BÁO CÁO K T QUẾ Ả
NGHIÊN C U, NG D NG SÁNG KI NỨ Ứ Ụ Ế
1. L i gi i thi u ờ ớ ệ
Văn hóa ng x là s th hi n sinh đng, phong phú, sâu s c tính cáchứ ử ự ể ệ ộ ắ
c a m t cá nhân trong quan h xã h i. Theo đó, văn hóa ng x có vai trò h tủ ộ ệ ộ ứ ử ế
s c quan tr ng trong quan h gi a ng i v i ng i trong xã h i. Vì v y, phátứ ọ ệ ữ ườ ớ ườ ộ ậ
tri n văn hóa ng x là t t y u c a m i con ng i trong c ng đng xã h i.ể ứ ử ấ ế ủ ỗ ườ ộ ồ ộ
Đi v i h c sinh trung h c ph thông (THPT) nói chung, h c sinh tr ng trungố ớ ọ ọ ổ ọ ườ
h c ph thôngọ ổ Tam Đo 2, t nh Vĩnh Phúcả ỉ nói riêng, v n đ phát tri n văn hóaấ ề ể
ng x c a h càng có v trí, vai trò quan tr ng. B i đ tu i này h c sinhứ ử ủ ọ ị ọ ở ở ộ ổ ọ
đang trong giai đo n chuy n d n t s dìu d t tr c ti p c a gia đình, nhàạ ể ầ ừ ự ắ ự ế ủ
tr ng đn giai đo n đc l p, t ch trong nhi u ho t đng v i tính cách làườ ế ạ ộ ậ ự ủ ề ạ ộ ớ
m t cá nhân t ch u trách nhi m v hành vi, l i s ng c a mình tr c gia đình,ộ ự ị ệ ề ố ố ủ ướ
nhà tr ng; ch u trách nhi m v hành vi tr c pháp lu t, tr c d lu n c ngườ ị ệ ề ướ ậ ướ ư ậ ộ
đng, xã h i. ồ ộ
Th c hi n Ngh quy t s 29-NQ/TW, H i ngh Ban ch p hành Trungự ệ ị ế ố ộ ị ấ
ng Đng l n th 8, khóa XI v ươ ả ầ ứ ề “Đi m i căn b n, toàn di n GD&ĐT, đápổ ớ ả ệ
ng yêu c u CNH - HĐH trong đi u ki n kinh t th tr ng đnh h ng xãứ ầ ề ệ ế ị ườ ị ướ
h i ch nghĩa và h i nh p qu c t ”ộ ủ ộ ậ ố ế ch t l ng giáo d c và đào t o, văn hóaấ ượ ụ ạ
ng x c a h c sinh trung h c ph thông hi n nay đã có nh ng b c chuy nứ ử ủ ọ ọ ổ ệ ữ ướ ể
bi n tích c c, ti n b rõ r t. Tuy nhiên, bên c nh m t tích c c đó v n cònế ự ế ộ ệ ạ ặ ự ẫ
nh ng h n ch , b t c p. T i tr ng ữ ạ ế ấ ậ ạ ườ THPT Tam Đo 2, t nh Vĩnh Phúc ả ỉ v nẫ
có m t s h c sinh có d u hi u sa sút nghiêm tr ng v đo đc, nhu c u cáộ ố ọ ấ ệ ọ ề ạ ứ ầ
nhân phát tri n l ch l c, kém ý th c trong quan h c ng đng, thi u ni m tinể ệ ạ ứ ệ ộ ồ ế ề
trong cu c s ng, ý chí kém phát tri n, không có tính t ch d b lôi cu n vàoộ ố ể ự ủ ễ ị ố
nh ng vi c x u,ữ ệ ấ ng x thi u văn hóa, thô l , m t l ch s , v.v. ứ ử ế ỗ ấ ị ự
M t khác, hi n nay do s tác đng c a m t trái kinh t th tr ng, c aặ ệ ự ộ ủ ặ ế ị ườ ủ
