ườ
Tr
ng Đ i H c Ngân Hàng TPHCM
ạ ọ Khoa Tín D ngụ
ề
ể
ậ
ậ
ệ
Ti u lu n: Nh p môn Tài Chính – Ti n T
ề
ệ
ự ạ
t Nam 2011 – Th c tr ng,
ạ Đ Tài: L m Phát Vi ả
ề ươ
gi
i pháp và cái nhìn v t
ng lai.
ớ L p: T08. (Nhóm 3)
ệ ễ GVHD: Nguy n Văn Nghi n
Sinh viên:
ọ ỳ Hu nh Ng c Đan Thanh. MSV: 030125090724
ạ ầ Tr n Đ i Trí. MSV: 030125090955
1
TPHCM – 8/11/2011
ụ ụ M c l c:
ầ ờ L i nói đ u ……………………………………………………………………Trang 3
ở ạ
ệ Vi ạ ầ
ạ ệ
ướ ạ c……………………………..………
ấ
ự ữ ệ ạ ố 1.Tình hình l m phát t Nam 2011………………………………………..Trang 4 1.1. Đánh giá tình hình l m phát 7 tháng đ u năm 2011……………………Trang 4 ạ i Vi t Nam……………………………………Trang 5 1.2 Nguyên nhân l m phát t ụ ừ 1.2.1. Nguyên nhân tích t t giai đo n tr Trang 5 1.2.2. Nguyên nhân xu t hi n trong năm 2011……………………………….…… 1.3. D báo l m phát Vi ệ Trang 7 t Nam nh ng tháng cu i 2011……………………Trang 9
ở ệ ề ế ạ
ầ ế ạ
ề ề ệ
ề ệ ố và chính sách tài khóa 6 tháng cu i năm 2011 nh
ố ợ
ố ợ ạ ệ ạ ả ể ể i pháp ph i h p đ ki m soát l m phát t i Vi
2.Các chính sách ki m ch l m phát t Nam……………………….…Trang 10 Vi 2.1.Các chính sách ki m ch l m phát 6 tháng đ u 2011..............................Trang 11 2.1.1 Chính sách ti n t ………………………………..………………………….… Trang 11 2.1.2 Chính sách tài chính……………………………..……….……………………Trang 16 ư 2.2 Ph i h p chính sách ti n t ế nào?…………………………………...…………………………………….… th 18 Trang 2.3 Các gi t Nam……………Trang 20
ế k t…………………………………………………………………………Trang
2
ư ệ ả ờ L i 23 T li u tham kh o…………………………………………………………….Trang 24
Ờ Ở Ầ L I M Đ U
ạ ế ả ề
ứ ự ấ ủ ồ ờ ề ị ả
ớ ồ
ự
ườ ế ậ ộ trong n ủ ồ ề ộ ng quôc t
ướ c tăng lên theo th i gian, ề theo đó s c mua c a đ ng ti n b gi m sút, v quan ề ướ ủ ồ ự c này so v i đ ng ti n ự ế ứ ộ ạ c khác. Tùy theo m c đ l m phát mà có tác đ ng tích c c hay tiêu c c đ n ạ ố , vì v y, l m phát luôn ề ệ ạ , l m phát c qu c gia quan tâm. Trong đi u hành chính sách ti n t
ề ượ ư ỗ ướ ầ ủ ả ể ệ L m phát th hi n giá c chung c n n kinh t ả ệ là s m t giá c a đ ng b n t ạ ạ ệ ố h đ i ngo i, l m phát còn là s phá giá c a đ ng ti n n ủ ướ c a n ế ề n n kinh t ề ượ ấ là v n đ đ ấ luôn là v n đ đ ủ xã h i và uy tín c a qu c gia trên tr ố ề c u tiên hàng đ u c a m i n c.
ộ ầ ế
ầ ư ổ
ư ể ấ ổ ạ
ả ị ề ư ỹ ắ ề ế i h u h t các n n kinh t
ụ ạ
trên th ậ ề ợ ề ạ ấ
ớ ụ ế ớ ề ế
ố ế ế ệ ộ ỹ l n trên th gi , Vi
ớ ớ ố
ưở ệ
ể ạ ơ ề ẩ ủ ề ấ ổ ế ề ế ế ả th Tr i qua cu c khùng ho ng tài chính toàn c u 2007 – 2009, đ n nay n n kinh t ụ ế ế ớ ớ ẫ i liên t c th gi i v n còn ch a n đ nh. Trong 6 tháng đ u năm 2011, kinh t gi ề ạ ở ậ ế ệ ồ ụ ưở ấ i nhi u ch m l ng kinh t ph c h i nh ng có nhi u d u hi u b t n, tăng tr ầ ướ ả ậ ướ ng tăng cao trên toàn c u c phát tri n nh M , Nh t B n. L m phát có xu h n ế ạ ầ ộ ế ế ặ ề ệ lan r ng t khi n chính sách th t ch t ti n t ộ ế ị ườ ớ ng tài chính bi n đ ng, giá vàng liên t c tăng và l p các i. Bên c nh đó, th tr gi ả ồ ớ ồ ỷ ụ k l c m i, đ ng USD gi m giá so v i các đ ng ti n m nh khác, v n đ n công ứ ạ ở ế ớ ề ễ nhi u n n kinh t và thâm h t ngân sách di n bi n ph c t p i ủ ố ả ướ ư t Nam cũng qu c t nh châu Âu, M ,… D i tác đ ng c a b i c nh kinh t ơ ạ ề ặ ớ ị ả ng khá l n và đang đ i m t v i nguy c l m phát tăng cao. V i nhi u ch u nh h ấ ế ớ ằ ủ ự i. Đi u đó cho th y d báo, Vi t Nam có th l m phát n m trong top 4 c a th gi ở ồ ạ Vi vĩ mô i nguy c ti m n r i ro khá cao v b t n kinh t t n t ề ệ t Nam.
ướ ủ ướ ề c tình tr ng này, Chính ph n
ạ ề ệ ướ ắ
ữ ị
ấ ị ộ
và chính sách tài khóa theo h ạ ướ ổ c n đ nh vĩ mô”. Đánh giá l ữ ư ể ề ề ề ấ ậ ổ
3
ề ệ ữ c ta đã có nh ng bi n pháp v “đi u hành Tr ế ạ ặ ể ề ng th t ch t đ ki m ch l m chính sách ti n t ầ ừ i qua 6 tháng đ u năm, nh ng chính phát và t ng b ẫ sách trên đã có nh ng tác đ ng nh t đ nh, nh ng song song đó v n còn nhi u thách ế ứ ặ th c đ t ra. Bài ti u lu n này giúp chúng ta có cái nhìn t ng quan v v n đ kinh t ỏ nóng b ng này.
Ạ Ở Ệ 1. TÌNH HÌNH L M PHÁT VI T NAM NĂM 2011
ề
ệ ư c đánh giá là n n kinh t ượ t qua đ đ t đ ượ t Nam đã v
ế ể ạ ượ ố ế
ế ụ ề ề Vi ng ki m ch CPI d ng GDP 6,78%. Cũng trong năm 2010 chúng ta k v ng n n kinh t t h n trong năm 2011 nên đã đ t m c tiêu đ nh h
ữ ưở ị ặ ng GDP 7,5%, tuy nhiên kinh t
ệ ỳ ọ ướ ế ế ớ th gi ả ậ
ờ ầ ị ấ ổ ở ủ
ị ả ả ướ ế c trên th gi
ầ ả ố
ư ụ ế ả ồ ng kinh t
ề ặ t y u, đ c bi
ặ ỏ ế ườ ự ẩ ệ ng ngày c a ng
ặ ằ ạ ạ
ạ ộ ấ
ế khó khăn, Ti p theo năm 2009, năm 2010 cũng là năm đ ộ ỉ ố c t c đ tăng ch s CPI tăng 11,75% nh ng Vi ệ ưở t Nam tr ướ ẽ ố ơ i 7%, s t ễ ế ạ ố ộ i đã có nh ng di n bi n đ t t c đ tăng tr ấ ộ ọ ạ ấ b t ng , giá vàng, nhiên li u tăng, bên c nh đó Nh t B n b th m h a đ ng đ t ợ Lybia, tình hình kh ng ho ng n công châu sóng th n; tình hình chính tr b t n ế ớ ề ề ế ộ ữ i, Âu… đã có nh ng tác đ ng đ n n n kinh t toàn c u. Nhi u n ặ ớ ế ớ ổ ạ ề ệ ặ i châu Á ph i đ i m t v i bài toán khó, đó là m i n i t t là các n n kinh t đ c bi ế ạ ả ố ưở ẫ . Trong b i kìm ch l m phát nh ng v n b o đ m ph c h i tăng tr ơ ặ ệ ủ ế ạ ễ ả c nh đó di n bi n l m phát c a Vi t Nam năm 2011 gia tăng nhanh có nguy c l p ươ ế ế ả ủ ả ạ ị ng t là l i k ch b n c a năm 2008. Giá c nhi u m t hàng thi l ườ ờ ố ủ ộ ự th c th c ph m gia tăng, tác đ ng không nh đ n đ i s ng th i ế ố ầ ấ ế đ u vào dân. Bên c nh đó, l m phát khi n cho m t b ng lãi xu t, chi phí các y u t ở ệ ủ ả ế tăng lên khi n cho ho t đ ng s n xu t kinh doanh c a không ít doanh nghi p tr nên khó khăn.
ạ ầ 1.1. Đánh giá tình hình l m phát 7 tháng đ u năm 2011
ớ ỳ
ươ ứ ứ ầ ớ
ỉ ố ấ ấ ủ ỉ ấ ơ
ế ộ Ch s giá tiêu dùng CPI tháng 7 năm 2011 tăng 22,16% so v i cùng k năm 2010, ứ ng ng c a năm 2010 (8,19%) và cũng là m c cao g p 3 l n so v i m c tăng t ạ ỳ ầ ề ớ tăng r t cao so v i nhi u năm g n đây ( ch th p h n cùng k năm 2008 là năm l m phát tăng cao đ t bi n).
ớ
ạ
ố ộ ướ ư ớ ớ ậ ng ch m l
Bình quân 7 tháng tăng 16,95%, so v i tháng 12 năm 2010 tăng 14,64%; trong đó tháng 7: 1,17%; tháng 6 1,29%; tháng 5 2,21%; tháng 4 3,32%; tháng 3: 2,17%; tháng ỳ ơ ả 2:2,09% ; tháng 1 :1,74%. L m phát c b n tháng 6 tăng 14,88% so v i cùng k ạ ừ 2010 và t ang 9,1% so v i tháng 12 năm 2010, t c đ tăng có xu h i t tháng 5 (tháng 1: 1,58%; tháng2: 1,57%; tháng 3: 1,63%; tháng 4:1,83%; tháng 5: 1,39%, tháng 6:0,76%)
ớ ổ ấ ả ầ ưở
ố hàng hóa tính CPI, c u ph n có nh h ế
ị ế ẩ
ụ ỉ ọ ươ ươ ỉ ọ ỉ ọ ế ế ư ế ế ệ
ệ ng ti n đi l ự ở ậ ệ ỉ ọ ồ
ế ặ
ấ ế ng l n nh t đ n CPI chung là Trong r ự ỉ ọ hàng ăn và d ch v ăn u ng tăng 21,2% và chi m t tr ng 59,1% (l ng th c tăng ự 9,8% và chi m t tr ng 5,6%; th c ph m tăng 26,12% và chi m t tr ng 44,5%); ạ i, b u đi n tăng 19,05% (chi m t tr ng 11,8%); ti p đ n nhóm ph ế nhóm nhà ,v t li u xây d ng tăng 14,15%(chi m t tr ng 10,6%); nhóm đ dùng ỉ ọ ụ ị và d ch v khác tăng 8,51%(chi m t tr ng 1,99%); nhóm may m c, giày dép, mũ 4
ế ỉ ọ
ế ị ạ ế ừ ứ ộ t b và đ dùng gia đình tăng 6,48% ế m c 4,32% đ n ồ i giao đ ng t
ỉ ọ ừ ặ ư ễ ạ nón tăng 8,65%( chi m t tr ng 4,4%); nhóm thi (chi m t tr ng 3,92%); còn các nhóm hàng còn l ứ 6,36%; tr m t hàng b u chính vi n thông đ t m c 1,74%.
