ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC TỰ NHIÊN
NGUYỄN THỊ THÙY NHUNG
CÁC PHẢN ỨNG CỦA MÀNG TẾ BÀO
ĐỐI VỚI TÁC DỤNG CỦA CÁC XUNG ĐIỆN
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC
Hà Nội - 2010
ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC TỰ NHIÊN
NGUYỄN THỊ THÙY NHUNG
CÁC PHẢN ỨNG CỦA MÀNG TẾ BÀO
ĐỐI VỚI TÁC DỤNG CỦA CÁC XUNG ĐIỆN
Ngành : Vât lý
Chuyên ngành : Vật lý lý thuyết và vật lý toán.
Mã số : 60. 44. 01
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC :
GS. TSKH. Nguyễn Ái Việt
Hà Nội – 2010
Mục lục
Lời cảm ơn 3
Mở đầu 5
1 Tổng quan về màng tế bào 8
1.1 Khái niệm màng tế bào . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 9
1.2 Thành phần cấu tạo của màng tế bào . . . . . . . . . . . . 10
1.3 Sự vận chuyển chất hoà tan qua màng . . . . . . . . . . . 12
2 Thuyết electroporation 18
2.1 Trạng thái không thuận nghịch của hiện tượng electroporation 21
2.2 Trạng thái khả nghịch của hiện tượng electroporation . . 22
2.3 Những ảnh hưởng của điện thế chuyển màng . . . . . . . . 23
3 Phương pháp kết hợp 26
3.1 MôhìnhKotnik........................ 26
3.2 Mô hình xấp xỉ Wanda . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 34
3.3 Các bước tiến hành và kết quả . . . . . . . . . . . . . . . . 38
3.3.1 Các xung dài và xung cực ngắn . . . . . . . . . . . 38
3.3.2 Tế bào thường và tế bào ung thư . . . . . . . . . . 42
3.3.3 Mitochondria_ mô hình tế bào ba lớp màng . . . . 46
4 Kết luận 49
1
Danh sách hình vẽ
1 Màngtếbàoplasma ..................... 5
1.1 Cấu trúc hai lớp của màng sinh học . . . . . . . . . . . . . 10
1.2 Thí nghiệm phát hiện vai trò của các kênh ion . . . . . . . 17
1.3 Sơ đồ dòng ion đi qua một kênh theo thời gian . . . . . . . 17
3.1 Mô hình màng tế bào . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 29
3.2 màng trong (gián đoạn) và màng ngoài (liên tục) Vmđối với
trường hợp xung dài. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 38
3.3 màng trong (gián đoạn) và màng ngoài (liên tục) Vmđối với
trường hợp xung ngắn. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 38
3.4 Điện thế màng đối với các xung dài. . . . . . . . . . . . . . 39
3.5 Điện thế màng đối với các xung ngắn hơn . . . . . . . . . 39
3.6 Điện thế cảm ứng biến đổi theo thời gian do kích thích của
trường điện một chiều. Đường gạch: kết quả của Kotnik [1],
đường liền: những tính toán của chúng tôi. . . . . . . . . . 40
3.7 Điện thế cảm ứng biến đổi theo thời gian do kích thích của
trường điện một chiều. Đường gạch: kết quả của Kotnik [1],
đường liền: những tính toán của chúng tôi. . . . . . . . . . 40
3.8 Điện thế cảm ứng thay đổi theo thời gian khi chịu kích thích
của xung điện hình thang. Đường gạch: kết quả của Kotnik
[1], đường liền: những tính toán của chúng tôi. . . . . . . . 40
3.9 Điện thế cảm ứng thay đổi theo thời gian khi chịu kích thích
của xung điện hình thang. Đường gạch: kết quả của Kotnik
[1], đường liền: những tính toán của chúng tôi. . . . . . . . 40
2
3.10 Mật độ dòng qua lỗ (Đường gạch) và qua tụ (Đường liền)
trong trường hợp xung dài . . . . . . . . . . . . . . . . . . 41
3.11 Mật độ lỗ theo thời gian đối với tác dụng của các xung dài 41
3.12 Mật độ dòng qua lỗ (Đường gạch) và qua tụ (Đường liền)
trong trường hợp xung ngắn . . . . . . . . . . . . . . . . . 41
3.13 Mật độ lỗ theo thời gian đối với tác dụng của các xung ngắn 41
3.14 Điện thế của màng TB (Đường liền) và của màng bào quan
(Đường gạch) của TB B thường . . . . . . . . . . . . . . . 43
3.15 Điện thế của màng TB (Đường liền) và của màng bào quan
(Đường gạch) của TB B ung thư. . . . . . . . . . . . . . . 43
3.16 Điện thế của màng TB (Đường liền) và của màng bào quan
(Đường gạch) của TB B thường, sử dụng các thông số mới. 44
3.17 Điện thế của màng tế bào (Đường liền) và của màng bào
quan (Đường gạch) của TB B ung thư, sử dụng các thông
sốmới.............................. 44
3.18 Sự phân bố năng lượng của TB B thường theo tần số,
(Đường đậm: màng trong, đường liền nhạt: màng ngoài,
đường gạch: môi trường ngoài). . . . . . . . . . . . . . . . 45
3.19 Sự phân bố năng lượng của TB B ung thư theo tần số,
(Đường đậm: màng trong, đường liền nhạt: màng ngoài,
đường gạch: môi trường ngoài). . . . . . . . . . . . . . . . 45
3.20 Năng lượng tiêu thụ đối với trường hợp xung, (Đường liền:
TB B ung thư, đường gạch: TB B thường). . . . . . . . . . 46
3.21 Sự phụ thuộc của các điện thế vào tần số. Đường đậm: TB,
đường gạch: mito. trong, đường chấm: mito. ngoài, đường
liền: màng trong kết hợp. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 48
3.22 Tỉ lệ điện thế. đường liền: |∆Ψoutermito|/|∆Ψcell|, đường gạch:
|∆Ψinnermito|/|∆Ψcell|..................... 48
3