BÁO CÁO K T QU
NGHIÊN C U, NG D NG SÁNG KI N
1. L I GI I THI U
Trong h th ng các trò ch i dân gianơ, truy n th ng thì môn Đy g y
th ng đc t ch c vào d p đu xuân, trong nh ng ngày T t, ngày ườ ượ ế h i văn
hoá - th thao… c a n c Vi t Nam. ướ Vào nh ng d p này, Đy g y đã t o nên
v đp mang đm màu s c dân t c và là hình nh đc tr ng c a l h i mi n ư
núi. đâu có đng bào dân t c thi u s sinh s ng, đó môn th thao này
đc phát tri n m nh m và thu hút đông đo đng bào tham gia t p luy n vàượ
thi đu.
Môn Đy g y yêu c u v d ng c và c s v t ch t r t đn gi n: ch ơ ơ
c n có g y thi đu làm b ng tre già (tre đc) th ng hay nh ng thanh g t t có
chi u dài 2m, đng kính t 4- 5cm, đc s n 2 màu đ và tr ng (m i màu ườ ượ ơ
1m); đu và thân g y ph i đc bào nh n và có đng kính b ng nhau. Sân ượ ườ
thi đu là m t vòng tròn có đng kính 5m, v ch gi i h n r ng 5 cm n m ườ
trong ph m vi c a sân có m u tr ng ho c khác v i màu n n sân.
Cách th c thi đu: sau khi các V n đng viên (VĐV) đã hoàn t t th
t c chu n b thi đu, tr ng tài chính dùng kh u l nh “c m g y”, các VĐV
m i đc phép c m g y theo quy đnh c a lu t; tr ng tài chính m t tay c m ượ
chính gi a g y, khi các VĐV đã t th s n sàng, đúng lu t, hô d l nh ư ế
“chu n b ”, sau đó th i m t h i còi phát l nh cho hi p đu b t đu, đng th i
buông tay c m g y ra. Theo quy đnh lu t ch i, bên nào có 3 đi m ch m vào ơ
g y ho c b đy ra kh i vòng tròn tr c là thua cu c. M i cu c thi đy g y ướ
th ng di n ra trong 3 hi p, th i gian m i hi p là 3 phút, ai th ng 2 hi p làườ
chi n th ng, h t th i gian thi đu mà ch a phân th ng , b i thì VĐV nào nhế ế ư
cân h n s chi n th ng.ơ ế
Hi n nay, môn Đy g y không ch d ng l i trò ch i đc t ch c ơ ượ
các l h i mà đã đc đa vào thi đu mang tính chuyên nghi p trong các ượ ư
cu c thi th thao mang tính qu c gia. Đy g y đã chính th c là 1 trong s 40
môn th thao n m trong h th ng thi đu c a Đi h i TDTT toàn qu c l n
th VI (năm 2010); và cũng là môn Th thao đc đa vào thi đu t i H i ượ ư
kh e Phù đng (HKPĐ) toàn qu c t l n th VIII (năm 2012).
Tuy là môn th thao dân t c nh ng Đy g y ch a đc bi t đn nhi u ư ư ượ ế ế
t nh Vĩnh Phúc nói chung và huy n Tam D ng nói riêng. Môn th thao này ươ
m i ch đc đa vào thi đu t i HKPĐ Vĩnh Phúc l n th VII (năm 2011). ượ ư
Do v y nó còn khá m i và ch a đc ph bi n t i tr ng Trung h c ph ư ượ ế ườ
thông (THPT) Tr n H ng Đo. H n th n a, vì nó là môn th thao xu t phát ư ơ ế
t các cu c thi đu t i các h i làng, thôn, b n nên các tài li u, sách ... v môn
này ch a có nhi u, m i kinh nghi m v k , chi n thu t, v tuy n ch n vàư ế
1
hu n luy n cũng ch do b n thân m i cá nhân t tích lũy và truy n mi ng v i
nhau. V y nên r t khó khăn trong vi c tìm các tài li u, các nghiên c u khoa
h c v môn Đy g y.
