SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NGHỆ AN
TRƯỜNG THPT 1-5
ĐỀ TÀI
MỘT SỐ KINH NGHIỆM VÀ GIẢI PHÁP TRONG GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC,
LỐI SỐNG CHO HỌC SINH GẮN VỚI CUỘC VẬN ĐỘNG HỌC TẬP VÀ
LÀM THEO TẤM GƯƠNG ĐẠO ĐỨC CHỦ TỊCH HỒ CHÍ MINH Ở
TRƯỜNG THPT 1-5
Lĩnh vực: Kỹ năng sống NGCK
Tác giả: Hồ Văn Sơn
Chức vụ: Phó Hiệu trưởng
Đơn vị: Trường THPT 1-5
Số điện thoại: 0982983505
Đồng tác giả: Nguyễn Ngọc Lê
Chức vụ: Bí thư đoàn
Đơn vị: Trường THPT 1-5
Số điện thoại: 0985648284
NGHĨA ĐÀN, NĂM 2022
CÁC CHỮ VIẾT TẮT
Viết tắt
Viết đầy đủ
GV
Giáo viên
HS
Học sinh
GVCN
Giáo viên chủ nhiệm
GVBM
Giáo viên bộ môn
BGH
Ban gián hiệu
GD&ĐT
Giáo dục và đào tạo
THPT
Trung học phổ thông
UBND
Ủy ban nhân dân
TNCS
Thanh niên cộng sản
TDTT
Thể dục thể thao
TNXK
Thanh niên xung kích
BTV
Ban thường vụ
BCH
Ban chấp hành
GDCD
Giáo dục công dân
ATGT
An toàn giao thông
XHCN
Xã hội chủ nghĩa
CLB
Câu lạc bộ
MỤC LỤC
Trang
PHẦN I: MỞ ĐẦU
1
1. Lý do chọn đề tài .....................................................................................................................
1
2. Mục đích nghiên cứu ............................................................................................................
2
3. Đối tượng và khách thể nghiên cứu ............................................................................
2
4. Phạm vi nghiên cứu ..............................................................................................................
2
5. Nhiệm vụ nghiên cứu ..........................................................................................................
2
6. Phương pháp nghiên cứu ..................................................................................................
3
7. Tính mới của đề tài ..............................................................................................................
3
8. Ý nghĩa của đề tài .................................................................................................................
3
PHẦN II: NỘI DUNG
5
CHƯƠNG I: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ TÍNH THỰC TIỄN CỦA ĐỀ
TÀI
5
I. Cơ sở lý luận của đề tài ......................................................................................................
5
1. Khái niệm đạo đức ...............................................................................................................
5
2. Chức năng của đạo đức ...........................................................................................................
5
3. Khái niệm lối sống ...............................................................................................................
7
4. Tư tưởng Hồ Chí Minh về giáo dục đạo đức, lối sống cho thanh niên
8
II. CƠ SỞ THỰC TIỄN CỦA ĐỀ TÀI ........................................................................
10
III. THỰC TRẠNG CỦA GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC, LỐI SỐNG CHO
HỌC SINH TẠI TRƯỜNG THPT 1-5 HUYỆN NGHĨA ĐÀN ..................
12
3.1. Đặc điểm, tình hình chung .........................................................................................
12
3.2. Thuận lợi ...............................................................................................................................
14
3.3. Khó khăn ...............................................................................................................................
16
3.4. Nguyên nhân của các thuận lợi ................................................................................
17
3.5. Nguyên nhân của các khó khăn ..............................................................................
17
CHƯƠNG II: MỘT SỐ GIẢI PHÁP TRONG GIÁO DỤC ĐẠO
ĐỨC, LỐI SỐNG CHO HỌC SINH GẮN VỚI CUỘC VẬN ĐỘNG
HỌC TẬP VÀ LÀM THEO TẤM GƯƠNG ĐẠO ĐỨC CHỦ TỊCH
HỒ CHÍ MINH Ở TRƯỜNG THPT 1-5
19
1. Nâng cao nhận thức cho học sinh ..................................................................................
19
2. Xây dựng môi trường lành mạnh, tạo điều kiện để tất cả học sinh học
tập, rèn luyện, phấn đấu, trưởng thành ............................................................................
24
3. Tăng cường phối hợp giữa nhà trường, gia đình và xã hội, giữa các tổ
chức Công đoàn, Đoàn thanh niên trong giáo dục lý tưởng cách mạng,
đạo đức, lối sống văn hóa cho học sinh ...........................................................................
28
4. Lồng ghép các nội dung về học tập và làm theo tấm gương đạo đức
Hồ Chí Minh thông qua việc xây dựng kế hoạch giáo dục, triển khai
thông qua nội dung dạy học bộ môn .................................................................................
31
5. Nâng cao chất lượng, hiệu quả cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây
dựng đời sống văn hóa", các phong trào thi đua yêu nước; tạo điều kiện
thuận lợi để học sinh tham gia các hoạt động thực tiễn, qua đó được rèn
luyện, cống hiến .............................................................................................................................
33
6. Đảm bảo và tăng cường hoạt động của Đoàn TNCS Hồ Chí Minh
trong việc giáo dục đạo đức, lối sống cho học sinh .................................................
