1
MỤC LỤC
STT
Nội dung
Trang
1
I.Đặt vấn đề (Lý do chọn đề tài).
2
2
II. Giải quyết vấn đề (Nội dung giải pháp, cải tiến).
4
1. Những nội dung lý luận có liên quan trực tiếp đến vấn
đề nghiên cứu tổng kết kinh nghiệm (các bản pháp quy,
quy chế, quy định, hướng dẫn,…).
4
2. Thực trạng vấn đề.
4
2.1. Ưu điểm của vấn đề khi nghiên cứu.
5
2.2. Hạn chế của vấn đề trước khi nghiên cứu cần phải
giải quyết.
6
3. Các biện pháp đã tiến hành.
6
3.1. Vấn đề được đặt ra.
6
3.2. Tiến trình thực hiện.
6
4. Hiệu quả SKKN
10
3
III. Kết luận, kiến nghị
11
4
IV. Phụ lục ảnh minh họa
12
2
I. ĐẶT VẤN ĐỀ (LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI).
Hoạt động tạo hình là một hoạt động nghệ thuật chiếm một vị trí quan
trọng. Hình thành nhân cách trẻ ngay từ những năm đầu của cuộc sống. Thông
qua hoạt động tạo hình trẻ được khám phá ý thích vẻ đẹp kỳ diệu. Đây cũng là
lứa tuổi ham hiểu biết có nhu cầu lớn trong việc nhận thức khám phá thế giới
xung quanh, yêu cái đẹp sáng tạo cái đẹp.
Trong giáo dục Mầm non, hoạt động tạo hình có mối quan hệ chặt chẽ với
HĐVC. Khi tham gia chơi khả năng nhận thức và tính sáng tạo của trẻ dần dần
được hình thành và phát triển từ đó làm phong phú trí tưởng tượng nhận thức và
xúc cảm tình cảm của trẻ qua những sản phẩm trẻ làm ra.
Đối với Mẫu giáo vui chơi là hoạt động chủ đạo nhưng nó được tính hợp
lồng ghép trong mọi hoạt động. Thông qua hoạt động tạo hình trẻ lĩnh hội được
những kinh ngiệm xã hội loài người kinh nghiệm sáng tạo nghệ thuật giúp trẻ
hình thành và nâng cao dần năng lực sáng tạo và vốn thâm mỹ vốn có của mình
uốn ắn được những thị yếu cho đúng hướng.
Bản chất của hoạt động tạo hình là hoạt động nghệ thuật, con người luôn
vươn tới cái đẹp vươn tới cái "chất thiện mỹ ". Do vậy người ta càng quan tâm
đến nghệ thuật sáng tạo nghệ thuật và thưởng thức nghệ thuật hoạt động tạo hình
nói chung và HĐXD nói riêng có vai trò quan trọng trong đời sống tâm hồn trẻ.
HĐXD là hoạt động khó nhất nhất trong hoạt động tạo hình đòi hỏi bàn tay khéo
léo, óc quan sát tư duy, trí nhớ tưởng tượng…góp phần phát triển trí tuệ, trẻ tìm
tòi khám phá để tạo ra sản phẩm đẹp giúp cho trẻ hiểu biết thêm những kiến
thức cơ bản của hoạt động tạo hình và sử dụng hiệu quả trong các sản phẩm của
mình .
Trong thời đại công nghệ thông tin và kỹ thuật điện tử phát triển ở từng
mái trường, từng gia đình, từng trẻ em, làm sao chúng ta có thể yên tâm với con
em mình khi từng ngày, từng giờ những mặt trái của thời đại công nghệ đang
ảnh hưởng không mấy tích cực đến sự hình thành và phát triển nhân cách trẻ.
Vậy làm thế nào để trẻ vừa chơi, vừa học, lại vừa sáng tạo là mối quan
tâm và cũng là nhu cầu thiết yếu của các bậc phụ huynh và giáo viên mầm non.
Là một giáo viên mầm non, tôi nhận thức được vấn đề này trong chăm sóc
và giáo dục trẻ. Bên cạnh việc ứng dụng công nghệ dạy học hiện đại tôi cũng
luôn tìm tòi, học hỏi và sáng tạo ra các hình thức, phương pháp giáo dục trẻ. Từ
đó tôi đã tìm ra cho mình một phương pháp dạy khá hấp dẫn, rất tiết kiệm mà lôi
cuốn trẻ vào các hoạt động giúp trẻ học tập tốt hơn, tôi đã sử dụng phương pháp
3
“Sáng tạo từ các vật liệu tái sử dụng nhằm nâng cao chất lượng hiệu quả
giảng dạy cho trẻ mầm non”.
Như chúng ta đã biết, chơi là nhu cầu tự nhiên không thể thiếu đối với
cuộc sống của trẻ. Nếu như một đứa trẻ thỏa mãn nhu cầu tìm hiểu và khám phá
ra những đồ dùng đồ chơi thì trẻ sẽ biết cách sử dụng dồ dùng đồ chơi đó một
cách phù hợp và sáng tạo.
