1
UBND QUẬN HOÀN KIẾM
TRƯỜNG MẦM NON ĐINH TIÊN HOÀNG
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
“Một số biện pháp giáo dục ý thức cho trẻ mẫu giáo 5-6
tuổi bảo vệ môi trường’’.
Lĩnh vực:
Giáo dục mẫu giáo
Cấp học: Mầm non
Họ và tên: NGUYỄN THỊ BÍCH
Chức vụ: Giáo viên
Điện thoại: 0852301990
Email: giangbich2606@gmail.com
Đơn vị công tác: Trường MN Đinh Tiên Hoàng
Quận Hoàn Kiếm - Hà Nội
Hoàn Kiếm, tháng 2 năm 2020
2
MỤC LỤC
I. ĐẶT VẤN ĐỀ 2-3
II. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ 4-27
1. Cơ sở lí luận 4
2. Cơ sở thực tiễn 4-7
2.1 Thuận lợi 5
2.2 Khó khăn 5
2.3 Khảo sát thực tế 6-7
3. Các biện pháp tiến hành 7-24
3.1 Biện pháp 1: Tự bồi dưỡng nâng cao chuyên môn, ứng dụng công nghệ
thông tin vào giảng dạy 7-9
3.2
Biện pháp 2: Giáo dục trẻ bảo vệ môi trường cho trẻ thông qua
các hoạt động và mọi lúc mọi nơi
9-24
a. Giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ thông qua hoạt động học và
hoạt động khác
9-22
b. Giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ thông qua hoạt động góc và
hoạt động tập thể
22-24
3.3 Biện pháp 4. Cô và trẻ cùng làm đồ dùng đồ chơi bằng các nguyên liệu
phế thải
24
4.Công tác tuyên truyền
25
5. Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm
25-27
5.1 Đối với giáo viên
25
5.2 Đối với trẻ
25-26
III KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
27-28
1.Kết luận
27
2.Kiến nghị
28
IV PHỤ LỤC ( ảnh minh họa)
29-36
V TÀI LIỆU THAM KHẢO
37
3
PHẦN I. ĐẶT VẤN ĐỀ
"Tổ quốc Việt Nam xanh ngát,
Có sạch đẹp mãi được không ?
Điều đó tùy thuộc hành động của bạn
Chỉ có bạn mà thôi".
Đó là những ca từ rất ý nghĩa trọng bài hát “Điều đó tùy thuộc hành động
của bạn” của tác giả Vũ Kim Dung. Đồng thời, đây cũng chính là bức thông điệp
mà tác giả cuốn sách gửi gắm đến với tất cả mọi người, hãy bảo vệ mội trường
như bảo vệ hơi thở của bạn, hãy bảo vệ mội trường như bảo vệ chính bản thân
và gia đình bạn.
Đúng vậy, trái đất này không chỉ của riêng ai mà của toàn nhân loại. Bầu
trời xanh ấy chính là điểm tựa cùng chắp cánh cho những ước mơ của tâm hồn
trẻ thơ bay cao bay xa hơn. Bởi vậy mà, việc bảo vệ cho bầu trời xanh ấy là một
việc làm có ý nghĩa thiết thực không thể thiếu trong mỗi chúng ta. Hiện nay, trái
đất đang nóng dần lên, vấn đề ô nhiễm môi trường đang diễn ra liên tục ở tất cả
các nước trên thế giới, ô nhiễm môi trường ảnh hưởng tới toàn cầu như tình
trạng ô nhiễm không khí, nguồn nước, hạn hán lũ lụt... xảy ra liên tục. Nhân tố
con người là yếu tố chính làm cho tình trạng ô nhiễm càng gia tăng trầm trọng
nhưng chính con người cũng là nhân tố bảo vệ môi trường và cải thiện môi
trường sống. Môi trường sống của con người là vũ trụ bao la, trong đó hệ mặt
trời và trái đất là bộ phận có ảnh hưởng trực tiếp rõ nét nhất. Môi trường thiên
nhiên bao gồm các nhân tố thiên nhiên : đất, nước, không khí, ánh sáng... tồn tại
khách quan ngoài ý muốn của con người. Môi trường nhân tạo gồm những nhân
tố vật lý, sinh học, xã hội do con người tạo nên, chịu sự chi phối của con người.
