SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
ỨNG DỤNG BẢN ĐỒ TƯ DUY TRONG
QUẢN LÝ NHẰM NÂNG CAO CHẤT
LƯỢNG GIÁO DỤC Ở TRƯỜNG TRUNG
HỌC SƠ SỞ
MỤC LỤC
Phần 1: MỞ ĐẦU
I. Lý do chọn đề tài
II. Mục đích nghiên cứu
III. Khách thể và đối tượng nghiên cứu
IV. Giới hạn và phạm vi nghiên cứu của đề tài
V. Giả thiết khoa học
VI. Nhiệm vụ nghiên cứu
VII. Phương pháp nghiên cứu
VIII. Thời gian nghiên cứu
IX.Dự kiến đóng góp mới của đề tài
Phần hai: NỘI DUNG
Chương I. CƠ SỞ LÝ LUẬN
1. Cơ sở lý luận về quản lý
2. Cơ sở lý luận về chất lượng
3. Cơ sở lý luận về Giáo dục
4. Cơ sở lý luận về Bản đồ tư duy
Chương II. THỰC TRẠNG
1. Khái quát về tình hình phát triển giáo dục huyện Sa Pa
2. Thực trạng về giáo dục ở các trường Trung học cơ sở
3. Thực trạng về chất lượng dạy và học ở các trường Trung học cơ
sở
4. Kết quả điều tra
CHƯƠNG III. GIẢI PHÁP
CHƯƠNG IV. KẾT QUẢ
Phần ba: KẾT LUẬN
I. Ý nghĩa đối với công việc thực hiện
II. Nhận định chung
III. Khuyến nghị
Phần 1: MỞ ĐẦU
I. Lý do chọn đề tài
Giáo dục có vai trò hết sức quan trọng đối với sự tồn tại và phát triển của
một dân tộc cũng như toàn thể nhân loại. Giáo dục tác động đến cấu trúc xã hội,
đến các bộ phận đồng thời giáo dục là động lực thúc đẩy sự phát triển kinh tế
xã hội. Vì thế từ trước đến nay Đảng và Nhà nước ta đặc biệt quan tâm đến
công tác giáo dục, coi giáo dục là quốc sách hàng đầu để xây dựng và phát triển
đất nước.
Đất nước ta đang bước vào thời kì đổi mới với quyết tâm công nghiệp
hoá, hiện đại hoá đất nước, thực hiện thắng lợi mục tiêu “Dân giàu nước mạnh,
xã hội công bằng, dân chủ văn minh”. Đại hội IX đã khẳng định nguồn nhân
lực là nhân tố quyết định sự phát triển đất nước trong thời kỳ công nghiệp hoá
hiện đại hóa. Nghị quyết Đại hội X cũng nhấn mạnh “Giáo dục và đào tạo cùng
với khoa học và công nghệ là quốc sách hàng đầu, là nền tảng và động lực thúc
đẩy công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước”. Để đáp ứng yêu cầu to lớn, cấp
bách về việc phát triển nguồn nhân lực, nâng cao nguồn nhân lực con người cần
tạo chuyển biến cơ bản toàn diện về giáo dục và đào tạo, đặc biệt là nâng cao
chất lượng dạy và học.
Những năm gần đây, giáo dục Việt Nam đã có những bước tiến vượt bậc,
đã thu dần khoảng cách với các nước trong khu vực. Tuy nhiên giáo dục và đào
tạo của chúng ta vẫn còn bộc lộ một số hạn chế bất cập. Chất lượng dạy và học
chênh lệch giữa các vùng miền; việc thi cử chưa khách quan, nội dung phương
pháp còn lạc hậu đang là những vấn đề đòi hỏi cần được khắc phục nhanh
chóng mới có thể đáp ứng được đòi hỏi của đất nước trong giai đoạn mới.
Trong hệ thống Giáo dục quốc dân, Trung học cơ sở là bậc học hình
thành và phát triển toàn diện nhân cách con người, đặt nền móng vững chắc cho
giáo dục phổ thông, cho toàn bộ hệ thống giáo dục quốc dân, chính vì vậy việc
nâng cao chất lượng giáo dục ở cấp học này có ý nghĩa vô cùng quan trọng.
Giáo dục Trung học cơ sở huyện Sa Pa hiện nay đã đạt được một số
thành tựu bước đầu về chất lượng giáo dục nói chung, chất lượng hoạt động dạy
học nói riêng, tuy vậy kết quả học tập ở các trường vùng dân tộc thiểu số vẫn
còn nhiều hạn chế, tỷ lệ học sinh có học lực yếu còn cao. Với những lí do trên
có thể khẳng định việc nâng cao chất lượng giáo dục trong các nhà truờng nói
chung và trường Trung học cơ sở nói riêng là vấn đề trọng tâm của hoạt động
giáo dục trong các nhà trường, do đó chúng tôi chọn nghiên cứu về đề tài “Ứng
dụng bản đồ tư duy trong quản lý nhằm nâng cao chất lượng giáo dục ở trường
Trung học sơ sở”. Bản đồ tư duy là một trong những phương pháp mới được áp
dụng trong quản lý và giảng dạy, mục tiêu góp phần nâng cao nhận thức và
năng lực về công tác quản lý, tổ chức các hoạt động và giảng dạy đáp ứng yêu
cầu đổi mới của ngành giáo dục.
