
0
CỤC BẢO TRỢ XÃ HỘI
KHOA CÔNG TÁC XÃ HỘI
HỌC VIỆN THANH THIẾU NIÊN
VIỆT NAM
TÀI LIỆU MÔDUN ĐÀO TẠO
CÔNG TÁC XÃ HỘI VỚI TRẺ EM BỊ
ẢNH HƯỞNG THIÊN TAI VÀ TAI NẠN
THƯƠNG TÍCH
Hà Nội, 2012

i
MỤC LỤC
Nội dung
Trang
Mục lục
1
Bảng chữ cái viết tắt
5
Chương trình khung chi tiết Mođul đào tạo
6
Bài I. Nhận diện các loại thiên tai và các loại hình thiên tai
21
I. Khái niệm thiên tai và các loại hình thiên tai
21
1. Các khái niệm cơ bản
21
2. Hiểm họa, thảm họa, thiên tai
27
II. Biến đổi khí hậu
28
1. Một số khái niệm liên quan
28
2. Biến đổi khí hậu
29
3. Một số biểu hiện của biến đổi khí hậu
30
4. Nguyên nhân dẫn đến biến đổi khí hậu
32
5.Chúng ta có thể làm gì để đối phó với B
Đ
KH?
36
6. Tác động của biển đổi khí hậu với nhóm dễ bị tổn thương
39
III. Quản lý rủi ro thiên tai và nhiệm vụ của trẻ em
40
1.Lũ lụt
40
2. Áp thấp nhiệt đới, bão
42
3. Sạt lở đất
43
4. Hạn hán
44
5. Dông và sét
45
6. Lốc
45
7. Mưa đá
46
8. Động đất
46
Bài II: Một số kỹ năng trong quản lý rủi ro thiên tai và biến đổi khí
hậu cho trẻ em
47
I. Kỹ năng lập bản đồ rủi ro
47
1. Khái niêm Bản đồ rủi ro:
47
2. Khái niệm Nguồn lực cộng đồng:
47
3.Các bước lập bản đồ rủi ro
47
4. Một số vấn đề cơ bản cho một cuộc phỏng vấn thu thập thông tin để
vẽ bản đồ
50
5.Xây dựng chiến dịch truyền thông giáo dục giảm nhẹ thiên tai
53
II. Kỹ năng thoát hiểm
55
1. Khái niệm
55
2. Phương án thoát hiểm
55
III. Kỹ năng mặc áo phao
56

ii
IV. Kỹ năng chuẩn bị dụng cụ khẩn cấp
57
1. Túi đựng dụng cụ khẩn cấp
57
2. Kỹ năng chuẩn bị túi đựng dụng cụ khẩn cấp
57
3.Gợi ý cho việc chuẩn bị túi đựng dụng cụ khẩn cấp
57
Bài III. Tổng quan về tai nạn thương tích ở trẻ em
59
I. Tai nạn thương tích là vấn đề sức khỏe cộng đồng và mang tính toàn
cầu
59
1. Khái niệm
59
2. Tai nạn thương tích là vấn đề của y tế công cộng và mang tính toàn
cầu
60
3. Phân loại tai nạn thương tích ở trẻ em
62
II. Tai nạn thương tích đối với trẻ em Việt Nam
63
1. Tình hình tai nạn thương tích trẻ em ở Việt Nam
63
2. Nguyên nhân và hậu quả gây tai nạn thương tích trẻ em
65
3. Phòng, tránh tai nạn thương tích cho trẻ em
70
Bài IV: Một số tai nạn thương tích thường xảy ra với trẻ em
77
I. Tai nạn giao thông và biện pháp phòng tránh đối với trẻ em
77
1. Khái niệm chung và thực trạng của tai nạn giao thông đối với trẻ em.
77
2.Nguyên nhân và nguy cơ TNGT ở trẻ em
79
3. Xử lý sơ cứu tai nạn giao thông trẻ em
83
4. Cách phòng tránh TNGT
85
5. Biện pháp
91
6. Tuyên truyền cách phòng tránh tai nạn giao thông khi đi bộ
92
II. Đuối nước và các biện pháp phòng tránh đuối nước đối với trẻ em
93
1. Đuối nước là gì
93
2. Nguyên nhân và nguy cơ gây đuối nước ở trẻ em
95
3. các biện pháp phòng tránh đuối nước ở trẻ em
97
III. Ngã và các biện pháp phòng tránh đối với trẻ em
103
1. Khái niệm
103
2.Nguyên nhân
104
3. các biện pháp phòng tránh tai nạn ngã cho trẻ em
105
IV. Bỏng và các biện pháp phòng tránh đối với trẻ em
112
1. Khái niệm
112
2. Một số nguyên nhân gây bỏng thường gặp và hậu quả của bỏng:
112
3. Các biện pháp phòng tránh bỏng cho trẻ em.
117
4. Xử trí khi trẻ bị bỏng.
119
V. Ngộ độc và phòng tránh ngộ độc cho trẻ em
123
1. Các biểu hiện ngoài của ngộ độc
123
2. Nguyên nhân gây ra ngộ độc ở trẻ em
124
3. Sơ cứu ban đầu
128

