Một số biện pháp nhằm nâng cao chất lượng làm quen với các biểu tượng về số đếm cho trẻ 5 - 6 tuổi
I. ĐẶT VẤN ĐỀ
1.Tên đề tài sáng kiến kinh nghiệm:
"Một số biện pháp giúp trẻ 4-5 tuổi chơi tốt các trò chơi dân gian”
2. Lý do chọn đề tài.
a.Cơ sở lý luận:
Trò chơi dân gian là vốn quý của dân tộc đã gắn liền với đời sống lao
động và các cuộc hội hè, đình đám của nhân dân. Trò chơi vừa thể hiện tính
sáng tạo của người lao động vừa là giải trí thoải mái sau những ngày lao động
mệt nhọc, bày tỏ niềm vui mùa bội thu, hay chiến thắng thiên nhiên ….Trò chơi
đa dạng cuốn hút người chơi bởi sự bình dị khéo léo, nhạy bén, hấp dẫn, vui tươi
hòa nhập cởi mở trong cuộc sống.
Trò chơi dân gian là món ăn tinh thần bổ ích sảng khoái cho trẻ tạo không
khí vui tươi cởi mở, trẻ gần gũi thân thiện nhau hơn bởi những trò chơi có tính
hài hước dí dỏm thể hiện sự tương tác khi chơi. Trò chơi dân gian được gắn liền
với môi trường sống. Nó thường đơn giản dễ chơi,vật dụng dễ tìm, không tốn
tiền, dễ tổ chức dù trong không gian hẹp như góc sân,lớp học. Tất cả những trò
chơi có chung một mục đích rèn luyện sức khỏe, nhanh tay, tinh mắt, sáng tạo
khéo léo, vun đắp tình cảm hồn nhiên vô tư cho trẻ nhất là trẻ đang độ tuổi mầm
non.
b. Cơ sở thực tiễn.
Trong thời đại hiện nay, cuộc sống của con người ngày càng phụ thuộc
nhiều vào công nghệ, nhất là khi loài người đang chuẩn bị bước sang cuộc cách
mạng công nghiệp thứ tư - Cuộc cách mạng công nghệ . Cũng theo với tình hình
đó, con người ngày càng phụ thuộc vào máy móc và công nghệ. Chúng ta có thể
thấy rằng trẻ em ngày nay rất hứng thú với các thiết bị Công nghệ hiện đại như:
Điện thoại thông minh, máy tính, máy game...Chúng có thể ngồi cả ngày bên
các thiết bị này mà không hề chán. Thậm chí, nắm bắt thực tế này, nhiều phụ
huynh còn lợi dụng các thiết bị này để dỗ con, trông con, khi cho con ăn,...Vấn
đề này cũng là nguyên nhân góp phần ra tăng tình trạng béo phì ở trẻ, việc thiếu
giao tiếp xã hôi cũng khiến trẻ dễ bị tự kỷ, nghèo nàn về ngôn ngữ, hạn chế vễ kĩ
năng giao tiếp.
Như chúng ta đã biết, hoạt động chủ đạo của trẻ em chính là hoạt động
vui chơi dưới nhiều hình thức. Thông qua hoạt động vui chơi trẻ được cung cấp
nhiều kiến thức: Trẻ được vận động, hình thành các mối quan hệ, phát triển
ngôn ngữ, được trải nghiệm đời sống dưới góc độ trẻ thơ. Đôi khi trẻ tiếp thu
1/18
Một số biện pháp nhằm nâng cao chất lượng làm quen với các biểu tượng về số đếm cho trẻ 5 - 6 tuổi
kiến thức mới thông qua các trò chơi còn hiệu quả hơn nhiều các phương pháp
dạy học thông thường.
Xuất phát từ đặc điểm tâm sinh lý trẻ mầm non, các nhà giáo dục luôn
luôn trú trọng việc đưa các trò chơi vào các hoạt động chăm sóc, giáo dục trẻ. Là
một giáo viên Mầm non, hằng ngày tôi cũng thường xuyên tổ chức các trò chơi
cho trẻ. Bên cạnh những loại trò chơi cho trẻ thường được các cô giáo mầm non
áp dụng: Trò chơi học tập,trò chơi đóng kịch, chơi biểu diễn..., có một loại trò
chơi được tôi thường xuyên sử dụng và cũng được trẻ hào hứng ủng hộ, đó là:
Trò chơi Dân gian.
Theo tôi, chơi các trò chơi dân gian đem đến nhiều lợi ích cho cô và trẻ.
