ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
KHOA Y DƯỢC
NGÔ HÀ LINH TRANG
ĐÁNH GIÁ KHẢ NĂNG CHỐNG OXY HÓA VÀ
ỨC CHẾ ENZYM α-GLUCOSIDASE CỦA
HỒNG ĐẢNG SÂM
(Codonopsis javanica (Blume) Hook. f.)
KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC NGÀNH DƯỢC HỌC
Hà Nội – 2020
ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
KHOA Y DƯỢC
NGÔ HÀ LINH TRANG
ĐÁNH GIÁ KHẢ NĂNG CHỐNG OXY HÓA VÀ
ỨC CHẾ ENZYM α-GLUCOSIDASE CỦA
HỒNG ĐẢNG SÂM
(Codonopsis javanica (Blume) Hook. f.)
KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC NGÀNH DƯỢC HỌC
KHÓA: QH2015.Y
Người hướng dẫn 1: PGS.TS. BÙI THANH TÙNG
Người hướng dẫn 2: ThS. ĐẶNG KIM THU
Hà Nội – 2020
LỜI CẢM ƠN
Trong quá trình nghiên cứu, hoàn thành khóa luận với đề tài “Đánh giá khả
năng chống oxy hóa và ức chế enzym α-glucosidase của Hồng đảng sâm (Codonopsis
javanica (Blume) Hook. f.)”, tôi đã nhận được sự giúp đỡ, hướng dẫn nhiệt tình của
PGS.TS. Bùi Thanh Tùng và ThS. Đặng Kim Thu. Bên cạnh đó là sự giảng dạy
tâm huyết của các thầy cô giáo tại Khoa Y Dược – Đại học Quốc gia Hà Nội và sự
khích lệ, cổ vũ của gia đình đã luôn bên cạnh động viên, tạo điều kiện thuận lợi để
tôi học tập, nghiên cứu cho việc hoàn thành khóa luận.
Với những tình cảm chân thành, tôi xin được bày tỏ lòng biết ơn và gửi lời
cảm ơn trân trọng nhất tới 2 thầy cô đã hướng dẫn tôi trong khóa luận này là PGS.TS.
Bùi Thanh Tùng và ThS. Đặng Kim Thu – Bộ môn Dược lý – Dược lâm sàng Khoa
Y Dược, người không chỉ tận tình hướng dẫn, giúp đỡ tôi hoàn thành đề tài này mà
còn định hướng cho tôi trên con đường sự nghiệp sắp tới.
Nhân dịp này, tôi cũng chân thành cảm ơn Khoa Y Dược đã trang bị cho tôi
cơ sở vật chất và cho phép tôi sử dụng các dụng cụ, phòng thí nghiệm để hoàn thành
khóa luận. Trong quá trình thực hiện tôi cũng nhận được sự giúp đỡ tận tình của các
thầy cô tại các bộ môn Dược lý – Dược lâm sàng, Bào chế, Dược liệu – Dược cổ
truyền và Hóa dược – Kiểm nghiệm.
Cuối cùng, tôi xin gửi lời cảm ơn sâu sắc tới gia đình và bạn bè đã luôn bên
cạnh động viên, khích lệ tôi trong lúc khó khăn cũng như trong quá trình thực hiện
khóa luận này.
Mặc dù bản thân đã nỗ lực, cố gắng song khó tránh khỏi những hạn chế, thiếu
sót. Kính mong quý thầy, cô giáo đóng góp thêm ý kiến để khóa luận được hoàn thiện
hơn.
Tôi xin chân thành cảm ơn!
