CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
ĐƠN YÊU CẦU CÔNG NHẬN SÁNG KIẾN
Kính gửi: Hội đồng chấm sáng kiến Sở Giáo dục và Đào tạo Tỉnh Ninh
Bình
TT Họ và tên
Ngày,
tháng,
năm sinh
Đơn vị
công tác Chức vụ
Trình
độ
chuyê
n môn
Tỷ lệ %
đóng
góp vào
việc tạo
ra sáng
kiến
1 Phạm Thị Mai 07/8/1986
Trường
Mầm non
Trung Sơn
Giáo viên Đại
học 100%
I. TÊN SÁNG KIẾN, LĨNH VỰC ÁP DỤNG
“MỘT SỐ BIỆP PHÁP PHỐI HỢP CÙNG PHỤ HUYNH GIÚP TRẺ MẪU
GIÁO HẠN CHẾ THỜI GIAN SỬ DỤNG THIẾT BỊ ĐIỆN TỬ”
II. NỘI DUNG SÁNG KIẾN
Như chúng ta đã biết xã hội ngày càng phát triển, công nghệ đóng một vai
trò lớn trong công việc, giải trí của mỗi người. Và tất nhiên trẻ em sẽ rất dễ bị ảnh
hưởng sâu sắc khi hằng ngày bên cạnh chúng lúc nào cũng có những thiết bị điện
tử như: điện thoại di động, máy nghe nhạc Ipod, Ipad, truyền hình cáp, Internet,
video game hay bất kỳ một thiết bị công nghệ điện tử nào khác.
Ngày nay, chiếc điện thoại hay tivi được xem là "cứu tinh" của nhiều bậc
phụ huynh. Mỗi khi cho trẻ ăn, khi người lớn muốn giặt giũ, nấu ăn... họ bật tivi để
có thể an tâm làm việc, vì đứa trẻ sẽ ngồi lì với chiếc điện thoại hay trước tivi mà
chẳng đi đâu. Một số người biện hộ rằng trẻ xem tivi cũng tốt, vì chúng không chơi
các trò mất an toàn khác, lại học được nhiều thứ hay.
Điện thoại thông minh hay còn gọi là smartphone, là thiết bị di động không
chỉ dùng để liên lạc gọi điện hay nhắn tin mà còn chứa nhiều ứng dụng trò chơi
giải trí khác nhau. Nghiện sử dụng điện thoại thông minh là hiện tượng con người
bỏ quá nhiều thời gian để tiếp xúc với điện thoại mà quên đi những hoạt động thực
tế ngoài cuộc sống. Đặc biệt hơn, hiện tượng này đang bùng phát ở trẻ nhỏ. Các
công nghệ này dần dần trở thành một chất “gây nghiện” vô hình ở trẻ. Nhiều trẻ
không được bố mẹ hoặc người lớn chỉ dẫn đã trở thành nạn nhân của “kẻ săn mồi”
internet và một số trẻ khác thì nghiện video game, làm cho chúng không có thời
gian để tiếp xúc, kết thân, vui chơi với các trẻ khác, điều này thật sự nguy hiểm vì
sẽ làm ngày càng tăng tỷ lệ các trẻ bị mất tập trung, chậm nói hay trầm cảm, cô
đơn và tự ti khi trẻ giao tiếp với bên ngoài.
Thiết bị điện tử hiện nay không chỉ phổ biến cho giới trẻ từ 18 đến 35 tuổi
mà đối tượng sử dụng đang ngày càng trẻ hóa. Có những gia đình để trẻ sử dụng
điện thoại từ khi rất nhỏ, khoảng 2-3 tuổi. Theo Viện Nhi khoa Mỹ khuyến cáo về
thời gian xem tivi, điện thoại cho trẻ nhỏ: “Các bé dưới 2 tuổi không nên cho xem
tivi hoặc bất kì thiết bị điện tử nào. Kể cả là các video hay chương trình giáo dục.
Các bé trên 2 tuổi không được xem trên 2 tiếng/ngày”
Khi được trò chuyện, trao đổi với các phụ huynh trong lớp, có rất nhiều phụ
huynh đã chia sẻ rằng gia đình vì quá bận rộn với công việc mà quăng cho con
mình chiếc điện thoại hay Ipad để trẻ tự chơi đùa mà không quấy khóc. Hay cho
con mượn điện thoại khi cha mẹ đang có khách, đi làm đẹp, hay cả trong những
shoping, siêu thị, cửa hàng,.. Điều này thực sự gây ra những hậu quả không nhỏ tới
sự phát triển những kỹ năng sống của trẻ, khả năng giao tiếp và sự tập trung chú ý.