Các trò chơi dân gian phần lớn đều có phần lời ca là những bài đồng dao rất vần,
dễ nhớ, dễ thuộc, hình thức chơi vừa vui nhộn lại dễ chơi nhưng không kém
phần hứng thú, ai đã từng chơi các trò chơi dân gian ngày còn thơ bé, đảm bảo
trò chơi đó sẽ in vĩnh viễn vào tâm trí cho đến mãi về sau. Do đó, khi cô tổ chức
cho trẻ chơi các trò chơi này không phải dày công chuẩn bị vất vả, rèn rũa lâu
dài để trẻ thuần thục, thêm vào đó, khi đã được cô hướng dẫn trẻ sẽ hoàn toàn có
thể tự tổ chức chơi mọi lúc mọi nơi. Việc tổ chức chơi và đọc các bài đồng dao
góp phần phát triển khả năng ngôn ngữ của trẻ, làm giàu tâm hồn trẻ.Ở một khía
cạnh cao hơn,việc cô giáo dạy trẻ các trò chơi dân gian và việc hằng ngày trẻ
chơi các trò chơi dân gian là đang góp công sức của mình để phát triển một nền
văn hóa đậm đà bản sắc dân tộc.
Nhiều năm gần đây, Bộ giáo dục và đào tạo phát động phong trào: "Xây
dựng trường học thân thiện - Học sinh tích cực" trong đó có nội dung đưa trò
chơi dân gian vào trường học.Nhưng làm thế nào để tổ chức được các trò chơi
dân gian thực sự có hiệu quả,lôi cuốn và hấp dẫn được trẻ là một bài toán khó
với các giáo viên, đặc biệt đối với giáo viên mầm non.
Là một giáo viên mầm non, tôi luôn trăn trở và tìm các biện pháp để tổ
chức các trò chơi dân gian một cách có hiệu quả nhất. Sau đây tôi xin trình bày
sáng kiến kinh nghiệm của mình với đề tài: "Một số biện pháp giúp trẻ 4-5
tuổi chơi tốt các trò chơi dân gian”
3. Mục đích nghiên cứu:
Trò chơi dân gian, tạo nên không khí vui tươi, phấn khởi cho trẻ .
Trò chơi dân gian bên cạnh việc khuyến khích rèn luyện sức khỏe, thể
hiện sự khéo léo của trẻ còn góp phần nâng cao tinh thần đoàn kết ,sự tương trợ
đoàn kết giúp đỡ nhau của trẻ.
Trò chơi dân gian không chỉ mang tính giải trí lành mạnh, rèn luyện thể
lực, mà còn kích thích trí thông minh của trẻ ,có những trò chơi đạt tới trình độ
nghệ thuật, mang tính thẩm mỹ cao.
2/18
Một số biện pháp nhằm nâng cao chất lượng làm quen với các biểu tượng về số đếm cho trẻ 5 - 6 tuổi
Trò chơi dân gian không chỉ nâng cánh cho tâm hồn trẻ, giúp trẻ phát triển
khả năng tư duy, sáng tạo, sự khéo léo mà còn giúp các trẻ hiểu về tình bạn, tình
yêu gia đình, quê hương, đất nước. Trẻ em ở một xã hội công nghiệp, chỉ quen
với máy móc và không có khoảng trống để chơi cũng là một thiệt thòi. Thiệt thòi
hơn khi các em không được làm quen và chơi những trò chơi dân gian của thiếu
nhi thuở trước - đang ngày càng bị mai một và quên lãng, không chỉ ở các thành
phố mà còn ở cả các vùng nông thôn, nơi mà đang dần bị đô thị hóa mạnh mẽ.
Vì thế giúp các em hiểu và tìm về cội nguồn với những trò chơi dân gian là một
việc làm cần thiết”.
4. Đối tượng nghiên cứu
- Trẻ 4-5 tuổi.
5.Đối tượng khảo sát,thực nghiệm.
- Căn cứ vào các hoạt động của cô và trẻ tại lớp B3 Trong trường mầm
non mà đưa ra các biện pháp đảm bảo cho trẻ được hoạt động phù hợp với nội
dung chương trình,phù hợp với khả năng nhận thức của trẻ thông trò chơi dân
gian.
6.Phương pháp nghiên cứu:
- Phương pháp quan sát
- Phương pháp đàm thoại
- Phương pháp thực hành trên trẻ
7.Phạm vi và kế hoạch nghiên cứu
- Tại lớp mâru giaso 4-5 tuôti
- Đề tài được thực hiện tại trường Mầm non nơi tôi công tác.
Từ tháng 9 năm 2018 đến tháng 5 năm 2019. Củng cố và thực hiện duy trì
cho các năm tiếp theo.
3/18
Một số biện pháp nhằm nâng cao chất lượng làm quen với các biểu tượng về số đếm cho trẻ 5 - 6 tuổi
II. NHỮNG BIỆN PHÁP ĐỔI MỚI ĐỂ GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
1. Cơ sở lý luận.
2. Khảo sát thực trạng.
* Đặc điểm tình hình của lớp: Đầu năm 2018-2019,được sự phân công
của nhà trường tôi dạy lớp 4 tuổi B3 theo chương trình mầm non mới tôi đã
nhận thấy một số điều kiện thuận lợi và khó khăn sau:
a. Thuận lợi:
- Theo sự chỉ đạo sát sao về chuyên môn của phòng giáo dục Huyện Ba
Vì và sự quan tâm tạo điều kiện về mọi mặt của Ban Giám Hiệu trường mầm
non .Trong năm học này nhà trường đã xây dựng lịch trình tổ chức giao lưu trò
chơi dân gian cho tất cả các khối lớp.