Hà Nội, tháng 6 năm 2020
Tác giả khóa luận
Ngô Hà Linh Trang
MỤC LỤC
LỜI CẢM ƠN ........................................................................................................ 3
MỤC LỤC .............................................................................................................. 4
DANH MỤC KÍ HIỆU VÀ CHỮ VIẾT TẮT ...................................................... 4
DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ VÀ ĐỒ THỊ .......................................................... 7
DANH MỤC CÁC BẢNG ..................................................................................... 8
MỞ ĐẦU ................................................................................................................ 1
Chương 1. TỔNG QUAN ...................................................................................... 3
1.1. Tổng quan về bệnh tiểu đường .................................................................. 3
1.1.1. Khái niệm .............................................................................................. 3
1.1.2. Phân loại đái tháo đường ....................................................................... 3
1.1.3. Cơ chế bệnh sinh của đái tháo đường tuýp 2 .......................................... 4
1.1.4. Dịch tễ học ............................................................................................ 4
1.1.5. Các biến chứng ...................................................................................... 5
1.1.6. Phương pháp điều trị bệnh đái tháo đường............................................. 5
1.2. Enzym α-glucosidase và các chất ức chế enzym α-glucosidase ................. 5
1.2.1. Tổng quan về enzym và chất ức chế enzym ........................................... 5
1.2.2. Enzym α-glucosidase ............................................................................. 6
1.2.3. Các chất ức chế enzym α-glucosidase .................................................... 7
1.3. Quá trình oxy hóa trong cơ thể và các chất chống oxy hóa ...................... 8
1.3.1. Khái niệm .............................................................................................. 8
1.3.2. Các chất chống oxy hóa ......................................................................... 9
1.4. Các phương pháp đánh giá tác dụng ức chế enzym α-glucosidase và tác
dụng chống oxy hóa in vitro ............................................................................ 11
1.4.1. Các phương pháp đánh giá tác dụng ức chế enzym α-glucosidase in vitro
...................................................................................................................... 11
1.4.2. Các phương pháp đánh giá tác dụng chống oxy hóa in vitro ................ 12
1.5. Tổng quan về Hồng đảng sâm .................................................................. 13
1.5.1. Nguồn gốc, phân loại........................................................................... 13
1.5.2. Đặc điểm thực vật ............................................................................... 14
1.5.3. Bộ phận dùng ...................................................................................... 15
1.5.4. Thành phần hóa học ............................................................................ 15
1.5.5. Tác dụng và công dụng........................................................................ 16
Chương 2. ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU ...................... 18
2.1. Nguyên vật liệu và thiết bị ........................................................................ 18
2.1.1. Đối tượng nghiên cứu .......................................................................... 18
2.1.2. Chuẩn bị mẫu nghiên cứu .................................................................... 18
2.1.3. Hóa chất, dung môi ............................................................................. 18
2.1.4. Thiết bị, dụng cụ ................................................................................. 19
2.2. Nội dung nghiên cứu................................................................................. 19
2.3. Phương pháp nghiên cứu ......................................................................... 19
2.3.1. Phương pháp chiết xuất ....................................................................... 19
2.3.2. Phương pháp đánh giá tác dụng chống oxy hóa của cao rễ Hồng đảng sâm
theo phương pháp DPPH ............................................................................... 20
2.3.3. Phương pháp đánh giá tác dụng ức chế enzym α-glucosidase in vitro của
cao rễ Hồng đảng sâm ................................................................................... 21
2.4. Phương pháp xử lí số liệu ......................................................................... 22
Chương 3. KẾT QUẢ .......................................................................................... 24
3.1. Quy trình chiết xuất và phân đoạn dịch chiết của cao rễ Hồng đảng sâm
.......................................................................................................................... 24
3.2. Đánh giá tác dụng chống oxy hóa của các phân đoạn dịch chiết rễ Hồng
đảng sâm theo phương pháp DPPH ............................................................... 25
3.3. Đánh giá tác dụng ức chế enzym α-glucosidase in vitro của các phân đoạn
dịch chiết rễ Hồng đảng sâm ........................................................................... 27
Chương 4. BÀN LUẬN........................................................................................ 30
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ ............................................................................. 32
TÀI LIỆU THAM KHẢO ..................................................................................... 1