Đy g y là môn th thao c n đn s c kho và s khéo léo c a VĐV. ế
Tuy c n nhi u s c m nh nh ng đ th ng đc đi th , ng i ch i cũng c n ư ượ ườ ơ
có k , chi n thu t, s khéo léo, d o dai và tâm lý thi đu n đnh. ế Do đó vi c
tuy n ch n và hu n luy n ph i đc quan tâm hàng đu. V n đ đt ra là ượ
ph i l a ch n đc các vân đng viên có th l c t t, có s c b n, s c m nh, ượ
s c nhanh , tâm lý v ng vàng và h th ng các bài t p chuyên môn phù h p v i
l a tu i h c sinh THPT vì các em v a h c văn hóa v a tham gia t p luy n.
Trên c s nh n th c rõ yêu c u v đc thù môn ơ Đy g y , nhìn rõ
nh ng khó khăn c a các v n đng viên là h c sinh và s c n thi t ph i có ế
nh ng nghiên c u khoa h c đ góp ph n làm phong phú thêm các t li u ư
nh m b o t n và phát huy các môn th thao dân t c trong nhà tr ng, tôi ườ
m nh d n nghiên c u đ tài:
“ Xây d ng quá trình tuy n ch n v n đng viên, l a ch n h
th ng bài t p và hu n luy n đi tuy n Đy g y tr ng Trung h c ph ườ
thông Tr n H ng Đo”. ư
2. TÊN SÁNG KI N
“ Xây d ng quá trình tuy n ch n v n đng viên, l a ch n h th ng
bài t p và hu n luy n đi tuy n Đy g y tr ng Trung h c ph thông ườ
Tr n H ng Đo”. ư ail: Phtchhang
3. TÁC GI SÁNG KI N
- H và tên: Đào Th H ng Thúy
- Đa ch : Tr ng THPT Tr n H ng Đo - Huy n Tam D ng - T nh Vĩnh ườ ư ươ
Phúc
- S đi n tho i: 0982 849 586.
- Email: daothihongthuy.gvtamdao@vinhphuc.edu.vn
4. CH ĐU T T O RA SÁNG KI N Ư
Giáo viên: Đào Th H ng Thúy - Giáo viên th d c - Tr ng THPT ườ Tr n
H ng Đo - Huy n Tam D ng - T nh Vĩnh Phúcư ươ
5. LĨNH V C ÁP D NG SÁNG KI N
- Lĩnh v c áp d ng sáng ki n: Công tác gi ng d y và hu n luy n môn ế
th thao Đy g y.
- V n đ sáng ki n gi i quy t: V n d ng các ph ng pháp tuy n ế ế ươ
ch n vđv, l a ch n bài t p và hu n luy n v n đng viên cho đi tuy n TDTT
2
tr ng THPT Tr n H ng Đo tham gia thi đu t i HKPĐ t nh Vĩnh Phúc l nườ ư
th IX đt k t qu cao. ế
6. NGÀY SÁNG KI N ĐC ÁP D NG L N ĐU HO C ÁP D NG ƯỢ
TH : 6/09 /2018
7. MÔ T B N CH T C A SÁNG KI N
7.1. Mô t v sáng ki n ế
7.1.1 M c tiêu nghiên c u
Đ xu t quy trình tuy n ch n v n đng viên, xây d ng h th ng bài
t pvà hu n luy n đi tuy n Đy g y tr ng THPT Tr n H ng Đo, b c ườ ư ướ
đu đánh giá hi u qu c a đ tài nghiên c u.
7.1.2. Nhi m v nghiên c u
- H th ng m t s v n đ lí lu n và th c ti n c a ph ng pháp tuy n ươ
ch n v n đng viên môn Đy g y.
- Xác đnh và l a ch n h th ng bài t p cho đi tuy n Đy g y tr ng ườ
THPT Tr n H ng Đo. ư
- Xây d ng k ho ch hu n luy n và ti n hành hu n luy n. ế ế
- Th c nghi m s ph m nh m b c đu đánh giá m c đ hi u qu c a ư ướ
đ tài nghiên c u.
7.1.3. Khách th và đi t ng nghiên c u ượ
- Khách th nghiên c u: Quá trình tuy n ch n vđv, l a ch n h th ng
bài t p và hu n luy n đi tuy n Đy g y Tr ng THPT Tr n H ng Đo ườ ư
tham gia thi đu t i HKPĐ t nh Vĩnh Phúc l n th IX.
- Đi t ng nghiên c u: Cách th c t ch c tuy n ch n vđv và l a ch n ượ
các bài t p và hu n luy n đi tuy n Đy g y Tr ng THPT Tr n H ng Đo ườ ư
tham gia thi đu t i HKPĐ t nh Vĩnh Phúc l n th IX.
