Chức năng của Gan
Chức năng chuyển hoá :Gan tham gia vào quá trình chuyển hoá glucid, lipid,
protein.
Gan tham gia quá trình thải độc.
Gan sản xuất ra dich mật .
Gan tham gia chức năng tổng hợp.
Chức năng chuyển hoá:
_ Chức năng chuyển hoá glucid: Gan có khả năng chuyển hoá đường mới hấp thụ
từ ống tiêu hoá và đường thừa thành glycogen dự trữ. Nghiệm pháp galactose
niệu: cho bệnh nhân uống 40 g Galactose và 200 ml nước vào buổi sáng sớm sau
khi đã đi hết nước tiểu. Lấy nước tiểu sau khi uống 2h, 4h, 24h. Bình thường mẫu
1 có galactose, các mẫu còn lại không có. Suy gan các mẫu đều có galactose.
_ Suy chức năng chuyển hoá lipid: Gan không những giúp cho sự hấp thụ mỡ qua
ống tiêu hoá( nhờ muối mật do gan sản xuất ) mà còn có nhiệm vụ chuyền hóa mỡ
đã được hấp thu. Cholesterol do gan tổng hợp, este hoá và thải trừ ra ngoài. Tỷ số
cholesterol este hoá/ cholesterol toàn phần .Bình thường tỷ số này là 50-70%.Tỷ lệ
này giảm trong suy chức năng gan.
_ Suy chức năng chuyển hoá protid: Gan có một số hệ thống các men chuyển hoá
rất phong phú cho cả quá trình tổng hợp các acid amin, các protein, và quá trình
thoái giáng các acid min, tạo ure, để đào thải ra ngoài. Suy chức năng gan gây hậu
quả giảm tổng hợp protein, trước nhất là albumin ( 95% albumin huyết tương do
gan sản xuất ), globulin huyết tương không giảm nên tỷ lệ A/G hạ thấp hoặc đảo
ngược (bình thường tỷ lệ này bằng 1,2-1,5), làm thay đổi cân bằng keo nên huyết
tương dễ bị kết tủa bởi các muối kim loại nặng là cơ sở của những xét nghiệm lên
bông và kết tủa dùng để thăm dò chức phận chuyển hoá protid. Phản ứng Mac
Lagan, phản ứng Gros. Các bạn tham khảo trong sách sinh lý bệnh nhé. Chức năng
tạo ure:Urê là sản phẩm chính của chuyển hoá acid amin, được gan tổng hợp từ
ammoniac để đào thải ra ngoài. Sự tổng hợp này chỉ bị rối loạn khi nhu mô gan bị
tổn thương năng >70%, khi đó ammoniac tăng cao trong máu có thể gây hôn mê
gan. Amoniac tăng cao trog máu động mạch trong các trường hợp suy chức năng
gan. Ở giai đoạn cuối của các bệnh có thương tổn đến các tế bào gan như xơ gan,
viêm gan, teo gan vàng cấp, nhiễm độc… gan không tổng hợp được ure thì nồng
độ ure máu và lượng ure niệu đào thải đều giảm cả.
Chức năng chống độc :được thực hiện nhờ 2 phương thức : cố định và thải
trừ ( nhờ các phản ứng hoá học) do tế bào nhu mô gan và tế bào của tổ chức
liên võng đảm nhiệm. Suy chức năng gan giảm khả năng cố định chất màu,
nồng độ chất màu trong máu tăng lên ( Nghiệm pháp Hồng-Bangan,
nghiệm pháp BSP)
Chức năng tạo mật: Gan chuyển bilirubin gián tiếp thành bilirubin trực tiếp.
Trong suy chức năng gan, bilirubin toàn phần tăng, bilirubin gián tiếp tăng.
Nếu có tắc mật bilirubin trực tiếp tăng.
Chức năng tổng hợp: Gan tham gia tổng hợp các yếu tố đông máu gan sản
xuất ra fibrịnogen, prothrombin. Trong suy chức năng gan fibrinogen giảm,
tỷ giá prothrombin giảm, thời gian Quick kéo dài, thời gian đông máu kéo
dài.Gan tổng hợp protein.Trong suy gan, albumin giảm, protein toàn phần
giảm.
Các chức năng khác: Gan tham gia phân huỷ Aldosteron . Trong suy chức
năng gan Aldosteron tăng trong máu.Adosteron có vai trò tái hấp thu muối
và nước ở ống lươn xa. Xét nghiêm Natri niệu giảm trong nước tiểu.