1
I. Tên sáng kiến, lĩnh vực áp dụng:
KẾT HỢP GIÁO CỤ TRỰC QUAN VÀ ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ THÔNG
TIN TRONG DẠY HỌC KĨ THUẬT BẮN SÚNG
TIỂU LIÊN AK VÀ SÚNG TRƯỜNG CKC
Lĩnh vực áp dụng: Dạy và học môn Giáo dục quốc phòng – An ninh (dùng cho học
sinh lớp 11)
II. Nội dung sáng kiến
1. Giải pháp cũ thường làm
a) Mô tả giải pháp cũ
Theo phương pháp cũ thì giáo viên chỉ đơn thuần chuyền tải kiến thức cơ bản
trong sách giáo khoa cho học sinh cụ thể như sau:
Nêu khái niệm về ngắm bắn.
Là cách xác định góc bắn và hướng bắn để súng đưa quý đạo đường đạn đi qua
điểm định bắn trên mục tiêu.
Nêu các định nghĩa về ngắm bắn.
Đường ngắm cơ bản:
Đường ngắm cơ bản là đường thẳng từ mắt người ngắm qua chính giữa mép trên khe
ngắm đến điểm chính giữa mép trên đầu ngắm
Điểm ngắm đúng.
là điểm ngắm đã xác định từ trước sao cho khi ngắm vào đó để bắn thi quỹ đạo đường
đạn đi qua điểm định bắn trúng trên mục tiêu
Đường ngắm đúng.
Nêu ảnh hưởng của ngắm sai đến kết quả bắn.
*Đường ngắm cơ bản sai lệch.
- Nếu điểm chính giữa mép trên đầu ngắm thấp (cao) hơn so với điểm chính giữa mép
trên khe ngắm thì điểm chạm trên mục tiêu cũng thấp (cao) hơn so với điểm định bắn
trúng.
- Nếu điểm chính giữa mép trên đầu ngắm lệch trái (phải) hơn so với điểm chính giữa
mép trên khe ngắm thì điểm chạm trên mục tiêu cũng lệch trái (phải) so với điểm định
bắn trúng.
* Điểm ngắm sai.
- Khi đường ngắm cơ bản đã chính xác, mặt súng thăng bằng, nếu điểm ngắm sai lệch
so với điểm ngắm đúng bao nhiêu thì điểm chạm trên mục tiêu sẽ sai lệch so với điểm
định bắn trúng bấy nhiêu.
* Mặt súng không thăng bằng.
- Khi có đường ngắm cơ bản đúng, có điểm ngắm đúng, nếu mặt súng
b) Nhược điểm của giải pháp cũ.
- Phụ thuộc hoàn toàn vào khả năng thuyết trình và giảng giải của người thầy.
- Học sinh thụ động trong việc tiết thu kiến thức.
2
- Giáo viên chỉ soạn giảng và dạy học theo cách thông thường dựa trên nền tảng
kiên thức trong sách giáo khoa mà không có tư liệu hình ảnh , tranh ảnh và các phương
tiện hỗ trợ khác.
Ví dụ: Như trong trường hợp nêu định nghĩa về đường ngắm cơ bản, thì giáo viên
chỉ đơn thuần nêu: Đường ngắm cơ bản là đường ngắm được xác định từ măt người qua
chính giữa khe thước ngắm đến chính giữa phái trên đỉnh đầu ngắm..... mà không làm
rõ được chính giữa phái trên khe thước ngăm và chính giữa phái trên đỉnh đầu ngắm cụ
thể ra sao, không những thế mà nó còn tốn nhiều thời gian và công sức giải thích nhiều
lần cho học sinh, học sinh thì không thể nhanh chóng nắm bắt và định hình, tưởng
tượng , tư duy ra ngay được vấn đề, không những thế nó còn dễ dẫn đến việc các em
hiểu chưa rõ, chưa hết vấn đề dẫm đến hiểu sai và vận dụng vào thực hành ngắm bắn
sai đường ngắm cơ bản. Mà trong bài thực hành ngắm bắn súng tiểu liên AK và súng
trường CKC khí đã lấy sai đường ngắm cơ bản thì kết quả bắn không đạt.
Cũng như thế ở nội dung định nghĩa đường ngắm đúng chỉ nêu lên được định
nghĩa có thể học sinh sẽ hiểu và lĩnh hội được kiến thức tại thời điểm đó mà như chúng
ta đã biết thì chương trình GDQP-AN thì một tuần mới có một tiết chính vì thế khi
giảng dạy những kiến thức theo phương pháp cũ nó không khắc sâu và rõ ràng trong
tâm trí của học sinh nên các em hay quên và lúng túng trong học thực hành ngắm bắn.
- Không chỉ ra được cái sai một cách cụ thể cho người học, để còn sửa sai một
cách kịp thời.