Môi trường xã hội bao gồm mối quan hệ giữa người với người. Những vấn đề
môi trường này nó cùng nhau tồn tại, xen lẫn và tương tác chặt chẽ vào nhau.
Đặc biệt hơn hiện nay sự bùng nổ dân số cùng với quá trình đô thị hóa nhà máy,
xí nghiệp đã tạo ra nhiều khí thải ...đang xâm nhập và làm ảnh hưởng đến sức
khỏe và cuộc sống của con người. Là một con người Việt Nam ai cũng nhận
4
thức được việc gìn giữ cho quê hương chúng ta ngày một sạch đẹp hơn. Điều đó
không chỉ là để có một vẻ đẹp về thiên nhiên, cây cối, hay là quang cảnh mà còn
là để cho chúng ta một sức khỏe thật tốt. Mỗi chúng ta ai cũng nhận thấy được
tầm quan trọng của sức khỏe đối với bản thân, không có sức khỏe con người
sống đâu còn ý nghĩa. “Người khỏe mạnh thì có trăm điều ước, người đau ốm thì
chỉ ước một điều”, chắc hẳn ai cũng đoán được điều ước đó là sức khỏe. Nhưng
vấn đề đặt ra là làm thế nào để có một sức khỏe tốt, ngoài những yếu tố về dinh
dưỡng, thể dục thể thao, tinh thần thoải mái thì môi trường sống trong sạch đóng
một vai trò vô cùng quan trọng. Vậy môi trường sống trong sạch là gì? Làm thế
nào để có một môi trường sống trong sạch? Mỗi chúng ta đã đóng góp được gì
để cho môi trường ngày càng trong sạch hơn?
Điều đó hoàn toàn phụ thuộc vào ý thức của mỗi cá nhân chúng ta. Để đảm bảo
cho con người được sống trong một môi trường lành mạnh thì việc giáo dục ý
thức bảo vệ môi trường được hình thành và rèn luyện từ rất sớm, từ lứa tuổi học
sinh mẫu giáo, giúp trẻ em có những khái niệm ban đầu về môi trường sống của
bản thân mình nói riêng và con người nói chung là cần thiết. Từ đó biết cách
sống tích cực với môi trường nhằm đảm bảo sự phát triển lành mạnh của cơ thể
và trí tuệ.
Vấn đề môi trường và bảo vệ môi trường ở thời đại nào, thời điểm nào
cũng hết sức quan trọng. Sinh thời Bác Hồ dù bận trăm công nghìn việc, Người
vẫn quan tâm, dặn dò Nhân dân, Cán bộ, Chiến sỹ về bảo vệ môi trường, giữ gìn
vệ sinh, bảo vệ sức khỏe, vì sức khỏe là vốn quý nhất của con người. Con người
có sức khỏe thì làm việc mới hiệu quả, chất lượng. Người đã dặn rằng: “Cần
giáo dục rộng khắp tới mọi người biết giữ gìn vệ sinh sạch sẽ. Phải tuyên truyền
một cách rộng rãi thiết thực và rộng khắp cho mọi người hiểu rõ. Phải giữ gìn
vệ sinh, ăn sạch, uống sạch, mặc sạch, ở sạch”.