văn hóa n c ngoài xâm nh p trong xu th m c a, giao l u h i nh p, m ngướ ậ ế ở ử ư ộ ậ ạ
internet đã thành thông d ng m i ngõ ngách, làm cho nhi u h c sinh trongụ ở ọ ề ọ
tr ng b lôi cu n v i cái tiêu c c, cái ph n văn hóa, ph n giá tr nhanh h n làườ ị ố ớ ự ả ả ị ơ
nh ng chu n m c trong ng x có văn hóa. Đây là m t trong nh ng nguyênữ ẩ ự ứ ử ộ ữ
nhân c b n nh t làm cho phát tri n văn hóa ng x c a h c sinh ơ ả ấ ể ứ ử ủ ọ THPT Tam
Đo 2, t nh Vĩnh Phúc ả ỉ ch a toàn di n. ư ệ
3
T nh ng n i dung trên đt ra v n đ có tính c p bách đi v i nghiên c uừ ữ ộ ặ ấ ề ấ ố ớ ứ
phát tri n văn hóa ng x c a h c sinhể ứ ử ủ ọ THPT Tam Đo 2 ảhi n nay. ệ
2. Tên sáng ki n: ế
“Phát tri n văn hóa ng x cho h c sinh tr ng trung h c ph thôngể ứ ử ọ ườ ọ ổ
Tam Đo 2, t nh Vĩnh Phúc hi n nay”.ả ỉ ệ
3. Tác gi sáng ki n:ả ế
- H và tên: Đào Th Thúy Hàọ ị
- Đa ch tác gi sáng ki n: Tr ng THPT Tam Đo 2ị ỉ ả ế ườ ả
- S đi n tho i: 0965769868ố ệ ạ
E-mail: daothithuyha.httamdao2@vinhphuc.edu.vn
4. Ch đu t t o ra sáng ki n: ủ ầ ư ạ ế
Đào Th Thúy Hàị
5. Lĩnh v c áp d ng sáng ki n:ự ụ ế
Áp d ng trong lĩnh v c qu n lý giáo d c.ụ ự ả ụ
6. Ngày sáng ki n đc áp d ng l n đu ho c áp d ng th : ế ượ ụ ầ ầ ặ ụ ử
Ngày 30/8/2016
7. Mô t b n ch t c a sáng ki n:ả ả ấ ủ ế
7.1. V n i dung c a sáng ki n:ề ộ ủ ế
I. PH N M ĐUẦ Ở Ầ
1. Tình hình nghiên c u có liên quan đn đ tài ứ ế ề
Trong nh ng năm g n đây, văn hóa ng x là v n đ ữ ầ ứ ử ấ ề đã thu hút nhi u nhàề
khoa h c quan tâm nghiên c u ọ ứ v i nhi u góc đ ti p c n khác nhau, các ph mớ ề ộ ế ậ ở ạ
vi khác nhau, n i b t là các công trình khoa h c, các bài vi t, bài báo sau:ổ ậ ọ ế
Tác gi Tr n Ng c Thêm, trong công trình “C s văn hóa Vi t Nam”ả ầ ọ ơ ở ệ
đc tái b n l n th hai đã dành hai ch ng đ bàn v văn hóa ng x v iượ ả ầ ứ ươ ể ề ứ ử ớ
môi tr ng t nhiên và môi tr ng xã h i. Văn hóa ng x đc tác gi quanườ ự ườ ộ ứ ử ượ ả
ni m g m hai hàm nghĩa: t n d ng và ng phó thông qua giao l u và ti pệ ồ ậ ụ ứ ư ế
bi n văn hóa.ế
4
TS Đoàn Tr ng Thi u trong “Giáo d c văn hóa giao ti p trong nhàọ ề ụ ế
tr ng: giáo d c cái tâm, cái đp” cho r ng: Giáo d c văn hóa giao ti p cóườ ụ ẹ ằ ụ ế