- Mất nhiều gian cho việc giảng giải kiến thức mà hiệu quả lại không cao.
- Người học không lĩnh hội hết được ý định giảng dạy của giáo viên.
- Về cơ bản nội dung kiến thức sau khi kết thức bài giảng người học có thể nắm
được nhưng độ khắc sâu trong trí nhớ của học trò là không có, học sinh hiểu bài nhưng
lại nhanh quên.
- Ít tạo ra được tính đổi mới đột phá và sáng tạo trong quá trình dạy và học.
- Không tạo ra hứng thú và cảm hứng trong quá trình giảng bài.
- Nội dung nghèo nàn khô khan, không đa dạng và phong phú trong cách chuyền
tải và tiếp cân kiên thức.
- Không thu hút được sụ chú ý và tập trung của đại đa số học sinh trong lớp học.
- Thiếu hình ảnh minh họa trong các đề bài tập càng làm các em khó hình dung,
gây cảm giác ngại làm bài tập, lười suy nghĩ cho HS, nhất là đối với các học sinh lười
vận động.
- Giáo viên có tâm lý chưa hai lòng với kết quả bài dạy.
3
c. Ưu điểm.
- Giáo viên có thể chuyển tải đầy đủ kiến thức lý thuyết và thực hành cho học
sinh theo kế hoạch giảng dạy, đảm bảo thơi gian theo phân phối chương cho mỗi tiết
học.
2. Giải pháp mới cải tiến
Tính mới của giải pháp là:
- Gắn kết kiến thức trong SGK với thực tế giáo cụ trực quan và bài giảng ứng
dụng cộng nghệ thông tin.
- Giáo viên không tốn quá nhiều thời gian vào việc thuyết trình và giảng giải nội
dung bài học.
- Bắt học sinh phải hoạt động trong tư duy và suy nghĩ về vấn đề mà giáo viên
nêu ra.
- Lấy học sinh làm trung tâm, học sinh chủ động trong việc tiếp thu kiến thức.
- Giảm khả năng phụ thuộc hoàn toàn vào kiền thức trong SGK việc soạn giảng
và giảng bài của giáo viên chở nên vô cùng đơn giản mà hiệu quả đem lại cao. Vì được
hỗ trợ rất lớn từ đồ dùng trực quan kết hợp với việc ứng dụng công nghệ thông tin bằng
bài giảng điên tử và các tư liệu hình ảnh , tranh ảnh và các phương tiện hỗ trợ khác.
Ví dụ: Như trong trường hợp nêu định nghĩa về đường ngắm cơ bản, thì giáo viên
chỉ trên giáo cụ trực quan thế nào là chính giữa khe thước ngắm và thế nào là chính
giữa phía trên đỉnh đầu ngắm, kết hợp với trình chiếu và sau đó kết luận vấn đề “Đường
ngắm cơ bản là đường ngắm được xác định từ mắt người qua chính giữa khe thước
ngắm đến chính giữa phái trên đỉnh đầu ngắm”..... Lúc này học sinh, mắt vừa được nhìn
tai vừa được nghe, trong đầu hình dung thì vấn đề đã được giả quyết một cách triệt để.
Mà không tốn thơi gian và thuyết trình của giáo viên, hiệu quả là học sinh hiểu đúng,
hiểu hết, hiểu tường tận, hiểu bản chất vì các em vừa được mắt thấy và tai nghe.
- Chỉ ra được cái sai cho người học biết được mình sai ở đâu , ở chỗ nào, sai ít
hay sai nhiều và cái quan trọng hơn cả là nó có thể sửa sai trong chính tư duy của học
sinh để từ đó các em có thể sửa sai kịp thời.
- Không mất nhiều gian cho việc giảng giải, thuyết trình kiến thức mà hiệu quả
lại cao.
- Người học lĩnh hội hết được ý định giảng dạy của giáo viên.
- Kiến thức sau khi kết thức bài giảng người học có thể nắm chắc khắc sâu bền
vững và lâu dài trong trí nhớ của học trò.
- Tạo ra được tính đổi mới đột phá và sáng tạo trong quá trình dạy và học.
4
- Tạo ra hứng thú và cảm hứng trong quá trình giảng bài.
- Nội dung truyển tải và tiếp cận kiến thức phong phú, đa dạng, sinh động.
- Thu hút được sự chú ý và tập trung của đại đa số học sinh trong lớp học.
- Hình ảnh minh họa trong các vần đề đa dạng phong phú các em dễ hình dung.
- Bổ sung thêm một số biện pháp, bài tập kĩ thuật bắn mới vào trong giáo án của
mỗi tiết học lý thuyết, thực hành kĩ thuật bắn.