Tiến sĩ Devra Davis, một trong những người được có uy tín và kinh nghiệm
lâu năm nghiên cứu về sự nguy hiểm của điện thoại di động cho biết: “Việc tiếp
xúc với bức xạ từ điện thoại có thể gây ra những hậu quả nghiêm trọng tới sức
khỏe như: Làm thay đổi AND, thay đổi tuần hoàn não, tổn thương dây cột sống,
ảnh hưởng tới khả năng học hỏi,… Nếu bạn không cai nghiện điện thoại cho trẻ
sớm, bé nhà bạn sẽ có nguy cơ bị ung thư não gấp 4-5 lần so với những đứa trẻ
khác không sử dụng điện thoại hay máy tính bảng. Ngoài ra, trẻ nghiện điện thoại
thông minh còn có thể bị tử kỷ chỉ vì giao tiếp một chiều, không gần gũi với cha
mẹ, hạn chế khả năng giao tiếp và học hỏi, mất ngủ, dễ béo phì. Tính cách của trẻ
cũng hung hăng hơn, dễ nổi cáu và thậm chí đãn tới bệnh tâm thần nếu bạn không
cai nghiện điện thoại cho trẻ kịp thời”
Theo thống kê cho thấy những ứng dụng trẻ em hay xem như Youtube-
Mạng xã hội chia sẻ video từ hàng triệu người sáng tạo trên toàn thế giới đăng tải.
Hiện nay có rất nhiều trường hợp những người đăng tải lên nền tảng này mà không
để ý quá nhiều về nội dung, trẻ xem dễ làm theo điều không tốt. Ví dụ: Thử thách
“cá voi xanh” đã gây ra đau đớn cho hàng trăm đứa trẻ trên toàn thế giới và để lại
dư chấn cho nhiều bé. Hay trường hợp một bé trai 6 tuổi ở Thành phố Hồ Chí
Minh suýt mất mạng, nhập viện trong tình trạng hôn mê vì học theo trò thắt cổ
nhưng vẫn thở được. Hay cũng có trường hợp trẻ nghĩ mình là siêu nhân nên đạp
2
tay vào cửa kính dẫn tới bị đứt mạch máu. Ngoài ra, một số trò chơi có yếu tố bạo
lực, nghiêm cấm trẻ em dưới 18 tuổi cũng có thể tải xuống, khiến các cháu bị
nhiễm các nội dung không lành mạnh, ảnh hưởng đến tâm lý và sự phát triển trong
tương lai. Điều này rất đáng lo sợ, khiến tôi thực sự băn khoăn và lo lắng rằng các
bé nếu không được bố mẹ kiểm soát khi xem điện thoại, ti vi rồi sẽ như thế nào?
Hiện nay ở nhiều gia đình, có nhiều trường hợp ghi nhận tình trạng “ nghiện
sử dụng điện thoại thông minh”, “nghiện tivi”. Mỗi khi các cháu đi lớp thì không
sao, cứ ngày nghỉ ở nhà hoặc giờ đi học về là các cháu chỉ làm bạn với “tivi, điện
thoại” cha mẹ không có cách nào ngăn cản được.
Đây là vấn đề cực kỳ nguy hiểm cho các bé và sự phát triển của chúng trong
tương lai không chỉ về sức khỏe như mắt, thể chất mà còn ảnh hưởng lớn đến tâm
lý. Vì vậy câu hỏi đặt ra cho các bậc phụ huynh là làm thế nào để cai nghiện
Smartphone, cai nghiện ti vi cho trẻ?
Bản thân tôi là một giáo viên mầm non trẻ, với gần 15 năm trong nghề, qua
quá trình chăm sóc giáo dục trẻ trên lớp đã nhận thấy sự khác thường trong việc
tập trung chú ý của trẻ trong hoạt động. Và đặc biệt qua sự trao đổi, chia sẻ với các
bậc phụ huynh, tôi cảm thấy rất băn khoăn, trăn trở rằng mình cần làm gì, có biện
pháp nào để giúp các bậc phụ huynh trong việc đồng hành cùng con tại nhà mà hạn
chế tối đa việc lạm dụng thiết bị điện tử. Chính vì vậy tôi đã mạnh dạn chọn đề tài:
“ Một số biện pháp phối hợp cùng phụ huynh giúp trẻ mẫu giáo hạn chế thời
gian sử dụng thiết bị điện tử” nhằm mục đích giúp các con sử dụng các thiết bị
điện tử đúng cách và khoa học hơn.
