Quan điểm của Mác - Ănghen về vật chất: Đề tài nghiên cứu chi tiết

TiÓu luËn triÕt häc

PhÇn I: Më ®Çu

Trong lÞch sö triÕt häc M¸c - Lªnin kh¸i niÖm vËt chÊt ®îc hiÓu lµ tÊt

c¶ nh÷ng g× tån t¹i kh¸ch quan tøc lµ nh÷ng sù tån t¹i cña nã kh«ng phô thuéc

vµo ý thøc cña con ngêi, kh«ng phô thuéc vµo quan niÖm cña con ngêi.

Theo ®ã th× vËt chÊt lµ v« cïng v« tËn, lµ kh«ng cã giíi h¹n, nã tån t¹i gi÷a v«

lîng c¸c h×nh thøc kh¸c nhau, cã thÓ lµ nh÷ng tån t¹i mµ con ngêi ®· biÕt

hoÆc lµ nh÷ng tån t¹i mµ con ngêi cha biÕt. §ã lµ nh÷ng vËt chÊt tù nhiªn

hoÆc lµ nh÷ng tån t¹i cña vËt chÊt trong ®êi sèng x· héi. VËt chÊt tån t¹i v«

cïng lín vÝ dô nh thiªn hµ, hoÆc v« cïng bÐ lµ nh÷ng h¹t c¬ b¶n. §ã cã thÓ lµ

nh÷ng tån t¹i mµ ngêi ta trùc tiÕp gi¸c quan ®îc nhng còng cã thÓ lµ

nh÷ng tån t¹i mµ kh«ng thÓ trùc tiÕp gi¸c quan ®îc nhng nã lµ tån t¹i kh¸ch

quan. VËt chÊt víi t c¸ch lµ tån t¹i kh¸ch quan th× kh«ng tån t¹i c¶m tÝnh cã

nghÜa lµ con ngêi kh«ng thÓ dïng gi¸c quan ®Ó nhËn biÖt nhng vËt chÊt víi

t c¸ch lµ nh÷ng biÓu hiÖn tån t¹i cô thÓ díi nh÷ng h×nh thøc nhÊt ®Þnh th× nã

tån t¹i c¶m tÝnh. Th«ng qua ®ã th× con ngêi míi nhËn thøc ®îc vÒ nã. Khi

nh¾c tíi vËt chÊt ta kh«ng thÓ nh¾c tíi vËn ®éng, thêi gian vµ kh«ng gian lµ

c¸c ph¹m trï liªn quan tíi sù tån t¹i vËt chÊt. Theo quan ®iÓm tríc M¸c th×

vËt chÊt chØ lµ sù chuyÓn dÞch vÞ trÝ c¸c vËt thÓ trong kh«ng gian vµ thêi gian.

§ã lµ mét quan niÖm rÊt h¹n chÕ v× nã kh«ng bao qu¸t hÕt mäi h×nh thøc cña

thÕ giíi. Cßn trong triÕt häc M¸c th× kh¸i niÖm vËn ®éng ®îc bao qu¸t h¬n:

vËn ®éng lµ toµn bé nh÷ng sù thay ®æi nãi chung.ThÕ giíi vËt chÊt lµ v« cïng

v« tËn, do ®ã sù vËn ®éng cña vËt chÊt còng biÓu hiÖn díi v« lîng c¸c h×nh

thøc, ph¬ng thøc kh¸c nhau. Cho ®Õn tËn ngµy nay tr×nh ®é khoa häc ph¸t

triÓn th× con ngêi ®· kh¸m ph¸ vµ vËn dông 5 h×nh thøc vËn dông sau: VËn

®éng vËt lý, vËn ®éng c¬ giíi, vËn ®éng sinh vËt, vËn ®éng x· héi, vËn ®éng

ho¸. 5 h×nh thøc vËn ®éng trªn kh«ng tån t¹i biÖt lËp mµ nã cã mèi quan hÖ

¶nh hëng lÉn nhau, chuyÓn ho¸ cho nhau do ®ã vËn ®éng ®ãng vai trß lµ

ph¬ng thøc cña vËt chÊt, nã lµ ph¬ng thøc ®Ó vËt chÊt kh«ng ngõng ph¸t

Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software

http://www.foxitsoftware.com For evaluation only.