nhi u gi i pháp, nh ng gi i pháp quan tr ng nh t là v cái tâm, làm cho m iề ả ư ả ọ ấ ề ọ
ng i có cái tâm trong sáng, l ng thi n, giáo d c v cái đp và xây d ng cácườ ươ ệ ụ ề ẹ ự
nguyên t c giao ti p. Nguy n Tú, Minh Thu trong “Thanh niên nói l i hay,ắ ế ễ ờ
n p s ng đp” ch ra t m quan tr ng c a vi c b i d ng, xây d ng văn hóaế ố ẹ ỉ ầ ọ ủ ệ ồ ưỡ ự
ng x cho thanh niên phù h p v i môi tr ng s ph m giúp h phát tri nứ ử ợ ớ ườ ư ạ ọ ể
toàn di n, đp c v th ch t l n tinh th n. ệ ẹ ả ề ể ấ ẫ ầ
Tr c nh ng bi n đng trong n c, qu c t hi n nay và yêu c uướ ữ ế ộ ướ ố ế ệ ầ
ngày càng cao c a s nghi p công nghi p hóa, hi n đi hóa đt n c, xâyủ ự ệ ệ ệ ạ ấ ướ
d ng ngu n nhân l c t ng lai theo tinh th n Ngh quy t s 33-NQ/TW h iự ồ ự ươ ầ ị ế ố ộ
ngh l n th chín Ban Ch p hành Trung ng khóa XI, đòi h i m i h cị ầ ứ ấ ươ ỏ ỗ ọ
sinh trung h c ph thông ph i phát tri n toàn di n, trong đó có trình đ vănọ ổ ả ể ệ ộ
hóa ng x đáp ng yêu c u tình hình phát tri n m i. Vì v y, tác gi sángứ ử ứ ầ ể ớ ậ ả
ki n h ng t i đ tài: “ế ướ ớ ề Phát tri n văn hóa ng x c a h c sinh tr ng THPTể ứ ử ủ ọ ườ
Tam Đo 2 hi n nay” ả ệ .
2. M c đích, nhi m v nghiên c u c a đ tàiụ ệ ụ ứ ủ ề
* M c đích nghiên c u ụ ứ
Làm rõ nh ng v n đ lý lu n, th c ti n phát tri n văn hóa ng x c aữ ấ ề ậ ự ễ ể ứ ử ủ
h c sinh tr ng THPT Tam Đo 2; đ xu t h th ng gi i pháp phát tri n vănọ ườ ả ề ấ ệ ố ả ể
hóa ng x ứ ử cho h c sinh tr ng THPT Tam Đo 2ọ ườ ả , t nh Vĩnh Phúc.ỉ
* Nhi m v nghiên c uệ ụ ứ
Lu n gi i nh ng v n đ b n ch t, quy lu t c a phát tri n văn hóa ng xậ ả ữ ấ ề ả ấ ậ ủ ể ứ ử
c a h c sinh ủ ọ tr ng THPT Tam Đo 2ườ ả , t nh Vĩnh Phúc hi n nay.ỉ ệ
Làm rõ th c tr ng phát tri n văn hóa ng x c a h c sinh tr ng THPTự ạ ể ứ ử ủ ọ ườ
Tam Đo 2,ả t nh Vĩnh Phúc ỉhi n nay.ệ
Đ xu t các gi i pháp c b n phát tri n văn hóa ng x ề ấ ả ơ ả ể ứ ử cho h c sinhọ
tr ng THPT Tam Đo 2ườ ả , t nh Vĩnh Phúc ỉhi n nay.ệ
3. Đi t ng và ph m vi nghiên c u c a đ tàiố ượ ạ ứ ủ ề
* Đi t ng nghiên c uố ượ ứ
Nghiên c u văn hóa ng x và phát tri n văn hóa ng x ứ ứ ử ể ứ ử cho h c sinhọ
tr ng THPT Tam Đo 2ườ ả , t nh Vĩnh Phúcỉ.
