T
DO
HÓA
TRONG
LĨNH
V
C
D
CH
V
C
A
VI
T
NAM
BÁO
CÁO
NGHIÊN
C
U
BÁO CÁO NGHIÊN CU
T DO HÓA TRONG LĨNH VỰC
DCH V CA VIT NAM
Hà Ni, tháng 3/2019
i
GIỚI THIỆU
Dch v khu vc kinh tế quan trng trong bt k nn kinh tế hiện đại nào. Dch v
không ch ngành to ra các sn phm (dch v) cui cùng mà còn là đầu vào trung gian
ca các ngành khác (bao gm c sn xut dch v). Tuy nhiên, s phát trin của lĩnh
vc dch v ca Vit Nam trong thi gian qua vn còn hn chế, chưa xứng đáng với tim
năng cũng như nhu cu ca nn kinh tế đối với lĩnh vực này. Mt trong nhng nguyên
nhân đưc cho bi cánh ca th trưng dch v ca Vit Nam vẫn còn ơng đối đóng
đối vi các nhà cung cp dch v c ngoài mc dù Việt Nam đã tham gia WTO và thực
hin hàng chục FTAs trong đó nhng cam kết v t do hóa dch v. So sánh vi các
nn kinh tế khác cùng trình độ phát trin trong khu vc trên thế gii, Vit Nam
mc đ t do hóa v dch v còn tương đối thp.
Điều y đã cản tr các nhà cung cp dch v nước ngoài tiếp cn th trưng Vit Nam.
Ngưc li, Việt Nam cũng thiếu các sc ép hp t bên ngoài để thúc đẩy cnh tranh
trong nước, qua đó phát trin các ngành dch v. Kết qu là, không ch người tiêu dùng
dch v b thit thòi, các doanh nghip sn xut và xut khu ca Vit Nam s dng nhiu
dch v đầu vào cũng b gim đáng kể hội tiếp cn các dch v vi giá c hợp hơn
vi cht lưng tốt hơn.
Tuy nhiên, cho ti thời điểm hin ti vẫn chưa một nghiên cứu đầy đủ nào v mức độ
m ca ca th trưng dch v Vit Nam theo các cam kết quc tế cũng như ch động m
ca theo nhu cu ni ti ca Vit Nam. Do đó, với s h tr của Đại s quán Anh Bc
Ai-len ti Vit Nam, Trung tâm WTO Hi nhập, Phòng Thương mại Công nghip
Việt Nam (VCCI) đã tiến hành nghiên cứu “Tự do hóa trong lĩnh vc dch v ca Vit
Nam”. Mục đích của nghiên cu y nhm cung cp mt bc tranh toàn cnh v s
phát trin của lĩnh vực dch v quá trình t do hóa lĩnh vực y ti Việt Nam, đặc bit
là xem xét vai trò ca t hóa dch v đối vi nn kinh tế Vit Nam để t đó đưa ra các
gii pháp khuyến ngh đối vi Chính ph Vit Nam các nhà cung cp dch v nước
ngoài.
ii
Hy vng nghiên cu này s đóng góp một phn vào vic nhn din hin trng nhng
tác đng ca t do hóa dch v Vit Nam, gi ý các gii pháp trong tương lai để đẩy
mnh tiến trình t do hóa dch v mt cách hợp lý, qua đó thúc đy hiu qu phát trin
lĩnh vc dch v nói riêng và nn kinh tế nói chung.
Trung tâm WTO Hi nhập, Phòng Thương mại Công nghip Vit Nam trân trng
cảm ơn Đại s quán Anh Bc Ai-len đã ng h h tr cho vic thc hin nghiên
cu này./
Trung tâm WTO và Hi nhp
Phòng Thương mi và Công nghip Vit Nam
iii
MỤC LỤC
GII THIU ....................................................................................................................... i
MC LC ......................................................................................................................... iii
DANH MC BNG BIU VÀ HÌNH ............................................................................. v
DANH MC T VIT TT .......................................................................................... vii
Phn th nht: Tng quan v các lĩnh vực dch v quá trình t do hóa thương
mi dch v Vit Nam ..................................................................................................... 1
1. Tng quan v các lĩnh vực dch v ca Vit Nam .......................................................... 1
1.1. T trng dch v trong tng GDP ca Vit Nam .......................................................... 2
1.2. Lao động trong lĩnh vực dch v ................................................................................... 4
1.3. Cơ cu các ngành dch v ............................................................................................. 7
1.4. Quy mô vn ca doanh nghip trong khu vc dch v ................................................. 9
1.5. Tình hình xut nhp khu dch v ............................................................................... 11
2. Quá trình t do hóa thương mại dch v ca Vit Nam ................................................ 18
2.1. Cam kết v thương mại dch v ca Vit Nam trong WTO ....................................... 22
2.2. Cam kết v thương mại dch v ca Việt Nam trong các FTA đã ký......................... 31
2.3. Mc đ m ca th trưng dch v thc tế ca Vit Nam .......................................... 40
Phn th hai: Tác đng ca t do a thương mi dch v ti nn kinh tế Vit Nam .... 47
1. Vai trò ca t do hóa dch v trong tăng trưởng GDP .................................................. 47
2. Vai trò ca t do hóa dch v trong tăng trưởng thương mại ....................................... 50
3. Vai trò ca t do hóa dch v trong đầu tư.................................................................... 53
4. Vai trò ca t do hóa dch v trong gii quyết việc làm và gia tăng năng sut trong các
ngành dch v ..................................................................................................................... 56
5. Tác đng ca t do hóa dch v đến s phát trin ca các lĩnh vc dch v ................ 58
5.1. Dch v ngân hàng ...................................................................................................... 59
5.2. Dch v bán l ............................................................................................................. 63
5.3. Dch v du lch ............................................................................................................ 69