SKKN: GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC HỌC SINH TRONG CÔNG TÁC CHỦ NHIỆM
MỤC LỤC
PHẦN I: MỞ ĐẦU
Mục Tên đề mục Trang
I.1 Lý do chọn đề tài 2
I.2 Mục tiêu, nhiệm vụ của đề tài 2
I.3 Đối tượng nghiên cứu 3
I.4 Giới hạn phạm vi nghiên cứu 3
I.5 Phương pháp nghiên cứu 3
PHẦN II: NỘI DUNG
Mục Tên đề mục Trang
II.1 Cơ sở lí luận 3
II.2 Thực trạng 4
II.3 Giải pháp, biện pháp 9
II.4 Kết quả 19
PHẦN III: KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ
Mục Tên đề mục Trang
III.1 Kết luận 20
III.2 Kiến nghị 20
ĐỀ TÀI
GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC HỌC SINH TRONG CÔNG TÁC CHỦ NHIỆM
GV thực hiện: Nguyễn Thùy Quý Anh 1
SKKN: GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC HỌC SINH TRONG CÔNG TÁC CHỦ NHIỆM
I. Mở đầu
I.1.Lí do chọn đề tài
- Trong thời đại công nghiệp hoá, hiện đại hoá hiện nay, song song với
việc “dạy chữ” cho các em, chúng ta cần hết sức quan tâm đến việc: “Dạy
người”. Vì đây là sự nghiệp giáo dục của toàn Đảng, toàn dân mà trong đó
ngành sư phạm giữ vai trò then chốt. Vâng “Tiên học lễ – hậu học văn” chân
lí đó được tồn tại từ bao đời nay và không bao giờ phai nhạt. Nên vấn đề tu
dưỡng đạo đức cho học sinh trong nhà trường là trách nhiệm của người thầy
làm công tác chủ nhiệm trong việc hình thành “Nhân Cách” cho các em.
- Giáo dục là một quá trình liên tục, lâu dài, giáo dục trung học cơ sở có
tính chất trung gian trong hệ thống giáo dục, nhằm chuẩn bị cho học sinh,
thanh niên trực tiếp bước vào đời. Giáo dục đạo đức học sinh là một nhiệm vụ
quan trọng hàng đầu trong công tác chủ nhiệm. Tuy nhiên không phải giáo
viên chủ nhiệm nào cũng có phương pháp chủ nhiệm tốt dẫn tới thiếu hiệu
quả trong công tác giáo dục đạo đức học sinh thậm chí còn gây tổn hại lâu dài
và nặng nề về thể chất cũng như tinh thần của học sinh. Cuối cùng để lại
những ấn tượng không tốt về hình ảnh người thầy giáo trong lòng học sinh và
nhân dân.
GV thực hiện: Nguyễn Thùy Quý Anh 2
Do đó, chúng ta cần phải làm gì để quá trình giáo dục này tiến hành một
cách chu đáo, có kế hoạch, phương pháp thích hợp nhằm xây dựng lớp học
thành một đơn vị tập thể xã hội chủ nghĩa mang tính chất giáo dục toàn diện,
phát huy khả năng tự quản, tự giác của học sinh dưới sự chỉ đạo thống nhất về
công tác chủ nhiệm của nhà trường.
Vậy trước tình hình đổi mới của đất nước, vấn đề phát huy tính tích cực
trong học tập cũng như hoạt động của học sinh là một trong các phương
hướng cải cách giáo dục nhằm tạo ra những con người lao động sáng tạo, làm
chủ bản thân, làm chủ đất nước – có cả đức lẫn tài. Bởi “Có đức mà không
có tài – làm việc gì cũng khó. Có tài mà không có đức là người vô dụng”.
Vì vậy tôi đã chọn đề tài: GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC HỌC SINH TRONG CÔNG
TÁC CHỦ NHIỆM.
I.2. Mục tiêu, nhiệm vụ của đề tài
* Mục tiêu
Đánh giá thực trạng giáo dục đạo đức học sinh ở lớp, ở trường thông qua
đó đề ra một số biện pháp giáo dục đạo đức học sinh một cách có hiệu quả.
* Nhiệm vụ của của đề tài
Tìm hiểu thực trạng giáo dục đạo đức học sinh của giáo viên chủ nhiệm
cấp trung học cơ sở, phân tích nguyên nhân, tìm ra những vấn đề liên quan
đến công tác giáo dục đạo đức, từ đó đề ra một số biện pháp giáo dục đạo đức
học sinh trong công tác chủ nhiệm lớp.
