TRƯỜNG THCS
ĐỀ KIỂM TRA CUỐI KỲ II
NGUYỄN THỊ LỰU
NĂM HỌC 2022 -2023
Môn: Ngữ văn - Lớp 9
Thời gian: 90 phút (Không kể thời gian phát đề)
Đề chính thức
(Đề kiểm tra này có 01 trang)
Câu 1: (2,0 điểm)
Đọc đoạn văn sau và trả lời các câu hỏi:
“Tôi nép người vào bức tường đất, nhìn đồng hồ. Không có gió. Tim tôi đập cũng
không rõ. Dường như vật duy nhất vẫn bình tĩnh, phớt lờ mọi biến động chung là chiếc
kim đồng hồ. Nó chạy, sinh động và nhẹ nhàng, đè lên những con số vĩnh cửu. Còn
đằng kia, lửa đang chui bên trong cái dây mìn, chui vào ruột quả bom...”.
(Ngữ văn 9, tập 2, NXB Giáo dục.)
a) Đoạn trích trên trích trong văn bản nào? Tác giả là ai?
b) Nhân vật “tôi” được nhắc tới trong đoạn trích là ai? Được miêu tả trong hoàn
cảnh nào?
Câu 2: (2,0 điểm)
a) Em hãy xác định và gọi tên 1 thành phần biệt lập có trong đoạn văn trên?
b) Em hãy xác định và gọi tên 1 phép liên kết câu có trong đoạn văn trên?
Câu 3: (6,0 điểm)
Viết bài văn nghị luận cảm nhận của em về khổ thơ 4, 5 bài thơ “Mùa xuân nho
nhỏ” của Thanh Hải:
Ta làm con chim hót
Ta làm một cành hoa
Ta nhập vào hòa ca
Một nốt trầm xao xuyến.
Một mùa xuân nho nhỏ
Lặng lẽ dâng cho đời
Dù là tuổi hai mươi
Dù là khi tóc bạc…
(Ngữ văn 9, tập 2, NXB Giáo dục)
Hết./.
HƯỚNG DẪN CHẤM ĐỀ KIỂM TRA CUỐI KÌ II
NGUYỄN THỊ LỰU
NĂM HỌC 2022 -2023
Môn: NGỮ VĂN - Lớp 9
Đề chính thức
(Hướng dẫn chấm này có 02 trang)
Câu
Nội dung yêu cầu
Điểm
Câu 1
2,0
điểm
HS nêu được:
a) Văn bản: Những ngôi sao xa xôi – Lê Minh Khuê.
1,0đ
b) - Nhân vật “tôi” được nhắc là Phương Định.
- Được miêu tả trong hoàn cảnh: Một lần phá bom.
1,0đ
Câu 2
2,0
điêm
a) - Thành phần biệt lập: Dường như (thành phần tình thái).
1,0đ
b) - Học sinh nêu được một trong các phép liên kết sau:
+ Phép lặp: Tôi;
+ Phép nối: Còn (đằng kia);
+ Phép thế: Nó (thế cho chiếc kim đồng hồ).
1,0đ
Câu 3
6,0
điểm
a) Đảm bảo cấu trúc bài văn nghị luận: có đủ bố cục các phần mở bài,
thân bài, kết bài. Mở bài giới thiệu vấn đề nghị luận, nêu nội dung luận đế;
thân bài triển khai được vấn đề; kết bài khái quát (kết luận) vấn đề, đánh
giá lại vấn đề.
0,25
b) Xác định đúng vấn đề nghị luận: cảm nhận khổ thơ 4,5 trong bài Mùa
xuân nho nhỏ của Thanh Hải.
0,25
c) Triển khai vấn đề thành các luận điểm; vận dụng tốt các thao tác lập
luận; lí lẽ, dẫn chứng phù hợp.
5,0
*Dẫn dắt giới thiệu, nêu vấn đề: dẫn đề, giới thiệu bày tỏ ước vọng được
hòa mình vào thiên nhiên để hiến dâng cho cuộc đời, cho mùa xuân chung
của dân tộc.
0,5
- Giới thiệu tác giả, tác phẩm.
- Khái quát khổ 4 5: Hai khổ thơ thể hiện ước vọng được hòa nhập vào
cộng đồng, được hiến dâng cho cuộc đời, cho mùa xuân chung của dân tộc.
0,5
*Khái quát bài thơ:
- Hoàn cảnh sáng tác:
- Nội dung cả bài: bài thơ là tiếng lòng, là những lời tâm sự và là mong ước
được dâng hiến một mùa xuân nho nhỏ của tác giả cho mùa xuân của đất
nước.
- Nêu vị trí của đoạn trích, giới thiệu khái quát nội dung và nghệ thuật.
0,5
Phân tích khổ 4: Khát vọng hóa thân thành những vẻ đẹp của cuộc đời.
- Nội dung chính của khổ 4: khát vọng được hòa nhập, được mang đến
niềm vui cho đời:
+ Khổ thơ sử dụng phép điệp từ với từ “ta làm” cùng nhịp thơ nhanh, dồn
dập => Thể hiện khát vọng mãnh liệt được cống hiến của thi nhân.
+ Tác giả sử dụng đại từ “ta” chính là muốn nói đây không phải chỉ là tâm
niệm riêng của ông, mà nó còn là khát vọng chung của một dân tộc
1,5
+ Kết luận: Đây chính là tâm niệm cao đẹp, đáng quý của một nhà cách
mạng, một nhà thơ đã sống trọn nhịp thở với đất nước, với quê hương.
Phân tích khổ 5: Khát vọng hóa thân thành mùa xuân vĩnh hằng.
- Nội dung chính của khổ 5: ước nguyện được cống hiến chân thành, tha
thiết, không kể tuổi tác:
+ Tác giả muốn được góp một phần công sức nhỏ bé của mình để điểm tô
cho mùa xuân vĩ đại của đất nước.
+ Tác giả có một cách sống thật đẹp, đó là một lẽ sống cống hiến khiêm
tốn, lặng lẽ, âm thầm, không mong cầu được tôn vinh.
+ Đây chính là lời tự nhủ bản thân phải kiên trì, phải quật cường dẫu cho
thời gian có thể cướp đi sức trẻ của con người, để có thể mãi là một mùa
xuân nho nhỏ trong mùa xuân lớn của quê hương.
1,5
*Khẳng định lại vấn đề:
Đánh giá nội dung nghệ thuật của khổ 4, khổ 5.
0,5
d) Sáng tạo: diễn đạt, trình bày sang tạo, thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn
đề nghị luận.
0,25
e) Chính tả, dùng từ, đặt câu; đảm bảo quy tắc, ít mắc lỗi.
0,25
*Lưu ý: Giám khảo căn cứ vào bài làm cụ thể của học sinh để đánh giá và chấm điểm một
cách chính xác, linh hoạt, khuyến khích những bài viết sáng tạo, độc đáo.
Hết./.