SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM: “MỘT SỐ PHƯƠNG PHÁP RÈN LUYỆN KỸ NĂNG MỀM CHO
HỌC SINH CỦA GVCN THCS ĐỂ GIÚP CÁC EM ỨNG PHÓ VỚI NGUY CƠ BỊ XÂM HẠI
TÌNH DỤC TRONG ĐỜI SỐNG HIỆN NAY”.
1
I. PHẦN MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài:
Tuổi trẻ là tương lai đất nước. Câu nói đó luôn có giá trị trong mọi thời đại. Bởi
quy luật sinh lão bệnh tử đến bây giờ vẫn còn vẹn nguyên, chưa ai chống lại được.
Thế hệ đi trước dù có tài giỏi, uyên bác đến đâu rồi cũng già đi, mất đi. Và tất
nhiên, thế hệ trẻ sẽ là người tiếp bước cha anh. Vì vậy, sự phát triển toàn diện của
thế hệ trẻ, cả về đức, trí, mỹ, dục cùng các kỹ năng, kỹ xảo trong thời đại hiện nay
vô cùng quan trọng, để các em đủ sức, tài đức, kỹ năng làm chủ vận mệnh của
mình, làm chủ gia đình và xã hội sau này.
Bồi dưỡng tài, đức, kỹ năng cho lớp trẻ hiện nay đã được nhà trường chú trọng.
Ngành Giáo dục đặc biệt quan tâm hoàn thiện mọi phẩm chất, mọi lĩnh vực cho các
em. Riêng vấn đề rèn luyện kỹ năng mềm để học sinh ứng phó với nguy cơ bị xâm
hại tình dục trong cuộc sống hiện nay thì Ngành giáo dục chưa thực hiện đầy đủ
bởi có nhiều lí do cụ thể. Vì thế, bản thân tôi nhận thấy sự bức thiết của vấn đề nên
đã thực hiện sáng kiến kinh nghiệm (SKKN): “MỘT SỐ PHƯƠNG PHÁP RÈN LUYỆN
KỸ NĂNG MỀM CHO HỌC SINH CỦA GIÁO VIÊN CHỦ NHIỆM (GVCN) TRUNG HỌC CƠ SỞ
(THCS) ĐỂ GIÚP CÁC EM ỨNG PHÓ VỚI NGUY CƠ BỊ XÂM HẠI TÌNH DỤC TRONG ĐỜI
SỐNG HIỆN NAY”.
2. Mục tiêu, nhiệm vụ của đề tài:
a. Mục tiêu: Khi bắt tay vào làm SKKN: “MỘT SỐ PHƯƠNG PHÁP RÈN LUYỆN KỸ
NĂNG MỀM CHO HỌC SINH CỦA GVCN THCS ĐỂ GIÚP CÁC EM ỨNG PHÓ VỚI NGUY
CƠ BỊ XÂM HẠI TÌNH DỤC TRONG ĐỜI SỐNG HIỆN NAY”, mục tiêu chính của vấn đề
là giảm thiểu đến mức tối đa số học sinh THCS nơi tôi công tác bị xâm hại tình dục
dưới mọi hình thức, trong mọi thời gian. Tức là đảm bảo sự an toàn trong đời sống,
sự trong sáng, ngây thơ vốn có của lớp trẻ về phương diện tinh thần. Bởi ai cũng
biết xâm hại tình dục gây chấn động tâm lí, tinh thần của nạn nhân đến mức nào.
Vì thế, để tinh thần, tâm lí của học sinh được ổn định, thoải mái cho quá trình phát
triển, lĩnh hội kiến thức, tu dưỡng đạo đức, rèn luyện kỹ năng phục vụ cho cuộc
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM: “MỘT SỐ PHƯƠNG PHÁP RÈN LUYỆN KỸ NĂNG MỀM CHO
HỌC SINH CỦA GVCN THCS ĐỂ GIÚP CÁC EM ỨNG PHÓ VỚI NGUY CƠ BỊ XÂM HẠI
TÌNH DỤC TRONG ĐỜI SỐNG HIỆN NAY”.