7.1.4. Gi thuy t nghiên c u ế
N u v n d ng t t quá trình tuy n ch n và l a ch n đc h th ng bàiế ượ
t p phù h p đa vào hu n luy n đi tuy n Đy g y Tr ng THPT Tr n ư ườ
H ng Đo s góp ph n nâng cao thành tích thi đu c a đi tuy n TDTT gópư
ph n nâng cao v th c a nhà tr ng t i HKPĐ t nh Vĩnh Phúc l n th IX. ườ
7.1.5. Ph m vi nghiên c u
Đ tài nghiên c u quá trình tuy n ch n vđv , l a ch n h th ng bài t p
và hu n luy n đi tuy n Đy g y Tr ng THPT Tr n H ng Đo ườ ư - T nh Vĩnh
Phúc tham gia thi đu t i HKPĐ t nh Vĩnh Phúc l n th IX.
7.1.6. Các ph ng pháp nghiên c uươ
3
- Nh m thu th p các thông tin lí lu n đ xây d ng c s lí lu n c a đ ơ
tài, tác gi đã s d ng các ph ng pháp: Ph ng pháp phân tích, t ng h p tài ươ ươ
li u; ph ng pháp khái quát hóa các nh n đnh đc l p. ươ
- Nh m thu th p các thông tin th c ti n đ xây d ng c s th c ti n ơ
c a đ tài, tác gi đã s d ng các ph ng pháp: Ph ng pháp đi u tra; ươ ươ
Ph ng pháp t ng k t kinh nghi m giáo d c; Ph ng pháp kh o nghi m, thươ ế ươ
nghi m; ph ng pháp ph ng v n…. ươ
7.1.7. Ý nghĩa lý lu n và th c ti n c a sáng ki n kinh nghi m ế
7.1.7.1. V m t lý lu n
- Sáng ki n đã h th ng hóa các lý lu n v đc đi m tâm sinh lý và đcế
đi m v t ch t th l c c a h c sinh l a tu i 15-16.
- Đ xu t m t s ph ng pháp tuy n ch n và h th ng các bài t p ươ
ph c v quá trình hu n luy n.
7.1.7.2. V m t th c ti n
- Sáng ki n đa ra đc ph ng pháp t ch c tuy n ch n vđv, l aế ư ượ ươ
ch n các bài t p và hu n luy n đi tuy n Đy g y Tr ng THPT Tr n H ng ườ ư
Đo. Qua đó kh ng đnh tính kh thi và hi u qu trong vi c tuy n ch n và
hu n luy n đi tuy n Đy g y góp ph n phát tri n k thu t, chi n thu t, th ế
l c và tâm lý thi đu cho v n đng viên đ thi đu đt k t qu cao t i HKPĐ. ế
7.2. N i dung sáng ki n kinh nghi m ế
Ch ng 1ươ
C s lí lu n và th c tr ng vi c tuy n ch n và hu n luy n VĐV mônơ
Đy g y t i tr ng THPT Tr n H ng Đo ườ ư
1. C s lý lu n c a vi c tuy n ch n VĐV môn Đy g yơ
a. M t s đc đi m v tâm, sinh lý l a tu i 15- 16
Hu n luy n th thao ph i theo m t ch ng trình đ ra tr c, không ươ ướ
đc th c hi n m t cách tùy ti n và ph i phù h p v i nh ng đc đi m vượ
tâm sinh lý, gi i ph u c th l y đó làm ti n đ t o thu n l i cho vi c t p ơ
luy n môn Đy g y.
- Đăc điêm vê sinh ly.