TiÓu luËn triÕt häc

triÓn. Cßn kh«ng gian vµ thêi gian th× l¹i lµ hai h×nh thøc tån t¹i c¬ b¶n cña

mçi tån t¹i vËt chÊt.

§Ó viÕt bµi tiÓu luËn triÕt häc em xin chän ®Ò tµi: "Quan ®iÓm cña M¸c -

¡nghen vÒ vËt chÊt".

Do kiÕn thøc vµ tÇm hiÓu biÕt cßn h¹n chÕ nªn bµi viÕt cña em kh«ng

tr¸nh khái sai sãt rÊt mong ®îc c« gi¸o xem xÐt vµ gãp ý kiÕn cho bµi tiÓu

luËn cña em ®îc hoµn thiÖn h¬n.

Em xin ch©n thµnh c¶m ¬n!

Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software

http://www.foxitsoftware.com For evaluation only.

TiÓu luËn triÕt häc

PhÇn II: Néi dung

I. VËt chÊt vµ c¸c h×nh thøc tån t¹i cña nã

1. Ph¹m trï vËt chÊt.

VËt chÊt víi t c¸ch lµ ph¹m trï triÕt häc ®· cã lÞch sö kho¶ng 2500

n¨m. Ngay tõ lóc míi ra ®êi xung quanh ph¹m trï vËt chÊt ®· diÔn ra cuéc ®Êu

tranh kh«ng khoan nhîng gi÷a chñ nghÜa duy vËt vµ chñ nghÜa duy t©m.

§ång thêi, gièng nh mäi ph¹m trï kh¸c, ph¹m trï vËt chÊt cã qu¸ tr×nh ph¸t

sinh vµ ph¸t trØªn g¾n liÒn víi ho¹t ®éng thùc tiÔn cña con ngêi vµ víi sù hiÓu

biÕt cña con ngêi vÒ thÕ giíi tù nhiªn.

Theo quan ®iÓm cña chñ nghÜa duy t©m th× thùc thÓ cña thÕ giíi tù nhiªn

cña thÕ giíi, c¬ së cña mäi tån t¹i lµ mét b¶ng nguyªn tinh thÇn nµo ®ã, cã thÓ

lµ "ý chÝ" cña thîng ®Ð, "ý niÖm tuyÖt ®èi" vv ch¼ng h¹n, Plat«n nhµ triÕt

häc duy t©m kh¸ch quan lín nhÊt thêi cæ cho r»ng vËt chÊt b¾t nguå tõ "ý

niÖm", sù vËt c¶m tÝnh lµ c¸i bãng cña "ý niÖm". MÆt kh¸c, «ng tá ra c¨m thï

c¨m thï chñ nghÜa duy vËt, kÕt téi c¸c nhµ duy vËt, nhÊt lµ c¸c m«n ®å cña

§em« out lµ vÞ thÇn - mét téi kÕt ¸n tö h×nh theo luËt cña Aten thêi bÊy giê, vµ

®· ®èt hÕt t¸c phÈm cña §ªm«rit. Hªghen nhµ duy t©m kh¸ch quan t©m cña

triÕt häc cæ ®iÓn §øc cho r»ng "vËt chÊt lµ do ý niÖm tuyÖt ®èi sinh ra". MÆt

kh¸c, «ng cã th¸i ®é thiªn lÞch ®èi víi chñ nghÜa duy vËt, ®· cè t×nh xuyªn t¹c,

vu khèng triÕt häc duy vËt cña Heraclit vµ £piquya. BÐccli ®· hÖ thèng ho¸

mét sè quan ®iÓm cña chñ nghÜa duy t©m chñ quan ®a ra mét sè c«ng thøc

chung:"tå t¹i tøc lµ ®îc tri gi¸c". ý nghÜa cña c«ng thøc lµ mäi sù tån t¹i

trong chõng mùc con ngêi c¶m thÊy chóng, c¸i g× ngoµi tri gi¸c lµ kh«ng tån

t¹i, kh«ng cã chñ thÎ th× kh«ng cã kh¸ch thÓ c«ng thøc nµy ®· phñ nhËn kh¸ch

quan sù tån t¹i cña vËt chÊt, kÓ c¶ con ngêi, tÊt yÕu dÉn tíi chñ nghÜa duy

ng·, nghÜa lµ ngoµi c¸i t«i ra th× kh«ng cã c¸i g× hÕt.