I.3. Đối tượng nghiên cứu
Đề tài nghiên cứu về công tác giáo dục đạo đức học sinh của giáo viên
chủ nhiệm ở cấp trung học cơ sở.
Nghiên cứu các hoạt động học tập, sinh hoạt giao tiếp và hoạt động khác
của học sinh lớp 9a2 năm học 2012 – 2013, lớp 9a1 năm học 2013 – 2014,
lớp 9a2 năm học 2014-2015 trường THCS Lê Đình Chinh.
I.4. Giới hạn phạm vi nghiên cứu:
Tìm hiểu công tác chủ nhiệm lớp của giáo viên trong trường THCS Lê
Đình Chinh.
Tìm hiểu các hoạt động học tập và hoạt động khác của học sinh tại
trường THCS Lê Đình Chinh.
I.5. Phương pháp nghiên cứu
- Phương pháp quan sát: quan sát hoạt động học tập và các hoạt động tập
thể khác của học sinh.
- Phương pháp điều tra: trò chuyện, trao đổi với học sinh, phụ huynh học
sinh, giáo viên bộ môn...
- Phương pháp tổng kết kinh nghiệm: tham khảo các kinh nghiệm của
giáo viên chủ nhiệm khác trong trường, đúc kết kinh nghiệm có từ thực tế chủ
nhiệm lớp của bản thân.
- Phương pháp thử nghiệm: áp dụng các giải pháp chủ nhiệm vào công tác
giáo dục toàn diện của lớp 9a2 năm học 2014-2015 thúc đẩy phong trào thi
đua của từng học sinh trong tập thể lớp và phong trào thi đua của lớp... trong
năm học.
- Tham khảo những kinh nghiệm của giáo viên chủ nhiệm khác trong và
ngoài nhà trường.
II. Nội dung
II.1. Cơ sở lí luận để thực hiện đề tài
Những năm gần đây nền kinh tế của nước ta có nhiều sự thay đổi nhưng
Đảng và nhà nước vẫn đặc biệt quan tâm đến sự nghiệp giáo dục, để đảm bảo
chất lượng dạy và học. Một trong những tư tưởng đổi mới GD& ĐT hiện nay
là tăng cường giáo dục đạo đức cho học sinh, đặc biệt là học sinh có nhiều
biểu hiện không tốt về đạo đức và giảm nguy cơ bỏ học của học sinh được
thể hiện trong nghị quyết của Đảng, Luật giáo dục và các văn bản của Bộ Giáo
dục và Đào tạo. Luật giáo dục đã xác định: “ Mục tiêu của giáo dục phổ thông
là giúp cho học sinh phát triển toàn diện về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mỹ
và các kỹ năng cơ bản nhằm hình thành nhân cách con người Việt Nam Xã
hội Chủ nghĩa, xây dựng tư cách và trách nhiệm công dân…( Điều 23-Luật
giáo dục).
Việc nghiên cứu những căn cứ trên cho ta hình dung về một học sinh là
thiếu niên đang ngồi trên ghế nhà trường, đó là những học sinh đang phát triển
nhân cách, trí tuệ để có những tri thức và kĩ năng sống. Song lứa tuổi các em
nhận thức còn non trẻ, bản thân các em dễ sa ngã do ham chơi... các em cần có
người hướng dẫn xác định mục tiêu học tập – rèn luyện kĩ năng sống, hoàn
thiện nhân cách để trở thành người sống có ích cho xã hội. Người hướng dẫn
học sinh nói trên chính là giáo viên chủ nhiệm lớp.
II.2. Thực trạng
a. Thuận lợi, khó khăn
Là giáo viên trực tiếp giảng dạy và làm công tác chủ nhiệm trong nhiều
năm qua bản thân tôi nhận thấy rằng: Sản phẩm giáo dục mà chúng ta tạo ra
không thấy trước mắt như bao sản phẩm của các ngành nghề khác. Đặc biệt là
sự hình thành phẩm chất đạo đức của học sinh không phải một ngày, một
buổi là có được mà phải trải qua một thời gian dài rèn luyện, cho nên để đảm
nhận công việc này chúng ta phải thật sự kiên trì, nhẫn nại, chịu khó và phải
tốn nhiều thời gian công sức để tìm hiểu; lắng nghe tâm tư nguyện vọng của
từng đối tượng học sinh trong lớp. Từ đó đề ra kế hoạch, phương pháp giáo
dục thích hợp cho từng trường hợp đặc biệt bằng cả tấm lòng yêu thương,
nhân ái của người thầy.
