
1
MỤC LỤC
PHẦN I: ĐẶT VẤN ĐỀ ......................................................................................... 2
1. Lý do chọn đề tài .............................................................................................. 2
2. Mục đích nghiên cứu ........................................................................................ 3
3. Phạm vi và đối tượng nghiên cứu .................................................................... 3
4. Thời gian thực hiện .......................................................................................... 3
PHẦN II: GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ ......................................................................... 4
1. Cơ sở lý luận. ................................................................................................... 4
2. Cơ sở thực tiễn. ................................................................................................ 5
2.1. Thuận lợi .................................................................................................... 5
2.2. Khó khăn .................................................................................................... 5
2.3. Khảo sát trẻ đầu năm.................................................................................. 6
3. Các biện pháp đã tiến hành .............................................................................. 6
3.1. Biện pháp 1: Nâng cao khả năng của giáo viên ......................................... 6
3.2. Biện pháp 2: Xây dựng môi trường cho trẻ hoạt động. ............................. 7
3.3. Biện pháp 3: Làm tốt công tác phối hợp giữa gia đình và nhà trường
nhằm bổ sung về phương tiện, đồ dùng phục vụ cho hoạt động tìm hiểu khám
phá của trẻ. ........................................................................................................ 9
3.4. Biện pháp 4: Đưa ứng dụng công nghệ thông tin vào hoạt động ............ 10
3.5. Biện pháp 5: Tạo điều kiện cho trẻ tìm hiểu khám phá mọi lúc, mọi nơi11
4. Kết quả nghiên cứu ........................................................................................ 13
4.1. Đối với giáo viên ...................................................................................... 13
4.2. Đối với trẻ ................................................................................................ 13
4.3. Đối với trường, lớp .................................................................................. 13
III. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ ......................................................................... 14
1.Ý nghĩa ............................................................................................................ 14
2. Bài học kinh nghiệm ...................................................................................... 14
IV. TÀI LIỆU THAM KHẢO .............................................................................. 16

2
PHẦN I: ĐẶT VẤN ĐỀ
1. Lý do chọn đề tài
Nhà giáo dục người Ý Maria Montessori từng nói: “Ẩn chứa trong mỗi đứa
trẻ là vận mệnh của tương lai, trẻ nhỏ vừa là hy vọng, vừa là lời hứa hẹn của nhân
loại. Vì vậy trẻ nhỏ chính là chiếc chìa khóa mở ra tương lai của chúng ta”. Trẻ em
sau này sẽ thành người lớn và nếu được chăm sóc và giáo dục đúng cách sẽ trở
thành người có ích cho xã hội, cho đất nước, nói rộng ra là toàn thế giới. Việc chăm
sóc giáo dục trẻ không chỉ là trách nhiệm của một người, một gia đình mà là của
toàn xã hội và cả dân tộc. Giáo dục mầm non là giai đoạn đầu của quá trình giáo
dục, giáo viên mầm non có vị trí quan trọng trong việc đặt nền móng nhân cách của
con người, làm tiền đề cho sự phát triển lâu dài sau này. Sự hiểu biết những đặc
điểm phát triển nhận thức ở trẻ giúp giáo viên có phương pháp, biện pháp giáo dục
phù hợp với nhận thức và khả năng của trẻ.
Theo nhiều nghiên cứu về đặc điểm tâm sinh lý của trẻ lứa tuổi mầm non cho
thấy: Ở giai đoạn này, tâm hồn trẻ ngây thơ, trong sáng giống như trang giấy trắng,
trẻ nhìn thế giới xung qua “lăng kính chủ quan” của trẻ, tất cả đều mới lạ, xung
quanh trẻ biết bao điều kì diệu, trẻ thích khám phá và rất tò mò, trẻ luôn đặt ra
những câu hỏi “Tại sao ?”, “Sao không như thế này, sao không như thế kia” và khát
khao muốn biết, muốn tìm hiểu khám phá thế giới xung quanh.
Trong những năm gần đây bậc học mầm non tiến hành đổi mới chương trình
giáo dục trẻ mầm non, trong đó đặc biệt coi trọng việc tổ chức các hoạt động “lấy
trẻ làm trung tâm”, tổ chức các hoạt động khám phá phù hợp sự phát triển của trẻ,
khuyến khích trẻ tham gia các hoạt động khám phá một cách chủ động, tích cực,
hồn nhiên, vui tươi đồng thời tạo điều kiện cho giáo viên phát huy khả năng sáng
tạo trong việc lựa chọn và tổ chức các hoạt động khám phá cho trẻ một cách linh
hoạt, thực hiện theo phương châm “Học mà chơi - Chơi mà học”, đáp ứng mục tiêu
phát triển của trẻ một cách toàn diện về mọi mặt.
