M T S KINH NGHI M XÂY D NG
TH VI N THÂN THI N TRONG ĐI U KI N D Y H C HAIƯ
BU I TRÊN NGÀY TR NG TI U H C ƯỜ
PH N 1: ĐT V N Đ
1.1- LÍ DO VI T SÁNG KI N:
Sách báo có v trí đc bi t quan tr ng đi v i đi s ng xã h i nh Lê Nin đã ư
nói: “Không có sách thì không có tri th c, không có tri th c” . Có ng i đã ví ườ
Th vi n chính là linh h n c a tr ng h c”.ư ườ
Đúng v y th vi n tr ng h c là m t b ph n tr ng y u, là trung tâm sinh ư ườ ế
h at văn hóa và khoa h c c a nhà tr ng. Th vi n góp ph n nâng cao ch t ườ ư
l ng gi ng d y c a giáo viên, b i d ng ki n th c c b n v khoa h c và xâyượ ưỡ ế ơ
d ng thói quen t h c, t nghiên c u cho h c sinh, t o c s t ng b c thay đi ơ ướ
ph ng pháp d y và h c. Đng th i, th vi n tham gia tích c c vào vi c b iươ ư
d ng t t ng chính tr và xây d ng n p s ng văn hóa m i cho các thành viênưỡ ư ưở ế
nhà tr ng” (Tài li u b i d ng nghi p v th vi n tr ng ph thông- Vũ Báườ ưỡ ư ườ
Hòa ch biên).
V i nhà tr ng, sách báo l i có ý nghĩa quan tr ng vì nó là ng i b n g n ườ ườ
gũi nh t, là h c li u c n thi t nh t c a th y và trò. H c sinh c n có sách giáo ế
khoa, sách bài t p, sách tham kh o đ h c t p và rèn luy n. Giáo viên c n có
sách giáo khoa, sách nghi p v , sách tham kh o đ gi ng d y và b i d ng ưỡ
chuyên môn, không ng ng nâng cao ki n th c . ế
Nhi m v c a th vi n tr ng h c là ph c v cho vi c gi ng d y và h c ư ườ
t p góp ph n tích c c vào vi c nâng cao ch t l ng giáo d c. Đ vi c gi ng ượ
d y và h c t p đc t t, công tác ph c v b n đc trong th vi n tr ng h c ượ ư ườ
ph i đc th ng xuyên, liên t c, ph i luôn luôn thay đi cách ph c v đ thu ượ ườ
hút b n đn v i th vi n ngày càng nhi u. ế ư
Th i kinh t th tr ng làm cho qu th i gian c a m i ng i nh b rút ế ườ ườ ư
ng n l i, không dành cho vi c đc sách, có chăng ch dành cho văn hóa nghe nhìn
đang “l n át” văn hóa đc. Và khi đc h i v th vi n tr ng mình, nhi u b n ượ ư ườ
h c sinh c p TH ng c nhiên: “Trong tr ng cũng có th vi n à?”. Th c t đó ườ ư ế
1
cho th y, th vi n tr ng h c là nhân t góp ph n đi m i ph ng pháp gi ng ư ườ ươ
d y, thay l i đc chép truy n th ng và góp ph n hình thành “văn hóa đc”
đang d n mai m t trong gi i tr .