ặ ạ ướ ả ng gi m t c t
ế ề ư ướ ủ
ạ
ế ờ
ế ầ
ứ ổ ướ ấ ứ ừ ầ ố
ấ ư ỉ
ữ ệ
ế ỏ ế ụ ị ố ế ạ ệ ể ướ ề ả ố ừ tháng 5 nh ng trong c giai đo n, CPI hàng M c dù CPI có xu h ữ ớ ơ ố ộ c. Ti p theo đà c a nh ng tháng tháng đ u có t c đ tăng cao h n so v i tháng tr ệ ầ ố t CPI tháng 4 tăng cu i năm 2010, CPI tăng m nh trong 4 tháng đ u năm nay, cá bi ể ớ ấ ướ ớ ộ c và là m c tăng cao nh t so v i cùng th i đi m đ t bi n 3,32% so v i tháng tr ả ng gi m d n trong 2 tháng ti p theo và trong vòng 3 năm qua. Sau đó CPI đã đ i h ở con s 1,09% m c th p nh t trong vòng 6 tháng đ u năm. Tuy CPI tháng 6 d ng ạ ề ẹ ở ứ CPI ch tăng nh m c 1,17% trong tháng 7 nh ng đã khi n gia tăng quan ng i v ố ạ l m phát tăng t c trong nh ng tháng cu i năm và đòi h i ti p t c th c hi n nghiêm túc và tri t đ các chính sách ki m ch l m phát theo đ nh h ự ề ng đ ra.
ạ ạ ệ 1.2 Nguyên nhân l m phát t i Vi t Nam
ạ 1.2.1. Nguyên nhân tích t ụ ừ t giai đo n tr ướ c
ế
ạ ớ ỏ c n i l ng tr l ề i c a n n kinh t ế ớ ự
ư ồ
c đ ph c h i tăng tr ủ ể ướ ụ ả
ở ạ ặ ệ
ề ầ ố ố
ứ ế ừ t
ạ ạ ụ 7 7,5% trong khi m c tiêu ki m soát l m phát ch ế ị ộ b đ ng tr
ấ , giai đo n 2009 – 2010 chính sách tài khóa và chính sách ti n t ứ ề ệ nhanh Th nh t ưở ở ạ ể ụ ượ ấ ữ trong khi nh ng b t i đ khôi ph c tăng tr chóng đ ng kinh t ổ ủ ạ ế ả ượ ư ế ộ ạ ủ ệ ể n n i t i quy t tri c gi ch a đ t đ . Sau giai đo n kh ng ế ả ủ , chính ph đã th c thi chính sách kích i và suy thoái kinh t ho ng tài chính th gi ưở ầ ư ừ ố ụ ự ầ ướ c u cũng nh gia tăng v n đ u t t khu v c nhà n ng ưở ộ ư ố ớ ứ c kh ng ho ng, trong ng GDP tr l v i m c tiêu đ a t c đ tăng tr i m c tr ở ạ ẫ ả ầ ư ấ khi đó hi u qu đ u t công v n còn th p. M c dù l m phát năm 2010 đã quây tr ưở ộ ẫ ụ ư ạ i m c 2 con s nh ng đ u năm 2011, qu c h i v n đ ra m c tiêu tăng tr l ng ậ ỉ ở ứ ạ ể m c 7%, vì v y có kinh t ướ ể th nói các chính sách kinh t c tình tr ng l m phát tăng cao trong năm nay.
ệ ệ c a Vi ng kinh t
ấ m c th p, tăng tr ệ , v n đ u t
ư ượ t Nam còn ọ ả hi u qu đ u t ở ộ ệ c phân b m t cách hi u qu . Theo s li u t
ố ệ ừ ạ ữ ể
ự ư ướ c vào kho ng 10,2 trong khi c a khu v c t
ư ấ ộ ủ ả ự
ượ ẩ
ấ ướ ấ
5
ệ ế ứ ệ ề ế ẫ ưở ở ứ ả ầ ư ủ ứ v n Th hai, ầ ư ả ầ ư ố ế ầ ư ủ ế ch y u do m r ng đ u t thay vì chú tr ng đ n hi u qu đ u t ứ ổ ộ trung tâm nghiên c u cũng ch a đ ỉ ố ủ ề chính sách và phát tri n b n v ng (CSDP), giai đo n 20062010 ch s ICOR c a ả ơ ỉ ự nhân ch là 5. H n khu v c nhà n ấ ầ ư ạ ự ả ữ l i là lĩnh v c phi s n xu t nh b t đ ng s n. Trong n a, lĩnh v c thu hút đ u t ữ ề ầ ự ả ầ ư ể ạ đ gia tăng năng l c s n khi đó, nh ng ngành ngh c n đ c đ y m nh đ u t ệ ư ụ ự ự c nh các ngành nông lâm nghi p, công nghi p, giáo d c xu t th c s cho đ t n ề ể ầ ư ư ượ ạ ạ đào t o… l không b n c đ u t đúng m c. Vi c phát tri n n n kinh t i ch a đ
ộ c ngoài đ c coi là nguyên nhân sâu xa
ề ạ ừ ạ ữ v ng, l ẫ ớ d n t ệ thu c nhi u vào dòng v n t i tình tr ng l m phát cao c a Vi ố ừ ướ ượ n ữ ệ ủ t Nam trong nh ng năm v a qua.
ươ ế ậ
ổ c, trong đó có Vi
ự ự ề ế ươ ướ ự ự
ạ ầ ố ế ớ ầ i gi ệ t Nam. Tính bình quân trong ng th c th c ph m đã tăng 2,6 l n trong khi các hàng hóa t Nam tăng m nh do ẩ ạ làm l m phát
ầ Vi ệ ạ ơ ẩ Th ba,ứ giá l ng th c th c ph m tăng cao: bi n đ i khí h u toàn c u trên t ặ ộ đã có tác đ ng n ng n đ n các n vòng 10 năm qua, giá l khác tăng 1,7 l n. Đây cũng là nhân t ế nhóm các hàng hóa này chi m h n 40% khi tính CPI t ệ t Nam. ở i Vi
ệ ấ 1.2.2. Nguyên nhân xu t hi n trong năm 2011
ặ ả ế ế Giá c các m t hàng tiêu dùng thi t y u tăng cao:
ặ
ệ ở ầ ị ườ
ệ ị ườ ị
ệ ủ
ớ ủ ế ầ ợ ệ ế ị i chuyên môn l n tăng giá này là c n thi
ỗ ể ứ ả
ở ầ ệ
ự ể ố ớ ệ ề
ỗ ở ủ ế ủ ế ụ ệ ệ ệ ồ ộ
ề ầ ầ ạ ộ ộ
ệ ế ế M đ u cho vi c tăng giá m t hàng thi t y u là ngày 24/2 năm 2011, giá xăng trên ộ ị ế ồ ứ ng n i đ a Vi t Nam tăng lên m c 19.300đ ng/lít và đ n ngày 26/7/2011 là th tr ồ ả ỗ t Nam còn ph i ch u thêm ng Vi 21.300đ ng/lít. Sau chu i tăng giá xăng thì th tr ặ gánh n ng c a vi c ngành đi n quy t đ nh tăng giá trong tháng 3 năm 2011. Theo ầ đánh giá c a gi t và h p lý vì lâu nay ệ ư đ có m c giá u đãi cho nhân dân. Tuy nhiên trong tình ngành đi n luôn ph i bù l ả ủ ạ tr ng giá c leo thang, các công trình th y đi n đang xây d ng gian d c n huy ệ ộ ố đ ng thêm v n thì vi c ti p t c bù l tr thành đi u không th đ i v i ngành đi n. ớ V i vi c 2 ngu n nhiên li u ch y u c a xã h i là xăng và đi n cùng tăng giá thì ệ vi c các lo i hàng hóa trong xã h i cũng d n d n tăng giá theo là m t đi u khó tránh kh i.ỏ
ở ự ự
ậ ệ ươ ề ặ
ế ờ ố ự ủ ệ ặ ả ẩ ự ế ữ t là nh ng ng
ả ồ i dân có hoàng c nh khó khăn và không có ngu n thu nh p. S
ữ ng, nh ng ng ủ ườ ả ư ấ
ố ặ ạ ng th c, th c ph m; thu c tân 3 nhóm m t hàng l L m phát tăng cao và nhanh ườ ả ượ c và v t li u xây d ng. C 3 m t hàng này đ u liên quan tr c ti p và th ng d ườ ưở ầ ng i h xuyên đ n đ i s ng c a đông đ o qu n chúng, đ c bi ự ậ ươ l ả ầ ề tăng cao c a giá c tiêu dùng có r t nhi u lý do nh ng các lý do sau đây c n ph i quan tâm:
ấ ấ ề ệ ả ướ V tình hình s n xu t: M t s các doanh nghi p s n xu t trong n
ấ ả ấ ẹ ả
ệ ẩ
ấ ộ ố ố ả ầ ằ ở ứ ủ ả
ố ố
ự
ậ ệ ả ạ ấ ề ả ẩ ấ ả
6
ẩ ố ể ả ầ ị ả c ph i ả ế thu h p s n xu t vì thi u v n do lãi xu t vay ngân hàng cao có khi ph i vay ả ả m c 2123%, s n ph m s n 2526%, hi n nay tuy có gi m cũng đang n m ẩ ầ ử ụ ườ ế ế i dân c n s d ng đã đ y t y u c a ng xu t gi m trong khi nhu c u thi ướ ộ ố ồ ồ ệ c ngoài có ngu n v n d i giá lên cao. M t s doanh nghi p 100% v n n ừ ấ ể ả ệ ệ khâu mua nguyên li u v t li u s n xu t đ s n dào thì th c hi n khép kín t ễ ớ i tìm cách chi m xu t ra nhi u s n ph m v i giá thành s n ph m th p, l ợ ớ ế ặ lĩnh th ph n có th kh ng ch m t hàng, nâng giá c lên cao thu l i l n.
ố ề ể
ẩ ế ự ậ ạ ơ
ầ ả ạ ặ ế ị ể ệ ặ ặ
ế ế ố V khâu phân ph i: Các kênh phân ph i hoàn toàn khó ki m soát cũng là lý do đ y giá lên cao. N n đ u c , buôn l u khó ki m soát t o th l c trong t các m t hàng tiêu dùng phân ph i, quy t đ nh giá c các m t hàng đ c bi thi ố t y u.
ộ ệ Ngoài ra nguyên nhân tác đ ng kinh t ế ế ớ th gi ị i, thiên tai, d ch b nh…
Tác đ ng tâm lý: ộ
ứ ườ
ệ ữ ế ả ả ươ i dân h ữ ng ti n c t tr tài s n. Tâm lý tích tr ệ ư ộ nh m t ph
ỹ ủ ạ ệ ộ ộ ư ầ ẩ
ồ ờ
ế ề ế ệ ạ ở
ẩ ứ ạ ặ ủ ệ ị ủ ễ t Nam đã m t giá 8,5%. Đ c bi
ệ ả
ố ỉ
ứ ạ ượ ệ ấ ồ
ớ ướ ủ ồ i ng t S c mua c a đ ng Vi t Nam gi m sút nhanh càng khi n cho ng ạ ệ ấ vàng và vàng và ngo i t ấ ậ ớ ngo i t nh t là đô la M c a m t b ph n l n dân c đã góp ph n đ y giá vàng và ẩ ấ ồ ấ đô la lên cao, đ ng th i ngày càng làm m t giá tr c a ti n đ ng. Vòng l n qu n y ỉ t Nam di n bi n ngày càng ph c t p. Ch đã khi n cho tình hình l m phát Vi ệ ấ ầ ồ ề t trong 3 tháng đ u năm 2011 ti n đ ng c a Vi ế ỹ ừ ỉ ế ị 18.643VND lên đ n t Nam đã ph i quy t đ nh t giá 1 đô la M t NHNN Vi ả ợ ế 20.900VND theo t giá h i đoái chính th c (giá ch đen lên đ n kho ng ệ ng trong ngày 21.500VND) hi n nay giá vàng lên r t cao đ t 40,05 tri u đ ng/l 27/7/2011.
