BÁO CÁO SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
Về một số giải pháp để đẩy nhanh tiến độ xây dựng trường học đạt
chuẩn quốc gia trên địa bàn huyện Trần Văn Thời, tỉnh Cà Mau
I. Phần mở đầu
Chuẩn quốc gia về trường học được xem là thước đo đánh giá hình thức hoạt động và
hiệu quả đạt được của các loại hình trường, trên cơ sở đó để thực hiện mục tiêu nâng cao
dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài phục vụ cho sự nghiệp công nghiệp hóa,
hiện đại hóa đất nước.
Là một huyện còn khó khăn về kinh tế, đời sống nhân dân ở mức trung bình, địa bàn rộng,
giao thông chưa thuận lợi, cơ sở vật chất trường lớp đầu tư chưa nhiều, nguồn lực hạn
chế, nhưng thời gian qua huyện Trần Văn Thời luôn là đơn vị dẫn đầu trong công tác xây
dựng trường đạt chuẩn quốc gia (ĐCQG) của tỉnh Cà Mau, đặc biệt là hai năm trở lại đây.
Tuy nhiên so với mục tiêu, nhiệm vụ phát triển giáo dục thì kết quả đó chưa đáp ứng yêu
cầu.
Theo Nghị quyết của huyện Đảng bộ Trần Văn Thời lần thứ XII, đến năm 2015 toàn
huyện có ít nhất 70% trường ĐCQG. Đây là chỉ tiêu mang tính đột phá đối với sự nghiệp
giáo dục của huyện. Bởi vì, để nâng cao chất lượng giáo dục, để giáo dục phát triển,
không có giải pháp nào khác là xây dựng trường theo hướng ĐCQG. Bên cạnh, xây dựng
trường ĐCQG cũng là một tiêu chí quan trọng trong đề án xây dựng nông thôn mới hiện
nay.
Với kinh nghiệm bản thân trong việc xây dựng trường ĐCQG thời gian qua cho thấy, xây
dựng được một trường ĐCQG là một quá trình chuẩn bị kỹ càng về mọi mặt, phải có sự
nỗ lực, quyết tâm cao của các ngành, các cấp cùng với sự hỗ trợ tích cực của xã hội, bên
cạnh là vai trò nòng cốt là ngành giáo dục. Tỷ lệ 70% trường ĐCQG đến năm 2015 thật
sự là một thách thức, nếu không có biện pháp, giải pháp tốt thì khó có khả năng đạt được.
Với mong muốn chia sẻ kinh nghiệm với các cấp quản lý trong việc thực hiện nhiệm vụ
xây dựng trường ĐCQG thời gian tới, tôi chọn chủ đề sáng kiến kinh nghiệm “Về một số
giải pháp để đẩy nhanh tiến độ xây dựng trường học đạt chuẩn quốc gia trên địa bàn
huyện Trần Văn Thời, tỉnh Cà Mau” với nội dung trình bày dưới đây, mong được góp
một phần nhỏ cho nhiệm vụ chung của địa phương.
II. Phần nội dung
1. Cơ sở lý luận:
- Xây dựng trường học ĐCQG là mục tiêu quan trọng trong phát triển sự nghiệp giáo dục,
đồng thời là yêu cầu phát triển mới của đất nước, của địa phương. Yêu cầu đó phải được
quán triệt cả về nhận thức và hành động từ cấp ủy Đảng, chính quyền, đến các đoàn thể,
các tổ chức chính trị- xã hội và nhân dân ở địa phương; phải đặt dưới sự lãnh đạo sâu sắc
của Đảng.
- Trong chỉ đạo phải có trọng tâm, trọng điểm để tập trung, tránh đầu tư dàn trải, hiệu quả
thấp. Trong thực hiện phải gắn chặt mục tiêu phổ cập giáo dục, chất lượng giáo dục và
các nhiệm vụ phát triển kinh tế- xã hội của địa phương; phải chú trọng số lượng và chất
lượng trong đó chất lượng là quan trọng.
- Việc đầu tư xây dựng phải đảm bảo phù hợp với quy hoạch mạng lưới trường lớp gắn
với đề án xây dựng nông thôn mới. Hệ thống nhà trường phải được phân bổ hợp lý, vừa
đáp ứng yêu cầu học tập của học sinh, phù hợp với phân bố dân cư lâu dài, vừa đáp ứng
với yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.
2. Thực trạng và nguyên nhân công tác xây dựng trường học ĐCQG giai đoạn 2000 –
2010.
2.1. Thực trạng:
Trường học ĐCQG được Bộ GD&ĐT triển khai từ năm 1996. Huyện Trần Văn Thời là
một trong những đơn vị đầu tiên của tỉnh Cà Mau xây dựng đề án triển khai thực hiện
trên địa bàn huyện từ những năm 2000. Qua 10 năm thực hiện (tính đến năm 2010), toàn
huyện có 9 trường được công nhận ĐCQG, chiếm tỷ lệ 11,1%. Mặc dù có nhiều cố gắng
trong triển khai thực hiện, nhưng kết quả đạt được còn thấp, chưa đáp ứng với kế hoạch
đề ra. Vì thế mà chất lượng giáo dục giữa các trường trong huyện chưa được đồng đều, tỉ
lệ học sinh, kưu ban, bỏ học, học sinh xếp loại học lực yếu kém còn cao, cơ sở vật chất,
trang thiết bị phục vụ cho dạy và học còn nhiều khó khăn, thiếu thốn, chưa đáp ứng với
yêu cầu phát triển giáo dục.
2.2. Nguyên nhân:
Có nhiều nguyên nhân, trong đó có các nguyên nhân chủ yếu sau: Công tác tham mưu, đề
xuất chưa được thường xuyên, hiệu quả chưa cao; công tác quy hoạch, kế hoạch chưa phù
hợp với thực tế và yêu cầu phát triển. Công tác tuyên truyền chưa mang tính chiều sâu;
một số cấp ủy, chính quyền, ban ngành, đoàn thể và một bộ phận nhân dân chưa thật sự
quan tâm đến công tác xây dựng trường học ĐCQG. Cán bộ quản lý một số trường chưa
đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn về trình độ đào tạo và kiến thức phụ trợ khác; một số giáo
viên chưa nhiệt tình trong công tác, tay nghề yếu, chậm đổi mới phương pháp giảng
dạy…; tỷ lệ học sinh yếu kém, lưu ban, bỏ học khá cao, bình quân trên 5%. Nguồn vốn
hạn hẹp, đầu tư thiếu tập trung; nhiều điểm trường thiếu diện tích, mặt bằng để xây dựng;
công tác xã hội hoá giáo dục còn mang tính hình thức, hiệu quả thấp.
Từ những nguyên nhân trên nên tiến độ, kết quả xây dựng trường học ĐCQG giai đoạn
2001- 2010 chưa đạt mục tiêu, kế hoạch đề ra.
3. Một số giải pháp, biện pháp xây dựng trường học ĐCQG đã được triển khai thực hiện
trong thời gian qua tại huyện
Thực hiện Nghị quyết của Huyện ủy, HĐND huyện về xây dựng trường học ĐCQG giai
đoạn 2010-2015, Phòng GD&ĐT đã tham mưu UBND huyện tập trung nhiều giải pháp,