Hiện nay khi thực hiện chương trình mầm non mới điều khó khăn nhất đối
với chúng ta là làm thế nào để hoạt động thật đơn giản, tiết kiệm nhưng lại đạt
hiệu quả cao. Một trong những yếu tố để làm được điều đó là biết tận dụng
nguyên vật liệu mở và có sẵn ở địa phương gần gũi đối với đời sống của chúng
ta và trẻđể tổ chức cho trẻ hoạt động, đó cũng là lí do bản thân tôi muốn giới
thiệu đến các bạn về việc lựa chọn phương pháp “Sáng tạo từ vật liệu tái sử
dụng nhằm nâng cao chất lượng hiệu quả giảng dạy cho trẻ mầm non”. Ý tưởng
này cũng được nãy sinh từ việc tổ chức hoạt động trên lớp.
Sưu tầm và tự nghĩ ra làm thế nào để tạo ra các đồ dùng, đồ chơi mới từ
những nguyên vật liệu phế thải ở địa phương nhằm phục vụ công tác giáo dục
trẻ mầm non.
Với các đồ dung, đồ chơi tự sáng tạo và sưu tầm được tôi áp dụng trong
công tác giáo dục trẻ tại Trường Mẫu giáo Hoa Hồng như sau:
+ Tổ chức cho trẻ làm quen và gây hứng thú tích cực vào các hoạt động có chủ
đích (LQVH, HĐTH, LQCV, …) trong giờ hoạt động ngoài trời, hoạt động góc,
mọi lúc mọi nơi.
+ Tuỳ theo độ tuổi của trẻ hay tuỳ theo từng chủ điểm, tuỳ theo nội dung giáo
dục mà giáo viên có thể lựa chọn cách sử dụng và làm đồ dùng đồ chơi mới từ
những vật liệu mở, vật liệu tái sử dụng …
“Sáng tạo từ vật liệu tái sử dụng” nhằm giúp trẻ MGN, nâng cao phát
triển khả năng sang tạo và tưởng tượng của trẻ, tạo hứng thú tích cực cho trẻ
ham học và vui chơi để từ đó nâng cao hiệu quả của việc giáo dục nghệ thuật
mang tính tích hợp nhằm phát triển và giáo dục toàn diện cho trẻ.
Tôi sử dụng phương pháp dung lời, phương pháp thực hành, phương pháp
tìm tòi – sáng tạo để thực hiện để tài này.
Trên đây là mục đích và một số phương pháp tiêu biểu mà tôi đã áp dụng
trong đề tài này. Vì mỗi phương pháp đều có cái hay trong quá trình áp dụng
thực hiện. Nếu chúng ta áp dụng đúng phương pháp trong từng thời điểm thích
hợp thì hiệu quả đạt được rất tốt trong việc thực hiện đề tài: “Sáng tạo từ vật liệu
tái sử dụng nhằm nâng cao chất lượng hiệu quả giảng dạy cho trẻ mầm non”.
4
II. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ (NỘI DUNG GIẢI PHÁP, CẢI TIẾN)
1. Những nội dung lý luận có liên quan trực tiếp đến vấn đề nghiên cứu tổng
kết kinh nghiệm (các bản pháp quy, quy chế, quy định, hướng dẫn,…)
- Tuổi ấu thơ, ai trong chúng ta cũng một lần trải qua cái thời chơi đồ chơi bằng
lá cây, bằng dây cuốn của các loại dây leo. Lấy đất nặn để nặn thành nồi,
chảo, bát …, lấy rơm hoặc dây len cuốn lại thình hình búp bê…
- Đối với trẻ nhỏ, ta sử dụng phương pháp giảng dạy chủ yếu là trực quan sinh
động, như vậy đồ chơi là một nhu cầu thiết yếu, không thể thiếu được trong
cuộc sống. Nó cần cho trẻ như thức ăn và nước uống.
- Ngày nay, trong thời đại công nghiệp hoá, hiện đại hoá, kinh tế phát triển, đồ
chơi cho trẻ cũng rất phong phú, hiện đại. Trong số đó, có những loại đồ chơi
bổ ích, nhưng cũng không ít đồ chơi còn mang tính bạo lực, phi giáo dục, độc
hại đối với trẻ em. Những loại đồ chời phù hợp để phát triển trí tuệ cho trẻ
mang tính giáo dục càng được bổ sung phong phú đa dạng bao nhiêu thì kích
thích được tính tò mò, ham hiểu biết cùng khám phá của trẻ bấy nhiêu. Đồ
dùng, đồ chơi phải phù hợp với quy luật phát triển trí tuệ của trẻ ở đúng độ
tuổi mới có tác động góp phần hình thành và phát triển trí tuệ ở trẻ.
- Trẻ mầm non luôn có nhu cầu với đồ chơi mới. Để thoả mãn được nhu cầu đó
của trẻ đòi hỏi giáo viên mầm non phải luôn sáng tạo ra nhiều đồ dùng, đồ
chơi phù hợp với nội dụng của bài dạy, phù hợp với tình huống giáo dục trong
các hoạt động.