Thông qua các hoạt động tìm hiểu khám phá, trẻ được tiếp xúc, trải nghiệm
cảm xúc, tình cảm, kỹ năng, hành vi, tự lĩnh hội kiến thức về những điều xung
quanh, làm thỏa mãm nhu cầu nhận thức, mở ra cho trẻ cánh cửa kiến thức rộng
lớn hơn: Trẻ hiểu biết về đặc điểm, tính chất, các mối quan hệ, sự thay đổi và phát
triển của chúng, trẻ học được các kĩ năng quan sát, phân nhóm, phân loại, đo lường,
phán đoán, giải quyết vấn đề, đưa ra ý kiến của mình và đưa ra kết luận. Hoạt động
khám phá là một trong những hoạt động trẻ rất yêu thích.
Tại trường mầm non chúng tôi đã và đang tổ chức nhiều hoạt động khám phá
nhằm phát triển nhận thức cho trẻ mẫu giáo. Tuy nhiên, nhiều giáo viên còn phụ
thuộc nhiều vào các nội dung gợi ý trong chương trình, không mạnh dạn lựa chọn

3
các nội dung mới. Phương pháp, hình thức tổ chức đôi khi chưa phát huy hết năng
lực tư duy, kỹ năng nhận thức, chưa phát huy được năng lực tự học, tự nghiên cứu
và khả năng ứng dụng vào cuộc sống của trẻ. Nhiều giáo viên trẻ chưa chủ động,
linh hoạt tận dụng các thời điểm, các sự kiện phù hợp để khai thác vốn hiểu biết
của trẻ.
Việc thực hiện đổi mới hình thức giáo dục mầm non, áp dụng các phương
pháp giáo dục tiên tiến, giúp phát huy tính sáng tạo của giáo viên và khuyến khích
sự ham thích học hỏi của trẻ mầm non đã đặt ra những yêu cầu đổi mới đối với giáo
viên mầm non trong quá trình lựa chọn và tổ chức các hoạt động , trò chơi để giúp
trẻ được trải nghiệm, được khám phá, được đưa ra nhận xét, kết luận của mình khi
tham gia các hoạt động cụ thể là hoạt động khám phá do cô tổ chức.
2. Mục đích nghiên cứu
Khảo sát khả năng nhận thức tư duy của trẻ đối với hoạt động khám phá trên
cơ sở đó đề ra một số biện pháp thích hợp nhằm giúp giáo viên trong quá trình tổ
chức hoạt động khám phá cho trẻ có hiệu quả như: kích thích tính tìm tòi, ham hiểu
biết, thích khám phá và phát triển về trí tuệ và ngôn ngữ cho trẻ. Thông qua đó
nhằm phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo ở trẻ.
3. Phạm vi và đối tượng nghiên cứu
- Đối tượng nghiên cứu: Trẻ mẫu giáo lớn 5-6 tuổi (lớp A1), sĩ số 33 trẻ.
- Phạm vi nghiên cứu: Trường Mầm non Thạch Đà A.
4. Thời gian thực hiện
- Xác định đề tài: tháng 8/ 2023
- Thời gian nghiên cứu: Từ tháng 9/2023 đến tháng 3/2024

4
PHẦN II: GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
1. Cơ sở lý luận.
Mục tiêu của giáo dục mầm non là giúp trẻ em phát triển về nhận thức, ngôn
ngữ, thể chất, tình cảm, thẩm mỹ, hình thành những yếu tố đầu tiên của nhân cách.
Giáo dục, rèn luyện trẻ mầm non phát triển toàn diện, hình thành cho trẻ những
biểu tượng đúng về các sự vật hiện tượng, giúp cho trẻ có một vốn sống để hỗ trợ
cho các lĩnh vực khác như ngôn ngữ, thẩm mỹ…
Hoạt động khám phá góp phần làm giàu vốn từ cho trẻ, trẻ có kỹ năng giao
tiếp, kỹ năng tự phục vụ, kỹ năng xã hội tốt.
Dựa vào nhiệm vụ năm học của Bộ-Sở giáo dục và đào tạo, tôi nhận thấy hoạt
động tìm hiểu khám phá có vai trò quan trọng trong việc giúp trẻ phát triển toàn
diện. Để nâng cao chất lượng hoạt động tìm hiểu khám phá cho trẻ, giáo viên cần:
- Nắm vững mục tiêu, phương pháp tổ chức hoạt động khám phá cho trẻ
- Biết cách xây dựng môi trường phù hợp giúp trẻ có cơ hội hoạt động tích cực
- Đổi mới, sáng tạo trong dạy và học. Mạnh dạn tổ chức các hoạt động khám
phá ngoài chương trình gợi ý.
Năm học 2023 - 2024, tôi được nhà trường giao cho phụ trách lớp mẫu giáo
lớn 5-6 tuổi A1, tôi nhận thấy thực tế ở lớp tôi việc cung cấp kiến thức cho trẻ để
trẻ lĩnh hội được rất trừu tượng và chưa sâu sắc. Trẻ tiếp thu còn chậm, chưa tích
cực, chủ động tham gia các hoạt động khám phá, tìm tòi, việc gây hứng thú cho trẻ
còn hạn chế. Đồ dùng đồ chơi cô chuẩn bị rất nhiều nhưng vẫn mang tính khô khan
cứng nhắc, dập khuôn và có phần gò bó đối với trẻ, đôi khi còn áp đặt trẻ, điều này
hạn chế tính tò mò, khao khát muốn tìm hiểu sự phong phú muôn màu muôn vẻ
của sự vật và thế giới xung quanh ở trẻ.