II. Mục đích nghiên cứu
Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và thực trạng quản lý của Phòng Giáo dục
và Đào tạo huyện đối với hoạt động giáo dục ở các trường Trung học cơ sở, đề
xuất một số biện pháp ứng dụng Bản đồ tư duy trong quản lý nhằm nâng cao
chất lượng giáo dục ở các trường Trung học cơ sở tại huyện Sa Pa.
III. Khách thể và đối tượng nghiên cứu
1. Khách thể nghiên cứu
Công tác quản lý của Phòng Giáo dục và Đào tạo đối với hoạt động giáo
dục ở các trường Trung học cơ sở.
2. Đối tượng nghiên cứu
Ứng dụng Bản đồ tư duy trong công tác quản lý nhằm nâng cao chất
lượng giáo dục ở trường Trung học cơ sở.
IV. Giới hạn và phạm vi nghiên cứu của đề tài
1. Giới hạn đối tượng nghiên cứu
Đề tài chỉ tập trung nghiên cứu việc ứng dụng Bản đồ tư duy trong công
tác quản lý nhằm nâng cao chất lượng giáo dục ở trường Trung học cơ sở.
2. Giới hạn về địa bàn nghiên cứu
Đề tài được triển khai nghiên cứu trong phạm vi 11 trường Trung học cơ
sở của Phòng Giáo dục và Đào tạo trên địa bàn huyện Sa Pa.
3. Giới hạn khách thể khảo sát
Tổng số 201 người trong đó có 23 cán bộ quản lý và 178 giáo viên.
V. Giả thiết khoa học
Đề xuất và áp dụng được các biện pháp ứng dụng Bản đồ tư duy trong
quản lý sẽ nâng cao được chất lượng giáo dục ở các trường Trung học cơ sở nói
riêng và chất lượng giáo dục của huyện Sa Pa nói chung.
VI. Nhiệm vụ nghiên cứu
1. Nghiên cứu cơ sở lý luận ứng dụng Bản đồ tư duy trong công tác quản
lý của Phòng Giáo dục và Đào tạo đối với việc nâng cao chất lượng giáo dục ở
trường Trung học cơ sở.
2. Phân tích thực trạng, biện pháp quản lý của Phòng Giáo dục và Đào
tạo đối với việc ứng dụng Bản đồ tư duy nhằm nâng cao chất lượng giáo dục ở
trường Trung học cơ sở.
3. Đề xuất các biện pháp ứng dụng Bản đồ tư duy trong quản lý nhằm
nâng cao chất lượng giáo dục ở trường Trung học cơ sở.
Khảo sát tính cấp thiết và khả thi của các biện pháp đề xuất.
VII. Phương pháp nghiên cứu
1. Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận.
Phân tích, tổng hợp, khái quát hóa các tài liệu khoa học và các văn bản
chỉ đạo về ứng dụng Bản đồ tư duy trong công tác quản lý ở các trường
Trung học cơ sở.
2. Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn
2.1. Phương pháp nghiên cứu điều tra bằng các phiếu hỏi.
Phương pháp điều tra bằng các phiếu hỏi nhằm nghiên cứu thực trạng về
việc ứng dụng Bản đồ tư duy trong quản lý chất lượng giáo dục ở các trường
học của Phòng Giáo dục và Đào tạo.
2.2. Phương pháp phỏng vấn.
Phương pháp tổng kết kinh nghiệm:
Bằng tổng kết kinh nghiệm năm học vừa qua, để đánh giá được thực
trạng ứng dụng bản đồ tư duy trong công tác quản lý của các trường, đề xuất
những giải pháp hữu hiệu trong việc ứng dụng Bản đồ tư duy trong quản lý.
2.3. Nhóm phương pháp xử lý số liệu.
Sử dụng các công thức toán thống kê để xử lý các số liệu đã thu thập
được cho đề tài.
VIII. Thời gian nghiên cứu: Tháng 12 năm 2011.
IX. Dự kiến đóng góp mới của đề tài
Đề xuất các giải pháp ứng dụng Bản đồ tư duy trong quản lý phù hợp
hơn góp phần nâng cao chất lượng giáo dục ở các trường Trung học cơ sở.
Phần hai: NỘI DUNG
Chương I. CƠ SỞ LÝ LUẬN
1. Cơ sở lý luận về quản lý