Nguyên nhân t
ế ụ ừ ự s
ề ẩ
ả ủ thi u h t thanh kho n c a các ngân hàng th ấ ệ ả ả ủ ủ ụ ế ấ
ự ạ ừ ư ề ươ ng ầ m i, ạ đi u này đã đ y lãi su t cho vay c a NHTM tăng cao và làm tăng chi phí đ u ủ vào c a các doanh nghi p s n xu t kinh doanh. S thi u h t thanh kho n c a các ư ộ ố nhi u nguyên nhân nh ng m t s khía c nh đáng chú ý nh : NHTM t
ủ ị ườ Ho t đ ng c a th tr
ừ ữ
ng liên ngân hàng t ướ
ấ ấ c, hi n nay lãi su t cho vay qua đêm ầ ở ứ ế
ờ ị ườ ệ m c 15%/năm lãi su t cho vay 2 tu n đ n 1 tháng ấ c, lãi su t th tr
ụ ể
ộ ố ế ủ ế ạ ế ắ
ề
ể ạ ệ ng hi u, m ng l
ướ i khi n khó có th c nh tranh đ ộ ượ ị ấ ấ
ạ ệ ỉ ặ ố
7
ị ườ ấ ờ ấ ệ ừ ở ị ấ ạ ộ ng liên ngân hàng: Theo NHNN lãi su t cho vay trên ả ướ ế ị ườ ng gi m so gi a tháng 5 đ n tháng 7 có xu h th tr ở ứ ớ ờ m c 13%/năm, lãi v i th i gian tr ở ấ ầ su t cho vay 1 tu n ướ ứ ng liên ngân hàng m c 18%/năm. Tuy nhiên, th i gian tr ệ ấ ờ liên t c tăng cao, có th i đi m lãi su t lên đ n 2527%. Nguyên nhân do vi c ặ ề ệ ể ề th t ch t ti n t đ ki m ch l m phát c a NHNN đã khi n m t s ngân ị ạ ả ỏ ặ hàng nh g p khó khăn v thanh kho n. Trong khi đó, các NH này b h n ế ớ ế ề ươ c v i các ch v th ầ ố ớ ngân hàng l n trong vi c huy đ ng v n, nh t là khi NHNN n đ nh tr n lãi ộ i đa ch là 14%/năm. Các NH này cũng g p khó khăn trong su t huy đ ng t ể ế có giá đ giao d ch; vi c đi vay t ng m do thi u gi y t NHNN trên th tr
ề ứ ế ạ
ả ạ ả ỏ ườ
ạ ụ
ố ớ ế
ạ ấ ự ủ
ữ
ơ ệ ữ ủ ả ậ ạ
ạ ế ỉ ạ ế
ể
ậ ị ườ i th tr ộ ở ạ ở ộ ỏ ố ằ ộ ỏ
ớ ị
ấ ấ ộ ộ ể ề ế ượ ng ti n cung ng đ ki m ch l m phát. Khó NHNN cũng đang h n ch l ề ế ng xuyên ph i vay trên khăn v thanh kho n khi n các NHTMCP nh th ậ ư ố ị ườ ng liên ngân hàng. Các ngân hàng d v n đã t n d ng tình tr ng này th tr ấ ế ể đ cho vay các NHTM thi u v n v i lãi su t cao có lúc lên đ n 2021%/năm. ị ườ ố ng liên ngân hàng là Th c tr ng này làm m t đi ý nghĩa v n có c a th tr ấ ớ ắ ơ n i đi vay và cho vay ng n h n gi a các ngân hàng v i nhau, là n i “b u ờ víu” c a các NH t m th i thi u thanh kho n. Không nh ng v y, vi c làm ồ ố này còn khi n đ ng v n ch ch y lòng vòng trong các ngân hàng mà không đi ề ấ ể ả ế ể ụ ụ đ ph c v phát tri n s n xu t kinh doanh. Th m chí nhi u vào vùng kinh t ể ấ ậ NHTM nh không ch p nh n ki u đi vay này đã quay tr l ng 1 đ ể ọ huy đ ng v n b ng m i giá. Và khi các NHTM nh kh i đ ng cu c đua, đ ộ ố ổ ồ ữ chân khách hàng và duy trì ngu n v n n đ nh, các NHTM l n cũng bu c gi ế ả ẩ ph i đ y lãi su t huy đ ng lên cao khi n cu c đua lãi xu t bùng phát.
ố ớ ế ự ỗ ợ ả ả Thi u s h tr thanh kho n đ i v i các ngân hàng TM t
ệ ừ ề ậ ế t Nam: Vi
ề ề ề ị ả
ề ả ể ế ề ả
ể ọ ộ
ề ọ ặ ề ậ ả ể ề ế ả
ụ ề ể
ệ ể công ty B o hi m ả ệ ả ử ệ t Nam đã có nhi u văn b n đ c p đ n vi c chi tr ti n g i Vi ườ ử ả ử i g i ti n khi NH b phá s n, song đây không ph i là ti n g i cho ng ử ử ệ ủ ụ ệ t Nam. B o hi m ti n g i nhi m v chính y u c a B o hi m ti n g i Vi ỗ ợ ấ ệ t Nam là m t kênh r t quan tr ng h tr cho các NHTM khi h g p khó Vi ử ể ẫ ư ư khăn v thanh kho n nh ng đ n nay v n ch a có lu t b o hi m ti n g i đ ử ả ề ợ ủ ệ i c a NHTM, B o hi m ti n g i làm minh b ch cho nhi m v và quy n l ườ ử ề i g i ti n. Vi ạ t Nam, ng
ụ ộ ừ ự ỗ ợ S h tr thi u h t thanh kho n t
ả ỉ ệ ự ữ ắ ử ắ ộ ả ừ ố ư ề ộ ể ế
ở ộ ự ấ
ộ ạ
ệ ố ấ ố
ể ỗ ợ ự ả ế
ả ự ự ể ử ụ ả ả ề
ệ ỗ ợ ứ ệ ủ c đ c p ch c năng này c a NHNN trong vi c h tr thanh kho n t
ộ ế NHNN: s d ti n g i b t bu c t ể d tr b c bu c đ tác đ ng đ n m r ng, thu NHNN có th tăng, gi m t l ủ ệ ạ ộ ẹ h p ho t đ ng kinh doanh c a NHTM khi các NHTM ch p hành th c hi n ế ử ự ữ ắ ề ề ể i NHNN. N u các NH chuy n ti n vào tài kho n ti n g i d tr b c bu c t ố ớ ệ ố ạ t thì th c s làm m nh h th ng thanh kho n đ i v i h th ng ch p hành t ả ụ ố ề NH. NHNN có th s d ng s ti n này đ h tr s thi u h t thanh kho n ư ệ ố ủ ộ ố c a m t s NH, đ m b o an toàn h th ng NHTM. Hi n nay đi u này ch a ề ậ ả ừ ượ đ ề ự ữ ắ kênh ti n d tr b t bu c.
ự ạ ệ ữ ố 1.3. D báo l m phát Vi t Nam nh ng tháng cu i 2011
ề ằ ệ ẽ ạ ỉ t Nam s đ t đ nh vào tháng 8, tháng
ị ố ậ ế ả Nhi u chuyên gia nh n đ nh r ng lam phát Vi ầ 9 sau đó gi m d n đ n cu i năm:
ế ụ ế ả ạ ị ổ ụ T ng c c th ng kê nh n đ nh l m phát ti p t c tăng cao đ n kho ng tháng
8
ậ ầ ả ố 89/2011 sau đó gi m d n.
ẽ ạ ỉ ứ ạ ớ
ự World Bank d báo l m phát Vi ầ t Nam s đ t đ nh vào tháng 6 v i m c tăng ả ế ạ ả ớ ỳ ệ 22% so v i cùng k và gi m d n, đ n tháng 12 đ t kho ng 15%.
ớ ạ ề ứ ị ữ Trong nh ng tháng t i l m phát ch u nhi u s c ép tăng do:
ậ ệ ơ ả ặ i, đ c bi
ệ ư ạ ế ớ Giá hàng hóa th gi ự ầ
ể ớ ự ươ ể ứ t… có th đ ng
ẩ ở ứ m c cao trong th i gian t ự ố ầ ế ế ớ th gi
ứ ự ặ
ẫ ở ứ ư t là giá các nguyên, nhiên v t li u c b n và ồ ng th c th c ph m nh : g o, xăng d u, gas, cao su, phôi thép, đ ng, giá l ọ ờ ế i (theo báo cáo tri n v ng thi kinh t i công b tháng 6/2011, IMF d báo giá d u năm 2011 tăng 34,5%, giá các hàng hóa phi d u tăng 21,6% m c dù th p h n m c d báo ươ ứ t ấ ầ ồ ng ng là 35,6% và 25,1% h i tháng 4/2011 nh ng v n ơ m c cao).
ờ ế ướ ế ấ Tình hình th i ti
ệ t, d ch b nh trong n ả ể ớ ứ ạ c di n bi n ph c t p, bão lũ ( nh t là ồ ọ i ngu n cung ễ ưở ng nghiêm tr ng t
ự ẩ ấ ị trong quý 3 năm 2011) có th gây nh h ự ươ ng th c th c ph m. hàng hóa, nh t là l
ọ
ướ ưở ủ ế ụ ế ớ ả ủ ặ c qu n lý và giá các m t hàng quan tr ng thi ng c a giá th gi ế t ự i và chính ph ti p t c th c
ặ Giá các m t hàng do nhà n ả ế ể y u có th tăng do nh h ị ườ ệ ơ ế ng. hi n c ch giá th tr
ự ỉ ể ả ậ Nh p siêu có th gia tăng gây áp l c t giá/gi m giá VND.
ặ ệ ầ ư ệ ả ắ Chính sách tài khóa, đ c bi t là vi c c t gi m đ u t ể ệ ư công ch a th hi n
ượ ế ạ đ ố c quy t tâm ch ng l m phát.
ỳ ọ ặ ế ế K v ng l m phát gia tăng do giá các m t hàng thi t y u tăng, ti n l ề ươ ng
ạ ế ớ tăng, giá th gi i tăng.
2.
ự ủ ạ ệ ể ở ứ D báo l m phát năm 2011 c a Vi t Nam có th m c 17,519,5%.
Ế Ạ Ề Ở Ệ CÁC CHÍNH SÁCH KI M CH L M PHÁT VI T NAM:
ớ ắ ề ề ị ở ấ ổ
ọ ả ả ấ ậ
ự ụ ồ
ầ ư ộ ươ ắ ở
ầ ượ ng th c, năng l ầ 2 quý đ u năm. ấ ễ ổ ệ ộ ng nhà đ t d t n th
ả ả
ng…), tình hình ph c h i kinh t ề ế N n kinh t ụ ố ng, t c đ ph c h i kinh t ớ ầ ừ
ạ ở
9
ả ư ụ ề ở ở ố Trong năm 2011, v i các b t n v chính tr Lybi, B c Phi, Tri u Tiên… các th m h a thiên nhiên nh đ ng đ t, sóng th n Nh t B n ngày 11/3/2011, giá hàng ế ỏ ầ hóa tăng (d u h a, vàng, l ấ ữ ư ỹ ổ ậ ớ M n i b t v i th t toàn c u ch a v ng ch c ậ ế ị ườ ồ ươ ch m, có nghi p 10%, th tr ế ầ ẽ ế ỷ l n 2 (QE2) v i 600 t USD s k t thúc kh năng gi m phát, gói kích thích kinh t ặ ớ ợ ọ ả ố tháng 11/2011. Châu Âu đang ph i đ i m t v i n công tr m tr ng t tháng 4/2010 ạ ỉ Hy L p, B Đào Nha 85,1%, B 100,9%, Tân Ban Nha 69,1%...). L m (110% GDP ế ạ châu l c này ph i u tiên ki m ch l m phát cao ồ ế Châu Á đã khi n các qu c gia
ề
ế ớ th 2 th gi ươ ế ứ ả ầ ị i đã n lên
ự ỗ ậ ủ phát trong năm 2011. S tr i d y c a Trung Qu c –n n kinh t ủ ầ ẳ kh ng đ nh vai trò đ u tàu c a tăng tr ệ ố ệ ủ ồ trong h th ng ti n t c a đ ng nhân dân t ố ế ưở ng kinh t ề ệ ế ớ th gi toàn c u và kh năng v i.
