Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 14499-4-200:2025 (IEC TR 62933-4-200:2024)

Trong bối cảnh toàn cầu đang thúc đẩy mạnh mẽ quá trình chuyển đổi năng lượng và triển khai năng lượng tái tạo (RE), hệ thống lưu trữ điện năng (EES) ngày càng đóng vai trò then chốt. Tiêu chuẩn này, TCVN 14499-4-200:2025 (tương đương IEC TR 62933-4-200:2024), tập trung vào việc đánh giá phát thải khí nhà kính (GHG) từ các hệ thống EES. Sự tích hợp RE vào lưới điện đặt ra nhiều thách thức về ổn định và cân bằng tải, mà EES cung cấp giải pháp hiệu quả thông qua khả năng phản ứng nhanh và linh hoạt. Do đó, việc định lượng và giảm thiểu phát thải GHG liên quan đến EES không chỉ góp phần vào các mục tiêu bền vững mà còn tối ưu hóa hiệu quả vận hành lưới điện. Mục tiêu của tài liệu là cung cấp hướng dẫn toàn diện về các khía cạnh này, bao gồm các thực tiễn hiện hành và phương pháp học thuật.

Các nhà thiết kế, phát triển và vận hành hệ thống lưu trữ điện năng (EES); các nhà quản lý và kỹ sư lưới điện; các chuyên gia và nhà hoạch định chính sách trong lĩnh vực năng lượng tái tạo và môi trường.

Tiêu chuẩn TCVN 14499-4-200:2025 cung cấp một khung khổ toàn diện để đánh giá và định lượng việc giảm phát thải khí nhà kính (GHG) từ các hệ thống lưu trữ điện năng (EES). Tài liệu này được cấu trúc để mô tả các khái niệm chung về giảm phát thải GHG, trình bày các thực tiễn hiện hành trong việc sử dụng EES nhằm mục đích này (Điều 5) và các phương pháp học thuật để tính toán (Điều 6). Trọng tâm là vai trò của EES trong việc hỗ trợ tích hợp năng lượng tái tạo (RE) biến đổi, cân bằng lưới điện và giảm sự phụ thuộc vào các nhà máy điện nhiên liệu hóa thạch, đặc biệt cho các ứng dụng như điều tiết tần số, cân bằng tải, và quản lý năng lượng dư thừa.
Về phương pháp, tiêu chuẩn giới thiệu một công thức tính toán lượng giảm GHG hàng năm, so sánh kịch bản có EES với kịch bản cơ sở, và xem xét các yếu tố như hiệu suất sạc/xả của EES và hệ số phát thải của các loại máy phát điện khác nhau. Nó cũng xem xét các khía cạnh phát thải GHG trong suốt vòng đời của EES, bao gồm mua sắm, lắp đặt và tháo dỡ. Các ví dụ thực tiễn từ Hàn Quốc và Nhật Bản minh họa cụ thể cách EES, bao gồm hệ thống lưu trữ năng lượng pin (BESS), đang được triển khai để điều chỉnh tần số, ổn định lưới điện, và xử lý các vấn đề như biến động tần số, dư thừa điện và dao động điện áp.
Giá trị ứng dụng của tiêu chuẩn nằm ở việc cung cấp công cụ cho các nhà thiết kế, phát triển và vận hành hệ thống EES để định lượng chính xác tác động môi trường của chúng. Điều này không chỉ thúc đẩy việc ra quyết định dựa trên dữ liệu cho các dự án EES mà còn hỗ trợ các chính sách năng lượng bền vững và mục tiêu giảm phát thải carbon quốc gia. Tiêu chuẩn nhấn mạnh khả năng của EES trong việc chuyển đổi năng lượng ban ngày sang ban đêm để tối ưu hóa việc sử dụng RE và giảm hoạt động của các nhà máy điện truyền thống, từ đó đóng góp đáng kể vào việc chống biến đổi khí hậu và xây dựng lưới điện thông minh, bền vững hơn.