Khả năng thay thế trùn chỉ và cá tạp bằng Artemia và trùn quế trong ương giống lươn (Monopterus albus)

Ngành nuôi lươn (Monopterus albus) đóng vai trò kinh tế quan trọng tại Việt Nam và các nước Đông Nam Á. Tuy nhiên, thách thức lớn đối với người nuôi, đặc biệt là ở giai đoạn lươn giống, là sự phụ thuộc vào nguồn thức ăn truyền thống như trùn chỉ và cá tạp. Các nguồn này thường khan hiếm, giá cao và tiềm ẩn nguy cơ lây bệnh, dẫn đến tỷ lệ hao hụt đáng kể và tổn thất kinh tế. Nghiên cứu này nhằm giải quyết những vấn đề cấp bách đó bằng cách khám phá tiềm năng của các nguồn thức ăn thay thế bền vững và an toàn sinh học. Cụ thể, chúng tôi đánh giá khả năng sử dụng sinh khối Artemia và trùn quế đông lạnh, được nuôi từ phụ phẩm nông nghiệp, để cung cấp dinh dưỡng, phòng bệnh và thúc đẩy mô hình nuôi trồng thủy sản xanh cho lươn.

Các nhà nghiên cứu thủy sản, người nuôi lươn, nhà sản xuất thức ăn thủy sản và các nhà hoạch định chính sách trong lĩnh vực nuôi trồng thủy sản.

Nghiên cứu này tập trung vào việc đánh giá hiệu quả của việc thay thế trùn chỉ và cá tạp bằng sinh khối Artemia đông lạnh và trùn quế trong quá trình ương lươn (Monopterus albus). Mục tiêu chính là phát triển các chiến lược cho ăn bền vững, tận dụng Artemia nuôi từ phụ phẩm nông nghiệp và trùn quế, nhằm chủ động nguồn thức ăn, giảm chi phí, kiểm soát bệnh tật và phát triển thủy sản xanh. Thí nghiệm được thực hiện trên hai giai đoạn: ương từ bột lên hương (10–25 ngày tuổi) và từ hương lên giống (26–56 ngày tuổi), với các nghiệm thức thức ăn khác nhau về tỷ lệ Artemia (100%, 50%, 25%, 0%) kết hợp với trùn chỉ, cá xay hoặc trùn quế đông lạnh. Các chỉ số như khối lượng trung bình, tốc độ tăng trưởng tuyệt đối, tỷ lệ sống, hệ số phân đàn và hiệu quả tài chính được phân tích kỹ lưỡng. Kết quả cho thấy, việc sử dụng 100% Artemia giúp đạt tỷ lệ sống cao nhưng lươn tăng trưởng chậm. Tuy nhiên, nghiệm thức 25% Artemia kết hợp với 75% trùn chỉ mang lại tỷ lệ sống cao (85,9%) và tốc độ tăng trưởng nhanh hơn trong giai đoạn bột lên hương. Đặc biệt, việc tăng tỷ lệ trùn chỉ trong khẩu phần ăn có thể làm giảm tỷ lệ sống do bệnh nấm. Đối với giai đoạn hương lên giống, kết quả tối ưu đạt được khi sử dụng hỗn hợp 50% cá xay và 50% trùn quế, giúp lươn tăng trưởng nhanh và hệ số phân đàn thấp. Nghiên cứu kết luận rằng việc sử dụng Artemia sinh khối và trùn quế trong ương lươn không chỉ mang lại lợi nhuận tích cực mà còn góp phần vào việc giảm chi phí sản xuất và thúc đẩy mô hình kinh tế tuần hoàn trong nuôi trồng thủy sản.