Vµo thêi kú cæ ®¹i c¸c nhµ triÕt häc duy vËt ®· ®ång nhÊt vËt chÊt nãi

chung lµ nh÷ng d¹ng cô thÓ cña nã, tøc lµ nh÷ng vËt thÓ h÷u h×nh c¶m tÝnh

®ang tån t¹i ë thÕ giíi bªn ngoµi. ë Trung Hoa thêi cæ ®¹i, c¸c nhµ duy vËt coi

Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software

http://www.foxitsoftware.com For evaluation only.

TiÓu luËn triÕt häc

khÝ lµ thùc thÓ cña thÕ giíi ë Ên §é thêi cæ ®¹i ph¸i Ngaya - VaisÕika coi

nguyªn tö lµ thùc thÓ cña thÕ giíi ë Hy L¹p cæ ®¹i, Talet coi thùc thÓ cña thÕ

giíi lµ nws Anaximen coi thù thÓ Êy lµ khÝ Hªraclit coi thùc thÓ Êy lµ löa. Phñ

nhËn quan ®iÓm thùc thÓ cña thÕ giíi lµ mét chÊt cô thÓ, ¡mpª®ocl¬ ®· coi

thùc thÓ vµ kh«ng khÝ Anaximanctr¬ cho r»ng thùc thÓ vÒ thÕ giíi lµ mét b¶n

nguyªn tö kh«ng x¸c ®Þnh vÒ chÊt, v« tËn vÒ mÆt lîng, ®ã lµ Apeir«n. §Ønh

cao cña t tëng duy vËt cæ ®¹i vÒ vËt lµ thuyÕt nguyªn tö cña L¬xip, vµ

§ªm«grip… Nguyªn tö lµ c¸c phÇn tö cùc nhá, cøng kh«ng thÓ x©m nhËp

®îc kh«ng c¶m gi¸c ®îc. Nguyªn tö cã nhiÒu lo¹i sù kÕt hîp hoÆc t¸ch rêi

nguyªn tö theo trËt tù kh¸c nhau cña kh«ng gian t¹o nªn toµn bé thÕ giíi.

ThuyÕt nguyªn tö cßn mang tÝnh chÊt ph¸c nhng pháng ®o¸n thiªn tµi Êy vÒ

cÊu t¹o vËt chÊt ®· cã ý nghÜa ®Þnh híng ®èi víi sù ph¶t triÓn khoa häc nãi

chung ®Æc biÖt lµ vËt lý häc khi ph¸t hiÖn ra sù tån t¹i hiÖn thùc cña nguyªn

tö.