Đăc điêm nôi bât vê c s sinh ly giai phâu la s hinh thanh qua trinh đo , - - , ơ ơ- - ư,
la s thay đôi phat triên ph c tap cua s phat triên c thê do đo vân dung cac ư, - - ư , - ư, - ơ - , ,
bai tâp phai phu h p v i đăc điêm l a tuôi. , - ơ, ơ , - ư -
+Hê thân kinh: l a tuôi nay đang phat triên nh ng qua trinh h ng , Ơ- ư - - ư ư
phân va c chê ch a thât cân băng, qua trinh h ng phân chiêm u thê h n, s ư ư , ư ư ơ ư,
phôi h p đông tac con vung vê ch a co tinh nhip điêu, nao đang trong giai đoan ơ, , , ư , , ,
4
phat triên, tinh linh hoat trong trung ng thân kinh cao nh ng dê bi khuyêch - , ươ ư ,
tan, s c bên chung kem dê mêt moi. ư , -
Căn c vao đăc điêm trên thi qua trinh giang day phai thi pham, nhiêu nôi ư , - - , - , , ,
dung cac buôi tâp phai sinh đông, đa dang hoa đa ra cac bai tâp đê hê thân - , - , , ư , - ,
kinh phat triên môt cach nhip nhang gi a cac hê thông tin hiêu. - , , ư , ,
+ Hê hô hâp: Đc điêu chinh dung tich sông va nhip tim đat cao, tuy , ươ, - , ,
vây hê thân kinh giao cam nhay ben nên dê bi tăng do hôi hôp, xuc đông, tân sô , , - , , , ,
hô hâp cua cac em trong đô tuôi 15- 16 sâu đê tăng c ng c năng trong c hô - , - - ươ ơ ơ
hâp.
Hê hô hâp tuôi 15- 16 c ban gân giông nh ng i l n khoang 10-12 , ơ- - ơ - ư ươ ơ -
lân/ phut tuy nhiên c thê vân con yêu nên s c co gian cua lông ng c chu yêu ơ - ư - ư, -
cac em th băng bung, vi vây trong tâp luyên cân chu y th châm ơ- , , , , ơ- ,
+ Hê tiêu hoa: rât tôt, s hâp thu cac chât dinh d ng qua hê tiêu hoa , ư, , ươ ,
nhanh, hiêu suât l n. , ơ
+ Hê x ng: Hê x ng phat triên nhanh va đôt ngôt, đan tinh cua x ng , ươ , ươ - , , - ươ
giam xuât hiên s côt hoa môt sô bô phân cua x ng (nh côt x ng sông) - , ư, ơ- , , , - ươ ư , ươ
nên cung v i s phat triên vê chiêu dai côt sông thi kha năng biên đôi cua côt ơ ư, - , - - - ,
sông không giam ma trai lai tăng lên xu h ng cong veo - , ươ ,
+ Hê c : giai đoan nay hê c phat triên v i tôc đô nhanh, khôi l ng , ơ Ơ- , , ơ - ơ , ươ,
va sô l ng tăng lên đang kê, cac nhom c nho phat triên nhanh h n so v i hê ươ, - ơ - - ơ ơ ,
x ng. C băp phat triên nhanh, đan tinh cua c nhanh, không đông đêu. Chu ươ ơ - - ơ -
yêu la cac c l n phat triên t ng đôi nhanh nh c đui, c canh tay vi s phat ơ ơ - ươ ư ơ ơ ư,
triên không đông đêu đo nên khi tâp luyên giao viên phai chu y đên phat triên c - , , - - ơ
băp cho cac em
+ Hê tuân hoan: Tê bao c tim va tinh đan hôi cua cac em con nho, van , ơ - -
tim phat triên kem, dung tich va thê tich cua tim nho, nhip tim nhanh. Cung v i - - - - , ơ
s l n lên cua tuôi tac, s điêu tiêt cua hê thông tim mach (thân kinh th c vât) ư, ơ - - ư, - , , ư, ,
cang hoan thiên kich th c cua cac em chiu anh h ng rât manh cua tâp luyên, , ươ - , - ươ- , - , ,
nêu thi đâu căng thăng viêc trao đôi diên ra rât manh me, giai đoan nay cac em - , - , ơ- ,
chi co thê đap lai băng viêc tăng nhanh tân sô mach đâp đê tăng l u l ng phut, - - , , , , - ư ươ,
nêu tăng mach qua nhanh thi mau vao tâm nhi it do th i gian tâm tr ng bi rut , ơ ươ ,
ngăn, s tao thanh thiêu mau va ô xy trong c thê, do l ng vân đông cua cac ư, , ơ - ươ, , , -
em l a tuôi nay không qua l n, cân phai đa ra hê thông cac bai tâp, tro ch i co ư - ơ - ư , , ơ
c ng đô trung binh nhăm lam cho tim tăng lên, điêu đo rât co l i cho viêc ươ , ơ, ,
nâng cao c năng cua hê thông tim mach.ơ - , ,
- Đăc điêm vê tâm ly:
5