5
* Ph m vi nghiên c uạ ứ
Là nh ng v n đ liên quan đn quá trình phát tri n văn hóa ng x c aữ ấ ề ế ể ứ ử ủ
h c sinh tr ng THPT Tam Đo 2, t nh Vĩnh Phúc (t năm h c 2016 - 2017ọ ườ ả ỉ ừ ọ
đn nay).ế
4. C s lý lu n, th c ti n và ph ng pháp nghiên c uơ ở ậ ự ễ ươ ứ
* C s lý lu nơ ở ậ
Lu n văn d a trên c s lý lu n c a ch nghĩa Mác-Lênin, t t ngậ ự ơ ở ậ ủ ủ ư ưở
H Chí Minh; đi u l , quy ch , quy đnh c a B Giáo d c và Đào t o, Sồ ề ệ ế ị ủ ộ ụ ạ ở
Giáo d c và Đào t o v văn hóa, đo đc và xây d ng con ng i m i Vi tụ ạ ề ạ ứ ự ườ ớ ệ
Nam xã h i ch nghĩa trong th i k m i. ộ ủ ờ ỳ ớ
* C s th c ti nơ ở ự ễ
Là hi n tr ng và nh ng báo cáo t ng k t, đánh giá c a các c quanệ ạ ữ ổ ế ủ ơ
ch c năng có liên quan, c a S Giáo d c và Đào t o Vĩnh Phúc, c a tr ngứ ủ ở ụ ạ ủ ườ
THPT Tam Đo 2 và k t qu c a đi u tra kh o sát xã h i h c hi n nay. ả ế ả ủ ề ả ộ ọ ệ
* Ph ng pháp nghiên c uươ ứ
Đ tài v n d ng ph ng pháp lu n c a ch nghĩa duy v t bi n ch ng,ề ậ ụ ươ ậ ủ ủ ậ ệ ứ
duy v t l ch s và ph ng pháp văn hóa h c, đo đc h c. Ngoài ra còn v nậ ị ử ươ ọ ạ ứ ọ ậ
d ng các ph ng pháp c th nh : phân tích và t ng h p; so sánh và đánh giá;ụ ươ ụ ể ư ổ ợ
nghiên c u tài li u, quan sát, đi u tra xã h i h c. ứ ệ ề ộ ọ
5. Ý nghĩa c a đ tài ủ ề
Là tài li u ph c v cho các tr ng trung h c ph thông v n d ng nângệ ụ ụ ườ ọ ổ ậ ụ
cao nh n th c v t m quan tr ng c a v n đ phát tri n văn hóa ng x c aậ ứ ề ầ ọ ủ ấ ề ể ứ ử ủ
h c sinh trung h c ph thông hi n nay. Đng th i, k t qu c a sáng ki n làọ ọ ổ ệ ồ ờ ế ả ủ ế
m t trong nh ng tài li u tham kh o trong nghiên c u khoa h c, gi ng d y,ộ ữ ệ ả ứ ọ ả ạ
h c t p và b i d ng, rèn luy n, phát tri n văn hóa ng x c a h c sinh ọ ậ ồ ưỡ ệ ể ứ ử ủ ọ ở
các tr ng trung h c ph thông hi n nay.ườ ọ ổ ệ
6. K t c u c a đ tài ế ấ ủ ề
Sáng ki n g m ph n m đu, 3 ch ng , k t lu n, danh m c tài li uế ồ ầ ở ầ ươ ế ậ ụ ệ
tham kh o, ph l c.ả ụ ụ
6
II. PH N N I DUNGẦ Ộ
Ch ng 1ươ
TH C CH T VÀ NH NG NHÂN T C B N QUY ĐNH PHÁT TRI NỰ Ấ Ữ Ố Ơ Ả Ị Ể
VĂN HÓA NG X C A H C SINH TR NG TRUNG H C PHỨ Ử Ủ Ọ ƯỜ Ọ Ổ
THÔNG TAM ĐO 2, T NH VĨNH PHÚCẢ Ỉ