ổ ơ ạ
ạ ế ứ ưở ớ ề t Nam, sau h n 25 năm đ i m i kinh t xã h i 20012010, n n kinh t
ơ ứ ộ ủ ệ ự và 10 năm th c hi n chi n l v n đ t m c tăng tr ộ
ố ế ế ẫ ủ ấ ự
ộ ế ng kinh t ề ụ ệ ặ
t là m c tiêu tăng tr ạ ượ ỉ
ể ạ ư t m c ch tiêu đ t ra, nh ng bên c nh đó cũng đ l ọ ặ ấ ổ ướ
ế ạ ầ ể ạ
ệ t là L M PHÁT tăng m nh, n u l m phát ề ở ứ Ạ ố ư ề ầ ở ừ ả ể phát tri n nh ng
ẩ ề ầ ư ệ ể ấ
ạ ộ ố ể ẽ ế ằ ọ ế ượ ệ c T i Vi ể phát tri n kinh t ng 6,78%, ữ cao h n m c 5,32% c a năm 2009 và 6,31% c a năm 2008 – là m t trong nh ng ưở ế ố ố t nh t trong khu v c. Năm 2010 cũng là qu c gia có t c đ tăng tr t ứ ưở ấ ng năm th 2 liên ti p đánh d u nhi u thành công, đ c bi ề ứ ế i nhi u kinh t hoàn thành v ặ ạ lo ng i vĩ mô. B c sang 2011, các b t n vĩ mô ngày càng tr nên tr m tr ng, đ c ộ ở ứ m c v a ph i có th xem là m t bi ế m c cao “li u thu c kích thích” góp ph n thúc đ y n n kinh t ợ ệ ạ i là v n đ c n bàn đ có nh ng bi n pháp thích h p 2 con s nh hi n nay l ộ c và an sinh xã h i. nh m ki m soát, n u không s đe d a ho t đ ng kinh t ữ ế ả ướ c n
ạ ữ ủ ư ế
ầ ế ầ
ệ ự ư ư ề ố ủ t này, tôi xin đ a ra nh ng chính sách mà chính ph đã Trong ph m vi c a ph n vi ạ ệ ể ề th c hi n đ ki m ch căn b nh nan y L m Phát trong 6 tháng đ u năm 2011, cũng ấ nh đ a ra cái nhìn và đ xu t trong 6 tháng cu i năm 2011.
Ế Ạ Ủ Ề Ủ 2.1 CÁC CHÍNH SÁCH KI M CH L M PHÁT C A CHÍNH PH 6
Ầ THÁNG Đ U NĂM 2011.
Ề Ệ 2.1.1 CHÍNH SÁCH TI N T :
ự ủ ế
ố ắ ệ ữ ờ
ữ vai trò tr c ti p và gián ti p trong nh ng c g ng c a chính ạ ộ ấ ấ trong nh ng th i kì th t nghi p và công su t ạ ộ ữ ầ ạ ờ ớ ế ề ệ ữ Chính sách ti n t gi ở ộ ế ằ ủ ph , nh m m r ng ho t đ ng kinh t ớ ả ư ừ d th a, và gi m b t ho t đ ng đó trong nh ng th i kì c u quá l n và l m phát.
Ươ ề ớ
ơ ề ơ ả ộ qu c gia. V c b n, chính sách ti n t
ứ
ể ể ể ự ượ ề ấ
ở
ấ ứ ng (NHTW) là c quan công quy n l n nh t có ch c năng ạ ề ệ ề ệ tác đ ng m nh ề cung ti n và lãi su t. Đ ki m soát m c cung ti n và do đó ề ệ ệ . Đ th c hi n chính sách ti n t NHTW ụ ị ệ ị ườ ng m (nghi p v th ặ ổ ứ ch c tài chính, tăng ho c ộ ủ b t bu c c a các t d tr ụ l
ườ ả Ngân hàng Trung ố ự th c thi chính sách ti n t ấ ấ ế ế ố ề nh t đ n hai y u t ế ỉ ề đi u ch nh đ c lãi su t trong n n kinh t ạ ộ ể ử ụ có th s d ng 3 công c chính là: ho t đ ng trên th tr ự tr ng t gi m lãi su t chi ổ ỷ ệ ự ữ ắ do), thay đ i t ấ ế ấ t kh u.
ề ệ ề ạ ặ Vi
ầ ỉ ố ủ
ỉ ố ừ ớ ỉ
10
ưở ế ề ộ ố ỉ ế Trong 6 tháng đ u năm 2011, n n kinh t t Nam g p nhi u khó khăn, l m phát ế thì tăng cao. Ch s giá tiêu dùng tính đ n tháng 6/2011 là 13,29%. Chính ph đã 2 ố ầ 7% lên 15% (vào cu i tháng 5/2011), ngay l n n i ch tiêu ch s giá tiêu dùng t ố sau đó đi u ch nh lên 17% (cu i tháng 6/2011). T c đ tăng tr 6 tháng ng kinh t
ớ ạ
ỉ ế ố ế ủ ế ạ ị ị ề ằ ả ưở ng ề ả vĩ mô và đ m
i pháp ch y u nh m ki m ch l m phát, n đ nh kinh t ả ủ ế ắ ộ ầ đ u năm 2011 đ t 5,6% (so v i 6,16% cùng kì 2010 và 77,5% ch tiêu tăng tr ủ c a năm 2011). Ngày 22/4/2011 Chính Ph ban hành ngh quy t s 11/NQCP v ủ ế ữ nh ng gi ả b o an sinh xã h i. Tóm t ổ i pháp ch y u: t 6 nhóm gi
ề ệ ắ ự ệ ặ ậ ọ Th c hi n chính sách ti n t th t ch t, th n tr ng.
ầ ư ắ ặ ắ ả ộ ự Th c hi n chính sách tài khóa th t ch t, c t gi m đ u t ả công, gi m b i chi
ệ ngân sách nhà n c.ướ
ế ề ậ ẩ ấ ẩ ấ Thúc đ y s n xu t, kinh doanh, thúc đ y xu t kh u, ki m ch nh p siêu, s ử
ẩ ả ệ ế ượ ụ d ng ti t ki m năng l ng.
ớ ỗ ợ ộ ệ ề ầ ắ ỉ Đi u ch nh giá đi n, xăng, d u g n v i h tr h nghèo.
ườ ả ả ộ Tăng c ng b o đ m an sinh xã h i.
ề ẩ ạ Đ y m nh công tác thông tin, tuyên truy n.
ệ ỗ ớ ự ươ ự ệ ấ
ụ ế ỗ
ả ự ế ủ ữ ố ớ ề ờ
ự ắ ộ ự ự ầ ệ ng h v i nhau và qua 6 tháng th c hi n cho th y hi u ạ ệ . M i bi n pháp áp d ng, bên c nh ề ữ cũng v y luôn có nh ng tác đ ng trái chi u. Do ư ờ ng các tác đ ng tích c c và tiêu c c cũng nh th i
c a chúng đ i v i n n kinh t ậ ộ ộ ả ợ ụ ỹ ưỡ ừ ể ờ ộ Các bi n pháp trên có s t qu th c t nh ng tác đ ng tích c c và bao gi đó, c n ph i cân nh c k l ể đi m áp d ng và th i đi m d ng m t cách h p lý.
ưở ặ ươ ư ợ ệ ng di n thanh toán, d n tín
ơ ấ ộ ụ ề ỉ ổ ẽ ố ể ể ng t ng ph Đ ki m soát ch t ch t c đ tăng tr ụ d ng, đi u ch nh c c u tín d ng, NHTW đã:
ổ ầ ự ụ ưở ỉ Yêu c u các t ệ ch c tín d ng th c hi n nghiêm ch nh tăng tr
ứ ả ụ ậ ố
ệ ư ợ ừ ệ ả ộ
ỷ ọ ế ờ ố ự ả
ụ ng tín d ng ấ ể ả ướ i 20% trong c năm 2011, t p trung v n tín d ng cho phát tri n s n xu t d ỗ ợ ệ ẩ ấ kinh doanh, nông nghi p nông thôn, xu t kh u, công nghi p h tr , doanh ụ ố ỏ ồ tr ng d n tín d ng trong nghi p v a và nh , đ ng th i gi m t c đ và t ế ứ ấ lĩnh v c phi s n xu t xu ng m c 22% đ n 30/6/2011 và 16% đ n 31/12/2011;
ấ ỉ ứ Đi u ch nh tăng d n các m c lãi su t chính sách c a NHTW và t l
ễ ợ ớ ế ủ ế ủ ầ ạ ệ ộ cho phù h p v i di n bi n c a kinh t ỷ ệ ự ữ d tr ố vĩ mô và t c
ủ ề ằ ắ b t bu c b ng ngo i t ỉ ố ộ đ tăng c a ch s giá tiêu dùng.
ệ ụ ị ườ ố ở ợ ấ ng m và tái c p v n phù h p
ượ ầ ủ ị ườ ề Đi u hành l ớ v i nhu c u c a th tr ề ng cung ti n, nghi p v th tr ng ti n t ề ệ .
ỗ ợ ố ụ ả ấ ố ạ Tái c p v n và gia h n các kho n vay h tr ệ v n tín d ng nông nghi p,
11
ế ạ nông thôn đ n h n thanh toám.
ệ
ộ ả ở ứ ằ ủ ự ả ệ ả ế ề ả ạ ng ị ệ
ườ ố ấ ạ Bên c nh đó, NHTW còn th c hi n m t lo t các bi n pháp nh m duy trì lãi su t th ợ tr và h m c h p lý và đ m b o kh năng thanh kho n c a n n kinh t th ng ngân hàng:
Quy đ nh tr n lãi su t huy đ ng VND;
ầ ấ ộ ị
Quy đ nh t ứ
ị ổ ứ ử ạ ấ ề ch c tín d ng áp d ng lãi su t ti n g i không kì h n đ i v i t ố ớ ổ
ụ ề ử ạ ụ ch c, cá nhân rút ti n g i kì h n;
Quy đ nh v thu phí trong h at đ ng cho vay;
ề ộ ọ ị
ệ ế ả t ki m chi phí, gi m l ạ ng m i nhà n c ti
ỉ ạ ậ ươ Ch đ o các ngân hàng th ầ ướ ự ụ ứ ể ệ
ự ợ i nhu n đ áp d ng m c tr n cho vay khu v c nông nghi p là 17%/năm, các khu v c khác 18%/năm;
ổ ứ ụ ề ả ỗ ở H tr các t ch c tín d ng khó khăn v thanh kho n.
ị ườ ạ ố ị ườ ng ngo i h i và th tr ng vàng, NHTW
ố ớ ể ề ư ỷ ề Đ i v i đi u hành t đã tri n khai nhi u gi ả giá, qu n lý th tr ả i pháp nh :
ỉ ừ
giá bình quân liên ngân hàng t ủ ổ ứ ị ớ ỷ 11/02/2011 và thu ụ giá ch c tín d ng so v i t
ừ ề Đi u ch nh tăng 9,3% t ỷ ộ ấ ẹ h p biên đ n đ nh t bình quân liên ngân hàng t ỷ ị giá giao d ch c a các t ố ± 3% xu ng ±1%.
ấ ộ ố ạ ệ ằ ố ượ i đa b ng ngo i t ẹ , thu h p đ i t ng cho vay
Quy đ nh lãi su t huy đ ng t ạ ệ . ị ằ b ng ngo i t
Ki m tra, ph i h p, x lý nghiêm các tr
ố ườ ử ợ
ồ ứ ử ng h p mua bán, kinh doanh ạ ng nâng m c x ph t
ờ ề ả ạ ị ạ ệ ợ ể ủ ướ ậ ạ ệ ngo i t , vàng trái pháp lu t, đ ng th i, trình Th t ố ớ đ i v i các hành vi vi ph m quy đ nh v qu n lý ngo i t và vàng.
ụ ụ ừ ủ
ế
ạ ệ ạ ế ế ậ
ườ ỉ ạ Ch đ o các t ế t trong ho t đ ng kinh doanh ngo i t thi ạ ệ ngo i t ườ ẩ kh u và tăng c ở ướ ầ n c u chi tiêu ổ ứ ầ ệ ch c tín d ng áp d ng các bi n pháp phòng ng a r i ro c n ộ ạ , h n ch cho vay, thanh toán ậ ẩ ế t y u, không khuy n khích nh p nh p kh u hàng hóa không thi ạ ộ ứ ố ế ể ở ẻ ng ho t đ ng m th thanh toán qu c t đ đáp ng nhu ủ i dân. c ngoài c a ng
ị ứ
ằ ươ ngân hàng th ng ph i bán và đ t
ế ổ ướ ố ở ộ ộ Ban hành quy đ nh ch m d t huy đ ng và cho vay b ng vàng, m r ng đ i ạ ố ớ ậ ạ ệ ừ ng m i đ i v i T p c mua ngo i t c. ấ ượ , t ng công ty nhà n ả ượ t đoàn kinh t
ự ề ệ ả ế T p trung xây d ng, hoàn thi n nhi u d th o văn b n có liên quan đ n
12
ậ ả ạ ộ qu n lý ho t đ ng kinh doanh vàng và ngo i t ự ả ạ ệ .