iii
4. cách phòng tránh
132
VI. Động vật cắn, đốt và các biện pháp phòng tránh đối với trẻ em
136
1. Một số vấn đề chung
136
2. Ong đốt
139
3. Rắn cắn
141
4. Chó cắn
143
5.Tuyên truyền giáo dục cách phòng tránh động vật cắn
147
VII. Ngạt, tắc đường thở và cách xửr lý đối với trẻ em
148
1. Khái niệm
148
2. Các dấu hiệu ngạt, tắc đường thở
148
3. Nguyên nhân gây tắc đường thở, cách xử trí khi phát hiện trẻ bị ngạt,
tắc đường thở
149
VIII. tai nạn do các vật sắc nhọn và các biện pháp phòng tránh đối với
trẻ em
156
1. Khái niệm và các thực trạng tai nạn do các vật sắc nhọn gây ra cho trẻ
em.
157
2. Nguyên nhân và hậu quả gây tai nạn thương tích do vật sắc nhọn gây
ra cho trẻ em.
157
3. Phát hiện những thương tổn và sơ cứu ban đầu
160
4. Các biện pháp phòng tránh tai nạn do vật sắc nhọn gây ra
163
IX. tai nạn do các trò chơi nguy hiểm và các biện pháp phòng tránh đối
với trẻ em
164
1. Những vấn đề chung
164
2. Tai nạn do các trò chơi nguy hiểm và các biện pháp phòng tránh đối
với trẻ em.
166
3. Cách xử lý ta nạn do trò chơi nguy hiểm gây ra.
169
4. Các biện pháp phòng tránh tai nạn thương tích do các trò chơi nguy
hiểm gây ra đối với trẻ em.
172
Bài V: CTXH với trẻ em bị ảnh hưởng thiên tai và tai nạn thương
tích
174
I. CTXH các nhân với trẻ em bị ảnh hưởng thiên tai và TNTT
174
1. Khái niệm Công tác xã hội cá nhân
174
2. Các yếu tố cấu thành trong công tác xã hội cá nhân.
174
3. Khái niệm trẻ em, công tác xã hội cá nhân với trẻ em bị ảnh hưởng
bởi thiên tai và tai nạn thương tích.
175
4. Mục đích Công tác xã hội cá nhân trong lĩnh vực trẻ em bị ảnh hưởng
bởi thiên tai và tai nạn thương tích.
177
5. Các vai trò, chức năng của công tác xã hội cá nhân trong lĩnh vực trẻ
em bị ảnh hưởng bởi thiên tai và tai nạn thương tích.
177
II. Quy trình tiến hành CTXH cá nhân với trẻ em bị ảnh hưởng bởi thiên
180

iv
tai và tai nạn thương tích.
1. Tiếp nhận đối tượng (thân chủ - trẻ em bị ảnh hưởng bởi thiên tai và
tai nạn thương tích)
182
2. Nhận diện vấn đề.
184
3. Thu thập thông tin.
185
4. Đánh giá chẩn đoán.
187
5. Lập kế hoạch giải quyết vấn đề (kế hoạch trị liệu).
189
6. Thực hiện kế hoạch (can thiệp/trị liệu).
190
III. Quy trình tiến hành CTXH nhóm với trẻ em bị ảnh hưởng bởi thiên
tai và tai nạn thương tích.
193
1. Khái niệm, mục đích của công tác xã hội nhóm.
193
2. Quy trình công tác xã hội nhóm đối với trẻ em bị ảnh hưởng bởi thiên
tai và tai nạn thương tích.
195
IV. các chương trình, dịch vụ hỗ trợ trẻ em bị ảnh hưởng bởi thiên tai và
tai nạn thương tích.
199
1. Mô hình Cộng đồng an toàn.
199
2. Ngôi nhà an toàn.
200
3. Các dịch vụ hỗ trợ cho trẻ.
202
V. Một số chú ý khi tiếp cận, giao tiếp với trẻ em bị ảnh hưởng bởi thiên
tai và tai nạn thương tích.
203
1. Khi tiếp cận
204
2.Khi giao tiếp
204
3. Khi tổ chức các hoạt động
204
VI. Một số kỹ năng khi làm việc với với trẻ em bị ảnh hưởng bởi thiên tai
và tai nạn thương tích.
207
1. Kỹ năng tham vấn
207
2.Kỹ năng lắng nghe tích cực
208
3.Kỹ năng thấu cảm
209
4. Kỹ năng quan sát
210