35
7. Phát huy vai trò của Ban Văn nghệ - TDTT, các tổ chuyên môn trong
trường phối hợp tổ chức các hoạt động văn hoá, văn nghệ, sinh hoạt câu
lạc bộ với các chủ đề về giáo dục đạo đức, lối sống cho học sinh .................
37
8. Đề cao vai trò, trách nhiệm của giáo viên chủ nhiệm lớp .............................
38
9. Bài học về sự quan tâm ......................................................................................................
41
10. Học đi đôi với hành, học tập luôn gắn liền với lao động ............................
42
11. Tạo động lực, vạch mục tiêu, hướng đích, giáo dục sức mạnh về tính
đoàn kết thông qua triển khai các hoạt động tập thể, nghiêm túc các cuộc
thi ............................................................................................................................................................
43
CHƯƠNG 4. THỰC NGHIỆM ĐỀ TÀI
45
1. Mục đích và nhiệm vụ thực nghiệm đề tài ..............................................................
45
1.1. Mục đích ..................................................................................................................................
45
1.2. Nhiệm vụ .................................................................................................................................
45
2. Đối tượng và phương pháp thực nghiệm đề tài ....................................................
45
3. Nội dung thực nghiệm đề tài ...........................................................................................
45
4. Tiến hành thực nghiệm đề tài ..........................................................................................
46
5. Kết quả thực nghiệm đề tài ...............................................................................................
46
6. Phân tích kết quả thực nghiệm .......................................................................................
47
PHẦN III: KẾT LUẬN
49
1. Bài học kinh nghiệm .............................................................................................................
49
2. Kiến nghị và đề xuất ..............................................................................................................
50
1
PHẦN I. MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Trong những năm gn đây việc đổi mới giáo dục diễn ra rất mạnh m trên
thế giới và ở nước ta. Sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước đòi hi
ngành giáo dục phải đổi mới một cách mạnh m, toàn diện và sâu sắc để đào tạo ra
những con người có đy đủ phm chất, năng lực, đáp ứng được yêu cu của đất
nước trong bối cảnh mới.
Trước tình hình đó, ngành Giáo dục và Đào tạo đang tập trung vào việc đổi
mới phương pháp dạy học ở các bậc học theo hướng phát huy tính tích cực, chủ
động, sáng tạo của người học, theo tiếp cận lấy học sinh làm trung tâm của quá
trình dạy học và giáo dục.
Luật giáo dục 2019, điều 2; đã ghi: “Mục tiêu giáo dục nhằm phát triển toàn
diện con người Việt Nam có đạo đức, tri thức, văn hóa, sức khe, thm mỹ và nghề
nghiệp; có phm chất, năng lực và ý thức công dân; có lòng yêu nước, tinh thn
dân tộc, trung thành với lý tưởng độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội; phát huy
tiềm năng, khả năng sáng tạo của mỗi cá nhân; nâng cao dân trí, phát triển nguồn
nhân lực, bồi dưỡng nhân tài, đáp ứng yêu cu của sự nghiệp xây dựng, bảo vệ Tổ
quốc và hội nhập quốc tế”. Đáp ứng điều đó, các Nhà trường rất quan tâm giáo
dục đạo đức học sinh nhằm bồi dưỡng thế hệ trẻ vừa đức vừa tài, để các em trưởng
thành và trở thành người có ích cho xã hội. Hiện nay, Bộ Giáo dục và Đào tạo
đang triển khai thí điểm tại một số trường về chương trình giáo dục kỹ năng sống
lồng ghép trong chương trình học chính khoá của một số môn học trong các nhà
trường phổ thông, áp dụng từ bậc tiểu học đến phổ thông trung học. Song song đó
là các chương trình ngoại khoá cũng nhằm giáo dục đạo đức cho học sinh. Cách
làm này bước đu đạt được những hiệu quả đáng khích lệ, phn nào nâng cao nhận
thức và hành động của học sinh. Bên cạnh đó, việc tổ chức tập huấn giáo viên, diễn
đàn thảo luận và trao đổi kinh nghiệm thực tế giáo dục đạo đức cho học sinh cũng
được quan tâm. Thông qua những bài học giáo dục công dân, những môn khác
như: văn, sử, địa… đã hình thành cho học sinh những giá trị đạo đức căn bản như
tinh thn trách nhiệm trong các mối quan hệ: giữa cá nhân với gia đình, cá nhân
với toàn xã hội và cá nhân với bản thân mình; đức tính trung thực như không quay
cóp, chép bài của bạn, không mang theo tài liệu trong lúc thi hoặc kiểm tra, không
chạy điểm, không dùng bằng giả, sống ngay thẳng, thật thà, dám nhận lỗi khi mình
mắc khuyết điểm, sống nhân ái, vị tha hơn…
Ngày nay, cùng với sự phát triển và đi lên của xã hội, mỗi chúng ta được
sống trong môi trường văn minh, hiện đại hơn, nhưng kéo theo đó cũng có nhiều
vấn đề nảy sinh làm ảnh hưởng ít nhiều đến đời sống xã hội. Một trong những vấn
đề đáng lo ngại hiện nay, đó là đạo đức học đường của một bộ phận học sinh đang