H th ng th vi n tr ng h c ch m phát tri n c v s l ng và ch t ư ườ ượ
l ng. C s v t ch t thi u th n, các đu sách ch a phong phú, không đcượ ơ ế ư ượ
c p nh t đã d n t i tình tr ng nghèo nàn n i dung và ch m thông tin, ph ng ươ
pháp qu n lý ch a khoa h c,… đó là th c tr ng đang di n ra nhi u th vi n ư ư
hi n nay. Th m chí nhi u tr ng n u có th vi n cũng ch là hình th c, không ườ ế ư
phát huy đc hi u qu , r t ít khi th y h c sinh lên tra c u tài li u.ượ
Đng tr c s phát tri n nh vũ bão c a công ngh thông tin, nào là games, ướ ư
chat... v i nhi u trò ch i ngày càng đa d ng, phong phú, h p d n đã lôi cu n gi i ơ
tr tham gia r t nhi u. Vì v y vi c ham mê đc sách, đc báo c a các em ngày
càng h n ch . ế
Nh chúng ta bi t b t kì m t tr ng ti u h c nào thì m ng th vi n làư ế ườ ư
m t m ng quan tr ng v i c giáo viên và h c sinh. Vi c xây d ng th vi n thân ư
thi n s góp ph n đy m nh ho t đng đc sách c a c giáo viên và h c sinh,
ta có th hi u khái ni m th vi n thân thi n nh sau: th vi n thân thi n là n i ư ư ư ơ
mang l i cho b n đc nhi u l i ích ngoài m c đích đc sách, là th vi n c n t o ư
đi u ki n thu n l i nh t cho b n đc phát tri n các ti m năng c a mình m t
cách toàn di n - đó là m t không gian h c t p m , t o đi u ki n cho b n đc
ti p c n thông tin, xây d ng thói quen đc sách và tích c c tham gia các ho tế
đng c a th vi n , t đó th vi n đã h tr tích c c cho vi c d y và h c . Nh ư ư ư
chúng ta đã bi t sách là ng i th y th hai đi v i m i con ng i, vi c h c t pế ườ ư
su t đi là m c tiêu c a giáo d c .
Trên th c t Ti u h c là b c h c n n t ng, b c d y ch đ d y ng i, ế ườ
hình thành cho h c sinh nh ng khái ni m đu tiên v khoa h c, đo đc, l i
s ng. Cùng v i bài h c theo ch ng trình sách giáo khoa thì sách th vi n (Sách ươ ư
tham kh o, sách kim đng, báo,…) m ra cho h c sinh m t chân tr i nh n th c
m i - đó các em v a khám phá khoa h c v a lĩnh h i nh ng bài h c làm
ng i. ườ
2
Trong đi u ki n d y h c hai bu i trên ngày hi n nay, g n nh ph n l n ư
th i gian h c sinh h c tr ng, n u th vi n không th t s thân thi n đ cu n ườ ế ư
hút các em thì qu th i gian đn v i th vi n c a các em ch bó h p vào nh ng ế ư
gi ra ch i. ơ
V i đi t ng h c sinh ti u h c do đc đi m tâm sinh lí: luôn thích ượ
nh ng đi u m i l , a khám phá nên nh ng sách, truy n có n i dung hay, hình ư
nh đp luôn kích thích và t o s h ng thú m nh m cho các em. Vi c hình
thành thói quen đc sách n u đc quan tâm ngay t đ tu i này thì s có tác ế ượ
đng to l n đi v i cu c đi c a m i con ng i. Vi c xây d ng th vi n thân ườ ư
thi n là c u n i đa sách đn v i h c sinh, đ các em yêu sách, cùng v i nhà ư ế
tr ng th c hi n m c tiêu giáo d c con ng i. Làm th nào đ th vi n phátườ ườ ế ư
huy t i đa vai trò và nhi m v c a mình? ng i th th c n làm gì đ đa sách ườ ư ư
t i b n đc m t cách thân thi n nh t và c n làm nh ng vi c c th nào đ xây
d ng thành công mô hình th vi n thân thi n? Xu t phát t nh n th c trên cũng ư
nh th c ti n công tác th vi n c a tr ng tôi mà tôi đã l a ch n sáng ki n này:ư ư ườ ế
M t s kinh nghi m xây d ng th vi n thân thi n trong đi u ki n d y h c ư
hai bu i trên ngày tr ng ti u h c ườ .
1.2- M C ĐÍCH VI T SÁNG KI N KINH NGHI M:
Sáng ki n đc th c hi n nh m rút ra nh ng kinh nghi m, cách th c đế ượ
lôi cu n b n đc đn v i th vi n- phát huy t i đa v n tài li u c a th vi n. ế ư ư
Th c hi n vi c luân chuy n sách th ng xuyên giúp h c sinh và giáo viên đc ườ ượ
ti p c n sách m i lúc, m i n i…kh i d y ni m ham mê đc sách c a b n đc.ế ơ ơ
1.3- PH M VI VÀ ĐI T NG ÁP D NG: ƯỢ
Đi t ng nghiên c u c a sáng ki n này là t p th cán b giáo viên và ượ ế
toàn b các em h c sinh trong tr ng ti u h c , v i th i gian nghiên c u và tri n ườ
khai sáng ki n là 1 năm( T năm h c 2012-2013)ế
3
1.4- TH C TR NG:
1.4.1 Thu n l i:
Nhà tr ng ngày càng nh n đc s quan tâm và ch đo c th c aườ ượ
Phòng giáo d c v vi c nâng cao ch t l ng ho t đng c a th vi n . ư ư
Ban giám hi u r t quan tâm đn công tác th vi n , luôn chú tr ng đu t ế ư ư
vào vi c xây d ng c s v t ch t, v n tài li u cho th vi n nên sách - báo ph c ơ ư
v cho vi c d y và h c c a giáo viên và h c sinh t ng đi đy đ. ươ
T năm h c 2005-2006, th vi n nhà tr ng đã đc công nh n là “Th ư ườ ư ư
viên chu n qu c gia”.
