SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
ĐỀ TÀI:
MỘT SỐ BIỆN PHÁP RÈN LUYỆN KỸ NĂNG
ĐỌC DIỄN CẢM CHO TRẺ MẪU GIÁO
4 – 5 TUỔI LÀM ĐỀ TÀI CỦA MÌNH
Mỗi chúng ta ai cũng biết “Trẻ em là tờ giấy trắng”.Chính vì vậy việc phát triển
vốn từ cho trẻ là nhiệm vụ hàng đầu của giáo dục mầm non ,nhƣ BácHồ đã nói :
“Dạy trẻ cũng giống nhƣ trồng cây non
Trồng cây non đƣợc tốt thì sau này các cháu thành tốt”
Một trong những bộ môn của ngành học mầm non mà tôi quan tâm để đầu tƣ thực
hiện nhiệm vụ trên đó là bộ môn cho trẻ làm quen với văn học .Đặc biệt là việc
giúp trẻ có vốn từphong phúvà khả năng diễn đạt mạch lạc đƣợc tôi quan tâm nhất
khi cho trẻ tiếp xúc với tác phẩm văn học ….
I. ĐẶT VẤN ĐỀ
Mỗi chúng ta ai cũng biết “Trẻ em là tờ giấy trắng”.Chính vì vậy việc phát triển
vốn từ cho trẻ là nhiệm vụ hàng đầu của giáo dục mầm non ,nhƣ BácHồ đã nói :
“Dạy trẻ cũng giống nhƣ trồng cây non
Trồng cây non đƣợc tốt thì sau này các cháu thành tốt”
Một trong những bộ môn của ngành học mầm non mà tôi quan tâm để đầu tƣ thực
hiện nhiệm vụ trên đó là bộ môn cho trẻ làm quen với văn học .Đặc biệt là việc
giúp trẻ có vốn từphong phúvà khả năng diễn đạt mạch lạc đƣợc tôi quan tâm nhất
khi cho trẻ tiếp xúc với tác phẩm văn học .
Đối với tôithì việc đọc diễn cảm có nghệ thuật lại có ý nghĩa to lớn hơn nhằm giúp
trẻ cảm thụtác phẩm một cách trọn vẹn và đầy đủ hơn. Qua đó trẻ tái tạo lại bằng
hình ảnhnhững gì đã nghe đƣợc và gợi lên ở trẻ những tình cảmcảm xúc nhất định;
trẻ chú ý say mê với cốt truyện và các hình tƣợng của tác phẩm tự sự với âm thanh
nhịp điệu, nhạc vần của thơ ca. Điều đó là tiền đề cho sự hình thành và phát triển
nhân cách , đạo đức cho trẻ thơ.
Mặt khác đọc, kể tác phẩm văn học một cách diễn cảm là một trong những nội
dung cơ bản của môn văn học và phƣơng pháp cho trẻ làm quen với tác phẩm văn
học ở lớp mẫu giáo. Vì vậy không những đọc, kể diễn cảm cho trẻ nghe mà còn
phải rèn luyện cho trẻ kỹ năng đọc, kể diễn cảm tác phẩm văn học để tạo điều kiện
cho trẻ phát triển vốn từ và thể hiện những kỹ năng, kiến thức mà mình đã học.
Trong quá trình thực tiễn ở trƣờng mầm non tôi thấy kỹ năng đọc diễn cảm của trẻ
mẫu giáo chƣa đƣợc tốt và còn nhiều hạn chế: chỉ có một số ít trẻ biết đọc kể diễn
cảm, việc đọc kể tác phẩm còn mang tính chất thuộc lòng chứ chƣa thể hiện một
cách diễn cảm, thậm chí có trẻ còn đọc chƣa đúng, một số trẻ còn ngọng lắp… do
đó gây rất nhiều khó khăn đối với việc luyện kỹ năng đọc- kể diễn cảm cho trẻ, từ
đó dẫn đến kết quảgiáo dục chƣa cao. Từthực tiễn này nên tôi đã chọn đề tài : “Một
số biện pháprèn kỹ năng đọc diễn cảm cho trẻ mẫu giáo 4- 5tuổi” làm đề tài của
mình .
II.GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
A. Cơ sở lí luận
1. Ý nghĩa của việc rèn luyện kỹ năng đọc diễn cảm cho trẻ mẫu giáo 4- 5 tuổi
Nhƣ chúng ta đã biết trẻ mẫu giáo 4 -5tuổi còn nhiều hạn chế về khả năng diễn đạt
và tƣ duy chƣa phát triển cao vì thế việc rèn kỹ năng đọc diễn cảm cho chúng có ý
nghĩarất to lớntrong phát triển toàn diện nhân cách cho trẻ.
Đọc diễn cảm giúp trẻ phát âm rõ ràng ( đảm bảo sự nghiêm ngặt chính âm)
Phân biệt từ , cụm từ, câu,đoạn với cấu trúc chính xác ( chính tả và ngữ pháp)
Tái tạo đầy đủ nội dung ý nghĩa tác phẩm trên cơ sở nắm vững sự thống nhất giữa
cái biểu đạt ( hình thức nghệ thuật ) và cái đƣợc biểu đạt ( tƣ tƣởng nghệ thuật )
làm nên chỉnh thể toàn diện của tác phẩm.