Trong những năm học vừa qua tôi đã cố gắng rất nhiều trong việc tổ chức các
hoạt động khám phá, linh hoạt hơn cả về hình thức cũng như nội dung. Tuy nhiên,
do sự hạn chế về khả năng nhận thức, kinh nghiệm quan sát nên hoạt động khám
phá tôi tổ chức cho trẻ vẫn chưa đạt kết quả cao, chưa phát huy được tính tích cực
của trẻ. Chính vì thế, tôi đã không ngừng tìm kiếm và học hỏi, học tập các phương
pháp giáo dục tiên tiến để vận dụng và áp dụng vào các giờ học khám phá cho trẻ
mầm non.
Là một giáo viên trực tiếp chăm sóc và giáo dục trẻ, tôi luôn đặt ra mục tiêu
cho mình là cần phải làm thế nào để nâng cao chất lượng trong hoạt động khám
phá cho trẻ. Tôi nhận thấy việc tổ chức các hoạt động trải nghiệm, khám phá rất
quan trọng nhưng làm thế nào để hấp dẫn, tạo cho trẻ có sự yêu thích với hoạt động
khám phá, tôi đã chọn đề tài “Một số biện pháp nhằm nâng cao chất lượng hoạt

5
động khám phá cho trẻ mẫu giáo lớn 5-6 tuổỉ ở trường mầm non Thạch Đà
A” làm đề tài sáng kiến kinh nghiệm năm học 2023 – 2024.
2. Cơ sở thực tiễn.
Trường tôi luôn đặt chất lượng giáo dục lên hàng đầu và trường là đơn vị đầu
tiên đạt trường chuẩn Quốc gia cấp độ 2 về chất lượng giáo dục trên địa bàn huyện
Mê Linh. Đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên luôn tự học tập, bồi dưỡng
nhằm nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ.
Lớp mẫu giáo lớn A1 được bố trí ở tầng 3 của dãy nhà 3 tầng, với tổng số học
sinh là 33 trẻ. Số giáo viên phụ trách lớp là 2 giáo viên.
Trong quá trình nghiên cứu và thực hiện, tôi gặp một số thuận lợi và khó khăn
như sau:
2.1. Thuận lợi
Ban giám hiệu nhà trường luôn quan tâm tới công tác chuyên môn, tạo điều
kiện, giúp đỡ giáo viên trong các hoạt động, khuyến khích giáo viên sáng tạo, tìm
tòi xây dựng các hoạt động, các đề tài mới đưa vào kế hoạch giảng dạy.
Nhà trường luôn tạo điều kiện thuận lợi để giáo viên học tập trao đổi lẫn nhau
qua các buổi sinh hoạt chuyên môn, chuyên đề và thực hành, cử giáo viên tham gia
tập huấn các chuyên đề cấp huyện, giao lưu học hỏi với trường trong nội thành.
Với diện tích 8998m2, trường có đầy đủ các phòng chức năng, có khu vận
động, vui chơi cho trẻ riêng biệt, có sân chơi, vườn rau, cây ăn quả….. Trường mới
được xây dựng cùng với sự quan tâm của các cấp, sự phối hợp chặt chẽ giữa nhà
trường và phụ huynh nên môi trường trong và ngoài lớp khang trang, sạch sẽ.
Trường đã lắp đặt ti vi, kết nối mạng Internet cho 100% nhóm lớp, có trang bị
máy chiếu, máy tính thuận tiện cho việc tìm kiếm, tra cứu thông tin, …
Các giáo viên trong tổ đều có tính sáng tạo cao, tâm huyết với nghề, nhiệt tình
yêu trẻ, luôn thống nhất trong giảng dạy. Không những vậy, các cô giáo trong lớp
c
òn được tham gia đầy đủ các lớp học bồi dưỡng do phòng giáo dục và trường tổ
chức. Đồng thời giáo viên thường xuyên nghiên cứu tài liệu, học hỏi, trao đổi với
đồng nghiệp để nâng cao nghiệp vụ giảng dạy của bản thân.
Số trẻ trong mỗi lớp phù hợp, thuận lợi khi giáo viên tổ chức các hoạt động
cho trẻ.
Đa số trẻ đi học đều, ngoan ngoãn, có nề nếp, tích cực trong mọi hoạt động,
thích được giúp đỡ cô và làm cùng cô.
2.2. Khó khăn
Về đội ngũ, giáo viên thuộc thế hệ trước nên chưa có nhiều sáng tạo, đổi mới
trong tổ chức các hoạt động khám phá. Hình thức giáo viên tổ chức cho trẻ tìm hiểu
khám phá chủ yếu vẫn theo lối cũ: Cô là người cung cấp kiến thức cho trẻ (áp đặt