ọ ề ệ ự ệ
ướ ủ ủ ặ ố
ướ ầ ữ ấ ố ợ Theo đó, tr ng tâm là ph i h p th c hi n chính sách ti n t ọ ậ ẽ theo h ệ ạ ế đ n nay đã có nh ng d u hi u l c quan b và chính sách tài khóa ng ch t ch , th n tr ng. Theo báo cáo c a Chính Ph , cu i quý II/2011, c đ u:
ụ ế ề ổ ị kinh t
Do ph i t p trung m c tiêu ki m ch l m phát, n đ nh ề ng c a n n kinh t
ế ạ ế ầ vĩ mô nên ị ả 6 tháng đ u năm 2011 có b nh
ả ậ ộ ố t c đ tăng tr ướ ạ ưở ng, h ưở c đ t 5,57% ủ .
S n xu t công nghi p ti p t c đà tăng tr
ấ ả ệ ưở ế ạ ơ ng cao h n ch tiêu, k ho ch đ
ế ụ ệ ỉ ố ị
ướ
ỳ ề ị ả ấ theo giá c đ nh tăng 15,2% so ra. Giá tr s n xu t công nghi p tháng 6/2011 ớ ầ ỳ ớ c, tính chung 6 tháng đ u năm 2011 tăng 14,3% so v i v i cùng k năm tr cùng k năm 2010.
ả ệ ấ ị
ế ụ ấ ể ổ ệ ủ ả ị ả ướ ầ ự S n xu t nông nghi p ti p t c có s phát tri n n đ nh. Trong 6 tháng đ u ố c giá tr s n xu t nông, lâm, nghi p và th y s n theo giá c
ỳ năm 2011, ớ ị đ nh tăng 3,7% so v i cùng k năm 2010.
Đ i v i khu v c d ch v , t ng m c bán l
ố ớ ụ ẻ
ự ị ầ ạ
ứ c đ t trên 911 nghìn t ị ệ ỳ ướ ng khách du l ch qu c t ị hàng hóa và doanh thu d ch v tiêu đ ng, tăng 22,6% so t Nam trong 6
ầ ớ ỳ ụ ổ dùng 6 tháng đ u năm 2011 ượ ớ v i cùng k năm 2010. L tháng đ u năm 2011 tăng 18,1% so v i cùng k năm tr ỷ ồ ố ế ế đ n Vi ướ c.
ồ ậ
ươ ự ế ệ
ỉ ạ ng trình, d án, k ho ch đã đ ố ộ ượ ự ươ
ụ ố ụ ậ ắ ả
ỉ ạ ả ướ ạ ệ ế ầ
ườ ế ạ
i quy t vi c làm. Trong 6 tháng đ u năm 2011, ằ ườ ạ ạ ả ẩ ấ ế ụ ệ Chính ph đã t p trung ch đ o ti p t c th c hi n đ ng b các chính sách an ạ ự c phê duy t; tích ớ ề ng trình m c tiêu qu c gia v xây d ng nông thôn m i; ng ch đ o phòng ch ng, kh c ph c h u qu thiên tai bão lũ… làm ệ c t o vi c i, b ng 45,2% k ho ch năm, trong đó ế i, đ t 50,6% k ho ch năm. ủ ộ sinh xã h i theo các ch ể ự c c tri n khai ch ườ tăng c ố t công tác gi t ả làm cho kho ng 722,8 nghìn ng ộ xu t kh u lao đ ng kho ng 44 nghìn ng
Các B , ngành, đ a ph ả
ộ ươ ế ổ , t ng công ty nhà n
ị ề ố ố ầ ư ả ẳ ư ớ
ủ ầ ư ừ ố ố ằ ả đã c t gi m, đi u chuy n t ng s v n trong năm 2011 là 80.550 t (ch a tính s v n đ u t 2010), b ng kho ng 9% t ng s v n đ u t ậ ướ ng và các t p đoàn kinh t c ỷ ồ ố ố ể ổ đ ng ệ ự gi m t NSNN c a năm 2011 so v i th c hi n năm ộ ổ toàn xã h i năm 2011.
ệ ế ươ ướ ng ti n thanh toán đ n 20/6/2011
ổ T ng ph ướ ớ ệ ố ả ủ ớ
ử ủ ệ ổ c c i thi n. T ng s d ti n g i c a khách hàng t
ầ ụ ướ ớ ố c tăng 1,25% so v i tháng c và tăng 2,45% so v i tháng 12/2010. Thanh kho n c a h th ng ngân i các ướ c ạ ố ư ề c tăng 1,04% so v i cu i tháng tr
13
ố tr ượ ả hàng đang d n đ ế ổ ứ ch c tín d ng đ n ngày 20/6/2011 t ớ và tăng 2,88% so v i cu i năm 2010.
ấ ả ả ố ng gi m, các cân đ i và t ng gi m do giá c th tr
ướ ầ ị ỷ ả ị ườ ấ đang đi d n vào th n đ nh. Lãi su t huy đ ng VND bình quân
Lãi su t đang có xu h ạ ệ ộ ế ổ ự ế m c 15,5%, lãi su t cho vay VND bình quân th c t
ả ấ giá ngo i t ệ ở ứ hi n kho ng 18,7%.
ướ ị đang có xu h ng ngo i t
ở ứ ơ ỷ ổ ng gi m và n ự ữ
ạ ệ ủ giá tr n cho phép c a Ngân hàng Nhà n ỷ ầ ượ ả ượ ầ ạ ố ệ ị ườ T giá giá giao d ch trên th tr ầ ấ m c th p h n t c c i thi n, đã tăng đ ỷ ị đ nh ngo i h i cũng đang d n đ ả ướ c. D tr USD. c g n 3 t
T ng kim ng ch xu t kh u 6 tháng đ u năm 2011 tăng 30,3% so v i cùng k
ẩ ạ ầ
ấ ầ ỉ ố
ượ ỷ ằ ỳ ớ ộ c Qu c h i thông qua USD, b ng 5,1% kim
ướ c và g p h n 3 l n ch tiêu k ho ch đã đ ặ ấ ạ ướ ạ c đ t 0,4 t ấ ậ ấ ạ ẩ ấ ổ ế ơ năm tr ậ (10%). Đ c biêt, nh p siêu tháng 6/2011 ng ch xu t kh u, đây là t ỷ ệ l nh p siêu th p nh p trong vòng 6 tháng qua.
Ch s giá tiêu dùng tháng 6/2011 tăng 1,09% so v i tháng tr ấ ể ừ ầ
ỉ ố ớ ả c, gi m đáng
ướ ứ ấ ớ c và là m c tăng th p nh t k t ể k so v i các tháng tr ướ đ u năm.
ủ ấ ờ ủ ư ậ ố
ố ự ế ấ ạ
ủ ư ộ ượ ả ộ
ặ ấ c a Chính Ph , nh ng lúc nào cũng v y, con s trên gi y ế ề ế r t khác nhau, và nh ng h n ch hay y u kém c a chính sách ti n ứ ớ ắ ư c đ đ ng nh ng nó v n t n t c m t nh m t thách th c l n i tr c đ t ra là: “CHÍNH SÁCH
Ư Ủ Ặ Ệ Đó là báo cáo trên gi y t ữ và con s th c t ẫ ồ ạ ướ ệ ít khi nào đ t ỏ ạ ượ ộ ố ớ đ i v i các nhà làm chính sách. Và m t câu h i l i đ TIÊN T , ĐÃ Đ CH T CH A…?”
ệ ế ế ự ư ấ ầ
ư ệ ố ủ t, n u các ngân hàng th c hi n đúng các t ợ ỷ ệ l ầ ế ả thì tr
ườ ầ ớ ế ể ả ư ề ọ ề ầ
ộ ồ ự ệ ệ
ấ ế ươ
ạ ề ệ ự ế ệ thanh Thông t 13 là r t c n thi ọ ả kho n và h s r i ro theo thông t ng h p thi u thanh kho n tr m tr ng ư ầ g n nh không th x y ra. Tuy nhiên, ph n l n các ngân hàng đ u báo cáo là đã ệ ự ẫ ả th c hi n đúng nh ng thanh kho n thì v n thi u m t cách tr m tr ng!? Đi u này ỏ ứ ể ủ ý chí và trí tu có th đ , tuy nhiên ngu n l c, công ngh giám sát và ch ng t ề ừ ả ả ng m i và NHTW đang r t y u. Chính đi u c hai phía ngân hàng th qu n lý t ơ ẫ này cũng d n đ n vi c th c thi chính sách ti n t khó khăn h n.
ấ ủ
ầ ấ
ấ ứ ớ ấ ứ
ứ ầ ệ ưở ấ t Nam sau khi lo i đi y u t
ủ ng c a Vi ề ạ ả ư
ổ ầ ạ ả ả ẽ ứ ầ ặ ề ệ ạ ẫ ơ ẽ ắ cái giá ph i tr s cao h n cái đ m nh thêm có l
ề ề Chi phí vay đã lên r t cao 21% 24% và duy trì trong 6 tháng qua c a 2011, cung ti n tăng r t th p trong 6 tháng đ u năm (tăng 2,6% so v i bình quân 9% trong 10 năm ẻ ậ ế quá kh ) – s c c u tiêu dùng đã ch m và y u đi th y rõ. T ng m c bán l tăng ỷ ụ ề ế ố ượ t giá đã g n v 0, th p k l c tr tr ế ế ấ trong nhi u năm nay. S c c u gi m đi th y rõ, th nh ng l m phát v n cao. N u ượ ế ụ ti p t c hay th t ch t ti n t c ấ r t nhi u.
ươ ứ ự ọ i quan tr ng n a là Vi ọ t Nam quá chú tr ng lãi s c th c d
ữ ạ ử ạ
14
ấ ề ử ạ ả ả ạ ố ệ ộ ồ ạ Thêm m t t n t ng. ấ ỹ T i M , lãi su t ti n g i kì h n 1 năm tính đ n tháng 8/2011 kho ng 0,20,8% i Trung Qu c kho ng 3% cho kì trong khi l m phát ế ề ở ứ m c 3,4%. Lãi su t ti n g i t
ạ ở ứ ệ ạ i Vi
ầ ớ ấ
ệ ắ ả ộ
ự ồ ỏ
ờ ặ ả ủ ị ủ ả ạ ướ ạ t Nam m c 6,5%. Nhìn l c này đang i n h n 1 năm, tuy nhiên l m phát t ự ươ ệ ủ ng c a ph n l n các ngân hàng không mang chúng ta, vi c duy trì lãi su t th c d ố ệ ự ạ ố ẹ ề ạ i đi u gì t t đ p c ngoài vi c s c nh tranh gay g t trong vi c huy đ ng v n l ấ ộ ấ ữ gi a các ngân hàng, đ ng th i đ t m t d u ch m h i to đùng trong s khó khăn trong qu n tr r i ro thanh kho n c a các ngân hàng.