1.1. Th c ch t phát tri n văn hóa ng x c a h c sinh tr ng THPTự ấ ể ứ ử ủ ọ ườ
Tam Đo 2, t nh Vĩnh Phúcả ỉ
1.1.1. Đc đi m văn hóa ng x c a h c sinh tr ng THPT Tam Đo 2,ặ ể ứ ử ủ ọ ườ ả
t nh Vĩnh Phúcỉ
- Quan ni m v văn hóa ng x : ệ ề ứ ử Văn hóa ng x là s th hi n tri t líứ ử ự ể ệ ế
cu c s ng, l i s ng, l i suy nghĩ, l i hành đng trong ng x và gi i quy tộ ố ố ố ố ố ộ ứ ử ả ế
m i quan h gi a con ng i v i con ng i và con ng i v i t nhiên đcố ệ ữ ườ ớ ườ ườ ớ ự ượ
xã h i th a nh n. ộ ừ ậ góc đ cá nhân, văn hóa ng x là thái đ, l i nói, hànhỞ ộ ứ ử ộ ờ
vi c a conủ ng i tr c s tác đng c a con ng i hay các y u t khác thườ ướ ự ộ ủ ườ ế ố ể
hi n trình đệ ộ văn hóa, s hi u bi t, b n ch t nhân cách c a m i cá nhân trongự ể ế ả ấ ủ ỗ
các tình hu ng giao ti p nh t đnh.ố ế ấ ị
Theo đó, văn hóa ng x c a con ng i đc th hi n qua ứ ử ủ ườ ượ ể ệ hành vi ngứ
x , k năng ng xử ỹ ứ ử, cách nói, cách vi tế, thái đ ngộ ứ x . ửĐó chính là h th ngệ ố
giá tr , chu n m c quy đnh ph ng th c ng x c a m iị ẩ ự ị ươ ứ ứ ử ủ ỗ cá nhân trong c ngộ
đng.ồ
- Đc đi m văn hóa ng x c a h c sinh tr ng THPT Tam Đo 2, t nhặ ể ứ ử ủ ọ ườ ả ỉ
Vĩnh Phúc: Cũng gi ng nh h c sinh các tr ng trung h c ph thông khác,ố ư ọ ở ườ ọ ổ
h c sinh tr ng THPT Tam Đo 2, t nh Vĩnh Phúcọ ườ ả ỉ gi ng nhau v l a tu i,ố ề ứ ổ
ch ng trình giáo d c, đào t o, m c tiêu v mô hình nhân cách, trình đ triươ ụ ạ ụ ề ộ
th c các môn khoa h c có tính c b n, ph thông.v.v.ứ ọ ơ ả ổ
Tuy nhiên, h c sinh ọtr ng THPT Tam Đo 2 ườ ả có nh ng nét đc thù. Đóữ ặ
là do môi tr ng đa lý, kinh t , xã h i, l ch s , truy n th ng, tín ng ng... quyườ ị ế ộ ị ử ề ố ưỡ
đnh. Tam Đo là m t huy n n m phía tây t nh Vĩnh Phúc, là n i sinh s ngị ả ộ ệ ằ ở ỉ ơ ố
c a nhi u đng bào dân t c thi u s mà ph n l n là đng bào dân t c Sán Dìuủ ề ồ ộ ể ố ầ ớ ồ ộ
nên mang đm d u n c a s đan xen văn hóa ph c t p: gi a trung du và mi nậ ấ ấ ủ ự ứ ạ ữ ề
núi, gi a văn hóa c a đng bào dân t c kinh và văn hóa c a đng bào các dânữ ủ ồ ộ ủ ồ
t c ít ng i. Đây chính là nh ng nét văn hóa riêng so v i h c sinh trung h cộ ườ ữ ớ ọ ọ
ph thông các đa ph ng khác trên đa bàn t nh Vĩnh Phúc. ổ ở ị ươ ị ỉ
7