Đọc diễn cảm là giọng đọc hay đọc đúng, biết phối hợp giữa chất giọng tự nhiên
với các nội dung tác phẩm .
Biết làm chủ giọng đọc và kỹ thuật đọc phù hợp với giọng điệu cảm xúc của nhà
văn và nghĩa của văn bản
2. Đặc điểm tâm lý của trẻ mẫu giáo 4 -5 tuổi
-Tốc độ hình thành các phản xạ có điều kiện ở trẻ mẫu giáo 4 -5 tuổi chƣa tăng cao
-Sự vận dụng ngôn ngữ diễn cảmvào cuộc sống sinh hoạt hàng ngày còn ít
- Tƣ duycủa trẻ 4 – 5 tuổi chƣa cao điều đó giúp chúng ta hiểu rằng việc dạy kỹ
năng đọc diễn cảm còn nhiều khó khăn.
3 ..Định nghĩa thế nào là đọc diễn cảm
Đọc diễn cảmlà làm nổi bật đặc điểm, cảm xúc thẩm mỹ và đời sống tinh thần của
tác phẩm, tạo ra mối quan hệ xúc động riêng tƣ của ngƣời đọc với tác phẩm.
4 .Những tiêu chí đánh giá năng lực đọc diễn cảm của trẻ
a. Có khả năng đọc các loại thể văn học khác nhau
Biết phát huy ƣu thế chất giọng với từng loại thể văn học phù hợp và ƣa thích.
b. Đọc rõ ràng mạch lạc
Đọc sáng hết mình, vang hết nhạc của ngôn ngữ nghệ thuật trong tác phẩm
c. Đọc thể hiện đƣợc âm điệu chủ đạo của bài văn và đó cũng là tình cảm thẩm mỹ
của tác phẩm
d. Thể hiện sự hiều biết mối quan hệ giữa phƣơng diện hình thức thực nghiệm (
phƣơng tiện biểu đạt) và nội dung ý nghĩa tƣ tƣởng văn học ( cái biểu đạt) của bài
văn. Biết ngắt giọng, nhấn trọng âm lô gic, đọc đúng ngữ điệu câu hỏi, khẳng định,
phủ định nhấn giọng những sắc thái biểu cảm cần thiết nhƣ: vui sƣớng, buồn rầu,
xúc động tự hào, truyền đạt đƣợc ý tƣởng tác giả. Biết nhấn mạnh tô đậm những
yếu tố hình thức, nghệ thuật trung tâm và độc đáo của bài văn trong mối quan hệ
làm sáng tỏ nội dung chủ đề và tƣ tƣởng nghệ thuật của tác phẩm .
e.Đọc thể hiện đƣợc cảm xúc và sự hiểu biết riêng về tác phẩm và có những biểu
hiện sáng tạo trong biện pháp đọc.
g. Biết khai thác những ƣu điểm và hạn chế nhƣợc điểm của cá nhân trong khi đọc.
Có giọng đọc chân thực, bảo tồn đƣợc mối quan hệ truyền cảm giao lƣu với ngƣời
nghe.
B. Cơ sở thực tiễn
1. Vài nét về trường mầm non
Trƣờng mà tôi chọn là địa điểm tiến hành điều tra là trƣờng mầm non Yên Hoà –
nơi tôi đang công tác . Trình độ phát triển cá nhân ở đây nói chung thuộc mức độ
trung bình và có thể đại diện cho toàn bộ trẻ ở lứa tuổi này và đạt tiêu chuẩn khách
quan của đối tƣợng đƣợc chọn nghiên cứu . ở đối tƣợng nghiên cứu , tôi chọn trẻ
mẫu giáo nhỡ, 20 cháu
2. Điều tra vấn đề có liên quan đến đề tài
Kỹ năng đọc diễn cảm của trẻ mẫu giáo 4 -5 tuổi
-Phƣơng pháp điều tra:
Sử dụng phƣơng pháp đàm thoại
-Nội dung điều tra:
Dùng hệ thống các câu hỏi để đàm thoại cùng trẻ.
Câu hỏi
-Các con có thích nghe kể chuyện và đọc thơ không?
-Lớp mình đã đƣợc cô giáo dạy những bài thơ gì?
- Khi đọc thơ thì chúng mình phải đọc nhƣ thế nào? đọc nhanh hay đọc chậm
- Các con thích bài thơ nào nhất?
- Cháu Linh cho cô biết bài thơ “Gấu Qua Cầu”mà cháu thích nói về con gì và
chúng làm gì ?
- Linh đọc bài thơ này cho các bạn nghe nhé!
- Còn bạn nào biết đọc thơ hay giống nhƣbạn Linh không?
- Vậy còn kể chuyện thì sao? Bạn nào kể đƣợc chuyện
- Các con đƣợc nghe truyện “ Dê con nhanh trí” chƣa?
- Các con cho cô biết trong câu chuyện giọng Con Sói nhƣ thế nào ?
-Vậy bạn dê conrụt rè hay dứt khoát