ế ề ư ệ ư
ạ ệ ằ ạ
ừ ạ ấ ấ ả
ấ ượ
ụ ỗ ợ ọ ặ
ộ cho r ng nên đ a m t Trong tình hình l m phát cao nh hi n nay, nhi u nhà kinh t ọ ả ặ ề ệ ụ ể ắ , c th là làm gi m l m phát kì v ng. thông đi p là nh n m nh th t ch t ti n t ặ ề ệ ắ ọ ủ ạ ưở th t ch t ng c a l m phát kì v ng. Chính sách ti n t Đ ng đánh giá th p nh h ế ụ ấ ặ ả ở ứ ộ m c cao ho c ti p t c lên không có nghĩa là lãi su t huy đ ng hay cho vay ph i ưở ả ề ớ ở ệ ng tín d ng m i là đi u ng tăng tr cao mà quan tr ng vi c qu n lý ch t l ự ấ ả ể ụ ệ ư t là tín d ng cho phát tri n s n xu t và h tr trong lĩnh v c đáng l u ý. Đ c bi nông nghi p.ệ
ồ ộ ằ ề
ầ ề
ỉ ớ ấ ứ
ữ ấ
ấ ụ ệ
ự ự ề ạ ấ ấ ộ ng tín d ng b ng USD l
ấ
ế ề
ư ế ể ạ ẽ ố
ườ ỷ ộ ủ t. Có l ụ ạ
ả ư ự ữ ắ ế ộ ố nên cho r ng nên tăng d tr b t bu c ti n đ ng, nh ng M t s chuyên gia kinh t ằ ắ ộ ố ạ i không cho r ng đi u đó là đúng đ n lúc này. Trong 6 tháng đ u năm m t s l ấ ụ ướ i 6%, r t th p v i m c trung bình trong 10 năm qua là 2011 tín d ng ch tăng d ỉ ồ ề ơ 12,7%. H n n a tín d ng ti n đ ng ch tăng 2,7% trong 6 tháng. Lãi su t cho vay ư ự ữ ắ b t bu c VND th c s ch a nên bàn lúc này. VND đang r t cao, vi c tăng d tr ệ ấ ằ ụ ưở Tuy nhiên tăng tr i là v n đ đáng nói. B t ch p vi c ề ủ ộ ự ữ ắ b t bu c c a USD trong nhi u tháng qua, lãi su t cho vay tăng thêm 3% d tr ệ ở ứ ẫ m c 67%, đi u này d ng nh khuy n khích doanh nghi p vay USD v n đang ả ự ạ ệ i có th t o áp l c lên t USD. Vi c này l giá n u qu n lý không t NHTW ể ể ự ữ ắ ế ụ b t bu c c a USD đ ki m soát tín d ng USD và nên ti p t c tăng m nh d tr ạ gi m tình tr ng dolar hóa.
ằ ẽ ả ề ộ
ả ặ ằ ấ ẫ
2.1.2 CHÍNH SÁCH TÀI CHÍNH:
ấ ố ờ ướ ớ ấ Chúng tôi tin r ng lãi su t huy đ ng s gi m v kho ng 1415% và lãi su t cho vay ữ ấ ẽ ề ướ s v d r t cao i 20% vào cu i năm nay. Tuy nhiên m t b ng lãi su t v n gi trong năm 2012 so v i th i kì tr c.
ự ệ Th c hi n NQ 11/2011, ngành tài chính đã:
ỉ ạ ế ạ
ấ ề ế ệ ẩ ỉ ề ệ ẩ
ơ ấ ẩ ụ ợ ạ ể ế ậ
15
ề ậ ế Đi u ch nh linh ho t chính sách thu , chính sách chi khác h n ch nh p ế ợ ề ẩ kh u, khuy n khích xu t kh u, k t h p chính sách tài khóa, chính sách ti n ế ạ ệ trong vi c rà soát, đi u ch nh t o đi u ki n thúc đ y tái c c u kinh t t , ệ ỗ ợ h tr phát tri n các ngành công nghi p ph tr , h n ch nh p kh u nguyên ậ ệ v t li u.
Ti
ế ng c a 9 tháng còn l ạ i;
t ki m thêm 10% chi th ữ ng xuyên ngoài l ệ ươ ậ ự ấ ệ ấ ư ủ ườ không c p kinh phí cho nh ng vi c ch a th t s c p bách.
Rà soát toàn b công trình, d án đ u t ượ
ầ ư ừ ướ ự ngân sách nhà n t
ụ ể ủ ố ị
ộ ự ừ ế
ồ ụ ư ể ả ố ế ộ c và trái phi u ầ c b trí năm 2011, xác đ nh c th các công trình c n Chính Ph đã đ ề ặ ệ ng ng, đình hoãn, giãn ti n đ th c hi n trong năm 2011; thu h i ho c đi u ư ấ chuy n các kho n b trí nh ng ch a c p bách và không đúng m c tiêu.
ướ ướ ể ố
, t ng công ty nhà n
ự ả
ướ ượ ứ c ng tr ự ạ ủ ế ế ả ố
ố ị ộ ả i 5%GDP; ki m tra, c năm 2011 xu ng d Gi m b i chi ngân sách nhà n ế ổ ậ ạ ầ ư ủ c, DNNN, i đ u t rà soát l c a các t p đoàn kinh t ầ ư ướ ả ữ ạ ỏ ệ c lo i b nh ng d án đ u t kém hi u qu , dàn tr i; không đ ệ ế ủ ủ ố v n ngân sách, trái phi u Chính Ph c a năm 2012; không kéo dài th c hi n ầ ư ừ ngân sách, trái phi u Chính Ph k ho ch năm t các kho n v n đ u t ộ ố ố ồ 2011, thu h i toàn b s v n b trí không đúng quy đ nh.
ổ ố ế
ả ỷ ồ
ướ ắ ố ố ổ đ ng, c t gi m t ng s v n đ u t ế ổ , t ng công ty nhà n ườ ố ề ả ắ ầ ư ủ ộ c a các b , ngành, đ a ph c là 80550 nghìn t
ầ ư ộ xã h i năm 2011. Gi m t tr ng đ u t Nhà n
ệ
ỷ ọ ộ ự ả
ộ ơ ả ệ ề ấ Đ n cu i tháng 6/2011, ngành tài chính đã c t gi m t ng s ti n chi th ng xuyên ị ươ ng và là 3857,7 t ỷ ồ ổ ằ ậ đ ng, b ng 9% t ng các t p đoàn kinh t ộ ầ ư ổ ướ ả ầ ư c trong t ng đ u t xã h i đ u t ự ồ ươ ố ng 100.000 đ ng trong xu ng 34%, th c hi n an sinh xã h i thông qua tăng l ỉ ậ ự ế ắ ệ ừ 1/5/2011, c t 140 d án, gi m ti n đ 133 d án, ch t p trung vào doanh nghi p t ự ả ể ọ ự d án tr ng đi m, có hi u qu , nh t là v xây d ng c b n…
ậ ậ ế
ộ ạ ệ ế ườ ư
ộ ư ậ ự ạ
ụ ưở ế ờ trong th i gian qua, hi u qu đ u t
ầ ồ ọ ớ
ự
ệ ầ ế này thông qua đ u t ỷ kinh t
ỗ ợ ộ ạ ấ
ầ ư ớ ộ ổ ế ố ớ ườ ủ ng nh
ề ờ ư ị ư ỗ ự ủ ộ Tuy v y, n u nhìn nh n m t cách khách quan thì d ng nh n l c c a ngành tài ế ế ệ ố t và quy t chính trong cu c chi n ch ng l m phát hi n nay ch a th t s quy t li ủ ữ tâm nh ngành ngân hàng. M t trong nh ng nguyên nhân l m phát c a năm 2011 là ệ ả ầ ư ệ ổ do vi c theo đu i m c tiêu tăng tr ng kinh t ả ủ ậ ấ thì th p, khi mà còn t n đ ng h u qu c a chính sách kích c u v i 10% GDP vào ộ USD). Ngành tài chính cũng là m t trong các kênh th c hi n chính năm 2009 (1 t công, chi ngân sách (6 tháng đ u năm sách h tr 2011, b i chi ngân sách là cao nh t so v i năm 2009 và 2010). Bên c nh đó, công tác ư tuyên truy n, ph bi n thông tin c a B Tài chính đ i v i công chúng d ch a k p th i và công khai…
ố ả ượ ự ự ư
ủ
ự ố
ầ ả ướ ệ ậ ấ
ươ ự ự ệ
16
ự ề ố ự ả ư ạ ờ ị ấ ỉ ố c công b là r t cao, kho ng 8%, nh ng th c s phân tích và nhìn Ch s ICOR đ ư ầ ả ệ ỹ ự k s kém hi u qu này là ch a đ y đ và rõ ràng. Theo các chuyên gia thì ICOR 6 ả tháng đ u năm 2011 vào kho ng 6,9 (năm 2010 con s đó là 7,38), khu v c kém ả ế c (lúc nào cũng v y) chi m kho ng 33% GDP và hi u qu nh t là khu v c nhà n ệ ẩ ầ ng th c, th c ph m, đi n, nguyên li u… FDI. Các chính sách v giá xăng d u, l ố ả ạ i trình r t ráo, minh b ch và k p th i trong b i c nh l m phát cao. ch a có s gi
ơ ư ớ
ủ ư ễ ể ề ề ệ ậ ỉ
ề ả ườ ờ
ớ ơ ỏ ậ i truy n thông ch a th t ầ ư ả ư ậ ệ ạ ề ệ vào giai đo n này, m c dù ra “lép” h n chính sách ti n t
ử ử ố ớ ượ ị Ngành tài chính có 16 đ n v báo chí, song vi c quan tâm t ầ đ y đ , ch a d hi u, trong khi đó, công lu n ch trích nhi u v qu n lý đ u t ng nh công trong th i gian qua là quá l n, lãng phí và kém hi u qu . Vì v y, d ặ chính sách tài chính t năm 2011 đ c coi năm th l a đ i v i chính sách tài chính!
ả ệ ư ự ượ ể ấ ầ ư
ố ữ
ớ ệ ệ
ệ ơ ế
ế ặ ạ
ệ ặ ầ ắ trong vi c làm gi m k v ng l m phát và t
ệ ượ c th c hi n t ạ ả ệ ả ự ỳ ọ ấ
ượ ừ ự ệ ệ ệ ỏ ặ ằ t là doanh nghi p v a và nh . N u không th c hi n đ
ư ẫ ệ ắ ợ công v n ch a đ Có th th y vi c c t gi m đ u t c th c hi n nh mong đ i, ố ự ế ẫ ố ượ ể ộ ả c công b và con s th c t gi a con s đ v n có m t kho ng cách khá xa. Đ ạ ề ệ ệ ẻ ữ chia s trách nhi m v i chính sách ti n t trong vi c ch a căn b nh L m phát, thì ắ ả ự chính sách tài chính th t ch t c n ph i th c hi n nghiêm túc, quy t li t h n và ệ ơ ệ ố ơ ẽ ả t h n s gi m gánh minh b ch h n. N u vi c th t ch t tài khóa đ ừ ề ệ ặ đó giúp n ng cho chính sách ti n t ơ ễ ở ấ ả gi m m t b ng lãi su t, giúp các doanh nghi p s n xu t kinh doanh “d th ” h n, ấ ẫ ở ế ặ c, lãi su t v n đ c bi ứ m c cao!
Ợ Ố Ệ Ề 2.2 PH I H P CHÍNH SÁCH TI N T VÀ TÀI KHÓA TRONG 6
Ố Ư Ế THÁNG CU I NĂM 2011 NH TH NÀO?
ề ệ ờ trong th i gian t ớ i
ữ ư ế ự ố ợ ậ ự V y s ph i h p gi a chính sách tài chính và chính sách ti n t ệ ẽ s nên th c hi n nh th nào?
ế ụ ề ệ ặ
ố ợ ư ố ợ ẽ ầ ế ạ ự ề ầ
17
ệ ổ trong vi c n Ti p t c ph i h p ch t ch chính sách tài chính và chính sách ti n t ể ệ ị đ nh vĩ mô, u tiên hàng đ u cho ki m ch l m phát. S ph i h p này c n th hi n rõ ở:
ố ợ ẻ ả
ộ ẩ ề ể ố ữ Ph i h p và chia s thông tin qu n lý gi a B Tài chính và ngân hàng nhà ậ ấ c, nh t là các thông tin v xu t nh p kh u, di chuy n v n FDI&FII,
ả ướ ấ n ả qu n lý giá c ….
ự ệ ậ ướ ề ử ủ c là ti n g i c a
ướ ướ ị ủ Th c hi n đúng quy đ nh c a Lu t ngân hàng nhà n ả ử ở c ph i g i ngân hàng nhà n ạ Kho b c Nhà n c.
ự ể ọ i ngân vào các d án tr ng đi m mà Chính ph phê
ộ ả ả ế Tăng c i ti n đ gi ẳ ứ ấ ả ơ ả ự ừ ệ duy t ch không h n là d ng t ủ t c các công trình xây d ng c b n.