Đầu năm 2012-2013, tôi được Ban giám hiệu phân công chủ nhiệm lớp
9A2, năm học 2013 – 2014 chủ nhiệm lớp 9A1, năm học 2014 – 2015 chủ
nhiệm lớp 9A2. Dù 3 lớp khác nhau nhưng khi tiếp nhận tôi đều gặp những
thuận lợi và khó khăn chung sau:
a.1. Thuận lợi.
- Trường THCS Lê Đình Chinh là trường tiên tiến của huyện. Là trường
đã hoàn thành phổ cập giáo dục THCS.
- Trường nằm trên địa bàn xã Quảng Điền. Quảng Điền là một xã văn
hóa đã và đang xây dựng theo mô hình nông thôn mới của tỉnh Đăk lăk.
- Được sự quan tâm của chính quyền địa phương, ban giám hiệu nhà
trường, đội ngũ giáo viên bộ môn có chuyên môn vững, nhiệt tình trong giảng
dạy.
- Được sự nhiệt tình phối hợp chặt chẽ giữa các bậc phụ huynh với cô
giáo chủ nhiệm.
- Hầu hết học sinh có ý thức kỷ luật cao, ngoan, lễ phép với thầy cô, biết
vâng lời cha mẹ. Tích cực tham gia hoạt động phong trào do Đoàn, Đội,
trường, lớp tổ chức.
a.2. Khó khăn
- Phần lớn học sinh đang ở lứa tuổi thay đổi về tâm lý, rất hiếu động.
Vẫn còn một số học sinh cá biệt chưa có ý thức trong học tập và rèn luyện
đạo đức chủ yếu do tác động từ hoàn cảnh gia đình. Một số ít học sinh: gia
đình có kinh tế không ổn định, cha mẹ dành phần lớn thời gian để kiếm tiền
nên không có thời gian quan tâm chăm sóc con cái.
- Hơn nữa, trong xu thế phổ cập THCS, học sinh trong lứa tuổi này
được xã hội ưu ái nên các em thường có nhiều yêu sách với giáo viên khi bị
nhắc nhở, gây khó khăn cho việc giáo dục học sinh.
- Sự phát triển của khoa học kỹ thuật đã nâng cao chất lượng cuộc sống,
gây ra những biến động về giá trị đạo đức: tự do ngôn luận, tính lễ phép, tính
trung thực, tính chăm chỉ bị suy thoái trầm trọng so với những năm học trước.
b. Thành công, hạn chế
b.1. Thành công
- Tôi luôn trau dồi, tìm kiếm, trao đổi kinh nghiệm với các bạn đồng
nghiệp, xây dựng nên phương pháp giáo dục thích hợp, kịp thời động viên
uốn nắn, sửa chữa những sai lầm của các em, giúp học sinh nhận ra lỗi và có
hướng khắc phục. Giúp các em xác định được mục đích của việc đến trường
là để học và hiểu được “vì sao cần phải học, học để làm gì?”
- Bồi dưỡng tình cảm đạo đức, tính tích cực và bền vững, và các phẩm
chất ý chí để đảm bảo cho hành vi của học sinh luôn theo đúng các yêu cầu
đạo đức.
- Rèn luyện thói quen hành vi đạo đức để trở thành bản tính tự nhiên của
mỗi cá nhân và duy trì lâu bền thói quen này.
- Kết quả đạt được về phía học sinh là phần lớn các em (có cả học sinh
cá biệt) có được những hiểu biết cơ bản về một số chuẩn mực hành vi đạo
đức. Học sinh từng bước hình thành ý thức các hành vi ứng xử của bản thân
phải phù hợp với lợi ích xã hội; học sinh lĩnh hội được một cách đúng mức
các chuẩn mực đạo đức được quy định; từng bước hình thành thái độ tự trọng,
tự tin vào khả năng của bản thân, có trách nhiệm với hành động của mình,
yêu thương, tôn trọng con người, mong muốn đem lại niềm vui, hạnh phúc
cho mọi người.