- Việc áp dụng tốt các phương pháp dạy học tích cực, một số bài tập phân đoạn
và tích hợp toàn diện nhằm phát huy tính tự giác, tích cực, chủ động trong học tập của
học sinh.
- Phát huy tính tích cực, độc lập suy nghĩ, sáng tạo trong học lý thuyết và tập
luyện thông qua việc học sinh tham gia quá trình tập luyện, sữa sai ngay tai chỗ, đúng
lúc, đúng thời điểm và hoàn thiện kĩ năng một cách chủ động.
III. Hiệu quả kinh tế và xã hội đạt được
1. Hiệu quả kinh tế:
a) Đánh giá lợi ích thu được:
Giáo cụ trực quan kết hợp bài giảng khi ứng dụng công nghệ thông tin và giảng
dạy là phương pháp hữu ích cho giáo viên, học sinh khi nghiên cứu bài kĩ thuật bắn
súng tiểu liên Ak và súng trường CKC. Giúp cho việc học tập và huấn luyên học sinh
một cách hiệu quả; không cần mất thời gian, sức lực, trí óc để tìm và tổng hợp kiến
thức. Giúp học sinh rèn kỹ năng tự học tự nghiên cứu, kĩ năng kĩ xảo cơ bản về kĩ thuật
bắn súng tiểu liên Ak và súng trường CKC. Rút ngắn khoảng cách giữa chương trình
GDQP _ AN 11 phổ thông chuyên hiện nay.
Nếu phổ biến Giáo cụ trực quan kết hợp bài giảng khi ứng dụng công nghệ thông
tin, thì nó sẽ là một công cụ hỗ trợ, một phương pháp quý cho những giáo viên và học
sinh cần nghiên cứu về kĩ thuật bắn súng tiểu liên Ak và súng trường CKC, cần sưu tập
hệ thống bài tập về bài kĩ thuật bắn súng tiểu liên Ak và súng trường CKC, sẽ không
mất chi phí mua sách hoặc download những tài liệu cần bản quyền.
b) Ước tính:
- Chi phí làm giáo cụ trưc quan và bài giảng điên tủ bao gồm tất cả là 100.000
nghìn đồng.
- Có thể sử dụng đề tài để giảng dạy ở trường THPT, mà không mất chi phí bản
quyền cho người thiết kế.
3. Hiệu quả xã hội:
Giáo cụ trực quan và ứng dụng công nghệ thông tin này đã được tác giả triển khai
thực nghiệm năm học 2016 - 2017 cho lớp 11 mà hiệu quả mang lại cao.
5
Trước khi thực hiện đề tài, các kết quả kiểm tra chưa thực sự cao, nhưng từ khi
thực hiện đề tài các kết quả thi là vượt trội hơn rất nhiều, cụ thể như sau:
Kết quả kiểm tra nội dung bắn súng tiểu liên AK và súng trường CKC lớp 11.
- Năm học 2014 – 2015: Các lớp11 đạt 8% điểm giỏi, và 73,3% Khá, 15,0%
loại trung bình và 1,7% loại yếu.
- Năm học 2014 – 2015 Các lớp11 đạt 10% điểm giỏi, và 73,5% Khá, 15,2%
loại trung bình và 1,2% loại yếu.
- Năm học 2016 - 2017: Các lớp11 đạt 17% điểm giỏi, và 78% Khá, 19% loại
trung bình và 0,4% loại yếu.
IV. Điều kiện và khả năng áp dụng
Có thể áp dụng ngay tại trường THPT đối với các lớp 11 và đội tuyển HSG tỉnh
môn GDQP – AN của nhà trường hoặc tại các trường THPT trong toàn tỉnh và có thể
tiếp tục mở rộng và phát triển tiếp trong những năm học sau.
V.Những cá nhân đã áp dụng sáng kiến
TT Họ và tên Năm
sinh Nơi công tác Chức
danh
Trình độ
chuyên
môn
N
ội dung công việc
hỗ trợ
1 Mai Văn Nam 1979 THPT chuyên
LVT
Phó tổ
trưởng Cử nhân
Giảng dạy bài 5 kĩ
thuật bắn súng TL
Ak Và Súng trư
ờng
CKC
2 Trần Xuân Đức 1971 THPT chuyên
LVT Giáo
viên Cử nhân
Giảng dạy bài 5 kĩ
thuật bắn súng TL
Ak Và Súng trư
ờng
CKC
3 Đỗ Thi Lụa 1983 THPT chuyên
LVT Giáo
viên Cử nhân
Giảng dạy bài 5 kĩ
thuật bắn súng TL
Ak Và Súng trư
ờng
CKC
4 Bùi Thi Tâm 1974
THPT chuyên
LVT
Giáo
viên Cử nhân
Giảng dạy bài 5 kĩ
thuật bắn súng TL
Ak Và Súng trường
CKC