ạ ệ ấ ộ ả Nghiên c u, thi
ứ ớ ặ ố ả ệ
ả ủ ạ ấ ộ ế ậ ả , b t đ ng s n phù t l p khung qu n lý vàng, ngo i t ầ ứ ệ ủ t Nam. Trong b i c nh hi n nay, không c n c u ị ẩ ng b t đ ng s n vì giá c c a nó đã b đ y lên quá m nh trong
ợ h p v i đ c thù c a Vi ả ị ườ th tr ờ th i gian qua.
ủ ề ị ị
ề ữ Ủ ứ ứ
ự ằ ề ệ ướ ự ầ ố ợ Trình Chính ph 1 Ngh đ nh v ph i h p thông tin và thanh tra , đi u tra ộ trong lĩnh v c ch ng khoán gi a B Tài chính và y ban ch ng khoán Nhà n ệ c nh m góp ph n th c hi n an ninh tài chính ti n t ố qu c gia.
ệ ề
ề ệ ầ ướ c a chính ph .
ơ c n minh b ch h n, có th theo dõi đ c hay đ u t ệ
ệ ộ
ấ ầ
ượ ệ ể ệ ố ỉ
ố ỉ ượ ể ạ Chính sách ti n t c vi c đi u ch nh thu chi ủ Kiên quy t c t gi m đ u t ầ ư ủ ả ầ ư ế ắ ngân sách nhà n vào các ộ ả ầ ư ệ ả ấ ự công. B Tài chính d án, các công trình hi u qu th p, nâng cao hi u qu đ u t ả ủ ệ ộ ổ ứ ầ ch c đánh giá toàn b tình hình và hi u qu c a các bi n pháp trong c n có m t t ữ ộ ừ ữ ầ ự n a đ u 6 tháng đ u năm 2011 và tham v n cho B trong n a lĩnh v c tài chính t ế ụ c và ch nh sách tài chính cu i năm. Nhi m v này có th giao cho Vi n Chi n L ầ làm đ u m i.
ọ ầ ề ườ ng công tác tuyên truy n, phát ngôn c a B
ả ậ ặ c công lu n, gi
ầ ủ ủ ạ ề ự
ệ ự ị ườ ứ
ủ ệ
ữ ề ậ
ế ấ ứ ả
ợ ng, tình hình n công c a Vi ề ư ấ ắ ả ứ ở ư ợ ể ườ ơ ọ đây là r t quan tr ng, tránh đ ng
ể ấ ộ ộ B Tài chính c n chú tr ng tăng c ả ề ệ ướ i trình các bi n pháp v qu n lý giá các m t hàng ch đ o ( ví tr ệ ẩ ặ ươ ụ ế d ti n trình tăng giá đi n, xăng d u ho c l ng th c th c ph m…), v IPO các ả ố ả ướ ớ c l n trong b i c nh th tr ng ch ng khoán suy gi m doanh nghi p nhà n ả ọ ề ươ ặ t Nam… nghiêm tr ng , ho c là c i cách ti n l ế ượ ậ c nh c đ n nhi u trên công lu n nh “ bão giá”, x p Nhi u thu t ng đang đ ế ủ ự ch ng khoán vào lĩnh v c phi s n xu t…ch a ph i là đúng và h p lý. Ý ki n c a ậ ể các c quan ngôn lu n chính th c i dân hi u ề ầ l m, hi u sai v n đ .
ề ệ ế ưở ự ệ t Nam tăng tr
ừ ệ ấ ấ ạ
khu v c doanh nghi p nhà n ề ổ ậ ệ ể ủ ế ng ch y u là t ự i nh th nào, c i cách tri
18
ế ố ớ ướ ậ ư ế ố ớ ắ ớ ế ự N n kinh t Vi và FDI, trong khi đó, đây l ự ơ c ch đ i v i 2 khu v c này s p t nhà n ướ c ớ ả i là 2 khu v c kém hi u qu nh t. V y, v n đ đ i m i ệ ả t đ doanh nghi p ạ ớ ầ i c n có c t p trung vào đâu, quy t sách đ i v i khu v c FDI giai đo n t
ấ ệ
ọ ố ủ ề ể ấ
ờ ể ườ ể ị
ặ ế ể ự ư ự t Nam, so sánh s u s chuy n bi n sau ít nh t 10 năm kêu g i v n FDI vào Vi ả ủ ề ệ ố ệ đãi và hi u qu c a nó, ch ng chuy n giá c a doanh nghi p FDI. Nhi u v n đ tài ạ ự ớ ủ ấ ướ ầ i dân thông hi u và c c n có s minh b ch k p th i đ ng chính l n c a đ t n ủ ẻ chia s gánh n ng cùng Chính ph .
ả ề ướ
ả ụ ệ ỉ ề ệ ng ti n t
ệ
ố ưở ặ ổ ợ ị
ề
ắ ứ ụ ủ ộ ạ
ế ủ ệ ụ ấ
ề ư ệ ướ ướ ự ả ng t
ưở ụ ề ề ả ớ
ỷ ế ổ ề ể ế ế ẽ ề ề ầ ầ c, c n gi m d n các bi n pháp hành chính trong đi u ạ ụ i các ch tiêu qu n lý tín d ng trong các tín d ng, xem xét l ế ờ đã ban hành trong th i gian qua. N u duy trì quá lâu các bi n pháp này thì ề ng, dòng v n b phân b không h p lý. M t khác, ki m ướ c đ cung c, nh t là nghi p v OMO. Đi u này cũng ử ụ USD và s d ng c đã mua vào kho ng 3 t ng l n đ n t ng thanh toán s suy
ư ạ ự ẫ ả ỉ V phía ngân hàng nhà n ị ườ hành th tr ư Thông t ẽ ị ả ị ườ ng s b nh h th tr ế ạ ch l m phát không có nghĩa là hoàn toàn c t đ t cung ti n, mà ngân hàng nhà n ử ụ ề ệ ể s d ng linh ho t và ch đ ng các công c gián ti p c a chính sách ti n t ề ề ề ti n và thu ti n v ngân hàng nhà n ươ t nh vi c ngân hàng nhà n các công c khác đ hút ti n v , không làm nh h ặ ể trong l u thông. N u ki m soát cung ti n quá ch t và lâu thì n n kinh t gi m m nh, trong khi đó,chúng ta v n còn ch tiêu trong lĩnh v c này.
ồ ủ ạ ặ ạ
ả ố ớ i ph i s ng trong l m phát cao, m c dù Chính ph đã nâng ướ c, ề i 17%. V i nhi u b t n vĩ mô trong và ngoài n
ớ ủ ư ầ ạ ệ ở ệ ự ấ ổ ả ả ề Đã lâu r i chúng ta l tr n l m phát c năm 2011 t ế ủ các bi n pháp ki m ch c a Chính ph ch a ph i là có hi u l c ngay.
ệ ề ổ ụ ệ ấ ỹ
ế ề ẩ ạ
ớ ậ ạ Bên c nh các bi n pháp mang tính k thu t, nghi p v và pháp lý, v n đ đ i m i ổ ọ ề ể v th ch có ý nghĩa lâu dài và chú tr ng đ y m nh tuyên truy n có ý nghĩa b sung.
2.3 CÁC GI NAM.
Ả Ố Ợ Ể Ạ Ạ Ể Ệ I PHÁP PH I H P Đ KI M SOÁT L M PHÁT T I VI T
ự ộ ườ ị ườ ả ạ ệ M t là, nhanh chóng xây d ng tăng c ng qu n lý th tr ng ngo i t và vàng:
ơ ầ ự
ắ ụ ơ ả ế ầ ơ
ả ợ ừ ợ
ệ ả ữ ờ ỳ ả ầ
ấ ổ ứ ề ạ
ế ệ ạ ồ n t
ệ
ả
19
ố ả ữ ệ ườ ứ ng C quan ch c năng c n nhanh chóng xây d ng các c ch , chính sách tăng c ạ ạ ệ (dolar) và vàng, kh c ph c tình tr ng đ u c tích tr , buôn bán trái qu n lý ngo i t ộ ầ i ích trình và bi n pháp phù h p trong t ng th i k , đ m b o l trái phép, c n có l ủ ủ ườ ợ i có tài s n này; quan tâm đúng m c nhu c u chính đáng c a h p pháp c a ng ộ ố ườ ệ i dân, tránh t o ra các “cú s c” v tâm lý gây b t n xã h i; doanh nghi p và ng ạ ệ ừ ướ ở khuy n khích, không gây tr ng i cho vi c thu hút các ngu n ngo i t c ề ổ ứ ạ ị ườ i th tr ng kinh doanh vàng tránh vi c thao túng giá mua bán ngoài v . T ch c l ị ư ị ườ ệ ủ ng nh qui đ nh khung biên vàng c a các doanh nghi p có kh năng chi ph i th tr ườ ủ ả ợ ộ i ích c a ng đ chênh l ch gi a giá mua và giá bán vàng, đ m b o l i mua vàng,
ợ ớ ệ ệ ề ủ i l n v chênh l ch giá vàng c a doanh nghi p kinh doanh vàng,
ế ớ ả ả ệ tránh vi c thu l gi m giá c vàng theo sát giá vàng th gi i.
ạ ề ự ỗ ủ ỏ ự ỗ ệ ầ
ơ ế ể , lãi c a ngành đi n, xăng d u, xóa b s bù l ả ủ ượ cho ầ ặ c giá c c a các m t hàng xăng d u,
Hai là, minh b ch v s l các ngành này và có c ch ki m soát đ đi n:ệ
ầ ả ệ ạ ộ
ờ ườ ự ỗ
ệ ự ề ng. Th i gian qua có khá nhi u tin liên quan đ n s l ệ ướ
ể c không ki m soát đ ả ầ ặ ớ ỏ
ế ượ i ph i xóa b bù l ặ ả ơ
ơ ế ế ề ệ ề ạ
ả ặ ể ể ứ ủ ơ ế ị Các doanh nghi p xăng d u, đi n l c cũng ph i tuân theo ho t đ ng c a c ch th ủ tr , lãi c a các doanh ả ậ ự ủ c đúng giá c th t s c a nghi p này trong khi đó nhà n ờ ỗ xăng d u vì các doanh hai m t hàng này. Trong th i gian t ệ ầ ế ị ườ ng. Tuy nhiên, vì là m t hàng liên quan đ n đ u nghi p ph i theo c ch th tr ả ướ ầ ủ vào c a nhi u doanh nghi p nhà n c c n có c ch thông tin minh b ch v giá c ị ế ớ i, có qui đ nh công th c tính giá c m t hàng đ ki m soát giá. th gi
ầ ủ ấ ị ươ ạ ng m i
ầ ủ ấ ể ả Ba là, c n qui đ nh tr n c a lãi su t cho vay c a các Ngân hàng th (NHTM) đ gi m lãi su t cho vay:
ị ầ ứ
ộ ộ c và có l
ấ ệ ả ầ ừ ị ệ ế ả ấ ấ
ấ ơ ủ ệ
ớ ể ạ ự ả ượ ự ị ầ trình gi m d n đáp ng đ c s ch u đ ng Quy đ nh tr n lãi su t cho vay theo l ố ướ ủ trình không gây s c cho các NHTM. c a các doanh nghi p, c n t ng b ả ể Song nh t thi t ph i qui đ nh đ các NHTM ph i gi m lãi su t. Vi c lãi su t cho ỉ ủ vay c a NHTM cao không ch khó khăn v i các doanh nghi p. mà nguy c r i ro ấ ớ ố ớ đ i v i các NHTM cũng r t l n do m o hi m khi cho vay.
ố ườ ạ ộ ị ườ ể B n là, tăng c ng ki m soát ho t đ ng th tr ng liên ngân hàng:
ị ầ ả ế
ạ ề ị
ử ơ ỏ
ề ở ị ườ ả theo dõi và qu n lý ho t đ ng c a th tr
ướ ề ằ ớ ng t
ữ ụ ườ
ị ắ ụ ế
ề ấ ớ ế ệ ề ậ ố ồ
ấ ướ ề c (NHNN) c n qu n lí Nhi u chuyên gia ngân hàng đã ki n ngh Ngân hàng nhà n ị ườ ỏ ặ ng liên ngân hàng. Lãnh đ o nhi u NHTMCP nh cũng đ ngh , NHNN ch t th tr ở ộ ầ ị ườ ể ầ ng m . NHNN c n c n m r ng c a h n đ các NHTM nh tham gia vào th tr ạ ộ ề ệ ủ ụ ng liên ngân giao V Chính sách Ti n t ị ụ ố ị i ban hành quy đ nh v vay v n gi a các tín d ng trên th hàng nh m h ử ụ ố ề ờ ạ ng này. Trong đó, quy đ nh rõ v th i h n vay v n, m c đích s d ng ti n vay tr ạ ắ ờ ề ố ụ ạ mà m c đính chính là bù đ p thi u h t t m th i v v n ng n h n, lãi su t cho ạ ố ượ ế vay... T o đi u ki n cho các NHTM thi u v n ti p c n đ c ngu n v n v i lãi ấ su t th p
ậ ả ự ể ệ ỗ ợ
20
ề ố ớ ả ằ ề ử ệ ả Năm là, xây d ng lu t b o hi m ti n g i: thanh kho n cho các NHTM đ i v i B o hi m ti n g i Vi ử nh m qui đ nh trách nhi m h tr ị ể t Nam.