2
sống sau này của các em là vấn đề tối quan trọng, là mục tiêu mà bản thân tôi đặt
ra khi thực hiện SKKN này.
b. Nhiệm vụ:
Nhiệm vụ của SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM: “MỘT SỐ PHƯƠNG PHÁP RÈN LUYỆN KỸ
NĂNG MỀM CHO HỌC SINH CỦA GVCN THCS ĐỂ GIÚP CÁC EM ỨNG PHÓ VỚI NGUY
CƠ BỊ XÂM HẠI TÌNH DỤC TRONG ĐỜI SỐNG HIỆN NAY” là chỉ ra các đặc điểm nhận
biết, các hoạt động đáng nghi của đối tượng có thể trở thành nghi phạm xâm hại
tình dục cho học sinh biết mà phòng tránh. Bên cạnh đó, SKKN này cũng chỉ ra
một số phương pháp phòng ngừa cho bản thân học sinh để các em không bị xâm
hại tình dục trong cuộc sống. Nghĩa là qua SKKN này, GVCN sẽ truyền đạt cho
học sinh cách thức nhận diện đối tượng nghi vấn có thể trở thành nghi phạm xâm
hại tình dục và cách thức phòng chống bị xâm hại tình dục của chính bản thân học
sinh.
3. Đối tượng nghiên cứu:
SKKN: “MỘT SỐ PHƯƠNG PHÁP RÈN LUYỆN KỸ NĂNG MỀM CHO HỌC SINH CỦA
GVCN THCS ĐỂ GIÚP CÁC EM ỨNG PHÓ VỚI NGUY CƠ BỊ XÂM HẠI TÌNH DỤC TRONG
ĐỜI SỐNG HIỆN NAY” tập trung nghiên cứu hai đối tượng chính, đó là:
- Những cá nhân trong cuộc sống có thể là nghi phạm xâm hại tình dục.
- Những học sinh THCS có thể trở thành nạn nhân của vấn nạn xâm hại tình dục.
4. Giới hạn của đề tài:
Do điều kiện công tác, giảng dạy và chủ nhiệm nên SKKN: “MỘT SỐ PHƯƠNG
PHÁP RÈN LUYỆN KỸ NĂNG MỀM CHO HỌC SINH CỦA GVCN THCS ĐỂ GIÚP CÁC EM
ỨNG PHÓ VỚI NGUY CƠ BỊ XÂM HẠI TÌNH DỤC TRONG ĐỜI SỐNG HIỆN NAY” chỉ
được giới hạn cho người thực hiện là GVCN THCS. Phạm vi là rèn luyện những
kỹ năng cho học sinh THCS để các em nhận ra trong cuộc sống xung quanh mình,
ai là người cần phải đề phòng, tránh xa để khỏi bị xâm hại.
Bên cạnh đó, đề tài cũng chỉ ra cho học sinh THCS một số phương pháp ứng phó
khi các em đối diện với nguy cơ bị xâm hại tình dục.
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM: “MỘT SỐ PHƯƠNG PHÁP RÈN LUYỆN KỸ NĂNG MỀM CHO
HỌC SINH CỦA GVCN THCS ĐỂ GIÚP CÁC EM ỨNG PHÓ VỚI NGUY CƠ BỊ XÂM HẠI
TÌNH DỤC TRONG ĐỜI SỐNG HIỆN NAY”.
3
Tóm lại, SKKN này chỉ được thực hiện bởi GVCN THCS và rèn luyện cho học
sinh THCS trong vấn đề “nguy cơ bị xâm hại tình dục trong đời sống hiện nay”.
5. Phương pháp nghiên cứu:
SKKN “MỘT SỐ PHƯƠNG PHÁP RÈN LUYỆN KỸ NĂNG MỀM CHO HỌC SINH CỦA
GVCN THCS ĐỂ GIÚP CÁC EM ỨNG PHÓ VỚI NGUY CƠ BỊ XÂM HẠI TÌNH DỤC TRONG
ĐỜI SỐNG HIỆN NAY” tập trung vào các phương pháp nghiên cứu sau:
- Phương pháp quan sát – tìm hiểu
- Phương pháp giải thích
- Phương pháp phân tích
- Phương pháp truyền đạt
- Phương pháp tổng hợp
- Phương pháp thống kê số liệu.
II. PHẦN NỘI DUNG
1. Cơ sở lý luận:
Trong cuộc sống hiện nay, con người nói chung và thế hệ trẻ nói riêng phải đối
mặt với rất nhiều nguy cơ làm ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống. Nào là dịch
bệnh, thiên tai, ô nhiễm môi trường, cháy nổ, điện giật, tai nạn thương tích, đuối
nước, tai nạn giao thông…và nguy cơ không kém phần ghê gớm, nguy hiểm đó là
xâm hại tình dục.