2.Thực trạng vấn đề:
- Trong thực tế, tôi cũng tham gia đi dự giờ lớp học trong và ngoài quận, được
tiếp xúc với trẻ, được xem trẻ chơi, tôi nhận thấy được rằng trẻ nhỏ rất thích
được chơi với những đồ chơi mới lạ, đặc biệt là do những đồ chơi mà do tự
tay trẻ làm ra và tôi cũng nhận thấy rõ nhu cầu đó của các bé ngay chính lớp
mình. Trong khi đó, những đồ chơi hiện có trong lớp lại mang tính phổ biến,
hạn chế về số lượng và ít được thay đổi. Vì vậy trẻ sẽ không phát huy được
tính tích cực sáng tạo trong các hoạt động.
- Bên cạnh đó, trong cuộc sống sinh hoạt hàng ngày của mỗi gia đình, thường
có rất nhiều sản phẩm bị bỏ đi sau khi sử dụng, ví dụ như vỏ chai dầu gội, sữa
tắm, hộp xốp đựng thức ăn, vỏ hộp sữa, bìa lịch cũ, đĩa CD cũ, túi nilon, ống
chỉ, chai nước suối… đó là nguồn vật liệu rất phong phú và đa dạng, có thể
tận dụng làm những việc hữu ích. Nếu chúng ta có ý thức thu gom, chọn lọc
từ nguồn phế thải đó và có ý tưởng làm các đồ dùng, đồ chơi thì có thể biến
những chiếc hộp, bìa to nhỏ thành ô tô, tàu hoả, nhà cửa, bàn ghế, cây xanh…
Từ những nắp chai chúng ta có thể tạo thành trò chơi “Lật nắp chai” đưa vào
5
giờ học làm quen với toán, làm quen chữ viết hoặc là từ những hộp xốp đựng
thức ăn ta có thể tạo thành những con rối thật dễ thương và ngộ nghĩnh để đưa
vào các giờ dạy, các góc chơi của trẻ ở trường mầm non. Làm như vậy chúng
ta sẽ tiết kiệm được tiền mua sắm vật liệu, tạo ra nhiều đồ chơi mang tính
sáng tạo phong phú cho lớp học của mình. Những đồ chơi này vừa dễ làm, dễ
sử dụng trong các giờ học và các hoạt động. Qua đó hình thành ý thức tuyên
truyền với mọi người xung quanh, từ trẻ đến phụ huynh học sinh về việc bảo
vệ môi trường. Và như vậy, chúng ta đã được giảm được lượng rác thải, giảm
chi phí cho việc xử lý rác thải trong vệ sinh môi trường.
- Từ những lý do trên, năm học 2019-2020, bản thân tôi là một giáo viên, được
phân công dạy lớp Mẫu giáo nhỡ, tôi đã dựa vào kinh nghiệm của những
người đi trước, chịu khó tìm tòi học hỏi các bạn đồng nghiệp, dựa vào sách
báo… tôi xin đưa ra “Cách sáng tạo từ vật liệu tái sử dụng nhằm nâng cao
hiệu quả chất lượng giảng dạy cho trẻ mẫu giáo”.
2.1. Ưu điểm của vấn đề khi nghiên cứu:
- Giáo viên có trình độ chuyên môn , yêu nghề mến trẻ, ham học hỏi trong công
tác giảng dạy.
- Được ban giám hiệu luôn quan tâm, động viên, đầu tư nhiều đồ dùng giảng
dạy.
- Đa số phụ huynh quan tâm đến việc học của con em mình và hiểu được tầm
quan trọng của bộ môn trong trường mầm non. Sẵn sàng hỗ trợ và tìm kiếm
nguyên vật liệu cho việc sáng tạo của trẻ.
- Thường xuyên phối kết hợp giữa gia đình và nhà trường để thúc đẩy, phát
triển trí sáng tạo và khả năng của trẻ.
- Phòng giáo dục và Ban giám hiệu tạo điều kiện cho tôi được kiến tập ở trường
mình, trường bạn để giúp tôi có thêm kinh nghiệm dạy trẻ.
2.2. Hạn chế của vấn đề trước khi nghiên cứu cần phải giải quyết:
Bên cạnh những ưu điểm đó tôi cũng gặp không ít hạn chế như:
- Một số trẻ còn hiếu động nên chưa tập trung vào giờ học.
- Trình độ của trẻ chưa đồng đều, trẻ còn nhút nhát, chưa chủ động tham gia
các hoạt động.
- Đồ dùng đồ chơi nhiều nhưng tính thẩm mỹ chưa cao, chưa được phong phú.
- Khả năng sáng tạo của một số trẻ chưa cao.
- Bản thân tôi cũng còn hạn chế trong việc sáng tạo các sản phẩm từ các
nguyên vật liệu tái chế.