ỦY BAN NHÂN DÂN TỈNH THANH HÓA
TRƯỜNG CAO ĐẲNG NÔNG NGHIỆP THANH HÓA
GIÁO TRÌNH
MÔN HỌC: BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG
NGÀNH: DỊCH VỤ THÚ Y
TRÌNH ĐỘ CAO ĐẲNG
Ban hành kèm theo Quyết định số: /QĐ-… ngày…….tháng….năm .........
…………........... của……………………………….
1
Thanh Hóa, năm 2022
TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN
Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được
phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham
khảo. Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh
doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm.
LỜI GIỚI THIỆU
Trong bối cảnh các vấn đề môi trường ngày càng trở nên cấp bách trên
phạm vi toàn cầu cũng như tại Việt Nam, việc trang bị kiến thức và nâng cao
nhận thức về bảo vệ môi trường cho thế hệ trẻ, đặc biệt là sinh viên/học viên, là
một nhiệm vụ vô cùng quan trọng. Giáo trình "Bảo vệ môi trường" được biên
soạn với mục tiêu cung cấp những kiến thức khoa học cập nhật, hệ thống và thực
tiễn, đáp ứng yêu cầu đào tạo nguồn nhân lực có hiểu biết sâu sắc và trách nhiệm
đối với sự nghiệp bảo vệ môi trường và phát triển bền vững của đất nước.
Xuất xứ và quá trình biên soạn: Giáo trình này ra đời từ yêu cầu thực
tiễn của chương trình đào tạo ngành Dịch vụ thú y tại Trường Cao đẳng Nông
nghiệp Thanh Hóa. Nhận thấy sự cần thiết phải có một tài liệu học tập chuyên
khảo, bám sát chương trình đào tạo và cập nhật những tiến bộ khoa học kỹ thuật
cũng như các quy định pháp lý mới nhất trong lĩnh vực môi trường, Khoa Nông
Lâm nghiệp đã đề xuất và được Ban Giám hiệu Trường Cao đẳng Nông nghiệp
Thanh Hóa chấp thuận chủ trương biên soạn. Quá trình biên soạn là kết quả của
sự làm việc nghiêm túc, tâm huyết của đội ngũ giảng viên giàu kinh nghiệm và
các chuyên gia trong lĩnh vực. Chúng tôi đã tham khảo nhiều tài liệu trong và
ngoài nước, các công trình nghiên cứu khoa học đã được công bố, đồng thời chắt
lọc kinh nghiệm giảng dạy và thực tiễn hoạt động nghề nghiệp để xây dựng nên
nội dung giáo trình. Các bản thảo đã được đưa ra góp ý, phản biện trong các buổi
hội thảo khoa học cấp Khoa và nhận được nhiều ý kiến đóng góp quý báu để
hoàn thiện.
Mối quan hệ của giáo trình với chương trình đào tạo: Giáo trình "Bảo
vệ môi trường" là một học phần quan trọng trong khối kiến thức cơ sở
2
ngành/chuyên ngành của chương trình đào tạo ngành Dịch vụ thú y. Nội dung
của giáo trình được thiết kế để cung cấp nền tảng lý thuyết vững chắc và các kỹ
năng ứng dụng cần thiết, tạo tiền đề cho sinh viên tiếp thu hiệu quả các môn học
chuyên sâu hơn. Đồng thời, giáo trình cũng trang bị những kiến thức thiết yếu
giúp người học có thể vận dụng vào thực tiễn công tác sau khi tốt nghiệp.
Cấu trúc chung của giáo trình: Giáo trình được cấu trúc thành 3 chương,
bao quát một cách logic và có hệ thống các vấn đề trọng tâm của khoa học môi
trường và công tác bảo vệ môi trường.
3
LỜI CẢM ƠN
Để hoàn thành cuốn giáo trình này, chúng tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu
sắc nhất tới:
Ban Giám hiệu Trường Cao Đẳng Nông Nghiệp Thanh Hóa, Lãnh đạo
Khoa Nông Lâm Nghiệp đã luôn quan tâm, chỉ đạo sát sao và tạo mọi điều kiện
thuận lợi về thời gian, vật chất và tinh thần cho nhóm tác giả trong suốt quá trình
biên soạn.
