLO7
Giáo sinh có ý thức thường xuyên về rèn luyện nghiệp vụ sư phạm, nâng
cao tay nghề, gắn lý luận với thực tiễn, học đi đôi với hành, nhà trường gắn
liền với xã hội, sư phạm kết hợp với phổ thông trong quá trình đào tạo, tự đào
tạo cũng như quá trình tác nghiệp của bản thân.
CLO8
Nâng cao tình cảm nghề nghiệp: lý tưởng nghề nghiệp, yêu nghề, mến
trẻ, tôn sư trọng đạo…
Nội dung
1.1. Tác dụng của RLNVSPTX trong quá trình đào tạo giảng viên
1.1.1. Tác dụng đối với bản thân giáo sinh.
RLNVSPTX có một vai trò, vị trí rất quan trọng trong quá trình đào tạo giáo sinh
trong nhà trường sư phạm: RLNVSPTX là môi trường thuận lợi để giáo sinh thể hiện và
rèn luyện năng lực thực tiễn của mình giúp giáo sinh trưởng thành về tay nghề (Năng
lực thực tiễn sư phạm được hình thành trên cơ sở tổng hợp các kỹ năng, kỹ xảo nghề
nghiệp) dưới sự hướng dẫn giúp đỡ của giảng viên và sự đóng góp ý kiến của tập thể
giáo sinh với những nội dung yêu cầu cụ thể và hợp. Cụ thể:
5
(1) Dạy nghề sư phạm
RLNVSPTX góp phần vào quá trình đào tạo, nâng cao tay nghề cho giáo sinh.
- Trường sư phạm thực hiện 3 chức năng cơ bản trong quá trình đào tạo đó là: dạy
chữ, dạy nghề và dạy người. Trong đó chức năng dạy nghề là chức năng quan trọng
nhất.
- Thông qua việc tổ chức học tập, nghiên cứu học phần RLNVSPTX, trường sư
phạm trang bị cho giáo sinh những hiểu biết sâu sắc về quan điểm, đường lối đổi mới
của Đảng và Nhà nước trong các lĩnh vực kinh tế, chính trị, văn hoá, xã hội nhất là
trong lĩnh vực giáo dục và đào tạo; giúp giáo sinh nắm được sự đổi mới về chương
trình, nội dung, phương pháp giáo dục phổ thông, phương pháp tổ chức quá trình dạy
học và giáo dục học sinh; nắm được phương pháp giải quyết các tình huống xảy ra
trong hoạt động sư phạm và bước đầu làm quen với công tác nghiên cứu khoa học…
- Nghiệp vụ sư phạm được coi là công cụ, phương tiện có tác dụng rất thiết thực
trong việc hình thành kỹ năng nghề nghiệp, nâng cao tay nghề, tình cảm nghề nghiệp
nhằm chuẩn bị cho giáo sinh thực hiện tốt các đợt thực tập sư phạm tập trung trước mắt
và tiến hành hoạt động nghề nghiệp lâu dài sau này có hiệu quả.
(2) Gắn lý luận với thực tiễn, học đi đôi với hành, qua hành để học
RLNVSPTX là chiếc cầu nối giúp giáo sinh đem những hiểu biết của mình áp dụng
vào thực tiễn, gắn lý luận với thực tiễn, học đi đôi với hành, góp phần rèn luyện tay
nghề, phát triển năng lực sư phạm của bản thân.
- Thông qua việc rèn luyện của giáo sinh mang tính chất thường xuyên, liên tục,
mọi lúc, mọi nơi, giáo sinh có ý thức tranh thủ thời gian, tận dụng mọi điều kiện và
hoàn cảnh để có thể đem các kiến thức lý luận giáo dục áp dụng vào thực tiễn để phát
triển năng lực sư phạm của bản thân. Ngược lại thông qua việc rèn luyện thường xuyên
các kỹ năng sư phạm, giáo sinh tự kiểm nghiệm lại các kiến thức lý thuyết đã học ở
trường sư phạm điều này rất cần thiết bởi vì không có lý thuyết nào tồn tại vĩnh hằng,
mọi lý thuyết phải được kiểm nghiệm trong thực tiễn và từ đó giáo sinh mới có thể tự
xây dựng cho bản thân mình hệ thống lý luận chắc chắn, có hệ thống.
- Đây là bộ phận nòng cốt trong quá trình rèn luyện tay nghề. Nó không chỉ dừng
lại ở việc vận dụng kiến thức để giải quyết những vấn đề nảy sinh trong thực tiễn mà
còn là sự sáng tạo trong việc giải quyết các tình huống sư phạm một cách linh hoạt,
không lặp lại; ứng dụng các kiểu tư duy để tự phê nâng cao năng lực của bản thân.
(3) Hình thành và phát triển năng lực sư phạm toàn diện
RLNVSPTX góp phần quan trọng vào việc hình thành và phát triển phẩm chất, năng
lực sư phạm toàn diện của giáo sinh.