Tài liệu hướng dẫn giảng dạy
Học phần 3 - Quản trị mạng Microsoft Windows Trang 433/555
Hình 3.40: Đăng nhập forum.
Tài liệu hướng dẫn giảng dạy
Học phần 3 - Quản trị mạng Microsoft Windows Trang 434/555
Bài 21
DỊCH VỤ MAIL
Tóm tắt
Lý thuyết 8 tiết - Thực hành 16 tiết
Mục tiêu Các mục chính Bài tập bắt
buộc
Bài tập làm
thêm
Kết thúc bài học này giúp
cho học viên có thể tổ
chức, cài đặt, quản trị một
hệ thống Mail Server phục
vụ việc trao đổi thư điện
tử trong hệ thống mạng
nội bộ và mạng Internet.
I. Các giao thức được sử dụng
trong hệ thống Mail.
II. Giới thiệu về hệ thống mail.
III. Một số khái niệm.
IV. Mối liên hệ giữa DNS và Mail
Server.
V. Giới thiệu các chương trình Mail
Server.
VI. Cài đặt Exchange 2003 Server.
VII. Cấu hình Microsoft Exchange
2003.
VIII. Một số tiện ích cần thiết của
Exchange Server.
Dựa vào bài
tập môn Dịch
vụ mạng
Windows
2003.
Dựa vào bài
tập môn Dịch
vụ mạng
Windows
2003.
Tài liệu hướng dẫn giảng dạy
Học phần 3 - Quản trị mạng Microsoft Windows Trang 435/555
I. Các giao thức được sử dụng trong hệ thống Mail.
Hệ thống Mail được xây dựng dựa trên một số giao thức sau: Simple Mail Transfer Protocol (SMTP),
Post Office Protocol (POP), Multipurpose Internet Mail Extensions (MIME) và Interactive Mail
Access Protocol (IMAP ) được định trong RFC 1176 là một giao thức quan trọng được thiết kế để
thay thế POP, nó cung cấp nhiều cơ chế tìm kiếm văn bản, phân tích message từ xa mà ta không tìm
thấy trong POP..
I.1. SMTP(Simple Mail Transfer Protocol).
SMTP là giao thức tin cậy chịu trách nhiệm phân phát Mail, nó chuyển Mail từ hệ thống mạng này sang
hệ thống mạng khác, chuyển Mail trong hệ thống mạng nội bộ. Giao thức SMTP được định nghĩa trong
RFC 821, SMTP là một dịch vụ tin cậy, hướng kết nối( connection-oriented) được cung cấp bởi giao
thức TCP(Transmission Control Protocol ), nó sử dụng số hiệu cổng (well-known port) 25. Sau đây
là danh sách các tập lệnh trong giao thức SMTP.
Lệnh Cú pháp chức năng
Hello HELO <sending-host> Lệnh nhận diện SMTP.
From MAIL FROM:<from-address> Địa chỉ người gởi.
Recipient RCPT TO:<to-address> Địa chỉ người nhận.
Data DATA Bắt đầu gởi thông điệp.
Reset RSET Huỷ bỏ thông điệp.
Verify VRFY <string> Kiểm tra username.
Expand EXPN <string> Mở rộng danh sách Mail.
Help HELP [string] Yêu cầu giúp đỡ.
Quit QUIT Kết thúc phiên giao dịch SMTP.
Để sử dụng các lệnh SMTP ta dùng lệnh telnet theo port 25 trên hệ thống ở xa sau đó gởi Mail thông
qua cơ chế dòng lệnh. Kỹ thuật này thỉnh thoảng cũng được sử dụng để kiểm tra hệ thống SMTP
Server, nhưng điều chính yếu ở đây là chúng ta sử dụng SMTP để minh hoạ làm cách nào Mail được
gởi qua các hệ thống khác nhau. Trong ví dụ sau minh hoạ quá trình gởi Mail thông qua cơ chế dòng
lệnh SMTP.
Tài liệu hướng dẫn giảng dạy
Học phần 3 - Quản trị mạng Microsoft Windows Trang 436/555
Hình 4.1: SMTP Session
Ngoài ra còn có một số lệnh khác như: SEND, SOML, SAML, và TURN được định trong RFC 821 là
những câu lệnh tuỳ chọn và không được sử dụng thường xuyên.