Hội đồng Khoa học và Đào tạo Trường Cao Đẳng Nông Nghiệp Thanh
Hóa đã có những nhận xét, góp ý chuyên môn quý báu giúp giáo trình được hoàn
thiện về nội dung và cấu trúc.
Các nhà khoa học, các chuyên gia, đồng nghiệp trong và ngoài trường đã
nhiệt tình đóng góp ý kiến, cung cấp tài liệu tham khảo và chia sẻ kinh nghiệm
thực tiễn.
Các thế hệ sinh viên của Khoa Khoa Nông Lâm nghiệp đã có những phản
hồi, câu hỏi thực tế trong quá trình học tập, là nguồn động lực và gợi ý quan
trọng để chúng tôi điều chỉnh nội dung cho phù hợp hơn.
Mặc dù đã có nhiều cố gắng, song do tính phức tạp và sự phát triển không
ngừng của khoa học môi trường, cuốn giáo trình này khó tránh khỏi những hạn
chế và thiếu sót. Tập thể tác giả rất mong nhận được những ý kiến đóng góp chân
thành từ quý độc giả, các nhà khoa học, các bạn đồng nghiệp và các em sinh
viên/học viên để giáo trình ngày càng được hoàn thiện hơn trong những lần tái
bản sau.
Xin trân trọng cảm ơn!
Thanh Hóa , ngày…..........tháng…........... năm 2022
Tham gia biên soạn
1. Chủ biên: ThS. Nguyễn Văn Vân
2. Thành viên: CN. Phạm Thị Hằng Nga
4
LỜI GIỚI THIỆU........................................................................................... 2
Lời cảm ơn ......................................................................................................4
GIÁO TRÌNH MÔN HỌC ............................................................................5
Tên môn học: Bảo vệ Môi trường .................................................................5
Chương 1: TỔNG QUAN VỀ MÔI TRƯỜNG ..........................................8
I . MÔI TRƯỜNG VÀ PHÁT TRIỂN .............................................................8
1. Môi trường và phát triển .............................................................................8
1.1. Môi trường ..........................................................................................8
1.2. Tài nguyên ...........................................................................................13
1.3. Phát triển kinh tế xã hội (PTKTXH) ...................................................17
1.4. Dân số và tài nguyên môi trường .......................................................20
2. Ô nhiễm môi trường.
2.1. Ô nhiễm môi trường nước
2.2. Ô nhiễm không khí
2.3. Chất thải rắn.......................................................................................
2.4. Ô nhiễm môi trường trong Nông nghiệp – Nông thôn........................
3. Đánh giá tác động môi trường
4. Thực hành (Thời gian: ...............................................................................
4.1. Khảo sát hiện trạng ô nhiễm môi trường tại địa phương
4.2. Đánh giá tác động môi trường tại trại chăn nuôi bò trường CĐ Nông
lâm Thanh Hóa..................................................................................................
2. Xử lý chất thải rắn .......................................................................................
3. Bảo vệ môi trường không khí......................................................................
3.1. Bảo vệ môi trường không khí..............................................................51
3.2. Tác hại do ô nhiễm không khí.............................................................55
3.3. Các biện pháp nhằm giảm thiểu ô nhiễm môi trường không khí........59
4. Xử lý chất thải..............................................................................................60
4.1. Xử lý nước thải sinh hoạt bằng phèn .................................................64
4.2. Phân loại chất thải rắn sinh ..............................................................65
4.3. Trồng cây – bảo vệ lá phổi xanh của Trái .........................................67
4.4.Nội dung và quy trình thực hành chi tiết:............................................71
4.5Giới thiệu và lý thuyết chuyên sâu........................................................71
4.6. Phân loại chất thải rắn sinh hoạt.......................................................73
4.7. Trồng cây – bảo vệ lá phổi xanh của Trái Đất ..................................77
4.8.Giới thiệu và lý thuyết chuyên sâu.......................................................78
Chương 3: QUẢN LÝ MÔI TRƯỜNG......................................................82
5