Vậy, xâm hại tình dục là gì? Hậu quả, hệ lụy của nó tác động đến đời sống của
nạn nhân như thế nào? Điều này sẽ được SKKN: “MỘT SỐ PHƯƠNG PHÁP RÈN
LUYỆN KỸ NĂNG MỀM CHO HỌC SINH CỦA GVCN THCS ĐỂ GIÚP CÁC EM ỨNG PHÓ
VỚI NGUY CƠ BỊ XÂM HẠI TÌNH DỤC TRONG ĐỜI SỐNG HIỆN NAY” giải đáp cụ thể.
Trước tiên, xâm hại tình dục tức là bị người khác lạm dụng thân thể bằng nhiều
hình thức như sờ, nắn vào bộ phận nhạy cảm (vùng đồ bơi – bộ phận sinh dục)trên
cơ thể con người. Hoặc là bị xâm hại, bị người khác thực hiện hành vi đồi bại như
quan hệ nam nữ, quan hệ đồng tính đối với trẻ em, học sinh THCS.
Hậu quả của vấn nạn xâm hại, lạm dụng tình dục luôn vô cùng nặng nề. Nhẹ thì
nạn nhân sẽ cảm thấy mặc cảm, tự ti, xấu hổ, sợ hãi. Nặng thì chấn động tâm lý
khiến nạn nhân bị trầm cảm, xa lánh mọi người, đến mức phải tự vẫn.
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM: “MỘT SỐ PHƯƠNG PHÁP RÈN LUYỆN KỸ NĂNG MỀM CHO
HỌC SINH CỦA GVCN THCS ĐỂ GIÚP CÁC EM ỨNG PHÓ VỚI NGUY CƠ BỊ XÂM HẠI
TÌNH DỤC TRONG ĐỜI SỐNG HIỆN NAY”.
4
Cũng có nhiều trường hợp, nạn nhân, trẻ vị thành niên sau khi bị lạm dụng, xâm
hại tình dục dẫn đến mang thai ngoài ý muốn. Khi đó, các em vô tình trở thành bà
mẹ nhí, một đứa trẻ mang thai một đứa trẻ khác. Những đứa con được sinh ra trên
cơ thể của người mẹ trẻ con sẽ trở nên còi cọc, chậm phát triển, là gánh nặng cho
gia đình, xã hội, là sự tổn thương ghê gớm cho chính những em bé đáng thương.
Còn những người mẹ trẻ con cũng bất hạnh không kém. Họ tự dưng bị tước đoạt
quyền được học tập, được phát triển; phải chăm sóc con thơ ngay khi mình còn
thơ, chưa có sự chuẩn bị, sự hiểu biết cụ thể nào.
Vấn đề này còn là gánh nặng cho gia đình, cho xã hội khi mọi người phải bao
bọc, cưu mang, nuôi dưỡng hai đứa trẻ cùng lúc. Rồi tương lai của bà mẹ nhí trở
nên mù mịt, chông chênh, bấp bênh do gánh nặng tâm lí, gánh nặng cơm áo gạo
tiền khi phải nuôi con trong lúc bản thân mình còn phải phụ thuộc vào bố mẹ, vào
người nuôi dưỡng, bảo hộ, vào người khác.
Vẫn còn đó vô vàn những trường hợp trẻ bị lạm dụng tình dục dẫn đến việc có
thai ngoài ý muốn và phải đi bỏ thai. Đau xót thay họ đã tự mình tước đi quyền
sống của một sinh linh vô tội, là giọt máu của chính họ do bà mẹ còn quá nhỏ, quá
trẻ, quá ngây thơ. Hậu quả đề lại nhiều lúc vô cùng tàn nhẫn. Những cơ sở nạo phá
thai kém chất lượng, hoạt động trái phép; những kẻ đội lốt bác sĩ non tay nghề, vô
lương tâm, làm việc chỉ vì tiền nên cẩu thả, để lại những vết thương trên cơ thể
người đi phá khiến họ bị thương tật suốt đời. Lần đầu họ làm mẹ và cũng là lần
cuối, vĩnh viễn mất đi khả năng làm mẹ sau này. Nỗi đau phải bỏ con, giọt máu của
mình, chồng với nỗi đau vô sinh sẽ là đòn phủ đầu vùi dập những đứa trẻ vị thành
niên. Nó như một bức màn đen nặng nề chắn lối đi vào cuộc sống, tương lai của
các em. Điều đó đau xót biết chừng nào!