C s v t ch t: Phòng th vi n đc b trí trên t ng 2 v i h th ng bànơ ư ượ
đc đúng tiêu chu n, có kho sách riêng, đm b o đ ánh sáng, thoáng mát, s ch
s
Cán b th vi n chuyên, nhi t tình c i m . Luôn đi m i hình th c ph c ư
v b n đc.
Đi ngũ cán b giáo viên và các em h c sinh r t ham đc sách.
1.4.2 Khó khăn:
Ngu n kinh phí dành cho th vi n còn h n h p, vi c tu s a c s v t ch t ư ơ
còn ít, v n tài li u nghèo nàn, ch a phong phú. ư
H c sinh nh , tinh th n t tìm sách không cao, th v i sách. Nhi u em ơ
ch a có thói quen đn th vi n , ch a có kĩ năng tìm, m n và đc.ư ế ư ư ượ
Ph huynh h c sinh nông thôn nghèo, b n công vi c và ph n l n ch a ư
nh n th c rõ vai trò c a sách đi v i con em h nên nh h ng đn m t s ưở ế
phong trào ng h và quyên góp sách do th vi n đ ra ( c th nh phong trào ư ư
“Xây d ng t sách dùng chung”, Góp m t cu n sách nh , đc nghìn cu n sách
hay”...).
4
Vi c d y h c hai bu i trên ngày làm cho giáo viên ít có th i gian tìm hi u
nh ng sách hay đ t v n cho h c sinh tìm đc. ư
Cán b th vi n còn ph i kiêm nhi m thêm công tác thi t b ,chuyên môn, ư ế
nghi p v và kĩ năng t ch c các ho t đng th vi n c a th th còn h n ch . ư ư ế
Th vi n m c a ph c v b n đc không th ng xuyên, h c sinh đcư ườ
sách m t cách b đng và h c sinh cho r ng th vi n là c a th th , c a giáo ư ư
viên, c a nhà tr ng, không ph i dành cho h c sinh. ườ
Đng tr c yêu c u đt ra c a ng i làm công tác th vi n và tr c ướ ườ ư ướ
nh ng thu n l i khó khăn trên, tôi luôn băn khoăn trăn tr làm th nào đ nh ng ế
quy n sách hay, sách quý đn tay b n đc m t cách g n gũi, thích thú và mang ế
l i l i ích, góp ph n nâng cao ch t l ng d y h c. ượ
PH N 2: N I DUNG
2.1- M T S BI N PHÁP TH C HI N XÂY D NG TH VI N THÂN Ư
THI N:
2.1.1 Bi n pháp th nh t: Làm t t công tác tuyên truy n .
Cán b th vi n l p k ho ch chi ti t cho t ng ho t đng, k t h p v i ư ế ế ế
ban Giám hi u duy t k ho ch đ đm b o tính kh thi. ế
Tuyên truy n đn giáo viên v tác d ng c a vi c xây d ng th vi n thân ế ư
thi n, s giúp giáo viên trong công tác giáo d c h c sinh, đ t đó giáo viên ch
nhi m tích c c ph i h p v i cán b th vi n trong công tác luân chuy n sách, ư
gi i thi u sách và ki m soát vi c đc sách c a h c sinh.
Tuyên truy n đn h c sinh m t cách sáng t o đ các em th y đc tác ế ư
d ng c a vi c đc sách v i các hình th c tuyên truy n nh : gi i thi u sách ư
5