Lệnh HELP in ra tóm tắt các lệnh được thực thi. Ví dụ ta dùng lệnh HELP RSET chỉ định các thông tin
được yêu cầu khi sử dụng lệnh RSET, Lệnh VRFY và EXPN thì hữu dụng hơn nhưng nó thường bị
khoá vì lý do an ninh mạng bởi vì nó cung cấp cho người dùng chiếm dụng băng thông mạng. Ví dụ
lênh EXPN <admin> yêu cầu liệt kê ra danh sách địa chỉ email nằm trong nhóm Mail Admin. Lệnh
VRFY để lấy các thông tin cá nhân của một tài khoản nào đó, ví dụ lệnh VRFY <mac>, mac là một tài
khoản cục bộ. Trường hợp ta dùng lệnh VRFY <jane>, jane là một bí danh nằm trong tập tin aliases
thì giá trị trả về là địa chỉ Email được tìm thấy trong tập tin aliases này.
SMTP là hệ thống phân phát mail trực tiếp từ đầu đến cuối(từ nơi bắt đầu phân phát cho đến trạm
phân phát cuối cùng), điều này rất hiếm khi sử dụng. hầu hết hệ thống mail sử dụng giao thức store
and forward như UUCP và X.400, hai giao thức này di chuyển Mail đi qua mỗi hop, nó lưu trữ thông
điệp tại mỗi hop và sau đó chuyển tới hệ thống tiếp theo, thông điệp đươc chuyển tiếp cho tới khi nó
tới hệ thống phân phát cuối cùng.
Trong hình sau minh hoạ cả hai kỹ thuật store and forward và phân phát trực tiếp tới hệ thống Mail. Địa
chỉ UUCP chỉ định đường đi mà Mail đi qua để tới người nhận, trong khi đó địa chỉ mail SMTP ngụ ý là
hệ thống phân phát sau cùng.
Hình 4.2: Sơ đồ phân phối thư.
Tài liệu hướng dẫn giảng dạy
Học phần 3 - Quản trị mạng Microsoft Windows Trang 437/555
Phân phát trực tiếp(Direct delivery) cho phép SMTP phân phát mail mà không dự vào host trung gian
nào. Nếu như SMTP phân phát bị lỗi thì hệ thống cục bộ sẽ thông báo cho người gởi hay nó đưa mail
vào hàng đợi mail để phân phát sau. Bất lợi của việc phân phát trưc tiếp(direct delivery) là nó yêu cầu
hai hệ thống cung cấp đầu đủ các thông tin điều khiển mail, một số hệ thống không thể điều khiển Mail
như PC, các hệ thống mobile như laptops, những hệ thống này thường tắt máy vào cuối ngày hay
thường xuyên không trực tuyến (mail offline). Để điều khiển những trường hợp này cần phải có hệ
thống DNS được sử dụng để chuyển thông điệp tới máy chủ mail thay cho hệ thống phân phát mail
trực tiếp. Mail sau đó được chuyển từ Server tới máy trạm khi máy trạm kết nối mạng trở lại, giao thức
mạng POP cho phép thực hiện chức năng này.
I.2. Post Office Protocol.
POP là giao thức cung cấp cơ chế truy cập và lưu trữ hộp thư cho người dùng.
Có hai phiên bản của POP được sử dụng rộng rãi là POP2, POP3. POP2 được định nghĩa trong RFC
937, POP3 được định nghĩa trong RFC 1725. POP2 sử dụng 109 và POP3 sử dụng Port 110. Các câu
lệnh trong hai giao thức này không giống nhau nhưng chúng cùng thực hiện chức năng cơ bản là kiểm
tra tên đăng nhập và password của user và chuyển Mail của người dùng từ Server tới hệ thống đọc
Mail cục bột của user.
Trong khi đó tập lệnh của POP3 hoàn toàn khác với tập lệnh của POP2.
Lệnh Chức năng
USER username Cho biết thông tin về username cần nhận Mail.
PASS password Password của username cần nhận Mail.
STAT Hiển thị số thông điệp chưa được đọc tính bằng bytes.
RETR n Nhận thông điệp thứ n.
DELE n Xoá thông điệp thứ n.
LAST Hiển thị thông tin message cuối cùng.
LIST [n] Hiển thị kích thước của thông điệp thứ n.
RSET Không xoá tất cả thông điệp, và quay lại thông điệp đầu tiên.
TOP n In ra các HEADER và dòng thứ n của thông điệp.
NOOP Không làm gì.
QUIT Kết thúc phiên giao dịch POP3.
Mặc dù các câu lệnh của POP3 và POP2 khác nhau như chúng cùng thực hiện một chức năng, sau
đây là ví dụ về phiên giao dịch POP3 :
