ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ
---------- -----------
ĐÀO THỊ HỒNG DUYÊN
QUAN HỆ THƢƠNG MẠI QUA BIÊN GIỚI
GIỮA VIỆT NAM VÀ TRUNG QUỐC
- THỰC TẾ Ở LẠNG SƠN
LUẬN VĂN THẠC SỸ KINH TẾ ĐỐI NGOẠI
HÀ NỘI – NĂM 2010
ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ
---------------------
ĐÀO THỊ HỒNG DUYÊN
QUAN HỆ THƢƠNG MẠI QUA BIÊN GIỚI
GIỮA VIỆT NAM VÀ TRUNG QUỐC
- THỰC TẾ Ở LẠNG SƠN
Chuyên ngành: Kinh tế thế giới & Quan hệ kinh tế quốc tế
Mã số: 60 31 07
LUẬN VĂN THẠC SỸ KINH TẾ ĐỐI NGOẠI
NGƢỜI HƢỚNG DẪN KHOA HỌC: TS. LÊ KIM SA
HÀ NỘI – NĂM 2010
MỤC LỤC
DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU VÀ CHỮ VIẾT TẮT………………..……...
i
DANH MỤC BẢNG SỐ LIỆU …..……..………………………………...
ii
MỞ ĐẦU…………………………………………………………...………
1
CHƢƠNG 1: MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ
THƢƠNG MẠI QUA BIÊN GIỚI………………………………...……..
7
1.1. Khái niệm, đặc trƣng và hình thức của quan hệ thƣơng mại qua biên giới
7
1.1.1.Khái niệm thương mại qua biên giới………………..…….….......
7
1.1.2. Lý thuyết thương mại quốc tế …………….………….……..…...
8
1.1.3. Đặc trưng của quan hệ thương mại qua biên giới……………….
10
1.1.4. Hình thức của quan hệ thương mại qua biên giới……………….
12
1.2. Vai trò của quan hệ thƣơng mại qua biên giới....................................
12
1.2.1.Vai trò đối với Trung Quốc ………………………………..…….
13
1.2.2. Vai trò đối với Việt Nam ………………………..……...………
14
1.3. Chính sách biên mậu của hai nƣớc Việt Nam và Trung Quốc.........
18
1.3.1. Chính sách biên mậu của Trung Quốc…………………….……..
18
1.3.2. Chính sách của Việt Nam về quan hệ thương mại cửa khẩu biên giới..
24
CHƢƠNG 2: THỰC TRẠNG QUAN HỆ THƢƠNG MẠI QUA BIÊN
GIỚI VIỆT NAM VÀ TRUNG QUỐC – THỰC TẾ Ở LẠNG SƠN…...
28
2.1. Tổng quan về quan hệ thƣơng mại qua biên giới giữa Việt Nam và Trung Quốc
28
2.1.1. Quy mô, tốc độ, kim ngạch……………………..…….…..……...
32
2.1.2. Cơ cấu trao đổi thương mại……………………………..………
36
2.1.2.1. Cơ cấu mặt hàng xuất khẩu từ Việt Nam sang Trung Quốc
36
2.1.2.2. Cơ cấu mặt hàng nhập khẩu của Việt Nam từ Trung Quốc
42
2.1.2.3. Thực trạng buôn lậu và đấu tranh chống buôn lậu hàng
hóa qua biên giới Việt Trung…………………..…………………..
46
2.1.2.4. Chủ thể tham gia xuất nhập khẩu hàng hóa……………….
50
2.2. Đánh giá chung về quan hệ hợp tác kinh tế thƣơng mại Việt Nam
– Trung Quốc………………………………………………………....……
51
2.2.1. Thành tựu……………………………..………………………….
51
2.2.2. Hạn chế và nguyên nhân………………………..………………..
54
2.2.2.1. Hạn chế…………………………………………………….
54
2.2.2.2. Nguyên nhân……………..………………….…………….
58
2.3. Thực trạng quan hệ thƣơng mại qua biên giới Việt Nam và Trung
Quốc tại tỉnh Lạng Sơn…………………………………………..………..
63
2.3.1. Khái quát………………………………...……………………….
63
2.3.2. Hoạt động thương mại đường biên tại Lạng Sơn – Trung Quốc...
66
2.3.2.1. Kim ngạch xuất nhập khẩu………………………………..
66
2.3.2.2. Cơ cấu mặt hàng XNK của tỉnh Lạng Sơn với Trung Quốc…..
68
2.3.3. Tình hình buôn lậu ở tỉnh Lạng Sơn…………..………………..
72
2.4. Nhận xét về thƣơng mại qua biên giới giữa Lạng Sơn và Trung Quốc .
76
2.4.1. Điểm mạnh………..…………….……………………………….
76
2.4.2. Điểm yếu…………….…………………………………………...
78
2.4.3. Cơ hội………………..……………….………………………….
79
2.4.4.Thách thức……………..……………..…………………………..
80
CHƢƠNG 3: GIẢI PHÁP THÚC ĐẨY HOẠT ĐỘNG THƢƠNG MẠI
QUA BIÊN GIỚI GIỮA VIỆT NAM VÀ TRUNG QUỐC NÓI
CHUNG VÀ TỈNH LẠNG SƠN NÓI RIÊNG……………….…………..
81
3.1. Quan hệ thƣơng mại qua biên giới giữa Việt Nam và Trung Quốc
trong bối cảnh quốc tế mới……….………………………………….…….
81
3.1.1. Những nhân tố thúc đẩy quan hệ thương mại qua biên giới……..
81
3.1.2. Những vấn đề tồn tại……………………………..………..……..
85
3.2. Định hƣớng và triển vọng thƣơng mại qua biên giới giữa Việt Nam
và Trung Quốc – Thực tế ở Lạng Sơn……………………………….……
88
3.2.1. Định hướng về thương mại qua biên giới giữa Việt Nam và Trung Quốc
88
3.2.2. Triển vọng về thương mại qua biên giới giữa Việt Nam và Trung Quốc
89
3.2.2.1. Triển vọng kim ngạch XNK hai nước đến năm 2015…….
90
3.2.2.2. Triển vọng mặt hàng XNK giữa hai nước trong những năm tới..
91
3.3. Giải pháp đẩy mạnh hoạt động thƣơng mại qua biên giới giữa Việt
Nam và Trung Quốc nói chung và tại tỉnh Lạng Sơn nói riêng…...........
93
3.3.1. Giải pháp về phía nhà nước……………………………….……..
93
3.3.2. Giải pháp về phía tỉnh Lạng Sơn………………….……………..
104
3.3.3. Giải pháp về phía doanh nghiệp……………………..………….
108
KẾT LUẬN………………………………………………………………...
110
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO… ……………………….……….
112