2. Theo quan niÖm vÒ vËt chÊt thêi cËn ®¹i T©y ©u.

Tõ thêi kú Phôc Hng, ®Æc biÖt lµ thêi kú cËn ®¹i thÕ kû XVII - XVIII,

khoa häc tù nhiªn thùc nghiÖm Ch©u ¢u ph¸t triÓn kh¸ m¹nh. Chñ nghÜa duy

vËt nãi chung vµ ph¹m trï vËt chÊt nãi riªng ®· cã bíc ph¸t triÓn míi chøa

®ùng nhiÒu yÕu tè biÖn chøng. Më ®Çu thêi kú nµy lÇn ®Çu tiªn Copecnich

chøng minh mÆt trêi lµ trung t©m ®· lµm ®¶o lén truyÒn thuyÕt cña kinh th¸nh

vµ quan ®iÓm thÇn häc vÒ thÕ giíi. Phranxi Bªc¬n coi thÕ giíi vËt chÊt tån t¹i

kh¸ch quan, vËt chÊt lµ tæng hîp c¸c h¹t, coi tù nhiªn lµ tæng hîp cña nh÷ng

vËt thÓ cã chÊt lîng mu«n mµu, mu«n vÎ coi vËn ®éng lµ mét thuéc tÝnh

kh«ng t¸ch rêi khái vËt chÊt Pier¬ Gat x¨ng ®i ph¸t triÓn häc thuyÕt nguyªn tö

cæ ®¹i vµ cho r»ng thÕ giíi gåm nh÷ng nguyªn tö cã ®Æc tÝnh tuyÖt ®èi nh

tÝnh kiªn cè vµ tÝnh kh«ng thÓ th«ng qua. §ªc¸ct¬ trong häc thuyÕt vËt lý duy

vËt cña m×nh ®· xuÊt ph¸t tõ vËt chÊt vËn ®éng ®Ó gi¶i thÝch thÕ giíi. Xpin«za

tù nhiªn ch¼ng cÇn c¸i g× kh¸c. ¤ng cho r»ng thùc thÓ lµ thèng nhÊt cßn vËt

h÷u h¹n th× nhiÒu v« kÓ .Vµo thÕ kû XVIII c¸c nhµ duy vËt Ph¸p ®· ph¸t triÓn

http://www.foxitsoftware.com For evaluation only.

TiÓu luËn triÕt häc

ph¹m trï vËt chÊt lªn mét bíc míi. §i®r« cho r»ng, trong vò trô, trong con

ngêi, trong mäi sù vËt chØ chØ cã thùc thÓ duy nhÊt lµ vËt chÊt vËt chÊt lµ

chøng r»ng b¶n tÝnh cè h÷u cña vËt chÊt lµ vËn ®éng, vËn ®éng lµ n¨ng lùc

sèng ®éng cña vËt chÊt vËn ®éng cã c¶ ë vËt chÊt ®ang vËn ®éng lÉn ®øng yªn.

¤ng coi qu¸ tr×nh vËn ®éng vµ ph¸t triÓn cña vËt chÊt, giíi tù nhiªn sÏ chän

läc nh÷ng g× gióp cho ngµy cµng hoµn thiÖn, ®ång thêi ®µo th¶i nh÷ng vËt

cña v¹n vËt. VËt chÊt theo honbach ®ã lµ tÊt c¶ nh÷ng g× t¸c ®éng b»ng c¸ch

nµo ®ã vµo c¶m gi¸c cña chóng ta tuy vËy khoahäc thêi kú nµy chØ cã c¬ häc

cæ ®iÓn ph¸t triÓn nhÊt, cßn c¸c ngµnh khoa häc kh¸c nh vËt lý häc, ho¸ häc,

sin häc, ®Þa chÊt häc cßn ë tr×nh ®é thÊp khoa häc lóc nµy chñ yÕu dõng l¹i ë

tr×nh ®é su tËp m« t¶. T¬ng øng víi tr×nh ®é trªn cña khoa häc th× quan

®iÓm thèng nhÊt trong triÕt häc vµ khoa häc tù nhiªn thêi bÊy giê ®ã ®· chi

phèi triÕt häc vÒ vËt chÊt. Ngêi ta gi¶i thÝch mäi hiÖn tîng tù nhiªn b»ng sù

vËn ®éng lµ bÊt biÕn cßn c¸i thay ®æi chØ lµ tr¹ng th¸i kh«ng gianvµ tËp hîp

chuyÓn vÞ trÝ trong kh«ng gian, mäi hiÖn tîng phøc t¹p ®Òu bÞ quy vÒ c¸i gi¶n

Niut¬n ®· khiÕn c¸c nhµ khoa häc ®ång nhÊt vËt chÊt víi khèi lîng, coi vËn

®éng cña vËt chÊt chØ lµ biÓu hiÖn cña vËt ®éng c¬ häc, nguån gèc vËn ®éng

n»m ngoµi vËt chÊt. KÕ thõa quan ®iÓm nguyªn tö luËn cæ ®¹i, c¸c nhµ triÕt

chia ®îc, t¸ch rêi nguyªn tö víi vËn ®éng, kh«ng gian víi thêi gian.v.v...

§Õn cuèi thÕ XIX ®Çu thÕ kû XX khi xuÊt hiÖn nh÷ng ph¸t minh míi

h¬n vÒ nguyªn tö. N¨m 1895 Ronghen ph¸t hiÖn ra tia X, mét lo¹i m¸y ®iÖn tõ

http://www.foxitsoftware.com For evaluation only.

Đề tài: Quan điểm của Mác - Ănghen về vật chất

Chủ đề:

Tài liệu liên quan

Tài liêu mới

AI tóm tắt

Giới thiệu tài liệu

Đối tượng sử dụng

Từ khoá chính

Nội dung tóm tắt

Hỗ trợ

Phương thức thanh toán

Theo dõi chúng tôi