Thấm nhuần những lời dạy của Bác, là một giáo viên mầm non tôi luôn
suy nghĩ và trăn trở mình sẽ phải làm gì để các cháu hiểu biết về môi trường
sống của bản thân và có thói quen giữ vệ sinh môi trường làm cho môi trường
trong lành, sạch đẹp? Giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ mầm non là cung cấp
cho trẻ những kiến thức sơ đẳng về môi trường phù hợp với khả năng nhận thức
của trẻ nhằm hình thành cho trẻ thái độ hành vi đúng của trẻ với môi trường
xung quanh. Trước sự thay đổi khí hậu toàn cầu làm cho môi trường trên thế
giới và Việt Nam bị ô nhiễm nặng nề gây hại đến sức khỏe của con người, sự
phát triển của sinh vật và làm giảm chất lượng của môi trường. Mặt khác do sự
5
gia tăng dân số quá nhanh, nghèo nàn và lạc hậu ở các nước đang phát triển, đô
thị hóa ở nhiều nơi khí thải của công trường nhà máy và lượng rác thải trong
sinh hoạt hàng ngày quá nhiều nhưng không được xử lý tối đa làm mất vệ sinh
gây ô nhiễm môi trường. Ngày nay giáo dục bảo vệ môi trường trở thành một
vấn đề cấp bách có tính chiến lược toàn cầu và là vấn đề có tính xã hội sâu sắc
cần được giáo dục cho con người ngay từ bậc học mầm non. Giáo dục bảo vệ
môi trường đã trở thành nhiệm vụ quan trọng trong việc đào tạo thế hệ trẻ ở các
trường học và được quan tâm ngay từ bậc học đầu tiên đó là bậc học mầm non.
Để đảm bảo cho con người được sống trong một môi trường lành mạnh
thì việc giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cần được hình thành và rèn luyện từ
rất sớm, ngay từ lứa tuổi mầm non chúng ta cần phải cung cấp cho trẻ có những
khái niệm ban đầu về môi trường sống của bản thân mình nói riêng và con người
nói chung. Từ những hiểu biết ban đầu đó trẻ biết cách sống tích cực với môi
trường nhằm đảm bảo sự phát triển toàn diện cho trẻ về thể lực và trí tuệ.
Trường mầm non là nơi khởi đầu cho sự nghiệp trồng người, giáo dục
mầm non là vô cùng quan trọng vì bậc học này là nền tảng vững chắc cho sự
hình thành và phát triển nhân cách của trẻ và là tiền đề cần thiết cho trẻ bước
vào trường Tiểu học với hoạt động chủ đạo là học tập sau này. Ở lứa tuổi mầm
non cơ thể trẻ còn non nớt đang đi đến hoàn thiện, sự tăng trưởng và phát triển
luôn chịu sự tác động mạnh mẽ có tính quyết định của môi trường xung quanh.
Để có một cơ thể khỏe mạnh và thông minh nhanh nhẹn, hình thành nhân cách
tốt làm nền tảng cho các giai đoạn phát triển sau này. Vì thế tạo môi trường xanh
- sạch - đẹp - an toàn cho các bé vui chơi, học tập là điều thiết yếu nhất, trẻ cần
điều kiện tốt để phát triển toàn diện về: đức, trí, thể, mĩ… Nhận thức được tầm
quan trọng đó tôi đã chọn đề tài: “Một số biện pháp giáo dục ý thức cho trẻ
mẫu giáo 5-6 tuổi bảo vệ môi trường’’.
PHẦN II. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
1.Cơ sở lý luận
Đã có nhiều hồi chuông cảnh báo về vấn đề ô nhiễm môi trường, là một
giáo viên mầm non hàng ngày trực tiếp giáo dục những thế hệ tương lai của đất
nước, tôi nhận ra một điều quan trọng trong công việc của mình là cần phải giáo
dục cho trẻ ngay từ bậc học mầm non ý thức bảo vệ môi trường để góp phần nhỏ
bé của mình vào công cuộc xây dựng và bảo vệ tổ quốc ngày càng xanh - sạch -
đẹp.
Việc giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ mầm non luôn là một hoạt động
mang tính giáo dục cao, nó đòi hỏi chúng ta phải nhạy bén, linh hoạt, lồng ghép
nội dung giáo dục bảo vệ môi trường vào các môn học một cách chọn lọc. Hoạt
động này được bắt đầu bằng việc cho trẻ làm quen với cuộc sống của các động
vật, thực vật gần gũi, quen thuộc xung quanh trẻ, mối quan hệ của nó với môi
trường sống cụ thể và sự phụ thuộc của nó vào môi trường. Khi chăm sóc các
con vật, cỏ cây, trẻ biết sự khác nhau của chúng trong từng giai đoạn phát triển,
hiểu rằng lao động của con người sẽ góp phần tạo nên môi trường sống bền
vững xung quanh.