ả ố ệ ự ữ ắ ấ ủ
t vi c ch p hành d tr b t bu c ả ầ ử ụ ố ề ề ộ c a các NHTM và khi các ể ỗ ợ
Sáu là, qu n lí t ặ NHTM g p khó khăn v thanh kho n NHNN c n s d ng s ti n này đ h tr ả thanh kho n cho các NHTM.
ủ ệ ố ả ổ ị ả ả B y là, đ m b o n đ nh, an toàn c a h th ng tài chính ngân hàng:
ể ạ ộ ẽ ặ
ể
ạ ổ ươ ứ ụ
ủ ượ ng công tác thanh ki m tra, giám sát đ đánh giá đ ủ ờ ổ ứ ươ ử ể ổ ự c th c ộ ch c tín d ngvà c a toàn b ấ ị ng án x lý k p th i khi c n
ủ ầ Chính ph c n giao NHNN ki m soát ch t ch ho t đ ng kinh doanh c a các t ể ườ ứ ụ ch c tín d ng; tăng c ủ ừ ạ ộ ạ tr ng ho t đ ng c a t ng ngân hàng th ng m i t ụ ệ ố ch c tín d ng đ có ph h th ng ngân hàng, các t t.ế thi
ầ ề ể ị
ế ụ ể ằ
ả ị ườ ớ ệ ổ ể ế ế ệ Vi ị ộ ị ả
ượ ả i pháp c th cho vi c n đ nh, phát tri n n n kinh t ể ả đ gi m t ng n i đ a nh m phát tri n kinh t ể ả ổ i pháp trên c n thi ị ườ ế c th tr ế và ỷ ệ l t Nam: ế . t ph i n đ nh và phát tri n kinh t ộ ng n i
ẩ ầ ư ấ ố Tám là, c n có gi chi m lĩnh th tr ạ l m phát đi song v i các gi ứ ề ả ả S n xu t nhi u s n ph m đáp ng nhu c u và ph i chi m lĩnh đ ả ậ ị đ a. Mu n v y,” c n l u ý các gi ầ ầ ụ ể i pháp c th sau”:
ẫ ẹ ấ ượ ợ Ph i s n xu t đ
ầ ớ ấ ả
ề ố
ố ườ ợ ườ i tiêu dùng: c hàng hóa có m u mã đ p, phù h p ng ế ướ ượ c bi c đ t c đ n nay, ph n l n hàng hoán s n xu t trong n ế ưở ệ ng đ n vi c xây ố ế ự . i khu v c, qu c t ệ ớ ồ i tiêu dùng cũng đ ng nghĩa v i vi c
ấ ị ả ả ế ừ ướ tr t ẫ ớ ế đ n v i m u mã khá khiêm t n. Đi u này cũng ành h ươ ớ ầ ệ ươ ự n t ng hi u mang t m qu c gia và v d ng th ầ ẹ ẫ M u mã đ p, phù h p nhu c u ng gia tăng hàng hóa và có khi giá tr gia tăng r t cao.
ủ ấ ượ ấ ượ
ị ổ ng và tính n đ nh c a ch t l ẽ ủ n đ nh c a hàng hóa s luôn thu hút đ ộ ố ệ ẩ
ấ
Ch t l ổ ị ả dung s n ph m. M t s doanh nghi p hi n nay đã có chi n l ớ ắ nh m t ồ ệ ố h th ng qu n lí ch a đ ng b nên đã đ x y ra l ấ su t cao.
ỗ ả ể ả ư ả ộ ớ ấ ượ ng và tính ng hàng hóa: ch t l ượ ộ ầ ử c khách hàng đã qua m t l n s ế ượ ụ ể ệ c c th ả ấ i phân khúc trung và cao c p. Tuy nhiên do quy trình s n xu t và ẩ i s n ph m v i xác
ả ượ ả ạ ị ườ ộ ị Giá c hàng hóa ph i c nh tranh đ
ộ ự ế ẩ
ị c đ nh giá cao trên m c ng
ẽ ạ ả c ngay c trên th tr ng n i đ a: ộ ố ả ụ ố ộ ị ượ c tiêu th t t đã ấ ượ ậ ườ c. i tiêu dùng có th ch p nh n đ ế ẩ c ti ng vang trong
ứ ộ ố ả ầ ị ẹ ị ệ hi n nay có m t th c t ượ đ Chính vì l ị ườ th tr là m t s s n ph m n i đ a đ ể ượ đó, nên m t s s n ph m sau khi t o đ ng đã b thu h p th ph n và chìm vào quên lãng.
ư ủ ề ệ ẩ ẫ
21
ạ ả ả ế ượ ể ạ ẩ Đa dang hóa ch ng lo i s n ph m: nhi u doanh nghi p v n con ch a có ụ ể ố ớ c phát tri n s n ph m c th đ i v i các vùng ngo i thành, chi n l
ờ ị ỏ
ư ử ụ ẻ ầ ấ ượ ủ ố ị ườ nông thôn, vùng sâu vùng xa. Các th tr quên, h u nh s d ng hàng hóa r , ch t l ng này th i gian qua đã b b ng kém c a Trung Qu c.
ố ả ế ự ữ i phân ph i bán l
ộ
ế ệ ả ế
ố
ộ ị ể ả ể ế ầ ụ ể ơ ạ ầ
ờ ỳ ầ ế ế ặ
t y u có th ố ỉ ệ ạ ả ả
ườ ả ả i. Gi
ờ ng c a m t s ng ượ ấ ế ượ i quy t đ ả ộ ố ố c hàng hóa thông su t giá c hàng hóa s
ố ả ấ ẻ ướ ạ : các nhà s n xu t Xây d ng liên k t gi a m ng l ề ườ ng công tác tuyên truy n trong xã h i, xúc hàng hóa n i đ a. ph i tăng c ụ ắ ố ti n phát tri n liên k t ch p m i kinh doanh. Trong nhi m v này, chúng ướ ẻ ủ ạ ầ ọ c trong n ta ph i k đ n t m quan tr ng c a h t ng phân ph i bán l ề ướ ậ ầ c mà c th h n la h t ng v giao thông, kho bãi và h u c n… Nhà n ể ữ ị trong các th i k c n xác đ nh nh ng m t hàng nào là thi ả ả l m phát ph i qu n lí giá c và c kênh phân ph i. kênh làm tăng t l ự ầ ể ề ố ấ phân ph i r t nhi u th i đi m làm tăng giá c hàng hóa r t cao do s đ u ủ ị ườ ạ ơ c kênh phân c , lũng đo i th tr ậ ẽ ư ệ ph i thu n ti n, đ a nhanh đ ấ gi m th p.
ể ượ ị ườ ng n i đ a c n đ
Chi m lĩnh và phát tri n th tr ệ
ầ ườ c xem xét: Dân s ờ
ệ ượ ộ ị ệ ị ườ c th tr ng n i đ a và phát tri n t
ị ườ
ế ầ ệ t Nam hi n nay đã g n trên 100 tri u ng ữ ữ ề v ng đ ạ ộ ủ ủ ế ặ , g p nhi u khó khăn thì th tr
ễ ớ
ậ ậ
ệ ầ ố ế ườ ệ ấ ượ ệ t Nam ch t l
ố ấ i. Th i gian qua có r t Vi ể ố ộ ị t nhi u doanh nghi p gi ướ ng các n ho t đ ng kinh doanh c a mình. Trong khi đó, th tr c do ơ ộ ị ị ườ ề ả ng n i đ a là n i các kh ng ho ng kinh t ế ở ể ấ ệ doanh nghi p d xâm nh p nh t vì quen v i văn hóa, hi u bi t s thích ế ướ ủ ng đ n tiêu chí, c a ng i tiêu dùng. Vì v y, các doanh nghi p c n h ạ khái ni m” Hàng Vi ng qu c t ” trong quá trình ho t đ ng.ộ
ộ ố ế ạ ố t” t
ề ể ầ ầ ừ ầ ề ướ ạ m c cao góp ph n d n t ng b c làm cho n n kinh t ệ ỷ ệ ạ l m l ể ổ phát tri n n
ề ữ Trên đây là m t s ý ki n v ki m soát l m phát g p ph n “h nhi ế ở ứ phát đang ị đ nh b n v ng.
22
Ờ Ế L I K T
ầ ữ ệ
ở ứ ơ ấ
ợ ế ư ớ ng tăng tr ạ ướ ự ng và s c c nh tranh c a n n kinh t
ự ấ
ặ
ướ ự t là khu v c nhà n ả
ứ t Nam luôn có s c ế ch a cao, ng ngu n nhân l c còn th p làm tăng chi phí ạ c). Bên c nh ứ là khá l n làm cho s c đ kháng và kh năng thích ng ế ị ườ ộ ở ủ ề ộ ướ ủ ữ Xét nguyên nhân sâu xa trong nh ng năm g n đây, l m phát Vi ủ ế m c cao so v i các n ép tăng, và c trong khu v c, ch y u do c c u kinh t ứ ạ ề ủ ưở ấ ượ ư ch a h p lý, ch t l ấ ượ ơ ở ư ồ ạ ầ ứ h t ng c s ch a đáp ng, ch t l ả ử ụ ấ ố ệ trung gian, hi u qu s d ng v n th p (đ c bi ế đó, đ m c a n n kinh t ế ớ v i nh ng bi n đ ng c a th tr ệ ứ ề c ngoài còn y u… ớ ng n
ế ế
trong và ngoài n ở ạ là v n đ đáng bàn nh t trong 4 năm tr l
ấ ư ộ ữ ệ ẵ
ế
ự ổ ưở ủ ệ ị Vi
ộ ợ ướ c, đ n các bà n i tr , ả ậ i đây. Và h u qu mà nó ế ị t cách ch a tr ế ạ ẫ ữ l c quan v n ờ ớ ớ i v i t Nam trong th i gian t ế ữ ứ ố i đa nh ng y u ề ư ạ ố ừ T các nhà làm chính sách, các nhà kinh t ề ẽ ấ ạ l m phát có l ế ứ ề ể ạ i cho n n kinh t đ l c dai d ng nh m t căn b nh nan y dù đã bi ẫ ự ể ư nh ng v n không th nào ch ng nó. Tuy nhiên, nh ng nhà kinh t ế ng vào s n đ nh và phát c a kinh t tin t ế ệ ủ ữ ủ ẽ ạ t c a Chính Ph s h n ch đ n m c t nh ng chính sách quy t li ể ề kém trên, và đ a l m phát v đúng con s có th đem l i ích cho n n kinh t ế ế ạ ợ i l ế .
23
o0o
Các bài báo trên trang www.vneconomy.vn
ư ệ ả T li u tham kh o:
ồ ưỡ ệ ạ ộ ủ ộ “Tài li u đào t o b i d ng cán b c a B Tài chính năm 2011”.
ơ ế ủ ộ ầ “Báo cáo s k t 6 tháng đ u năm c a B Tài chính”.
ố ầ ạ T p chí Ngân hàng các s đ u năm 2011.
ị ạ ề ễ ị
ệ ầ ố ả ủ ệ H Th Th u Dao – Nguy n Th Nhung (2009), “Đánh giá hi u qu c a ạ ả t Nam”, T p chí Ngân ế ở Vi
ố chính sách kích c u ch ng suy gi m kinh t hàng s 24, tháng 12/2009.
Website Ngân hàng nhà n
ướ ệ c Vi t Nam. www.sbv.gov.vn
24
ủ ệ ế ượ Các bài phân tích c a Vi n Chi n L c Ngân Hàng.