1. Giải pháp cũ thường làm
Qua trao đổi với đồng nghiệp trong trường và qua nhiều năm đứng lớp mẫu
giáo. Năm học 2020-2021 tôi được nhà trường phân công dạy lớp mẫu giáo 3TB2,
ngay từ đầu năm học nhận cháu vào lớp, bản thân tôi đã tích cực trò chuyện với
các cháu và trao đổi với các bậc phụ huynh để hiểu về nhận thức cũng như đặc
điểm tâm sinh lý của từng cháu. Khi đó tôi biết rằng, rất nhiều các bạn trong lớp
3TB2 đã biết sử dụng một số các ứng dụng trên điện thoại như youtube hoặc các
ứng dụng trò chơi khác nhau. Nhiều bạn chỉ cần có chiếc điện thoại trong tay, hay
được mở ti vi là trẻ sẵn sàng ngồi một góc xem cả ngày không biết chán. Chỉ cần
rời điện thoại ra hay tắt ti vi đi là khóc mếu đòi bố mẹ lấy lại ngay. Vì thế mà
3
phương pháp bố mẹ dỗ con cái bằng cách đưa điện thoại đang khá phổ biến tại các
gia đình phụ huynh lớp 3TB2. Mỗi khi trẻ chơi điện thoại hay xem ti vi quá nhiều,
cha mẹ đã có những cách làm như sau:
* Về phía phụ huynh:
- Đột ngột tịch thu điện thoại:
Nhiều bố mẹ nghĩ rằng trẻ con “không biết gì” nên chỉ cần tịch thu điện
thoại là có thể bỏ được thói quen nghiện “smart phone” của trẻ.
- Quát mắng, dùng đòn roi để bắt bé không xem điện thoại
Phương pháp này khá phổ biến và được rất nhiều phụ huynh áp dụng với
quan niệm rằng: “Thương cho roi cho vọt”, nếu không nghiêm khắc trẻ sẽ không
sợ mà thay đổi, tiến bộ.
- Cài đặt hình nền ma quỷ, vẽ quầng thâm mắt…để dọa bé sợ để tránh xa
điện thoại
Để chấm dứt tình trạng cứ về đến nhà là đòi điện thoại, khi ăn là điện thoại,
một số mẹ đã tải các hình nền có khuôn mặt ma quỷ đáng sợ trên mạng hoặc mua
ốp điện thoại hình con vật mà bé rất sợ như: gián, chuột, rắn,.. Nguy hiểm hơn nữa,
một số mẹ khi bé ngủ còn vẽ quầng thâm vào mắt bé, nói dối con là do con xem
nhiều điện thoại nên bị như thế để hù dọa trẻ. Nhiều người nghĩ rằng, với “độc
chiêu” này, bé sẽ sợ hãi, lâu dần từ bỏ việc xem các video trên điện thoại.
Một cách nữa mà phụ huynh nào cũng áp dụng đó là lấy cô giáo ra hù dọa
các con. Ba mẹ thường nói với con rằng: Mẹ gọi cho cô giáo đấy, mai mẹ đến mẹ
bảo cô giáo là ở nhà con chưa ngoan…
* Về phía giáo viên:
4
Khi trao đổi được ba mẹ phản ánh về tình trạng các con ở nhà cô giáo đã có
cách giải quyết như sau:
- Giáo dục, nêu gương: Thông thường khi được phụ huynh nhờ “ nhắc cháu”
vì đối với phụ huynh trong mắt các con “ cô là tất cả”. Chính vì vậy cô cũng gọi
học sinh đến âu yếm và nhắc nhở trẻ không được đòi bố mẹ điện thoại, cô giáo dục
trẻ như thế là chưa ngoan rồi sau đó cô nhắc nhở trước lớp để “răn đe” cả những
trẻ khác.
- Thưởng, phạt bé ngoan: Sau khi cô quán triệt và nhắc nhở trước lớp, cô
tiếp tục trao đổi và trò chuyện với phụ huynh về tình trạng cải thiện ở nhà như thế
nào? Nếu trẻ nào ngoan hơn, biết nghe lời cô thì cô sẽ thưởng bé ngoan cuối tuần,
và ngược lại, nếu bạn nào cô được biết về nhà chưa ngoan thì trẻ sẽ bị phạt “Không
được” bé ngoan của tuần đó.
Tôi đã có bảng khảo sát đầu năm trước khi áp dụng biện pháp như sau:
Sô} tre~ đươ•c kha~o sa}t: 25 tre~
STT Nội dung khảo sát Thường xuyên Ít khi
Số lượng Tỷ lệ Số lượng Tỷ lệ
1
Trẻ sử dụng ti vi, điện
thoại xem Youtube/
hoạt hình
22/25 88% 3/25 12%
2
Cha mẹ sử dụng tivi,
điện thoại cho trẻ ăn/
khi làm việc riêng
20/25 80% 5/25 20%
3Cha mẹ xem điện thoại
trước mặt con 25/25 100% 0
4Dành thời gian trò
chuyện/ chơi cùng con 10/25 40% 15/25 60%
5 Trẻ chủ động tham gia
một công việc được
giao/ các hoạt động ở
8/25 32% 17/25 68%
5
