BỘ CÔNG THƯƠNG
TRƯỜNG CAO ĐẲNG DU LỊCH VÀ CÔNG
THƯƠNG
GIÁO TRÌNH
MÔN HỌC/MÔ ĐUN: LẬP TRÌNH CĂN BẢN
NGÀNH/NGHỀ: LẮP RÁP MÁY TÍNH
TRÌNH ĐỘ: CAO ĐẲNG
(Ban hành kèm theo Quyết định số 875/QĐ-DLCT ngày 26 tháng 8 năm
2022 của Hiệu trưởng trường Cao đẳng Du Lịch và Công Thương)
Hải Dương, năm 2022
2
TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN
Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể
được phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và
tham khảo.
Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh
doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm.
3
LỜI GIỚI THIỆU
Đào tạo Tin học ứng dụng có trình độ là một nội dung đào tạo mới ở Nhà
trường. Chính vì vậy phương tiện và kinh nghiệm giảng dạy trong đó có tài liệu
học tập cho đối tượng này còn gặp nhiều khó khăn.
Nhằm khắc phục khó khăn về tài liệu học tập của sinh viên Cao đẳng Tin
học ứng dụng, chúng tôi đã biên soạn cuốn sách Giáo trình Tin học ứng dụng và
phát triển nghề nghiệp Tin học ứng dụng.
Cuốn sách được viết dựa trên chương trình hiện đang áp dụng giảng dạy
cho đối tượng Cao đẳng Tin học ứng dụng hệ chính quy tại các trường Cao đẳng
hiện nay. Cuốn sách này là tài liệu học tập cho sinh viên Cao đẳng Tin học ứng
dụng, đồng thời có thể sử dụng như tài liệu tham khảo cho các đối tượng học viên
khác.
Mặc dù đã rất cố gắng, nhưng đây là cuốn " Giáo trình Tin học ứng dụng
và phát triển nghề nghiệp Tin học ứng dụng." đầu tiên dành cho đối tượng Cao
đẳng Tin học ứng dụng không thể tránh khỏi những sai sót, rất mong sự đóng góp
ý kiến của các thầy giáo, cô giáo, các em học sinh, sinh viên và các bạn đồng
nghiệp để cuốn sách được hoàn thiện hơn .
Chúng tôi xin chân thành cảm ơn Ban Giám hiệu Nhà trường, các nhà
chuyên môn và bạn đọc đã giúp đỡ, động viên, tạo điều kiện cho chúng tôi hoàn
thành cuốn giáo trình này.
Hải Dương, ngày 01 tháng 01 năm 2022
Tham gia biên soạn
Chủ biên
Nguyễn Thị Thuỷ
4
MỤC LỤC
TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN .......... Error! Bookmark not defined.
LỜI GIỚI THIỆU ................ Error! Bookmark not defined.
MỤC LỤC.......................................................................................................................1
CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU THUẬT TOÁN :.......................................................... 13
1.Khái niệm và đặc trưng cơ bản của thuật toán .......................................................
13 2.Các dạng ngôn ngữ biểu diễn thuật
toán ................................................................ 14 3.Biểu diễn thuật
toán................................................................................................ 14 4. Cấu trúc lệnh
cơ bản.............................................................................................. 19 5. Bài tập
chương: ..................................................................................................... 28
CHƯƠNG 2:NGÔN NGỮ LẬP TRÌNH C...............................................................
30 1. Một số khái niệm của lập trình cấu
trúc ................................................................ 30 2. Giới thiệu về ngôn ngữ lập trình
C........................................................................ 31 3. Các đặc điểm của ngôn ngữ lập
trình C ................................................................ 31 4. Các thành phần cơ bản ngôn
ngữ lập trình C....................................................... 32 5. Môi trường ngôn ngữ lập
trình C .......................................................................... 47 6. Các đối tượng trong
ngôn ngữ lập trình C............................................................. 50 7. Cấu trúc lệnh tuần
tự trong lập trình cấu trúc........................................................ 50 8. Cấu trúc lệnh rẽ
nhánh trong lập trình cấu trúc..................................................... 51 9. Cấu trúc lệnh
lặp trong lập trình cấu trúc.............................................................. 52 10. Các kiểu dữ
liệu có cấu trúc ................................................................................ 54 11. Chương
trình con trong lập trình cấu trúc ........................................................... 55 12. Bài tập
chương 2 ................................................................................................. 58
CHƯƠNG 3:NGÔN NGỮ LẬP TRÌNH C++...........................................................
60 1. Một số khái niệm cơ bản của lập trình hướng đối
tượng ...................................... 60 2. Giới thiệu ngôn ngữ lập trình C+
+........................................................................ 67 3. Các đối tượng trong ngôn ngữ
lập trình C++........................................................ 68 4. Xuất nhập trong ngôn ngữ lập
trình C++ .............................................................. 76 5. Hàm quá tải trong ngôn ngữ
lập trình C++ ........................................................... 79
5
6. Các từ khóa trong ngôn ngữ lập trình C++ ...........................................................
81 7. Hàm tạo, hàm huỷ,tham số của hàm
tạo ............................................................... 81 8. Nội tuyến tự
động.................................................................................................. 91 9.Truyền các
đối tượng sang hàm ............................................................................. 93 10. Trả đối
tượng từ hàm........................................................................................... 96 11. Hàm
friend .......................................................................................................... 97 12. Bài
tập chương 3 ...............................................................................................103
CHƯƠNG 4:MẢNG, CON TRỎ VÀ THAM CHIẾU...........................................105
1. Mảng và các đối tượng........................................................................................105
2. Con trỏ đối tượng ................................................................................................107
3. Con trỏ this..........................................................................................................109
4. Toán tử new và delete .........................................................................................112
5. Tham chiếu..........................................................................................................115
6. Truyền tham số cho đối tượng ............................................................................117
7. Trả về các tham số...............................................................................................118
8. Các tham chiếu độc lập và các hạn chế...............................................................120
9. Bài tập chương 4 .................................................................................................123
CHƯƠNG 5: QUÁ TẢI HÀM .................................................................................124
1. Quá tải hàm .........................................................................................................124
2. Hàm tạo bản sao(Copy Constructor)...................................................................126
3. Sử dụng các đối tượng mặc định.........................................................................127
4. Sự quá tải và không xác
định ..............................................................................132 5. Truyền địa chỉ của hàm
quá tải ...........................................................................132 6. Bài tập chương
5 .................................................................................................136
CHƯƠNG 6: QUÁ TẢI TOÁN TỬ.........................................................................138
1. Quá tải toán tử (Operator overloading)...............................................................138
2. Quá tải toán tử nhị phân ......................................................................................144
3. Quá tải toán tử quan hệ và lý luận.......................................................................145
4. Quá tải toán tử đơn nguyên .................................................................................147
5. Hàm toán tử Friend .............................................................................................147
6
6. Toán tử gán..........................................................................................................152
7. Bài tập chương 6 .................................................................................................157
CHƯƠNG 7: TÍNH KẾ
THỪA ...............................................................................158 1. Giới thiệu tính kế
thừa.........................................................................................158 2. Điều khiển truy