Từ những hệ lụy trên nên bản thân tôi thấy cần phải lên tiếng, hành động gấp để
rèn luyện một vài kỹ năng mềm cho học sinh THCS, giúp các em ứng phó với
nguy cơ bị xâm hại tình dục. Đó chính là cơ sở lí luận cho SKKN: “MỘT SỐ
PHƯƠNG PHÁP RÈN LUYỆN KỸ NĂNG MỀM CHO HỌC SINH CỦA GVCN THCS ĐỂ GIÚP
CÁC EM ỨNG PHÓ VỚI NGUY CƠ BỊ XÂM HẠI TÌNH DỤC TRONG ĐỜI SỐNG HIỆN NAY”.
2. Thực trạng của vấn đề nghiên cứu:
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM: “MỘT SỐ PHƯƠNG PHÁP RÈN LUYỆN KỸ NĂNG MỀM CHO
HỌC SINH CỦA GVCN THCS ĐỂ GIÚP CÁC EM ỨNG PHÓ VỚI NGUY CƠ BỊ XÂM HẠI
TÌNH DỤC TRONG ĐỜI SỐNG HIỆN NAY”.
5
Xâm hại, lạm dụng tình dục đối với trẻ em, trẻ vị thành niên, học sinh THCS hiện
nay đang là vấn đề nhức nhối, lan rộng trên mọi nẻo đường, mọi ngóc ngách ở các
địa phương của cả nước. Có những vụ bị phát hiện, tố giác, bị các phương tiện
truyền thông, các trang báo, đài, mạng xã hội phanh phui thì nhiều người biết.
Nhưng đó chỉ là bề nổi của tảng băng chìm. Bởi còn rất nhiều trường hợp vì nhiều
lí do nên bị ém lại, không lan truyền trong cộng đồng dân cư lại nhiều vô kể.
Đối tượng bị lạm dụng cũng đa dạng và nhiều lứa tuổi. Từ những đứa bé vô tư,
trong sáng, ngây thơ mới chỉ vài tháng đến hai, ba tuổi. Hay cả những em học sinh
Tiểu học còn chưa biết bảo vệ mình, chưa biết rõ vùng đồ bơi (bộ phận nhạy cảm)
trên cơ thể mình. Đến những học sinh THCS, THPT và cả người trưởng thành,
người già yếu, bệnh tật ốm đau, cả nam lẫn nữ… đều là nạn nhân của bọn yêu râu
xanh. Nói chung, ai cũng có thể trở thành nạn nhân của vấn nạn xâm hại, lạm dụng
tình dục trong cuộc sống hiện nay.
Còn đối tượng đi xâm hại (xã hội gọi là yêu râu xanh) thì cũng vô chừng, đủ mọi
lứa tuổi, nghề nghiệp, địa vị và chức vụ xã hội, cũng như các mối quan hệ trong gia
đình, cộng đồng, cơ quan, xí nghiệp…
Nguy hại hơn, nghi phạm thường là những người mà không ai ngờ tới, ngay cả
nạn nhân cũng không thể lường được vì đó có thể là người thân thích, đáng tin
tưởng như bố đẻ, bảo vệ, thầy giáo, hiệu trưởng…
Ngoài ra, sự thờ ơ, dửng dưng của xã hội cũng là vấn đề đáng ngại. Đa số mọi
người đều nghĩ và cho rằng: vấn nạn xâm hại, lạm dụng tình dục là chuyện xảy ra
ở đâu đó, địa phương nào đó, nhà nào đó và con cái ai đó chứ không phải ở nhà
mình, con mình.
Nhưng không, hôm qua, hôm nay có thể con người ta, nhà người ta, ở tỉnh thành
khác bị xâm hại nhưng biết đâu ngày mai, ngày kia, ở một tương lai không xa, tai
ương ấy lại ập đến thình lình với con em mình, ngay trong gia đình mình thì sao?
Cũng có nhiều người nghĩ rằng: những kẻ biến thái đi xâm hại tình dục sẽ bị công
an, pháp luật trừng trị. Mình không có chức năng, nhiệm vụ ngăn chặn, bắt bớ họ.
Tất nhiên điều đó có phần đúng. Nhưng đợi đến khi công an, pháp luật vào cuộc thì
lúc ấy bi thương, bất hạnh đã xảy ra với con em mình rồi. Vấn đề ở đây là tất cả