- Trẻ mẫu giáo nhỡ mạnh dạn, tự tin,thông minh, thích tham gia vào các
trò chơi,đặc biệt là các trò chơi dân gian.
- Bản thân tôi là một giáo viên xuất phát từ nông thôn. Chính vì vậy,
những trò chơi dân gian của trẻ con đã gắn bó với tôi trong suốt cả thời gian qua.
- Tôi rất thích các trò chơi dân gian Việt Nam và sưu tầm được rất nhiều
trò chơi dân gian thú vị và đặc sắc,phù hợp với trẻ mầm non.
- Lớp học rộng rãi,sân chơi thoáng mát,đủ rộng để tổ chức trò chơi dân
gian cho trẻ.
b. Khó khăn:
- Đồ dùng, đồ chơi phục vụ cho trò chơi dân gian đã có,tuy nhiên còn ít,
chưa phong phú.
- Mức độ khó hay dễ của các trò chơi không giống nhau. Có những trò
chơi vô cùng đơn giản nhưng cũng có những trò chơi phức tạp, đòi hỏi người
chơi phải tư duy trong quá trình chơi.
- Khả năng chú ý có chủ định của trẻ còn kém. Trẻ dễ dàng nhập cuộc
chơi nhưng cũng nhanh chóng tự rút ra khỏi trò chơi nếu nó không còn hứng
thú.
- Trong lớp còn một số trẻ rụt rè, nhút nhát, thiếu tự tin và không thích
tham gia vào các hoạt động tập
Do đó việc phát huy tốt trò chơi dân gian cho trẻ còn hạn chế.
3. Khảo sát thực tế:
Khi chưa thực hiện đề tài này tôi đã tìm hiểu khả năng nhận biết của trẻ
qua khảo sát cụ thể trẻ lớp tôi như sau :
Tổng số trẻ của lớp 4 tuổi B3: 39 cháu
4/18
Một số biện pháp nhằm nâng cao chất lượng làm quen với các biểu tượng về số đếm cho trẻ 5 - 6 tuổi
TT Nội dung khảo sát Tỉ lệ %
1 Trẻ ham thích trò chơi dân gian 10/39 = 25 %
2 Trẻ biết tên trò chơi dân gian 8/39 = 20 %
3 Trẻ mạnh dạn tự tin khi tham gia hoạt động 15/39 = 38 %
4 Trẻ biết thể hiện tinh thần đoàn kết 15/39 = 38 %
5 Trẻ biết tự tổ chức trò chơi 6/39 = 15 %
6 Trẻ sáng tạo trong khi chơi trò chơi 5/39 = 13 %
Từ những thuận lợi, khó khăn và qua khảo sát thực tế như trên Tôi đã nhận
định và rút ra“Một số biện pháp giúp trẻ 4 tuổi chơi tốt các trò chơi dân
gian”
4. Những biện pháp thực hiện:
Từ thực tế đó chính là điều tôi suy nghĩ trăn trở, làm thế nào để đưa trẻ
vào trò chơi dân gian một cách tự nguyện và hứng thú, nắm vững các kiến thức
và kỹ năng thực hành do vậy tôi lựa chọn các biện pháp sau:
* Biện pháp 1: Sưu tầm và lựa chọn các trò chơi dân gian phù hợp với
lứa tuổi của trẻ.
* Biện pháp 2: Chuẩn bị đồ dùng đồ chơi, lời ca, địa điểm trước khi tổ
chức cho trẻ tham gia vào các trò chơi dân gian
* Biện pháp 3: Tổ chức các trò chơi phù hợp với tính chất của hoạt động
*Biện pháp 4: Động viên tất cả các trẻ tham gia vào trò chơi
* Biện pháp 5: Hãy hòa mình với thế giới trẻ thơ :
5. Biện Pháp thực hiện:
* Biện pháp 1:Sưu tầm và lựa chọn các trò chơi dân gian phù hợp với
lứa tuổi của trẻ.
Việc sưu tầm và lựa chọn trò chơi cho trẻ theo từng chủ đề là một công việc
cần thiết trong quá trình tổ chức các hoạt động giáo dục cho trẻ. Nếu giáo viên
có một nguồn trò chơi dân gian phong phú sẽ có thể dễ dàng lựa chọn được
những trò chơi phù hợp, mới lạ, kích thích trẻ hứng thú tìm tòi, khám phá… tạo
những điều kiện cho trẻ phát triển những năng lực khác nhau. Khi sưu tầm trò
chơi dân gian để tổ chức các hoạt động giáo dục, người giáo viên cần chú ý một
5/18